Kiểm soát nội bộ công tác chi đầu tư xây dựng cơ bản tại ban quản lý dự án đầu tư xây dựng huyện hòa vang, thành phố đà nẵng

Kiểm soát nội bộ là công cụ ựể quản lý và ựiều hành hoạt ựộng của một tổ chức một cách hiệu quả, kiểm soát chặt chẽ các khoản chi, giúp công tác chi ựầu tư xây dựng cơ bản tại các ựịa ph

đẠI HỌC đÀ NẴNG

TRƯỜNG đẠI HỌC KINH TẾ

NGUYỄN THỊ THẢO TRANG

TĂNG CƯỜNG KIỂM SOÁT NỘI BỘ CÔNG TÁC CHI đẦU TƯ XÂY DỰNG CƠ BẢN TẠI BAN QUẢN LÝ

DỰ ÁN đẦU TƯ XÂY DỰNG HUYỆN HÒA VANG,

THÀNH PHỐ đÀ NẴNG

TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SĨ KẾ TOÁN

Mã số: 8.34.03.01

đà Nẵng - 2020

Công trình ựược hoàn thành tại

TRƯỜNG đẠI HỌC KINH TẾ, đHđN

Người hướng dẫn khoa học: PGS TS Trần đình Khôi Nguyên

Phản biện 1: ẦẦẦ.ẦẦẦ

Phản biện 2: ẦẦẦ.ẦẦẦẦ

Luận văn sẽ ựược bảo vệ trước Hội ựồng chấm Luận văn tốt nghiệp Thạc sĩ Kế toán họp tại Trường đại học Kinh tế, đại học đà Nẵng vào ngày ẦẦ tháng ẦẦ năm 2020

Có thể tìm hiểu luận văn tại:

- Trung tâm Thông tin - Học liệu, đại học đà Nẵng

- Thư viện trường đại học Kinh tế, đại học đà Nẵng

MỞ đẦU

1 Tắnh cấp thiết của ựề tài

Xây dựng cơ bản là ngành luôn luôn vận ựộng, vận ựộng từng ngày, từng giờ ựể tạo ra cơ sở vật chất ban ựầu cho xã hội Muốn xã hội phát triển thì cơ sở hạ tầng phải phát triển trước, phải mạnh mẽ

và vững chắc trước ựể là nền móng cho sự phát triển của các ngành nghề khác

Kiểm soát nội bộ là công cụ ựể quản lý và ựiều hành hoạt ựộng của một tổ chức một cách hiệu quả, kiểm soát chặt chẽ các khoản chi, giúp công tác chi ựầu tư xây dựng cơ bản tại các ựịa phương, ựơn vị ựạt ựược mục tiêu ựề ra, chi ựúng - chi ựủ, tiết kiệm và hiệu quả

Xuất phát từ những lý do trên, tác giả lựa chọn ựề tài: ỘKiểm soát nội bộ công tác chi ựầu tư xây dựng cơ bản tại Ban Quản lý dự

án đầu tư xây dựng huyện Hòa Vang, TP đà NẵngỢ làm luận văn

thạc sỹ kinh tế của mình

2 Mục tiêu nghiên cứu

Hệ thống hóa những vấn ựề lý luận và thực tiễn về KSNB chi ựầu tư XDCB tại Ban Quản lý dự án

Phân tắch, ựánh giá thực trạng công tác kiểm soát chi và hệ thống kiểm soát nội bộ tại Ban Quản lý ựầu tư XDCB huyện Hòa Vang

đưa ra mục tiêu, phương hướng và ựề xuất các giải pháp hoàn thiện

3 đối tượng và phạm vi nghiên cứu

a đối tượng:

Nghiên cứu về quản lý ựầu tư xây dựng cơ bản, cụ thể về chắnh sách, quy ựịnh, phương pháp, quy trình, cách thức quản lý ựầu

tư XDCB bằng nguồn NSNN và hệ thống kiểm soát nội bộ công tác chi ñầu tư XDCB tại Ban Quản lý dự án

b Phạm vi nghiên cứu:

