Một số biện pháp chỉ đạo nâng cao chất lượng xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm trong trường mầm non

Theo tôi, môi trường đó cần phải cungứng các điều kiện cần thiết để kích thích và phục vụ trẻ hoạt động một cách tíchcực, chăm sóc trẻ tốt… qua đó, nhân cách trẻ sẽ được phát triển tốt.V

MỤC LỤC

MỤC LỤC 1

PHẦN I: ĐẶT VẤN ĐỀ 3

1 Tên đề tài sáng kiến kinh nghiệm: 3

2 Lý do chọn đề tài 3

a Cơ sở lý luận: 3

b Cơ sở thực tiễn của sáng kiến 4

3 Mục đích của sáng kiến 5

4 Đóng góp của bản sáng kiến kinh nghiệm 6

5 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu: 6

Phạm vi: 6

6 Đối tượng khảo sát: 6

7 Phương pháp nghiên cứu: 6

PHẦN II: QUÁ TRÌNH THỰC HIỆN ĐỀ TÀI 7

1 Thực trạng 7

1.1 Thuận lợi: 7

1.2 Khó khăn: 7

1.3 Khảo sát thực tế đầu năm học: 7

2 Nguyên nhân của thực trạng: 9

3 Những biện pháp chính: 9

4 Những biện pháp cụ thể 9

a Thế nào là môi trường giáo dục trong trường mầm non 11

b Nội dung của xây dựng môi trường lấy trẻ làm trung tâm 11

c Ý nghĩa của môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm trong trường MN: 12

d Nguyên tắc xây dựng môi trường trong trường mầm non: .12

e Các yêu cầu đối với việc chuẩn bị môi trường giáo dục:.12 f Tổ chức cho trẻ hoạt động trong môi trường giáo dục: 13

4.3: Biện pháp 3: Xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm trong các nhóm lớp 14

4.4: Biện pháp 4: Xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm bên ngoài lớp học: 16

4.5: Biện pháp 5: Xây dựng môi trường xã hội: 21

5 Kết quả so sánh có đối chứng sau khi thực hiện đề tài 27

Sau một năm thực hiện đề tài và sơ kết 02 năm thực hiện chuyên đề xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm, nhà trường đã đạt được thành tích: Thi xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm đạt giải ba cấp Thành phố 27

1 Kết luận: 30

2 Hiệu quả thiết thực của sáng kiến kinh nghiệm 30

3 Khuyến nghị 31

PHẦN I: ĐẶT VẤN ĐỀ

1 Tên đề tài sáng kiến kinh nghiệm:

“Một số biện pháp chỉ đạo nâng cao chất lượng xây dựng môi trường giáo

dục lấy trẻ làm trung tâm trong trường mầm non”

2 Lý do chọn đề tài.

a Cơ sở lý luận:

Xuất phát từ mục têu chung của gáo dục mầm non hiện nay là giáo dục

lấy trẻ làm trung tâm Giáo dục lấy trẻ làm trung tâm là việc các nhà giáo dục

không chỉ truyền đạt kiến thức cho học sinh một cách thụ động mà các nhà giáodục tạo ra các điều kiện, các cơ hội để mọi đứa trẻ được chủ động, sáng tạo, tíchcực hoạt động, tự chiếm lĩnh kiến thức và kinh nghiệm Để đạt được điều này,các nhà giáo dục hay giáo viên cần nắm được hứng thú, nhu cầu, trình độ, khảnăng của từng trẻ trong lớp, trên cơ sở đó lựa chọn được nội dung, phương phápphù hợp với từng nhóm, từng cá nhân trẻ

Trẻ mầm non “Học bằng chơi, chơi mà học”, việc học và việc dạy không

tự nó diễn ra mà giáo viên cần tạo ra các điều kiện để thực hiện Môi trường giáodục được thiết kế tốt là điều kiện hỗ trợ hiệu quả nhất cho giáo viên và trẻ thựchiện hoạt động dạy và hoạt động học ở trường mầm non, cho phép trẻ tham giamột cách tích cực, chủ động và càng độc lập hơn Cũng từ đặc điểm nhận thứccủa trẻ mầm non là nhận thức về thế giới xung quanh qua hình ảnh trực quan

