nghiên cứu và đề xuất thực hiện một số giải pháp nâng cao chất lượng đào tạo từ xa tại trường đại học mở tp hồ chí minh

Tuy nhien, day la nlifrng tieu chudn v8 quan Ii giao dlC hon la nhfrng tieu chmin v8 dao t?o d?i h9c.. Trong ph?m vi cua d8 tai nay, chmg toi chu y t6i khai niem va cac tieu chudn danh g

d?i h9c c6 th� duqc danh gia qua cac con s6 th6ng ke nhu ty 1� sinh vien t6t nghi�p,

ty 1� sinh vien ho hQC;; thanh tich nghien Cl!U kJioa h9c cua giang Vien VU sinh Vien

V &i c{mg d6ng, chfit luqng dao t?o duqc th� hi�n qua ch6 dung cua sinh vien t6t nghi�p trong xa h9i _cung nhu nhfrng d6ng g6p C\l th� cua nha truang cho S\l' phat tri�n kinh t�, xa h9i cua dfit nuac

Trong Qui djnh v8 tieu chudn danh gia chfit luqng giao dl)c truang d?i h9c cua B9 Giao dl)C va Bao t?O, ban hanh thang 11 nam 2007, c6 10 tieu chudn, lien quan d�n Sir m?ng va ffil)C tieu cua nha truang, T6 chirc va quan Ii, Chuong trinh giao dl)C, Ho?t d9ng dao t?O, f)9i ngu can b9 quan Ii, giang vien va nhan vien, Nguai h9c, Nghien ciru khoa h9c, (mg dl)ng, phat tri�n ya chuy�n giao cong ngh�, Ho?t d(mg hqp tac qu6c t�, Thu vi�n, trang thiJt bi h9c t?p va ca sa V?t chfit khac,Tai chinh va quan ly tai chinh Tuy nhien, day la nlifrng tieu chudn v8 quan Ii giao dl)C hon la nhfrng tieu chmin v8 dao t?o d?i h9c Ngoai ra, nhfrng tieu chudn nay con chung chung, chua C\l th�, do d6, kh6 ma irng dl)ng cho vi�c darm gia chfit luqng giao d1.1c d?i h9c (Nguyen Van Tufin, 2008)

Trong ph?m vi cua d8 tai nay, ch(mg toi chu y t6i khai niem va cac tieu chudn danh gia chfit luqng dao t�w d?i h9c theo quan di�m cua H� th6ng dam bao chfit luqng cua M?ng lu&i cac truang d?i h9c Bong Nam A (Asean University Network Quality Assurance - AUNQA), cua Vroeijenstijn va Nguy�n Van Tufin

Bp tieu chufin chfit h1·rng c1i� AUN (2005) bao gf>m 6 tieu chudn: H� th5ng dam bao chfit luqng, Giang d?y va h9c t?p, Nghien ciru, Dich Vt.I, B?o dire va Phat

�ri�n ngu6n nhan ll)'c; Trang d6, tieu chudn thu hai - Giang d?y va h9c t?P - dirge coi

la tieu chudn quan tr9ng nhfit trong ho?t d9�g cua m<)t tru�g d?i h9c Trong tieu chudn nay l?i c6 6 tieu chi 1a�chuong trinh dao t?O, B<)i ngu can bQ giang vien, Darm gia sinh vien, Qua trinh h9c t?p, Cac tieu chudn v� an toan v� sinh moi truang, duqc

giai thich Cl) th� nhu sau:

- Chuong trinh dao t?o d?t chdt lu(Jng la m<)t chuong trinh duqc phat tri�n d�thuc ddy vi�c h9c t?P, vi�c h9c each h9c (learning how to learn) va t?o ra 6 sinh vien 11i�m say me h9c t?P su6t dai, say me tim toi kham pha, phat tri�n cac ky nang h9c :{ip va ky nang thong tin, tinh th§n s�n sang thir nghi�m nhfrng y tuang m6i va cac Jhuong phap thl)'c hi�n m6i