Về không gian: hoạt ñộng quản lý dự án ñầu tư XDCB tại Ban Quản lý dự án ðTXD huyện Hòa Vang

Thời gian: Từ năm 2017 ñến năm 2019

4 Phương pháp nghiên cứu

a Nghiên cứu lý luận

Dựa trên hướng dẫn của chuẩn mực KSNB của Tổ chức quốc

tế các cơ quan kiểm toán tối cao (INTOSAI) năm 1992 và bổ sung của INTOSAI 2013 và những văn bản quy phạm pháp luật về KSNB

và quản lý chi ñầu tư XDCB

b Nghiên cứu thực trạng

Quan sát thực tế quy trình hoạt ñộng và hệ thống kiểm soát nội

bộ tại ñơn vị một cách cụ thể, chi tiết tại ñơn vị

Nghiên cứu tìm hiểu các văn bản pháp quy, quy ñịnh, quy chế, các báo cáo của ñơn vị

Tổng hợp, phân tích, so sánh, ñánh giá thực trạng kiểm soát nội bộ công tác chi ñầu tư XDCB trong thời gian qua ñể ñưa ra giải pháp hoàn thiện trong thời gian ñến

c Dữ liệu nghiên cứu

Cách thức triển khai cụ thể, báo cáo thanh tra, kiểm tra của Ban thanh tra nhân dân

Bảng ñiều tra, phỏng vấn các vấn ñề liên quan ñến hệ thống KSNB công tác chi ñầu tư XDCB tại Ban

6 Tổng quan tài liệu nghiên cứu

Các Luận văn thạc sỹ kinh tế của các tác giả trong những năm gần ñây về các vấn ñề liên quan ñến kiểm soát nội bộ khu vực công

và các ñơn vị công lâp

CHƯƠNG 1

CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KIỂM SOÁT NỘI BỘ CHI đẦU TƯ XÂY DỰNG CƠ BẢN TẠI BAN QUẢN LÝ DỰ ÁN 1.1 TỔNG QUAN VỀ KIỂM SOÁT NỘI BỘ TRONG LĨNH VỰC CÔNG

1.1.1 định nghĩa về kiểm soát nội bộ trong lĩnh vực công 1.1.2 Mục tiêu của kiểm soát nội bộ trong lĩnh vực công 1.1.3 Các yếu tố cấu thành hệ thống KSNB trong khu vực công

a Môi trường kiểm soát

b đánh giá rủi ro

c Hoạt ựộng kiểm soát

d Thông tin và truyền thông

b đặc ựiểm các khoản chi ựầu tư XDCB

Chi ựầu tư XDCB là khoản chi dùng cho các công trình không

có khả năng thu hồi lại vốn nên việc ựánh giá hiệu quả sử dụng nguồn vốn phải dựa trên tác ựộng toàn diện cả về kinh tế - chắnh trị -

xã hội và tác ựộng ựối với môi trường

đầu tư XDCB gồm nhiều quy trình ựầu tư liên tiếp, gắn liền chặt chẽ với nhau từ khâu chuẩn bị ựầu tư, ựến thực hiện ựầu tư và kết thúc ựầu tư ựưa vào sử dụng và quyết toán ựầu tư

Chi ñầu tư XDCB thực hiện theo ñúng nguyên tắc, quy ñịnh của nhà nước về kiểm soát chi ñầu tư XDCB

Giá trị thực hiện ñầu tư lớn, chiếm ña số ngân sách của ñịa phương và các khoản chi chỉ ñược phép thực hiện khi có kế hoạch vốn bố trí của chủ ñầu tư

1.2.2 Quy ñịnh về quản lý chi ñầu tư xây dựng cơ bản

a ðối với chủ ñầu tư

Chủ ñầu tư có trách nhiệm tiếp nhận và sử dụng vốn ñúng mục ñích, ñúng quy ñịnh, tiết kiệm và hiệu quả