Các nhà giáo dục đã nghiên cứu thực nghiệm và chứng minh: Trẻ lọt lòng

mẹ đã sớm hình thành con đường học tập Học tập với trẻ mầm non không phải

cứ là học “toán”, học “văn”… học của trẻ mầm non rất đơn giản, học của trẻmầm non là học để tiếp cận với nền văn minh của xã hội, học của trẻ mầm non:

là học tên gọi của mọi người và đồ vật xung quanh; là học cách sử dụng đúngthiết bị đồ dùng hàng ngày; là học cách dùng, cách sử dụng thiết bị vệ sinh cánhân, đồ dùng vệ sinh chung, đồ dùng sinh hoạt, đồ dùng phục vụ ăn ngủ saocho đúng, phù hợp với kinh nghiệm của người lớn - dù chỉ là học cách mở vòinước, tắt vòi nước; là học cách sắp xếp đồ dùng cá nhân trên giá hoặc trong tủmột cách nhanh nhất, gọn gàng nhất; học của trẻ mầm non là "Tái tạo" thực tếcuộc sống gần gũi xung quanh trẻ thông qua việc chơi các trò chơi vv

* Môi trường giáo dục trong trường mầm non:

Là tổ hợp những điều kiện tự nhiên - xã hội cần thiết, trực tiếp ảnh hưởngđến hoạt động chăm sóc, giáo dục trẻ ở trường mầm non Hiệu quả của nhữnghoạt động này nhằm góp phần thực hiện tốt mục tiêu, nhiệm vụ chăm sóc giáodục trẻ Có nhiều cách phân loại môi trường giáo dục: Có quan điểm cho rằng,môi trường giáo dục mầm non bao gồm môi trường tự nhiên (như các điều kiện

xã hội (bao gồm: bầu không khí giao tiếp trong trường mầm non, phong cáchlàm việc, mối quan hệ giữa con người với con người, giữa trường mầm non vớicác tổ chức kinh tế, xã hội, văn hóa khác…) Một quan điểm khác lại phân chiamôi trường giáo dục thành môi trương vật chất và môi trường xã hội Môitrường vật chất trong trường mầm non bao gồm các trang thiết bị, đồ dùng, đồchơi, không gian phục vụ cho việc tổ chức các hoạt động sinh hoạt hằng ngàycủa trẻ Môi trường vật chất tạo cho trẻ những cơ hội tốt để trẻ thỏa mãn nhu cầuhoạt động và phát triển toàn diện về mặt thể chất, trí tuệ thẩm mĩ, đạo đức, xãhội Môi trường xã hội được hiểu là toàn bộ những điều kiện xã hội như chínhtrị, văn hóa, các mối quan hệ giúp trẻ hình thành nhân cách của mình Môitrường xã hội đặc biệt được nhấn mạnh ở đây là môi trường giao tiếp trongtrường mầm non, bao gồm sự giao tiếp giữa cô và trẻ, giữa trẻ với trẻ và giữa trẻvới những người xung quanh Môi trường này vừa mang tính chất sư phạm, vừamang tính chất gia đình Việc phân loại môi trường có thể khác nhau, song đềuquan trọng đối với giáo dục mầm non Theo tôi, môi trường đó cần phải cungứng các điều kiện cần thiết để kích thích và phục vụ trẻ hoạt động một cách tíchcực, chăm sóc trẻ tốt… qua đó, nhân cách trẻ sẽ được phát triển tốt.

Với quan điểm của tôi trong sáng kiến kinh nghiệm này xin đề cập đếnvấn đề xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm có: Môi trường vậtchất và môi trường xã hội

b Cơ sở thực tiễn của sáng kiến.

Giáo dục Mầm Non có một ý nghĩa quan trọng đối với việc chuẩn bị tâmthế sãn sàng đi học cho trẻ, cũng như tập cho trẻ làm quen với những sinh hoạtgần gũi với hoạt động học tập Để trẻ có thể mạnh dạn, tự tin tham gia các hoạtđộng và hòa nhập tốt hơn ở các bậc học tiếp theo Trẻ cần phải có sự rèn luyệnmột cách tích cực về vận động, về trí óc, có sự hiểu biết về bản thân và gia đình,môi trường xung quanh Vì vậy việc xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làmtrung tâm là một nhiệm vụ quan trọng của giáo viên khi thực hiện chương trìnhgiáo dục mầm non, đặc biệt trong giai đoạn hiện nay khi mà cả hệ thống giáodục đang quyết tâm thực hiện Nghị quyết 29 của Đảng, Nghị quyết TW 8 khóa

XI về “ Đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo” Do đó xây dựng môitrường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm là xây dựng một môi trường giáo dục antoàn, thuận tiện, gần gũi, thu hút sự chú ý của trẻ, giúp trẻ chủ động tham giavào các hoạt động, tạo cho trẻ học mà chơi, chơi bằng học, có cơ hội trải nghiệm

và giao tiếp một cách tích cực, tự nhiên

Có thể nói việc xây dựng môi trường giáo dục trong trường mầm non làthực sự cần thiết và quan trọng Nó được ví như người giáo viên thứ hai trongcông tác tổ chức, hướng dẫn cho trẻ nhằm thỏa mãn nhu cầu vui chơi và hoạt

