- Sau những tổn thất nặng nề của Liên Xô trong chiến tranh thế giới thứ 2, nhân dân Liên Xô đã nhanh chóng khắc phục kinh tế, hàn gắn vết thương chiến tranh, tiếp tục xây dựng cơ sở vật [r]
Trang 1Bài 1 : LIÊN XÔ VÀ CÁC NƯỚC ĐÔNG ÂU TỪ NĂM 1945 ĐẾN
GIỮA NHỮNG NĂM 70 CỦA THẾ KỶ XX
I Mục tiêu bài học
1 Kiến thức: Qua bài học học sinh hiểu được:
- Sau những tổn thất nặng nề của Liên Xô trong chiến tranh thế giới thứ
2, nhân dân Liên Xô đã nhanh chóng khắc phục kinh tế, hàn gắn vết thương chiến tranh, tiếp tục xây dựng cơ sở vật chất cho CNXH
- Liên Xô đã đạt được những thành tựu to lớn về kinh tế và KHKT (Từ năm 1945 đến những đầu năm 70 của TK XX)
2 Kĩ năng:
- Rèn luyện cho học sinh kĩ năng phân tích, nhận định các sự kiện, các vấn đề lịch sử
3 Tư tưởng, tình cảm:
- Tự hào về những thành tựu XD CNXH ở Liên Xô, thấy được tính ưu việt của CNXH và vai trò lãnh đạo to lớn của Đảng cộng sản và nhà nước
Xô viết
- Biết ơn sự giúp đỡ của nhân dân Liên Xô với sự nghiệp cách mạng của nhân dân
II Thiết bị, tài liệu
- Bản đồ Liên Xô (hoặc bản đồ Châu Âu)
- Một số tranh ảnh tiêu biểu về Liên Xô và những thành tựu khoa học điển hình của Liên Xô trong thời kỳ này (ảnh vệ tinh nhân tạo của Liên Xô)
III Tiến trình bài dạy:
1 Ổn định tổ chức:
2 Kiểm tra bài cũ: Kiểm tra sự chuẩn bị sách vở của học sinh.
3 Bài mới:
*Giới thiệu bài mới:
- Giáo viên khái quát chương trình lịch sử gồm hai phần:
+ Lịch sử thế giới hiện đại (Từ 1945 - 2000)
+ Lịch sử hiện đại VNam (Từ 1919 - 2000)
- ở lớp 8 chúng ta đã học lịch sử thế giới hiện đại thời kỳ thứ nhất (Từ1917- 1945)
- Lớp 9 học tiếp thời kỳ thứ 2 (Từ 1945 - 2000)
- Bài học đầu tiên của lịch sử 9 là Liên Xô và các nước Đông Âu Tiết 1: Liên Xô sau chiến tranh thế giới thứ hai, Liên Xô bị thiệt hại nặng
Trang 2nề, để khắc phục hậu quả, Liên Xô tiến hành khắc phục kinh tế, hàn gắn
vết thương chiến tranh, tiếp tục XD cơ sở vật chất cho CNXH
* Dạy và học bài mới:
Hoạt động của thầy và trò
*Hoạt động 1
- Giáo viên sử dụng bản đồ Liên Xô (hoặc bản đồ
Châu Âu) Yêu cầu hs quan sát, xác định vị trí của
Liên Xô trên bản đồ
- Sau chiến tramh thế giới thứ 2, Liên Xô là nước
chiến thắng, nhưng Liên Xô chịu những tổn thất
rất nặng nề
- Giáo viên dùng những bảng phụ ghi các số liệu
về sự thiệt hại của Liên Xô trong SGK lên bảng
? Trong chiến tranh thế giới thứ 2 Liên Xô bị thiệt
hại như thế nào?
? Em có những nhận xét gì về sự thiệt hại của LXô
trong chiến tranh thế giới thứ 2? (Là thiệt hại hết
sức to lớn)
=> Những tổn thất đó làm cho nền kinh tế LXô
phát triển chậm lại tới 10 năm Đất nước gặp muôn
vàn khó khăn tưởng chừng như không vượt nổi
? Trong hoàn cảnh đó Liên Xô phải làm gì?
=> Trong hoàn cảnh đó LXô phải khắc phục kinh
tế, hàn gắn vết thương chiến tranh, tiếp tục
XDCNXH
- GV phân tích: Đảng và nước LXô quan tâm và
đề ra và thực hiện kế hoạch khắc phục kinh tế
Quyết tâm này đã được sự ủng hộ nhiệt tình của
nhân dân
? Cho biết những thành tựu về kinh tế và khoa học
kỹ thuật của LXô (1945- 1950)?
- GV lấy dẫn chứng (sgk- 4) chứng minh
*GV t/c h/s thảo luận nhóm.
? Em có những nhận xét gì về tốc độ tăng trưởng
kinh tế của Liên Xô trong công cuộc kinh phục
Nội dung kiến thức cần đạt
I Liên xô
1- Công cuộc khôi phục kinh tế
sau chiến tranh (1945 -1950).