Chủ ñầu tư tổ chức lập dự án ñầu tư công trình, dự toán, xác ñịnh ñịnh mức xây dựng, xác ñịnh giá xây dựng, chỉ số giá xây dựng cho từng công trình; tổ chức thanh toán, quyết toán; kiểm soát chi phí ñầu tư XDCB theo quy ñịnh

Chịu trách nhiệm về chất lượng công trình

b ðối với cơ quan quản lý nhà nước

Cơ quan quản lý nhà nước về xây dựng gồm Bộ Xây dựng, UBND tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương và UBND huyện, quận, thị xã, thành phố thuộc tỉnh

c ðối với Ban Quản lý dự án

Là ñơn vị thay mặt chủ ñầu tư trực tiếp ñiều hành dự án, có chức năng tham mưu, thực hiện việc quản lý, giám sát các hoạt ñộng xây dựng dự án ñã ñược phê duyệt, cụ thể:

- Chuẩn bị Hồ sơ thiết kế, dự toán trình cơ quan chức năng tổ chức thẩm ñịnh, phê duyệt theo quy ñịnh

- Lập Hồ sơ mời dự thầu, tổ chức lựa chọn nhà thầu

- Thực hiện ký kết hợp ñồng với các nhà thầu

- Thực hiện nhiệm vụ giám sát thi công xây dựng công trình

- Kiểm tra chất lượng thi công, xác nhận khối lượng hoàn

thành, nghiệm thu, thanh toán, quyết toán hợp ñồng ñã ký kết

- Thực hiện thanh toán giai ñoạn hoàn thành và khi công trình ñược quyết toán ñược cấp có thẩm quyền phê duyệt

- Lập báo cáo vốn ñầu tư hàng năm, báo cáo quyết toán khi dự

án hoàn thành bàn giao ñưa vào sử dụng

d ðối với Kho bạc Nhà nước

Kiểm soát, thanh toán vốn theo ñúng quy ñịnh, quy trình và thời gian quy ñịnh

1.3 CÔNG TÁC KIỂM SOÁT CHI ðẦU TƯ XÂY DỰNG CƠ BẢN TẠI BAN QUẢN LÝ DỰ ÁN

1.3.1 Mục tiêu kiểm soát chi ñầu tư XDCB tại Ban Quản

Thực hiện việc nghiệm thu khối lượng ñúng thực tế, ñúng khối lượng tránh ñể tình trạng thanh toán khống khối lượng cho nhà thầu

1.3.2 Kiểm soát nội bộ công tác chi ñầu tư xây dựng cơ bản tại Ban Quản lý dự án

Tại mỗi giai ñoạn trong công tác ñầu tư XDCB thì mức rủi ro

và thiệt hại của rủi ro ở những mức khác nhau Vì vậy, việc ñánh giá

rủi ro rất quan trọng ựể có biện pháp ngăn ngừa rủi ro

Ban lãnh ựạo chủ ựộng trong việc nhận diện rủi ro, ựánh giá rủi ro và ựưa ra các biện pháp ựối phó với rủi ro ựối với từng giai ựoạn

c Hoạt ựộng kiểm soát

Hoạt ựộng kiểm soát là một phần không thể thiếu trong công việc hàng ngày của bất kỳ một tổ chức nào Một hệ thống KSNB có hiệu quả thì phải có cơ cấu kiểm soát ựúng ựắn với các họat ựộng kiểm soát ở từng khâu, từng bộ phận, từng cấp của tổ chức để giảm thiểu rủi ro, Ban lãnh ựạo ựã thiết lập hoạt ựộng kiểm soát cho mỗi bước thực hiện công việc tuân theo ựúng quy ựịnh