động của trẻ, thụng qua đú, nhõn cỏch của trẻ được hỡnh thành và phỏt triển toàndiện

Do đú mỗi người cỏn bộ quản lý, giỏo viờn cần ý thức và hiểu rằng việcxõy dựng mụi trường giỏo dục cho trẻ khụng đơn thuần do thực thi nhiệm vụtheo tinh thần chỉ đạo của cấp trờn mà quan trọng là do sự phỏt triển tõm sinh lýcủa trẻ, yờu cầu phỏt triển của xó hội, tự nhà trường nhận thấy cần thiết phảithay đổi để đỏp ứng được yờu cầu phỏt triển trong mỗi giai đoạn phỏt triển của

xó hội

Nhận thức tầm quan trọng của việc nõng cao chất lượng và hiệu quả đàotạo lớp cụng dõn tý hon đỏp ứng với yờu cầu và xu thế hội nhập của toàn ngànhgiỏo dục hiện nay Với nhiệm vụ là một phú hiệu trưởng phụ trỏch cụng tỏc

chuyờn mụn tụi chọn đề tài: “Một số biện phỏp chỉ đạo nõng cao chất lượng xõy dựng mụi trường giỏo dục lấy trẻ làm trung tõm” để ỏp dụng đồng thời

nõng cao chất lượng giỏo dục cho đơn vị mỡnh

3 Mục đớch của sỏng kiến.

* Mục đớch của sỏng kiến kinh nghiệm:

Nghiên cứu và ứng dụng “Một số biện phỏp chỉ đạo nõng cao chấtlượng xõy dựng mụi trường giỏo dục lấy trẻ làm trung tõm” để giỳp giỏo viờnhiểu rừ hơn về cỏch tiếp cận giỏo dục lấy trẻ làm trung tõm

- Giỳp giỏo viờn tận dụng ưu điểm của mụi trường xung quanh trẻ vàoviệc thực hiện chương trỡnh giỏo dục mầm non một cỏch hiệu quả đảm bảo chấtlượng và sự phỏt triển toàn diện phự hợp với từng cỏ nhõn trẻ

- Giỳp giỏo viờn ý thức được tầm quan trọng của việc xõy dựng mụitrường giỏo dục lấy trẻ làm trung tõm Tụn trọng sự khỏc biệt của trẻ, tớch cựcthực hiện giỏo dục lấy trẻ làm trung tõm

* Tớnh mới của sỏng kiến kinh nghiệm:

Song song với việc thực hiện đổi mới phương phỏp dạy học lấy trẻ làmtrung tõm hiện nay thỡ việc xõy dựng mụi trường giỏo dục lấy trẻ làm trung tõm

là một một nhiệm vụ rất quan trọng khụng chỉ là phong trào mà cũn là một yờucầu bắt buộc với mọi giỏo viờn Tuy nhiờn khụng phải giỏo viờn nào nào cũngthành cụng trong việc xõy dựng mụi trường giỏo dục lấy trẻ làm trung tõm nhưmong muốn Trờn thực tế, việc trẻ hoạt động với mụi trường xung quanh trẻ vẫntheo sự hướng dẫn chủ động của giỏo viờn làm trung tõm Thực hiện và ứng

dụng bản sỏng kiến: “Một số biện phỏp chỉ đạo nõng cao chất lượng xõy dựng mụi trường giỏo dục lấy trẻ làm trung tõm” sẽ mở ra một hướng đi mới cho

giỏo viờn trong việc tạo mụi trường học tập, vui chơi cho trẻ, gúp phần nõng caochất lượng giỏo dục

Tích cực hoá hoạt động của trẻ, trẻ được tự khám phá, trẻ được trảinghiệm bằng các giác quan, chú trọng giáo dục cá nhân kết hợp giáo dục trongnhóm, lớp giữa hoạt động chung và hoạt động góc, tăng cường giao tiếp giữa cô

và trẻ, giữa trẻ với trẻ

Giáo viên linh hoạt, sáng tạo, không bị gò bó khi tổ chức các hoạt độngvui chơi trải nghiệm cho trẻ, giáo viên có thể sử dụng tối đa nguồn nguyên vậtliệu sẵn có ở địa phương để làm phong phú môi trường giáo duc của trẻ, gâyđược sự chú ý của trẻ, trẻ ham học, nghiên cứu, tìm tòi, khám phá, giao tiếpngôn ngữ tình cảm phát triển

Nâng cao chất lượng chăm sóc giáo, dục trẻ trong trường mầm non

4 Đóng góp của bản sáng kiến kinh nghiệm.