- f)<)i ngu can bQ giang vien d?t chdt lu(Jng la m<)t d<)i ngu dap (mg duqc cacy'eU du vs bing cfip, kinh nghi�m, kha nang, tu6i tac Cac giang vien c6 th� thiJt kJ

di thl,1'C hi�n duqc cac bai giang c6 y nghia, biJt ap d1.1ng cac phuang phap d?Y va h9c

7

da d�mg, bi�t sir d1,mg cac ky thu?t tien ti�n danh gia vi�c h9c cua sinh vien, d6ng thai c6 k� ho?Ch phat tri�n ban than Ben qnh d6, n hB truang cung cful co d(>i ngu can b{> ph\lc V\l giang d?Y c6 chfit lugng tuang (mg (nhan vien thu vi�n, phong thi nghi�m, hanh chinh ) Cac hm;tt d<)ng quan ly d<)i ngii (tuy�n ch9n, phan cong, dao t?O, quan ly thai gian, danh gia, khen thuong, nang b?C) phai dugc thµc hi�n mQt each nghiem tuc bai ban

- D� danh gia sinh vien m9t each c6 chdt lur;ng, cfin c6 nhfrng hinh thuc �anhgia da d?ng tir nhi€u phia theo nguyen titc minh h?ch, m6m deo va hu6ng d�n k�t qua Cac tieu chi, ph?m vi, tr9ng s6 danh gia cfrn dugc thoa thU?Il tir dfru khoa h9c Thong tin danh gia dugc phan h6i tra l?i v6.i sinh vien va c6 nhfrng giai phap cai thi�n khi cfin thi�t C6 nhfrng quy djnh hgp ly v� thu t\IC khi€u nc_li kSt qua danh gia D9 tin C?Y va tinh gia tri cua cac phuahg phap danh gia dugc thuang xuyen thfun dinh; cac phuang phap ki�m tra danh gia m6i thuang xuyen duqc phat tri�n va thi'r nghi�m

- H9c t?p c6 chdt lur;ng ( quality learning) duqc dinh nghTa la sµ chu d{mg timhi�u th� gi6i CUa sinh Vien, ch(r khong phai la SlJ ti€p thu ki€n th(rc do giang Vien cung dp 0 day, vi�c giang d?Y cua giang vien chi c6 vai tro h6 trq, t?O di6u ki�n cho h9c t?p Chfit lugng h9c t?p ph\l thm)c phfin 16n vao quan ni�m, chi€n luqc va

�ac phuang phap h9c t?p cua sinh vien H9c t?P c6 chfit luqng khi nguai h9c c6 dugc ·

;g say me h9c hoi, c6 kha nang tµ kham pha tri thuc, luu gifr ki�n thuc, t6ng hgp d�n thuc, V?fl d\lng ki�n thuc d� giai quy€t vdn d€, di€n d?t ki�n thuc cua minh cho 1guai khac va c6 kha nang sang t?O tri th(rc m6i kha nang Chfit Iugng h9c t?p chi l?t dugc khi'nguai h9c s�n sang h9c t?p - ca v€ nh?n thuc Iiin tinh cam, c6 ly do d� lQC, cam thfiy hung thu troqg suf>t qua trinh h9c t?P va dugc h9c trong m9t moi ruang h9c t?p dugc h6 trg dfiy du Nguai h9c duqc cung cfip nhfrng chuang trinh tao t?o m€m deo d� c6 thS h,ra ch9n n{>i dung man h9c, 19 trinh h9c t?P, phuang 1hap ki�m tra danh gia, phuang thuc va thai gian h9c t?p sao cho c6 y nghia nhfit, tugc t?O ca h9i h9c t?p va giao luu

- MQt moi truang h9c t?p dam bao chdt lu(J11g truac h€t la m9t moi truang V?th�t phu hgp v6i cac ho?t d9ng h9c t?P, dap ung duqc m9i yeu cfru v€ an toan, v� inh hen Cc_lnh d6, cfing phai chu tr9ng t6i ca moi truong tam ly va Xa h9i, Sao cho guai h9c c6 dugc cam giac an tam, thoai mai va t?P trung dugc cho vi�c h9c