- Sau chiến tranh Liên Xô bị thiệt hại nặng nề: Hơn 27 tr người chết,
1710 thành phố, hơn
70 000 làng mạc bị phỏ hủy
- Đảng nhà nước Liên Xô đề ra kế hoạch khôi phục kinh tế
- Liên Xô đã hoàn thành và vượt mức kế hoạch 5 năm lần thứ 4 (1946 - 1950) 9 tháng (chỉ thực hiện 4 năm 3 tháng)
- Thành tựu:
+ Công nghiệp: 1950 sản xuất công
Trang 3kinh tế Nguyên nhân của sự phát triển đó?
*Hoạt động 2
- GV giải thích khái niệm: "Cơ sở vật chất kĩ thuật
của CNXH" Đó là 1 nền sản xuất đại cơ khí với
công nghiệp hiện đại, nông nghiệp hiện đại và
khoa học - kĩ thuật tiên tiến
? Liên Xô XD cơ sở vật chất kĩ thuật trong hoàn
cảnh nào? (t/c thảo luận nhóm).
+) Các nước Tư bản phương Tây luôn có âm mưu
và hành động phá hoại, bao vây LXô cả về kinh tế,
chính trị, quân sự
+) Liên Xô phải chi phí lớn cho quốc phòng, an
ninh để bảo vệ thành quả của công cuộc
XDCNXH
? Cho biết phương hướng chính của các kế hoạch
này
? Trong công nghiệp, Liên Xô đạt được thành tựu
gì ?
+ Trong 2 thập niên 50, 60 của TK XX kinh tế
LXô tăng trưởng nhanh
+ Công nghiệp bình quân hàng năm tăng trưởng
9,6% (1951 - 1975)
+ 1970 điện lực đạt 740 tỉ KW giờ (gấp 352 lần
năm 1913 bằng sản lượng điện của 4 nước lớn:
Anh, Pháp, Tây Đức,ý cộng lại )
+ Dầu mỏ: 353 triệu tấn
+ Than: 624 triệu tấn
+ 1971 Thép đạt 121 triệu tấn (vượt Mĩ)
- Nông nghiệp: Năm 1970 đạt 186 triệu tấn, năng
suất TB 15,6 tạ/ha
nghiệp tăng 73% Hơn 6000 nhà máy được XD và khôi phục
+ Nông nghiệp: Vượt mức trước chiến tranh (1939)
+ Khoa học - Kĩ thuật: 1949 LXô chế tạo thành công bom nguyên tử
=> phá vỡ thế độc quyền của Mĩ
2 Tiếp tục công cuộc xây dựng
cơ sở vật chất - Kĩ thuật của CNXH (Từ 1950 đến đầu những năm 70 của TK XX).
* Thành tựu về kinh tế.
- Liên Xô thực hiện thành công 1 loạt các kế hoạch dài hạn
- Là cường quốc công nghiệp đứng thứ 2 thế giới (sau Mĩ) chiếm 20% sản lượng công nghiệp thế giới
Trang 4? Về khoa học - kĩ thuật, LXô đạt được những
thành tựu to lớn ntn?
VD: 1957 phóng vệ tinh nhân tạo vào vũ trụ =>
Mở đầu kỉ nguyên chinh phục vũ trụ của loài
người
* GV - Gthiệu H1: (sgk - 5) Vệ tinh nhân tạo đầu
tiên của LXô
+ 1961, LXô phóng con tàu " Phương Đông" đưa
nhà du hành vũ trụ Ga Ga Rin bay vòng quanh trái
đất Lần đầu tiên con người tiến hành chuyến bay
dài ngày trong vũ trụ
- GV giải thích chứng minh về quốc phòng: Đạt
được thế cân bằng chiến lược về quân sự nói
chung và sức mạnh hạt nhân nói riêng so với Mĩ
và phương Tây
? Chính sách đối ngoại của LX trong thời kỳ này là
gì?
? Hãy cho biết ý nghĩa của những thành tựu của
Liên Xô đạt được? (Uy tín chính trị và địa vị, quốc
tế của LX được đề cao)
- GV lấy dẫn chứng minh hoạ:
+ 1960 theo sáng kiến của LX, Liên hợp quốc
thông qua tuyên ngôn về việc thủ tiêu hoàn toàn
chủ nghĩa thực dân và trao trả độc lập cho các
nước thuộc địa
+ 1961, LX đề nghị LHQ thông qua tuyên ngôn về
việc cấm sử dụng vũ khí hạt nhân
+ 1963, theo đề nghị của LX, LHQ đã thông qua
tuyên ngôn thủ tiêu tất cả các hình thức của chế độ
phân biệt chủng tộc
* Về khoa học - kĩ thuật.
- Đạt được những thành tựu to lớn, đặc biệt là khoa học vũ trụ
* Về đối ngoại:
- Hoà bình, quan hệ hữu nghị với tất cả các nước
- Tích cực ủng hộ PTĐT giải phóng dân tộc thế giới
=> Chỗ dựa vững chắc của cách mạng thế giới
4 Củng cố, dặn dò:
*Củng cố:
- GV sơ kết nội dung bài học
- Cho HS làm bài tập (Vở bài tập)
* Dặn dò:
- Về nhà học bài cũ đầy đủ - Trả lời câu hỏi cuối bài
Trang 5- Đọc, tìm hiểu những nội dung bài mới, tiếp II, III.