* §ãng gãp vÒ mÆt khoa häc: Xây dựng môi trường giáo dục

theo quan điểm lấy trẻ làm trung tâm trong giáo dục mầm non

* §ãng gãp vÒ mÆt thùc tÕ: Giúp giáo viên linh hoạt, sáng tạo,

không bị gò bó khi xây dựng môi trường giáo dục cho trẻ nhất là môi trườngtrong lớp, giáo viên có thể sử dụng tối đa nguồn nguyên vật liệu sẵn có ở địaphương để làm phong phú các góc chơi của trẻ, gây được sự chú ý của trẻ, trẻham học, nghiên cứu, tìm tòi, khám phá, phát triẻn khả năng giao tiếp, phát triểnngôn ngữ và tình cảm

Tập thể giáo viên đã nhận thức được việc xây dựng môi trường giáo dụclấy trẻ làm trung tâm là rất cần thiết trong việc thực hiện đổi mới chương trìnhgiáo dục bậc học mầm non

Trẻ hứng thú tham gia hoạt động không mệt mỏi và hăng say khám phá, sáng tạo…kết quả các mặt giáo dục trẻ được nâng lên rõ rệt

5 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

Đối tượng: Nghiên cứu xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trungtâm trường mầm non

Phạm vi:

Tại trường mầm non: Từ tháng 9/2017 đến tháng 5/2018

6 Đối tượng khảo sát:

- Môi trường trong lớp học và ngoài lớp học

- Nhận thức và hứng thú của trẻ khi hoạt động với môi trường

- Nhận thức của cán bộ, giáo viên, nhân viên về xây dựng môi trường giáodục lấy trẻ làm trung tâm

- Khảo sát về cơ sở, vật chất đồ dùng, đồ chơi

7 Phương pháp nghiên cứu:

- Phương pháp điều tra khao sát

- Phương pháp thực hành

- Phương pháp tích lũy kinh nghiệm

- Phương pháp đối chứng

- Phương pháp giảng giải thuyết trình

PHẦN II: QUÁ TRÌNH THỰC HIỆN ĐỀ TÀI

1 Thực trạng

1.1 Thuận lợi:

- Trong năm học qua nhà trường luôn nhận được sự quan tâm chỉ đạo củacác cấp lãnh đạo, Đảng ủy và chính quyền địa phương Sự quan tâm chỉ đạo sátsao về chuyên môn của Phòng Giáo dục và Đào tạo huyện Ba Vì

- Cơ sở vật chất của nhà trường được cấp trên quan tâm đầu tư xây dựngngày càng khang trang, sạch đẹp, hiện đại Trường đạt trường chuẩn Quốc giatháng 11/2017

- Giáo viên năng động trong công tác, số giáo viên trên chuẩn là 26/37đạt: 66,7%, tỉ lệ bình quân giáo viên nhà trẻ và mẫu giáo đạt 2,5GV/ 1 nhóm,lớp Số giáo viên giỏi cấp huyện và lao động giỏi cấp huyện là 16 đ/c chiếm tỷ lệ43%

- Học sinh toàn trường 100% ăn ở bán trú tại trường và học 2 buổi/ngày

- Ban đại diện Hội cha mẹ học sinh nhiệt tình, tích cực tham gia các hoạtđộng của nhà trường

1.3 Khảo sát thực tế đầu năm học:

* Cơ cấu nhà trường năm học 2017 - 2018

- Đội ngũ CB - GV - NV: Tổng số cán bộ giáo viên, nhân viên 56

+ Trong đó: Lãnh đạo: 3, giáo viên 37; nhân viên 16

- Về học sinh: Tổng số 16 nhóm lớp với 555 học sinh

- Nhà trẻ: 2 nhóm : với 66 học sinh

- Mẫu giáo 14 lớp: với 489 học sinh Riêng mẫu giáo 5 tuổi

là 5 lớp với 195 học sinh

Học sinh toàn trường 100% ăn ở bán trú tại trường và học

1 Môi trường trong lớp học trang trí tạo

được góc mở cho trẻ hoạt động 12/16 75%

2 Môi trường trong lớp học trang trí chưa

tạo được góc mở cho trẻ hoạt động

3 Khai thác và tận dụng môi trường ngoài

* Đội ngũ giáo viên:

Tổng số nhà trường 37 giáo viên:

ST

Số giáo viên

%

1 Giáo viên có kiến thức và kỹ năng xây dựng

môi trường giáo dục

12/37 32%

2 Giáo viên biết đổi mới hoạt động chăm sóc,

giáo dục trẻ và đánh giá sự phát tiển của

trẻ theo quan điểm giáo dục lấy trẻ làm

dụng môi trường giáo dục có hiệu quả 15/37 40,5%

5 Giáo viên biết tận dụng và xây dựng môi

trường ngoài lớp học để trẻ tìm tòi, khám

Tổng số trẻ toàn trường là 555 học sinh; Trong đó Mẫu giáo là 489 vànhà trẻ là 66

STT Trẻ có kiến thức, kỹ năng, thái độ và

khả năng hứng thú, trải nghiệm khihoạt động trong môi trường giáo dục

Kết quả

theo quan điểm giáo dục lấy trẻ làm

2 Nguyên nhân của thực trạng:

- Kiến thức và kỹ năng về xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trungtâm của giáo viên còn hạn chế Giáo viên xây dựng môi trường trong và ngoàilớp học mang tính chất là trang trí chưa tạo được góc mở hay không gian để trẻsáng tạo và học tập

- Trẻ hoạt động với môi trường lớp học còn thụ động, giáo viên còn áp đạttrẻ và chưa thực sự để trẻ được tự do trải nghiệm, khám phá do đó chưa phát huyđược tính tích cực của trẻ

3 Những biện pháp chính:

3.1: Biện pháp 1: Tự học, tự bồi dưỡng nâng cao nhận thức về “ Xây dựngmôi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm” cho bản thân và cho đội ngũ giáoviên trong nhà trường

3.2: Biện pháp 2: Lập kế hoạch xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làmtrung tâm

3.3: Biện pháp 3: Xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâmtrong các nhóm lớp

3.4: Biện pháp 4: Biện Xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trungtâm bên ngoài lớp học

3.5: Biện pháp 5: Xây dựng môi trường xã hội:

3.6: Biện pháp 6: Chỉ đạo lớp điểm về xây dựng môi trườnggiáo dục lấy trẻ làm trung tâm:

3.7: Biện pháp 7: Tăng cường công tác kiểm tra đánh giá và tuyên dươngkhen thưởng kịp thời

3.8: Biện pháp 8: Tăng cường xây dựng điều kiện cơ sở vật chất, đồ dùng,

đồ chơi xây dựng môi trường giáo dục trong trường mầm non theo quan điểmgiáo dục lấy trẻ làm trung tâm

3.9: Biện pháp 9: Phối kết hợp với gia đình, cộng đồng trong việc xâydựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm

4 Những biện pháp cụ thể.

4.1 Biện pháp 1: Tự học, tự bồi dưỡng nâng cao nhận thức về “Xây

dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm” cho bản thân và cho đội ngũ giáo viên trong nhà trường.

Chất lượng chuyên môn của một trường phụ thuộc rất lớn vào bản thânmỗi cán bộ, giáo viên do đó yếu tố con người đóng vai trò quyết định mà cácvăn kiện của Đảng và Nhà nước đều nêu rõ trong chỉ thị 40/CT/TW ngày15/6/2004 của Ban bí thư TW Đảng về việc xây dựng, nâng cao chất lượng độingũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục Người thầy cần giỏi về chuyên môn,đồng thời lại phải tốt về nhân cách, mới thực hiện được nhiệm vụ của mình, thực

sự là những “Kỹ sư tâm hồn”

Từ nhận thức về ý nghĩa của việc tự học, tự bồi dưỡng, nên bản thân tôiluôn tham gia đầy đủ các buổi tập huấn, bồi dưỡng chuyên môn do Sở, Phònggiáo dục và đào tạo tổ chức Song song với đó là việc tự học, tự nghiên cứu tàiliệu, thực hiện tốt chương trình bồi dưỡng thường xuyên về chuyên môn của cán

bộ quản lý và giáo viên thực hiện đúng kế hoạch, có chú trọng đến việc bồidưỡng về chuyên đề xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm

Qua việc bản thân tôi được tập huấn các chuyên đề về xây dựng môi trườnggiáo dục lấy trẻ làm trung tâm do Sở, Phòng giáo dục tổ chức, tôi đã đúc rút kinhnghiệm về lý thuyết và truyền đạt lại tới 100% giáo viên trong trường Cùng với đótôi tổ chức cho giáo viên được thảo luận, trao đổi đưa ra những ý tưởng mới về xâydựng môi trường giáo dục lất trẻ làm trung tâm ở trong nhóm, lớp và môi trườngngoài lớp học, trình bày những đề xuất, kiến nghị những khó khăn ở các nhóm, lớp

Năm học 2016-2017 trường tôi được Phòng giáo dục chỉ đạo thực hiện điểmchuyên đề xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm, đó cũng là điều kiệnthuận lợi là nền tảng cho cán bộ quản lý và giáo viên trong trường về xây dựng môitrường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm trong năm học 2017-2018

Ảnh: Bồi dưỡng chuyên môn kiến thức xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm.