d Thông tin và truyền thông

Tất cả các chủ trương, chắnh sách, Nghị quyết, quyết ựịnh của

cơ quan cấp trên ựều ựược triển khai thông tin qua Hệ thống trao ựổi nội bộ, ựây là kênh trao ựổi thông tin linh hoạt, với tốc ựộ trao ựổi thông tin rất nhanh và dễ kiểm soát

e Hoạt ựộng giám sát

đánh giá chất lượng của kiểm soát nội bộ của ựơn vị bằng kết quả của hoạt ựộng và bằng việc có các sự việc tiêu cực xảy ra hay không; ựánh giá từng thành phần của của hệ thống kiểm soát nội bộ

có ựược thiết lập ựầy ựủ và thực hiện ựúng yêu cầu mong muốn hay không Ban lãnh ựạo thực hiện việc giám sát kiểm soát thường xuyên

và giám sát ựịnh kỳ

Ngoài hình thức giám sát tại ựơn vị thì các công trình lớn, ựơn

vị cũng ựã thuê kiểm toán ựộc lập, giúp Ban tiến hành kiểm tra, kiểm toán các công trình ựể tìm ra sai sót, ựưa ra ý kiến ựánh giá và tư vấn cho ựơn vị cách khắc phục, hạn chế những sai sót ựó

KẾT LUẬN CHƯƠNG 1

đầu tư XDCB là một bộ phận hết sức quan trọng trong nền kinh tế, là nguồn tái sản xuất của xã hội nhằm duy trì tiềm lực sẵn có

và tạo ra tiềm lực lớn hơn cho hoạt ựộng kinh tế - xã hội Việc quản

lý chi ựầu tư XDCB theo chỉ ựạo của cấp trên cần phải ựi vào ựổi mới nhận thức, tư duy, phương pháp hay cần phải ựi sâu vào ựổi mới hệ thống KSNB trong lĩnh vực này, chú trọng ựến ựổi mới hệ thống KSNB chi ựầu tư XDCB

để có cơ sở cho những nghiên cứu về hệ thống KSNB tại ựơn

vị, trong chương 1, tác giả ựã trình bày cơ sở lý luận chung về hệ thống KSNB trong khu vực công và những vấn ựề cơ bản về chi ựầu

tư XDCB theo các báo cáo của INTOSAI gồm 5 yếu tố cơ bản cấu thành hệ thống KSNB là: Môi trường kiểm soát, ựánh giá rủi ro, hoạt ựộng kiểm soát; thông tin truyền thông và hoạt ựông giám sát Những vấn ựề lý luận trên là cơ sở khoa học và thực tiễn sẽ ựược vận dụng ựể phân tắch, ựánh giá thực trạng công tác chi ựầu tư XDCB tại Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng huyện Hòa Vang, TP

đà Nẵng

CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG KIỂM SOÁT NỘI BỘ CÔNG TÁC CHI ðẦU

TƯ XDCB TẠI BAN QUẢN LÝ DỰ ÁN ðẦU TƯ XÂY DỰNG

HUYỆN HÒA VANG 2.1 TỔNG QUAN VỀ BAN QUẢN LÝ DỰ ÁN ðẦU TƯ XÂY DỰNG HUYỆN HÒA VANG

a ðặc ñiểm của nguồn vốn ñầu tư:

Vốn ñầu tư XDCB thuộc NSNN là nguồn vốn gắn với hoạt ñộng của nhà nước, ñược quản lý và sử dụng theo phân cấp từ Trung ương ñến ñịa phương Nguồn vốn ñầu tư XDCB hàng năm của huyện Hòa Vang ñược phân cấp từ nguồn vốn trung ương, Vốn Ngân sách thành phố và nguôn vốn ngân sách huyện và từ nguồn khác như vốn viện trợ, vốn góp của doanh nghiệp, tiểu thương

b ðặc ñiểm của các công trình XDCB

Trong những năm vừa qua, Ban Quản lý ñược giao ñiều hành những công trình vừa và nhỏ, có ñặc tính kỹ thuật không cao, chủ yếu là các công trình nhóm B và nhóm C, công trình cấp 3, cấp 4