- Tai nguyen h9c t?p (h9c li�u) c6 chdt lu()'ng khi nha truang c6 h� th6ng cac1i€t bi, phuang ti�n, giao trinh, tai li�u hu6ng din, tai li�u tham khao, t?p chi chuyen

8

phan anh tinh tqmg cua sinh vien sau khi t6t nghi�p C6 th� n6i, "san phfrm" chinh cua giao dl)C d?i h9c la sinh vien t6t nghi�p v6i trinh d9 chuyen mon cao Nguai ta

ghi nh�n rfing danh ti€ng (phan anh gian ti�p chfit Iugng giao dl)C) cua m9t twang d?i h9c thuong g�n lien Sl)' thanh d?t cua sinh vien t6t nghi�p tir truong d6 Do d6, cac tieu chu§n trong phfm "dfru ra" chinh la ti I� sinh vien t6t nghi�p, c6 vi�c lam, S\f hai long cua doanh nghi�p hay co quan tuy�n d1;mg, s6 sinh vien quay l?i theo h9c ti€p :fip th?c si hay ti�n si

Nhu V?Y, c6 th� n6i la chfit Iuqng dao t?o cua m<)t truong d?i h9c phl) thu<)c rao nhieu y€u t6, tir chfit Iugng cua sinh vien dfru vao, tinh thfrn thai d9 cua nguoi lQC, chfit Iugng giang vien, phuong phap gia]J.g d?y, phuong phap hQC t?p va each hfrc danh gia, dieu ki�n CO SO V?f chftt, phuong th(rc quan ly CUa nha truang d€n Sl)' hanh d?t cua sinh vien t6t nghi�p Trong d6, ban than cac y€u t6 "dfru vao" va "qua rinh" vira phan anh chfit Iugng dao t?o, vira t?o nen chftt Iugng cua "dfru ra"

:.1.2 D�c thu ciia dao t�o tir xa

Bao t?o tir xa c6 m9t s6 di�m khac v6i dao t?o truy@n th6ng nhu sau:

Vi�c d?y va h9c di�n ra khong cimg thai di�m, khong cimg dia di�m va khong ung m9t nhip d9 Vi v�y, trong dao t?O tir xa b�t bu9c phai ung dl)ng cac thanh tl)'u fmg ngh� m6i Nguoi h9c tir xa phai c6 nhfrng ki€n thuc co ban v@ may tinh, phai iSt xir ly kip thoi nhfrng S\f c6 thong thuang nhu hong h6c phfrn cung, 16i chuong inh phfrn m@m, bao toan du li�u, bao m�t thong tin Ben C?nh d6 nhfrng ky nang

!t n6i internet, thao tac trao d6i thong tin qua Email hay forum, thu thu?t truy tim valng l9c thong tin la h€t sue cfin thi€t d� h9c vien d?t dugc hi�u qua trao d6i thong

11 nhu mong mu6n Nguai d?y cang phai sir dl)ng thanh th?o cac phuong ti�n hi�n

�i nhu m?ng internet, cac ph.frn mem d�C bi�t, dia hinh, dia ti�ng, truyen hinh, hQp

u tho?i Nhung nguoi lam cong tac quan ly cfing phai am hi�u ky thu?t va c6 lnh d<) thi m6i quan ly t6t dugc Nhu V?Y, khong chi nguoi h9c cftn c6 gilng ma

�uai d?Y va can b9, chuyen vien quan ly cfing phai h9c hoi khong ngirng d� nang o trinh d9, dap ung yeu cfiu cong vi�c

D6i tti'gng dao t?o rftt da d?ng v@ tu6i tac, hoan canh, vi tri cong vi�c, ngu6n

0 t?O va n@n tang ki€n thuc, trinh d<) van hoa, ml)c tieu dao t?O Nhfrng nguoi Ion

�i se vftt va hon nguoi tre tu6i trong vi�c ti€p thu ki€n thfrc Nguoi da c6 gia dinh, cong vi�c toan thoi gian ho�c c6 chuc danh nhftt dinh trong cong ty se phai d6i