4.2 Biện pháp 2: Lập kế hoạch xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ

làm trung tâm.

Xuất phát từ mục têu chung của giáo dục mầm non hiện nay là giáo dụclấy trẻ làm trung tâm Vì vậy kế hoạch thực hiện nhiệm vụ năm học của nhàtrường thể hiện rõ việc triển khai xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làmtrung tâm tại trường, tại các nhóm, lớp có tính khả thi cao, hiệu quả đối với trẻ

Và với vai trò là Phó Hiệu trưởng phụ trách chuyên môn giáo dục, tôi đã chủđộng xây dụng riêng một kế hoạch về xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làmtrung tâm được ban giám hiệu và chị em giáo viên thảo luận, thống nhất, Hiệutrưởng duyệt Kế hoạch được triển khai thực hiện có hiệu qủa cao và thực hiệnđầy đủ chế độ báo cáo với cấp trên

Kế hoạch xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm của nhàtrường được thể hiện rõ:

a Thế nào là môi trường giáo dục trong trường mầm non.

- Môi trường giáo dục trong trường Mầm Non là: Tổ hợp những điều

kiện tự nhiên và xã hội cần thiết và trực tiếp ảnh hưởng đến hoạt động chăm sóc

giáo dục trẻ ở trường Mầm Non Hiệu quả của những hoạt động này góp phầnthực hiện tốt mục tiêu, nhiệm vụ chăm sóc và giáo dục trẻ

b Nội dung của xây dựng môi trường lấy trẻ làm trung tâm.

Cũng như đã trình bày ở trên với quan điểm của tôi trong sáng kiến kinhnghiệm này xin đề cập đến vấn đề xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làmtrung tâm có: Môi trường vật chất và môi trường xã hội.

c Ý nghĩa của môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm trong trường MN:

- Tạo cơ hội cho trẻ được tự lựa chọn hoạt động phù hợp

- Khuyến khích trẻ tham gia tích cực tạo cơ hội cho trẻ bộc lộ khả năng,qua đó cung cấp kiến thức, kỹ năng cho trẻ nhằm góp phần hình thành và pháttriển nhân cách cho trẻ

- Môi trường như người giáo viên thứ 2 trong công tác tổ chức, hướng dẫntrẻ hoạt động nhằm thỏa mãn nhu cầu vui chơi và hoạt động của trẻ, thông qua

đó, nhân cách trẻ được hình thành và phát triển toàn diện

d Nguyên tắc xây dựng môi trường trong trường mầm non:

- Đảm bảo an toàn (thể chất, tâm lý cho trẻ)

- Được xây dựng trong suốt quá trình thực hiện chương trình chăm sócgiáo dục trẻ

- MT giáo dục cần đa dạng, phong phú để kích thích sự phát triển của trẻ

- Môi trường phải thuận lợi để hình thành các kỹ năng xã hội

e Các yêu cầu đối với việc chuẩn bị môi trường giáo dục:

* Yêu cầu đối với việc xây dựng môi trường xã hội:

Cần đặc biệt quan tâm đến các mối quan hệ:

+ Giáo viên với Giáo viên; Giáo viên với Trẻ; Giáo viên với Cha mẹ trẻ;Trẻ với Trẻ

Trong quan hệ giữa cô và trẻ, giữa trẻ với nhau cần đảm bảo để trẻ cóđược: Cảm giác an toàn; Yêu thương, ấm cúng; Vui vẻ, hứng thú, thoải mái;Động viên, khen ngợi; Cổ vũ, khích lệ; Lắng nghe, chia sẻ; Tự tin; Cởi mở, Tựdo;Bình đẳng với bạn; Có cơ hội tích cực giao tiếp, hoạt động

- Tạo tâm lý tin cậy, mong muốn chia sẻ: gần gũi, lắng nghe trẻ, gọi têntrẻ

- Tạo mối quan hệ thân thiện giữa trẻ với nhau thông qua tổ chức các hoạtđộng tập thể

- Chú trọng phát triển các kỹ năng xã hội trong các hoạt động nhóm:

- Khuyến khích trẻ bộc lộ cảm xúc, ý nghĩ và tự tin diễn đạt chúng bằnglời nói

- Dạy trẻ thoải mái tự tin trước đám đông

-Tôn trọng sự phát triển tự nhiên, đăc điểm tâm lý lứa tuổi, đặc điểm cánhân

- Động viên sự lạc quan, tự tin vào bản thân… khi trẻ gặp thất bại.