2.2.2 Quy trình quản lý vốn ñầu tư

Ban Quản lý sẽ lập danh sách trình xin kế hoạch vốn gởi cho UBND huyện Từ nhu cầu vốn của các ñơn vị ñiều hành dự án, UBND huyện có trách nhiệm tổng hợp kế hoạch thanh toán vốn ñầu

tư các dự án vào dự toán Ngân sách nhà nước theo quy ñịnh của Luật ngân sách Nhà nước và trình UBND thành phố UBND thành phố tổng hợp, lập kế hoạch dự toán ngân sách ñịa phương và kế hoạch vốn ñầu tư XDCB trình HðND thành phố xem xét, cho ý kiến sau ñó gởi Bộ Tài chính, Bộ Kế hoạch ðầu tư phê duyệt

b Cấp phát thanh toán vốn ñầu tư XDCB

Sau khi dự toán ngân sách ñược Quốc hội thông qua và Chính phủ giao dự toán ngân sách thì các Bộ và UBND các cấp lập phương

án phân bổ vốn cho các dự án ñầu tư ñã ñủ thủ tục thực hiện thuộc phạm vi quản lý của mình

c Quyết toán vốn ñầu tư XDCB

Khi công trình, hạng mục công trình ñầu tư hoàn thành, Ban Quản lý dự án sẽ lập hồ sơ quyết toán vốn dự án hoàn thành gửi cơ quan chuyên môn thẩm tra và phê duyệt quyết toán

2.2.3 Quy trình quản lý ñầu tư xây dựng cơ bản tại Ban Quản lý dự án ðTXD huyện Hòa Vang

a Giai ñoạn chuẩn bị ñầu tư

* Lập báo cáo chủ trương ñầu tư xác ñịnh tổng thể quy

mô, nội dung ñầu tư, tổng nguồn vốn của dự án

* Triển khai công tác lập dự án ñầu tư xây dựng

b Giai ñoạn triển khai thực hiện dự án ñầu tư xây dựng công trình

* Công tác giải phóng mặt bằng và phê duyệt kế hoạch lựa chọn nhà thầu ñể thực hiện ñầu tư xây dựng công trình

* Triển khai thiết kế chi tiết xây dựng công trình

* Triển khai công tác lựa chọn nhà thầu

* Bước ký kết hợp ñồng xây dựng

* Tiến hành thi công xây dựng công trình

c Giai ñoạn kết thúc xây dựng, nghiệm thu bàn giao ñưa vào sử dụng

* Kết thúc xây dựng, nghiệm thu bàn giao ñưa vào sử dụng

* Thanh quyết toán công trình xây dựng

2.3 KIỂM SOÁT NỘI BỘ CÔNG TÁC CHI ðẦU TƯ XÂY DỰNG CƠ BẢN TẠI BAN QUẢN LÝ DỰ ÁN ðẦU TƯ XÂY DỰNG HUYỆN HÒA VANG

2.3.1 Môi trường kiểm soát

Trong giai ñoạn thực hiện ñầu tư và kết thúc ñầu tư là hai giai ñoạn cốt yếu của toàn bộ công tác chi ñầu tư XDCB Nên cách phân

bổ nguồn lực con người sẽ ñảm bảo cho quá trình KSNB ñạt hiệu quả Hầu hết thành viên trong ñơn vị ñều tham gia trong giai ñoạn này gồm có Ban lãnh ñạo, Phòng Tài chính – Kế hoạch, Phòng Kỹ thuật

Tắnh chắnh trực và giá trị ựạo ựức

Cách quản lý và phong cách lãnh ựạo

Năng lực viên chức Ờ người lao ựộng

2.3.2 đánh giá rủi ro

Xuất phát từ những nguyên nhân khác nhau, thì rủi ro sẽ làm cho mục tiêu, kế hoạch của ựơn vị không thực hiện ựược để thực hiện mục tiêu ựề ra tốt nhất có thể, Ban lãnh ựạo cần nhận diện những rủi ro có thể xảy ra ựể có biện pháp ngăn ngừa hiệu quả

a đối với giai ựoạn thực hiện ựầu tư

b đối với giai ựoạn kết thúc ựầu tư

2.3.3 Hoạt ựộng kiểm soát

Trong quá trình thực hiện công việc, thực tế thường hay có những sai lệch so với kế hoạch ban ựầu Vì vậy, chúng ta cần thường xuyên kiểm soát các công việc ựể phát hiện những sai lệch ựó và có biện pháp xử lý kịp thời Thực hiện hoạt ựộng kiểm soát là một quá trình cần thiết ựể chúng ta ựạt ựược mục tiêu, kế hoạch ựã ựề ra

Hoạt ựộng kiểm soát chung:

Ban Quản lý dự án đTXD huyện Hòa Vang ựã xây dựng ựược các thủ tục kiểm soát nhưng khi hoạt ựộng kiểm soát hoạt ựộng không hiệu quả thì vẫn chưa có những ựiều chỉnh kịp thời nhằm cải thiện hoạt ựộng kiểm soát Nên dễ gây ra nhiều sai sót mà ựơn vị không phát hiện ựược

a Kiểm soát nội bộ ựối với giai ựoạn thực hiện ựầu tư

để ựảm bảo quá trình thi công công trình ựược chặt chẽ hơn, ựối với một số công trình lớn, Ban ựã chủ ựộng thuê kiểm toán ựộc lập kiểm toán hồ sơ xây dựng công trình trước khi trình quyết toán vốn ựầu tư xây dựng công trình

b đối với giai ựoạn kết thúc ựầu tư

Hồ sơ quyết toán vẫn có tình trạng sai sót như quyết toán thiếu khối lượng hạng mục và phải quyết toán ñiều chỉnh

Công tác thanh quyết toán vốn ñầu tư vẫn còn nhiều bất cập, thiếu vốn ñể thanh toán quyết toán công trình diễn ra thường xuyên Hầu như tất cả các công trình ñều bị thiếu vốn thanh toán quyết toán

2.3.4 Thông tin và truyền thông

a ðối với giai ñoạn thực hiện ñầu tư

Hoạt ñộng thông tin và truyền thông tại ñơn vị ñã ñược chú trọng, công tác truyền thông nội bộ ñược xuyên suốt Các thông tin này ñược thể hiện dưới dạng văn bản, chứng từ như: văn bản Nhà nước, văn bản của cơ quan khác, các chứng từ, các báo báo Tuy nhiên, ñơn vị cũng chưa chú trọng ñến việc xây dựng hệ thống bảo mật thông tin và chưa có biện phảo ñảm bảo chất lượng hệ thống thông tin và truyền thông

2.3.5 Hoạt ñộng giám sát

Mục ñích của hoạt ñộng giám sát là ñánh giá chất lượng của

hệ thống kiểm soát nội bộ tại ñơn vị thông qua giám sát thường xuyên và giám sát ñịnh kỳ ñể phát hiện ra những yếu ñiểm của hệ thống từ ñó ñưa ra những biện pháp sửa ñổi hoặc cải thiện

Tất cả các công trình ñược thực hiện tại ñơn vị ñều ñược kiểm tra kỹ - mỹ thuật, kiểm tra khối lượng thực tế thi công bởi các ñơn vị quản lý nhà nước chuyên ngành

2.4 ðÁNH GIÁ THỰC TRẠNG KIỂM SOÁT NỘI BỘ CÔNG TÁC CHI ðẦU TƯ XDCB TẠI BAN QUẢN LÝ DỰ ÁN ðẦU

TƯ XÂY DỰNG HUYỆN HÒA VANG

2.4.1 Ưu ñiểm

a Môi trường kiểm soát

Ban lãnh ñạo ñơn vị ñã xây dựng ñược môi trường làm việc có