6 v6i kha nhi@u ap Ive, tir trach nhi�m gia dinh ( d�c bi�t n€u nguai h9c la ph\l nu)

n ganh n�ng cong vi�c hay tr9ng trach chuyen mon Thai lugng h9c t?p ciing nhu

10

Nhi€u t6 chi'rc va hi�p h<)i giao dl)c m& va tir xa nhu T6 chuc giao d\lc khoa h9c va van h6a Lien hi�p qu6c (UNESCO), Hi�p h<)i dam bao chfrt lm;mg giao d\lc d<;1.i h9c chau Au (EAQHAE); H<)i d6ng ki�m djnh giao dl)c d<;1.i h9c My (CHEA), C<)ng d6ng rlQC t�p thu<)c kh6i thjnh vuqng chung (COL) deu da dua ra cac be) tieu chi hu6ng dan dam bao chftt luqng dao t?o (Tim Belawati - 2009) Trong khuon kh6 d€ tai nay, ::hung toi di;lc bi�t quan tam d€ri be) tieu chi cua Hi�p h<)i cac trucmg B?i h9c M& ::hau A (AAOU) va cua cac truang dao t<;1.o m& va tir xa trong khu Vl)'C AAOU hu6ng :lftn danh gia chdt Iuqng dao t?o tir xa qua 9 n<)i dung bao g6m Chinh sach va-k8 10<;1.ch; Tuy�n dl)ng va phat tri�n ngu6n nhan h,rc; Quan ly va di€u hanh; H9c vien; fhi€t k€ va phat tri�n chuang trinh; Thi€t k€ va phat tri�n h9c li�u; H6 trq h9c t�p; :>anh gia h9c t�p cua sinh vien; phuang ti�n va thi€t bi <l?Y va h9c.Cac truang thanh rien trong AAOU d€u tri�n khai vi�c danh gia va dam bao chflt luqng theo nhfrng ieu chi tuang tµ va h9 g9i d6 la nhfrng y8u tb dam bao chflt luqng (Bang 2.1)

Bang 2.1 Cac y�u t6 dam bao chfit IU'Q'ng t�i m{>t s6 trll'img D�i hQC MO'

va Tir xa thu{>c chau A

rrU'cmg Yeu ta iliim hiio clziit Trll'img

hl'{J'llg h1Yiu ta tliim hiio clziit ° {J'llg

Cac vfln d€ lien quan d€nh9c vien

Be) ph�n djch V\l va tacnghi�p

l?i h9c Chinh sach va ke ho?ch

hat thanh Djch V\l h6 trq h9c vien

a truy�n Thi€t k� va Phat tri�n

lnh trung h9c li�u

B?i h9c Payame Noor(PNU) Iran

Phat trien giao dl)C Phat tri�n nghien cuu

H6 ti:q cong ngh� va kh&i nghi�p

Phat tri�n van hoa va d?O d(rc

H6 trq sinh vien va cac khoa

L�p kS ho?ch chi€n Iuqc

Qubc t8 hoa Cai t6 CO' cllu

B?i h9c M& Phat trien chuang trinh H6ng Kong m6i

(OUHK) "C�p nh�t chuang trinh

thuang xuyen

12

Cac yeu cfm khac

Phat trien mon h9c m6i C?p nh?t h9c li�u thuang xuyen

Ki�m tra, danh gia h9c vien

D?i h9c Ml,lC tieu va yeu cau cua D?i h9c Ma Chinh sach dao t?O

Ma qu6c chuang trinh Malaysia K€ ho?ch dao t?O

gia Indira Thai lugng cua chuang (OUM) Chfit lugng ngu6n

de)

(IGNOU) Cach thuc trinh bay n9i dung

Muc d9 va n<)i dung cua chuang trinh

Ngan ngfr sir dl,lng trong tai li�u giang d?Y

Chuy€n h6a n9i dung sang ctinh d?ng cua giao dl,lc tir xa

Cung c:lp h9c li�u Danh gia h9c vien D�i ' hQC Tinh hinh giang d?Y De.ti hQC Ma

Phat thanh Cac ho?t d9ng trong Indonesia

va truy€n giang dc.ty (UT)

hinh D9i ngti chuyen mon

Thugng Thi€t k€ va Phat tri€n

Hai Trung h9c li�u

Qu6c Di€u ki�n hQc t?P cua

hQC vien (hQC li�u, bai giang trgc tuy€n, thu vi�n ky thu�t sf>, giang duang)

Phuang ti�n h9c t?P

Thi€t k€ va phat tri€n h9c li�u

Dich V\l h6 trg h9c vien Ki€m tra, danh gia h9c vien

Phuang ti�n va cong ngh�

Cac y€u tf> khac (phan phf>i h9c li�u, hru gifr thong tin, x€p Jich h9c

va thi) Chinh sach va Ke hoc.tch

Ngu6n nhan - lt,rc va phat tri€n ngu6n nhan h,rc

HQC vien Thi€t k€ va Phat tri€n chuang trinh

Thi�t k� va Phat tri€n hQC li�u

H6 trg h9c t?P Phuang ti�n h9c tap

Truong dc.ti Nang cao tinh chuyen Dc.ti h9c Ma Dich V\l h6 trg nguoi h9c nghi�p va h9c thu�t cua Qu6c gia h9c

13

dcr ng?i vi khong mfrt thai gian loay hoay & giai do�m dftu Sau khau bien so?n, d.n dua cho m9t nh6m sinh vien chua h� h9c man nay OQC thfr va g6p y ve muc de) d� hi�u, tfnh logic va sg nhfit quan trong n<)i dung Chinh nhfrng sinh vien nay se phat hi�n dugc cac mau thufrn ve n<)i dung cung nhu cac 16i chinh ta, ngfr phap trong cu6n sach Khau bien t?p cting rfit dn nhfrng nguai am hi€u chuyen mon va gioi ti�ng Vi�t Trang trucrng hqp ap dt,mg mo hlnh "chuy�n hoa van ban" ( ch(r khong phai vi�t m6'i) thl ta c6 th€ b6 qua khau vi�t tho trong quy trinh Tuy nhien, d.n chu yt&i vfrn d€ ban quy€n, du cha giao trinh hi�n c6 la cua tac gia mr&c ngoai hay trong mr&c Quy trinh bien so?n giao trinh nay th€ hi�n trong hinh 4.1

Khau in fin duqc ti�n hanh sau khi giao trinh duqc thong qua H<)i d6ng nghi�m thu a day, cftn chu y t6'i de) day va kh6 gifry cua tai li�u d� nguai h9c sfr dt,mg chung m<)t each ti�n lqi nhfrt,' vi dt,1 nhu c6 th€ cftm theo d€ d9c tren xe do, xe hia, khi vao rung hay ra bai bi�n Vi V?Y, nen in giao trinh thanh 2 hay 3 phftn, m6i ph�n g6m 3, 4 bai la thich hgp nhfrt

Vi�c bien SO{lil giao trinh danh rieng cho h9c vien h� dao t?O ttr xa r5 rang la mfit rfit nhi€u thai gian, c6ng st'.rc va chi phf V &i ngu6n lt,rc hi�n nay va trong thai gian t&i, Nha truang khong th� hoan thanh duqc toan b<) giao trinh cho tfrt ca cac mon c6 dao t?O ttr xa Chung toi cho la dn si\p x�p cac mon h9c theo thu tv uu tien, tru&c nhfrt la nhfrng mon ca ban hay ca sa nim trong chuang trinh h9c cua nhi€u nganh, sau d6 t&i cac mon chuyen nganh c6 s6 lugng h9c vien dong M6i nam se d�t chi tieu phai hoan thanh giao trinh cho 10 -15 mon Nhu V?Y, trong vong 5 nam, Nha trucmg ve ca ban se c6 dugc nhfrng giao trinh cftn thi�t nhfit cho h9c vien ttr xa

Th6ng nhfit y Bien SO:_tn tho Bien SO:_tn

\)

G6py cua ngu-O"i hQc

Nghi?m thu

Hinh 4.1 : Quy trinh bien so�n giao trinh

52

Xay d�t·ng gicio cin tiifn ui· vo'i hf th8ng lvf oodie

Xay dµng m<)t giao an di�n tu (hay giao an trµc tuy€n) khong dan gian la dua cac bai giang da so�n s�n len m�ng Vi�c nay doi hoi m<)t Sl,1' t6 chuc c6 logic va theo h� th6ng, d€ hi�u qua bai giang dugc phat huy t6i da (Le Thi H�ng Giang, 2010) Cac h� th6ng quan ly h9c t?p (Learning Management System - LMS), la nhfrng cong C\l giup chung ta xay dµng giao an di�n tu d� dang hun Theo k€t qua di€-u tra cua PANdora (Chuang trinh nghien cuu phat tri€n dao t�o tir xa khu vµc chau A) trong s6 cac LMS dugc gi6i thi�u tren thi truang, san ph�m cua hang Moodie dugc cong nh?n la c6 cac thu<)c tinh phu hgp nh�t v6'i giang d�y va h9c t?p (Batpurep, 2009) Moodie (Modular Object-Oriented _Dynamic Learning Environment) la m<)t h� th6ng quan ly h9c t?p, ma ngu6n ma (do d6 mi�n phi va c6 th€ chinh sua dugc ma ngu6n), cho phep t�o cac kh6a h9c tren m�ng Internet hay cac website h9c t?p trµc tuy€n Moodie d� sir d1,mg, d� duy tri va di€u chinh, c6 nhi€u tinh nang, h� th6ng giao di�n

va hi�n thi t6c d<) tai kha t6t M<)t giao an di�n tfr hoan chinh phai cung dp cho h9c vien n<)i dung, c�u true va nhfrng ho?t d<)ng g�n v6'i man h9c N6 thuang bao g6m: van ban vi€t, di�n dan thao lu?n, e-mail Va cac bai truy8n thanh, hinh anh Va Ca.C do?n video ng�n, bai t?p nh6m ma h9c vien phai lam Ngoai ra, c6 th€ dua vao nhfrng thong tin, nhfrng k€t qua nghien cuu m6·i chua dugc c�p nh�t trong giao trinh Trong giao an, d.n t�p trung vao cac cong vi�c danh cho nguai h9c d€ h9 tham gia tich qrc

va n�m dugc nhfrng ml,lc tieu chinh ct'.m mon h9c, chuy€n tir each h9c t?p trung vao thu n?p ki€n thuc qua nghe giang sang each h9c chu tr9ng t6'i vi�c V?n d1,mg ki�n thuc d6 vao di€u ki�n thµc t€ Mu6n V?Y, giao an phai dam·bao tinh thµc t€ trong cac bai t?p, d€ h9c vien th�y thi€t thµc va hung thu, d6ng thai phai kip thai phan h6i cho· h9c vien Trong giao an c6 th€ dua len bai lam cua m<)t s6 h9c vien, v6i binh lu?n cua giang vien d€ nhfrng nguai khac tham khao Nhu V?Y se hinh thanh nen th6i quen trao d6i va chia se ki€n thuc, ding gi6ng nhu vi�c trao d6i qua di�n dan trvc tuy�n (Fonnn) - m<)t hinh thuc tu'O'l1g tdc kltong c16ng tho'i ben C?nh cac tt1·011g tdc i/6ng tho'i thong qua video conference, chat hay di�n tho?i

Mu6n xay dµng giao an trvc tuy€n tren Moodie nhu v�y, giang vien cftn phai duqc dao t?o ban d�u, sau d6 v�n thuang xuyen theo doi, C?P nh�t va tich qrc tham gia cac kh6a dao t?o nang cao d€ khong ngirng hoan thi�n ky nang, ki€n tht'.rc va tr& nen chuyen nghi�p Giang vien cung phai th1 rc S\l' quy€t tam vi vi�c nay doi h6i rft nhi€u thai gian Khong chi chu�n bi t6t n<)i dung, giang vien con phai theo sat hm;t d9ng cua h9c vien, d6n nh?µ y ki€n d6ng g6p, tra lai cau h6i, giai dap th�c m�c

53