- Kiên nhẫn với trẻ Tránh thúc ép, căng thẳng khi luyện tập các kỹ năngcho trẻ Biết chờ đợi

- Chấp nhận sự khác biệt, tôn trọng ý kiến cá nhân, tránh áp đặt, từ đóhình thành thói quen suy nghĩ một cách độc lập

- Không định kiến với trẻ

- Chỉ cấm đoán những việc không an toàn

- Hạn chế mệnh lệnh, tăng cường khích lệ

- Rất cẩn trọng trong việc đánh giá trẻ Nên đánh giá sự tiến bộ của mỗitrẻ so với bản thân và đối chiếu với yêu cầu chung của lứa tuổi

- Đánh giá với mục đích giúp đỡ trẻ phát triển tốt hơn

- Tránh việc so sánh trẻ với nhau Luôn nhìn nhận, khen ngợi bất cứ sựtiến bộ nào, dù là nhỏ nhất, và của những trẻ khó dạy nhất

- Tạo cơ hội cho trẻ tự phục vụ và giúp đỡ nhau những gì phù hợp với khảnăng

- Dạy trẻ giúp đỡ trẻ khuyết tật học hòa nhập

* Yêu cầu đối với môi trường trong lớp và môi trường ngoài lớp học khilựa chọn trang thiết bị, đồ dùng, đồ chơi :

- An toàn, vệ sinh; Thẩm mĩ; Màu sắc tươi sáng; Hình dáng ngộ nghĩnh;Đảm bảo tính mục đích; Dễ sử dụng; Đa dạng, phong phú, kích thích sự pháttriển của trẻ

- Đa chức năng, mang tính mở: Dùng vào nhiều mục đích khác nhau

- Tận dụng tối đa nguyên vật liệu sẵn có

* Yêu cầu đối với việc bố trí, sắp xếp:

- Thuận tiện cho cô và trẻ: Dễ thấy, dễ lấy, dễ lựa chọn, dễ sắp xếp, dễ cất

- Linh hoạt và cố định; Tạo cảm giác mới lạ, hấp dẫn với trẻ; Tạo cơ hộicho trẻ giao tiếp và hợp tác;Tạo cơ hội cho trẻ hoạt động tích cực

f Tổ chức cho trẻ hoạt động trong môi trường giáo dục:

- Giáo viên phải xác định rõ mục đích của mỗi loại tranh ảnh, đồ dùng, đồchơi… để giúp trẻ tích cực khai thác, tìm tòi, nghĩ ra nhiều cách chơi … đápứng việc cung cấp và củng cố kiến thức - kỹ năng cho trẻ

- Giáo viên phải biết tích hợp các hoạt động một cách linh hoạt từ đó kíchthích trẻ tích cực tìm ra các chức năng sử dụng các đồ dùng, đồ chơi trong cáchoạt động

* Lưu ý khi xây dựng môi trường giáo dục cho trẻ:

- An toàn cho trẻ là yêu cầu số một

- Các đồ chơi không phải là để trang trí mà để cho trẻ hoạt động, tăngcường đưa các nguyên, vật liệu để trẻ có thể sáng tạo được theo cách của mình

- Cần có sự tham gia và sử dụng sản phẩm của trẻ vào xây dựng môitrường học tập Môi trường sẽ được hình thành trong quá trình thực hiện chủ đề

Với kế hoạch trên bản than tôi là người trực tiếp xây dựng và được đồngchí hiệu trưởng duyệt cùng các đồng chí trong ban giám hiệu góp ý Sau đó triểnkhai tới toàn thể giáo viên trong trường để làm căn cứ cho xây dựng kế hoạchcuả từng lớp

Ảnh: Họp hội đồng sư phạm bàn về kế hoạch nhiệm vụ năm học và kế hoạch xây dựng môi

trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm.

4.3: Biện pháp 3: Xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm trong các nhóm lớp.

Môi trường trong lớp học: Là khoảng không gian trong mỗi lớp học, là đồdùng, đồ chơi phục vụ học tập vui chơi cho cô và trẻ

Trường tôi với diện tích lớp bình quân trung bình là 75 m2/lớp, đồ dùng,

đồ chơi theo thông tư 02 đạt trên 95%

- Sắp xếp không gian hợp lý gần gũi với trẻ, thể hiện được đặc điểm củađịa phương, phù hợp với đặc điểm của từng nhóm, lớp

- Phân chia giữa các góc rõ rệt Thiết kế các góc chơi phù hợp với diệntích và phù hợp với độ tuổi Các góc chơi được trang trí hình ảnh đẹp mắt, vừavới tầm mắt của trẻ, hình ảnh to, rõ, đẹp đảm bảo tính thẩm mỹ Bố trí góc chơivới tên gọi của góc phù hợp với đồ dùng đồ chơi được bố trí trong các góc

- Trong các nhóm, lớp quan tâm đến môi trường chữ viết Chữ viết to,đúng quy định Đối với trẻ 5 tuổi ưu tiên môi trường chữ số và chữ viết

- Trang trí ở góc mở có sản phẩm của cô và của trẻ phong phú và đa dạng

- Trang trí với màu sắc hài hòa, tránh bị ô nhiễm màu sắc

- Đối với các góc chơi: Đủ số lượng góc để trẻ chơi hàng ngày đảm bảophù hợp với độ tuổi; Bố trí hợp lí với diện tích của lớp, sắp xếp các góc động,

tĩnh không gần nhau; Đồ dùng, đồ chơi trong các góc phong phú về thể loại…Nhà trường đã phát động các nhóm lớp bổ sung được nhiều đồ dùng đồ chơi tựtạo, sắp xếp gọn gàng Quan tâm đến đồ chơi mang tính sáng tạo có thể cho trẻlắp ráp được.

- Không vẽ tranh cố định trên tường, không trang trí che chắn ánh sángcửa sổ

- Đồ dùng các góc bổ sung theo giai đoạn, không sắp xếp toàn bộ đồ dùng

đồ chơi sẵn trong các góc Có sử dụng tranh ảnh là sản phẩm của cô và trẻ trongquá trình khai thác chủ đề, sự kiện

Ảnh minh họa môi trường trong nhóm lớp

- Tận dụng tối đa hiệu quả các phòng chức năng, nhà trường có phòng thểchất, Phòng thư viện, phòng nghệ thuật với đầy đủ đồ dùng, đồ chơi và trangthiết bị dạy học Có lịch hoạt động cụ thể cho các nhóm, lớp và có nội quy rõràng

Ảnh cô và trò hoạt động trong các phòng chức năng

4.4: Biện pháp 4: Xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm bên ngoài lớp học:

Trường tôi có 2 điểm trường với tổng diện tích 7855 m2, có diện tích sânchơi là 2400 m2, diện tích vườn trường dành cho các bé là 2300 m2 Diện tíchsân chơi chúng tôi bố trí đồ dùng, đồ chơi ngoài trời hợp lý tạo thành khu vuichơi phát triển thể chất cho trẻ, quy định những đồ chơi nào phù hợp với từnglứa tuổi nào để giáo viên nắm được, để khi tổ chức cho trẻ chơi đạt hiệu quả và

an toàn đối với trẻ.

- Môi trường ngoài trời, khoảng không gian rộng mở, trẻ được tự do khámphá, sử dụng các giác quan hòa mình vào thế giới tự nhiên, có nhiều cơ hội hơncho phát triển vận động thô

- Môi trường ngoài lớp học là yếu tố góp phần tích cực trong các hoạtđộng nâng cao chất lượng chăm sóc giáo dục toàn diện trẻ Bố trí các bồn cây,hoa hợp lý, trồng những loại cây phù hợp, không độc hại Sắp xếp bố trí các đồchơi ngoài trời phù hợp, thuận tiện trong sử dụng

- Thiết kế các khu vui chơi hoạt động phù hợp với không gian của trường:góc tuyên truyền, góc thiên nhiên, góc chơi với nước, chơi với cát

- Cây xanh tự trồng ở các khoảng không tạo không khí trong lành thoángmát Quan tâm tới việc tạo các thí nghiệm cho trẻ quan sát như thí nghiệm về sựnảy mầm của cây, thí nghiệm về cây cần đất, nước và ánh sáng

- Môi trường giáo dục ở ngoài lớp thực sự an toàn, đảm bảo vệ sinh vềnguồn nước, không khí, vệ sinh an toàn trong ăn uống

- Các trang thiết bị, đồ dùng, đồ chơi được bảo dưỡng thường xuyên, giữgìn vệ sinh và tạo sự hấp dẫn đối với trẻ

Môi trường bên ngoài lớp học được thể hiện: