Bài giảng Quản trị kế toán 2 – Bài 9: Thông tin kế toán quản trị với việc ra quyết định dài hạn

Bài giảng Quản trị kế toán 2 – Bài 9: Thông tin kế toán quản trị với việc ra quyết định dài hạn nghiên cứu những đặc điểm và bản chất của quyết định dài hạn; các quyết định dài hạn trong doanh nghiệp, tiêu chuẩn đưa ra quyết định dài hạn; phương pháp đưa ra quyết định dài hạn như phương pháp hiện giá thuần, phương pháp kỳ hoàn vốn, phương pháp tỷ suất sinh lời nội bộ.

BÀI 9 THÔNG TIN KẾ TOÁN QUẢN TRỊ VỚI VIỆC RA QUYẾT

ĐỊNH DÀI HẠN

Hướng dẫn học

Để học tốt bài này,sinh viên cần tham khảo các phương pháp học sau:

 Học đúng lịch trình của môn học theo tuần, làm các bài luyện tập đầy đủ và tham gia thảo luận trên diễn đàn

 Sinh viên làm việc theo nhóm và trao đổi với giảng viên trực tiếp tại lớp học hoặc qua email

 Tham khảo các thông tin từ trang Web môn học

Nội dung

Bài 9 trong học phần Kế toán quản trị 2, nghiên cứu những đặc điểm và bản chất của quyết định dài hạn Nội dung của các quyết định dài hạn trong doanh nghiệp, tiêu chuẩn đưa ra quyết định dài hạn Các phương pháp đưa ra quyết định dài hạn như phương pháp hiện giá thuần, phương pháp kỳ hoàn vốn, phương pháp tỷ suất sinh lời nội bộ

Mục tiêu

 Yêu cầu người học hiểu được đặc điểm quyết định dài hạn

 So sánh điểm khác nhau giữa quyết định ngắn hạn và quyết định dài hạn

 Các phương pháp đưa ra quyết định dài hạn

T ình huống dẫn nhập

Limba Cafe

Limba Cafe là một trong những cửa hàng kinh doanh đồ uống giải khát lớn nhất thành phố X Với phân khúc khách hàng chủ yếu là dân văn phòng nên cửa hàng rất chú ý tới sản phẩm cà phê theo phong cách hiện đại Chủ cửa hàng rất muốn đầu tư một máy pha cà phê nhưng còn phân vân về lợi nhuận có thể thu được từ khoản đầu tư này

Để có tiền mua máy pha cà phê chủ quán sẽ phải bỏ 180 triệu biết mỗi năm giá trị đồng tiền bị giảm 10% do lạm phát (ước tính chiếc máy có thể sử dụng trong 10 năm) Sau 10 năm sử dụng giá trị thanh lý ước tính của chiếc máy khoảng 12 triệu đồng

Khi máy pha cà phê được đưa vào sử dụng 1 nhân viên pha chế với mức lương 2 triệu đồng/tháng sẽ được cho thôi việc và ngay lập tức toàn bộ đồ pha chế thủ công sẽ được bán lại với giá 8 triệu đồng

1 Nếu xem xét theo lợi nhuận kế toán thì chủ cửa hàng có nên đầu tư không? Nếu xem xét tới sự giảm giá của đồng tiền thì chủ cửa hàng có nên đầu tư không?

2 Ngoài thông tin tài chính chủ cửa hàng nên quan tâm tới thông tin nào khác?

9.1 Khái niệm, phân loại và ý nghĩa của các quyết định dài hạn trong quản trị

doanh nghiệp

9.1.1 Khái niệm quyết định dài hạn

Đầu tư dài hạn là việc bỏ vốn vào các dự án kinh doanh

trong thời gian dài, với mục tiêu thu được lợi nhuận

trong tương lai Đầu tư dài hạn chính là kết quả của các

quyết định dài hạn, một chức năng cơ bản của quản trị

doanh nghiệp

Như vậy ngoài việc ra quyết định ngắn hạn hàng năm,

hàng quý, hàng tháng, hàng ngày… các nhà quản trị doanh nghiệp còn phải đưa ra quyết định dài hạn Quyết định dài hạn của doanh nghiệp mang tính chất đầu tư dài và

có liên quan nhiều đến cơ sở hạ tầng, công nghệ thiết bị của doanh nghiệp Vốn đầu tư của doanh nghiệp thường được sử dụng nhiều cho các mục tiêu phát triển dài hạn của doanh nghiệp như xây dựng thương hiệu sản phẩm, xây dựng quy trình sản xuất tự động… Hầu hết các quyết định về vốn đầu tư đều hướng vào mục tiêu của quá trình sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp là khả năng sinh lời của vốn trong tương lai Quá trình sinh lời của vốn lại phụ thuộc rất nhiều vào nhân tố khách quan, chủ quan trong việc lựa chọn phương án đầu tư tối ưu

Trong chiến lược phát triển kinh doanh dài hạn của doanh nghiệp, các nhà quản trị thường gặp phải các quyết định dài hạn như:

Quyết định về mở rộng quy mô sản xuất để tăng doanh thu, tăng lợi nhuận Như xây dựng thêm nhà xưởng, mua thêm máy móc thiết bị, mở rộng thị trường tiêu thụ

 Quyết định về việc thay đổi quy trình công nghệ để tăng nhanh sản lượng và chất lượng sản phẩm, quyết định thay đổi trang thiết bị để giảm chi phí kinh doanh, nâng cao chất lượng sản phẩm hành hoá dịch vụ

 Quyết định về việc lựa chọn quy trình công nghệ sản xuất, lựa chọn thiết bị sản xuất trong các điều kiện khác nhau

 Quyết định về việc lựa chọn phương án mua hay đi thuê tài sản cố định, mua ngay hay chờ một thời gian nữa mới mua…

 Những quyết định đầu tư trên thường đòi hỏi số vốn đầu tư lớn, thời gian sản xuất kinh doanh dài, do vậy quá trình thu hồi chậm, thường vượt quá thời hạn của một năm nên gọi là đầu tư dài hạn

Thực chất của các quyết định dài hạn thường cụ thể thành các tình huống như sau:

 Các quyết định giảm chi phí: Có nên trang bị máy móc thiết bị mới để thay thế

các thiết bị sản xuất cũ, lạc hậu để giảm chi phí sản xuất hay không? Đây là một loại quyết định mà quản trị doanh nghiệp cần phải cân nhắc kỹ ảnh hưởng đến hiệu quả kinh tế đem lại giữa hai phương án, hoặc là vẫn giữ nguyên máy móc thiết bị sản xuất cũ hoặc thay thế thiết bị sản xuất cũ, lạc hậu bằng các thiết bị sản xuất mới, có trình độ kỹ thuật hiện đại để giảm chi phí, hạ giá thành sản phẩm Về hiện tại, hiệu quả kinh tế có thể chưa cao vì đầu tư ban đầu lớn, nhưng về lâu dài có thể mang lại lợi ích kinh tế rất lớn cho doanh nghiệp

 Các quyết định mở rộng quy mô sản xuất kinh doanh: Các quyết định này

thường liên quan đến việc tăng quy mô của quá trình sản xuất như xây dựng thêm nhà xưởng, nhà kho, mua thêm máy móc thiết bị, quy trình công nghệ để tăng thêm năng lực sản xuất kinh doanh và như vậy, sẽ tăng thêm về doanh thu hay không Với điều kiện nhu cầu sản phẩm tiêu thụ của doanh nghiệp trên thị trường không hạn chế Để tăng thêm lợi nhuận doanh nghiệp có thể mở rộng thêm quy mô sản xuất kinh doanh để tăng sản lượng sản phẩm sản xuất

 Các quyết định về lựa chọn công nghệ kỹ thuật mới: Công nghệ mới hay công

nghệ cũ thể hiện trình độ kỹ thuật cao có thể có nhiều loại và có thể mua ở rất nhiều thị trường, có thể mua ở trong nước hoặc nước ngoài Vậy, quản trị doanh nghiệp quyết định nên đầu tư mua công nghệ sản xuất nào, ở đâu, trong nước hay nước ngoài… để đạt được hiệu quả cao nhất trong kinh doanh Để có câu trả lời chính xác, nhà quản trị cần đưa ra nhiều phương án, so sánh nhiều phương án Qua

đó, mới có thể chọn ra được phương án tối ưu nhất trong đầu tư nhằm đạt được hiệu quả cao nhất trong kinh doanh

 Các quyết định nên mua sắm hay thuê máy móc thiết bị sản xuất có lợi hơn

Đối với các quyết định này thường xảy ra đối với doanh nghiệp sử dụng các thiết bị sản xuất chỉ có khoảng thời gian ngắn, đặc biệt đối với các doanh nghiệp như: Xây lắp, sử dụng thiết bị theo mùa, theo hạng mục công trình… trong trường hợp này, doanh nghiệp cần cân nhắc nên mua thiết bị máy móc hoặc đi thuê máy móc có lợi hơn Thông thường, như: các doanh nghiệp xây lắp hay các doanh nghiệp vận chuyển theo mùa thì quản trị doanh nghiệp thường đi thuê máy móc thiết bị sẽ có lợi cao hơn về mặt kinh tế

 Các quyết định nên thay đổi quy trình công nghệ sớm, hay là hoãn lại một thời gian nữa

Tuỳ theo đặc điểm của từng doanh nghiệp, nếu các quy trình công nghệ sản xuất mặc dù đã khấu hao hết nhưng còn rất tốt, sản phẩm sản xuất ra vẫn đáp ứng đầy

đủ yêu cầu của thị trường, lợi nhuận còn cao thì đương nhiên việc đầu tư để thay đổi quy trình công nghệ mới là chưa cần thiết Còn nếu việc duy trì công nghệ sản xuất tuy chưa hết khấu hao nhưng sản phẩm sản xuất ra đã lỗi thời, lợi nhuận giảm thì nhà quản trị cần nghiên cứu, thay đổi sớm quy trình công nghệ Có như vậy, mới có thể đáp ứng được số lượng cũng như chất lượng sản phảm có nhu cầu tiêu dùng trên thị trường và mới có thể đứng vững trong cạnh tranh

Vậy, có thể định nghĩa quyết định dài hạn như sau: Quyết định dài hạn là những

quyết định mang tính chất kế hoạch dài hạn, thường liên quan đến chiến lược phát triển của doanh nghiệp, đòi hỏi vốn đầu tư lớn

9.1.2 Phân loại các quyết định dài hạn của doanh nghiệp

Các quyết định dài hạn của doanh nghiệp thường được chia thành hai loại: Quyết định sàng lọc và quyết định ưu tiên

 Quyết định sàng lọc là những quyết định chỉ liên quan đến một phương án nhưng

có nhiều phương án khác nhau đều thỏa mãn cùng một mục tiêu của dự án

Như vậy, quyết định sàng lọc là quyết định đã được chọn ra từ nhiều phương án khác nhau và nó được coi là phương án tối ưu trong mọi phương án, nhằm thục hiện dự án đạt hiệu quả kinh tế cao nhất

Ví dụ: Khi đấu thầu các công trình chủ đầu tư thường chọn một nhà thầu tốt nhất

trong tổng các nhà thầu tham dự

 Quyết định ưu tiên là các quyết định có liên quan đến nhiều dự án, nhằm các mục đích khác nhau Nhưng, trong cùng một lúc không thể thực hiện ngay tất cả các dự

án được, do vậy, nhà quản trị phải căn cứ vào tình hình thực tế, trong những điều kiện cụ thể của doanh nghiệp để lựa chọn những dự án cần làm ngay, tiếp đến là những dự án quan trọng khác Việc xem xét để lựa chọn phương án được xếp hạng

là quan trọng trong các dự án được coi là ưu tiên

Ví dụ: Trong tất cả các dự án thực hiện trong khu đô thị, nhà quản trị thường ưu

tiên dự án cơ sở hạ tầng triển khai trước, sau đó mới tới dự án trường học, bệnh xá, siêu thị…

9.1.3 Ý nghĩa của các quyết định dài hạn trong quản trị doanh nghiệp

Quyết định dài hạn thông thường mang tính chất chiến lược phát triển dài hạn của doanh nghiệp Cho nên các quyết định dài hạn đúng đắn sẽ có tác dụng rất lớn đối với

sự phát triển bền vững của doanh nghiệp, được thể hiện qua những nội dung sau:

 Các quyết định đầu tư dài hạn đúng đắn thể hiện sự

năng động, nhạy bén của nhà quản trị trong chiến lược phát triển sản xuất kinh doanh theo cơ chế thị trường cạnh tranh Mặt khác quyết định dài hạn góp phần nâng cao uy tín cho doanh nghiệp, củng

cố và phát triển thương hiệu

 Các quyết định dài hạn đúng đắn sẽ là những căn

cứ quan trọng để nhà quản trị xây dựng các quyết định ngắn hạn chính xác và hợp

lý nhằm khai thác mọi khả năng tiềm tàng của các yếu tố sản xuất, không ngừng nâng cao hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp

 Căn cứ vào các quyết định dài hạn, nhà quản trị sẽ chủ động về cơ sở vật chất kỹ thuật trong đầu tư, thấy rõ được những khó khăn và thuận lợi trong quá trình phát triển, giúp quản trị doanh nghiệp có những giải pháp tích cực huy động và sử dụng các nguồn tài chính hợp lý

9.2 Những đặc điểm của các quyết định dài hạn

9.2.1 Quyết định dài hạn đòi hỏi vốn đầu tư lớn, thời hạn đầu tư dài

Đây là một đặc điểm khác biệt so với quyết định ngắn hạn Phần lớn các quyết định dài hạn có liên quan tới việc thay đổi khả năng sản xuất của doanh nghiệp, cho nên đòi hỏi phải có vốn đầu tư lớn Vốn đầu tư lớn thường liên quan đến tài sản cố định, mà đặc tính của tài sản cố định là tính hao mòn Nghĩa là, sau khi hết thời gian sử dụng, tài sản cố định thường còn rất ít hoặc không còn giá trị Do vậy, việc xác định tỷ lệ

sinh lời của tài sản cố định có tính hao mòn là một vấn đề hết sức phức tạp Bởi vì, những tài sản này bị hao mòn dần trong quá trình sử dụng, giá trị của chúng được chuyển dần vào giá trị sản phẩm sản xuất Bởi vậy, tổng giá trị mà tài sản đầu tư tạo ra không những phải bù đắp cho vốn đầu tư ban đầu, mà còn mang lại cho nhà đầu tư một mức lợi nhuận mong muốn thu được từ số vốn đầu tư Do đó, lợi nhuận vốn đầu

tư dài hạn, có thể xác định bằng công thức sau đây:

Lợi nhuận

đầu tư dài hạn =

Tổng lợi nhuận của vốn đầu tư – (Vốn đầu tư ban đầu – Giá trị thu hồi)

Ví dụ: Một doanh nghiệp đầu tư thêm một quy trình công nghệ trị giá 400 triệu đồng

Mỗi năm, doanh nghiệp thu được tỷ suất lợi nhuận là 15% trên vốn đầu tư Quy trình công nghệ sử dụng trong 10 năm (sau 10 năm, giá trị tận dụng của quy trình công nghệ sản xuất này bằng 0)

Yêu cầu: Xác định lợi nhuận vốn đầu tư của quy trình công nghệ sản xuất của doanh

nghiệp sau 10 năm hoạt động theo tài liệu trên

Bài giải:

Với tỷ lệ sinh lời là 15% trên vốn đầu tư, sau 10 năm doanh nghiệp thu được tổng mức lợi nhuận là:

(400  15%)  10 = 600 (triệu đồng) Lợi nhuận vốn đầu tư của quy trình công nghệ sản xuất sau mười năm là:

600 – 400 = 200 (triệu đồng) Giả sử cũng theo số liệu của ví dụ trên, tỷ lệ sinh lời của vốn đầu tư vào quy trình công nghệ sản xuất của doanh nghiệp là 10% thì sau 10 năm, doanh nghiệp thu được tổng mức lợi nhuận là: (400  10%)  10 = 400 (triệu đồng) đúng bằng với số vốn đầu

tư ban đầu Bởi vậy, trong 10 năm hoạt động, doanh nghiệp không thu được một đồng lợi nhuận vốn đầu tư nào

9.2.2 Mục tiêu quyết định dài hạn đôi khi không chỉ vì là lợi nhuận mà còn phi lợi nhuận

Thông thường, các quyết định dài hạn đầu tư vốn lớn, nhằm vào các mục đích, như:

Mở rộng sản xuất, cải tiến các quy trình công nghệ sản xuất, trang thiết bị hiện đại…

để nâng cao khả năng sản xuất kinh doanh về số lượng và chất lượng sản phẩm Nhưng, đôi khi cũng không phải hoàn toàn là như vậy Chẳng hạn, có trường hợp doanh nghiệp đầu tư vào việc làm sạch môi trường, cải thiện điều kiện làm việc của cán bộ công nhân viên, tránh độc hại Bởi vì, đây cũng là một mặt của đời sống xã hội cần được nâng cao, mọi doanh nghiệp cần bảo vệ môi trường sống của chính mình

và của toàn xã hội Đồng thời, vốn đầu tư cho lĩnh vực này đôi khi cũng rất lớn

9.2.3 Quyết định dài hạn chịu ảnh hưởng bởi nhiều nhân tố kinh tế vĩ mô và vi mô

Khác với các quyết định ngắn hạn, các quyết định dài hạn phải tính đến sự biến động của đồng tiền Do đặc điểm của các quyết định dài hạn là thời gian thu hồi vốn dài, nên sự biến động của đồng tiền có tác động rất lớn đến vốn đầu tư ban đầu Bởi vậy, các doanh nghiệp cũng như mọi nhà đầu tư cũng mong muốn rằng: Một đồng đầu tư hôm nay sẽ thu được giá trị lớn hơn vào ngày mai, của năm nay lớn hơn vào năm sau

Từ sự biến động của đồng tiền như vậy, họ có thể đầu tư vào các hoạt động kinh doanh hoặc ít nhất họ gửi tiền vào các ngân hàng cũng có thể sinh lời

Xuất phát từ ý nghĩa trên, trước khi đầu tư vốn vào các lĩnh vực sản xuất kinh doanh

để kiếm lời, các nhà doanh nghiệp thường phải tính đến sự biến động của đồng tiền Nghĩa là, cho dù có sự giảm giá của đồng tiền thì họ vẫn có thể thu được một khoản lãi nhất định thì họ mới đầu tư

Quyết định dài hạn bị ảnh hưởng bởi các chính sách kinh tế của chính phủ như chính sách thuế, xuất khẩu, nhập khẩu, tình hình ổn định chính trị…

Quyết định dài hạn bị ảnh hưởng của mục tiêu phát triển dài hạn của doanh nghiệp, tập đoàn, tổng công ty Do vậy khi xem xét quyết định này cần phải đặt nó trong mối quan hệ với các quyết định khác

9.3 Các phương pháp ra quyết định dài hạn

Trong thực tế kinh doanh của các doanh nghiệp, có nhiều phương pháp để ra các quyết định dài hạn Song, ở bài này chỉ giới thiệu một số quyết định cơ bản nhất được các nhà quản trị doanh nghiệp thường áp dụng

9.3.1 Phương pháp hiện giá thuần

9.3.1.1 Khái niệm về phương pháp hiện giá thuần

Hiện giá thuần của một phương án kinh doanh là sự chênh lệch giữa giá trị hiện tại của các khoản thu, chi trong tương lai

Như vậy, các khoản thu là giá trị hiện tại của tất cả các dòng tiền thu của một phương

án đầu tư Còn các khoản chi là giá trị hiện tại của tất cả các dòng tiền chi của một phương án đầu tư

9.3.1.2 Các bước xác định hiện giá thuần

Quá trình xác định hiện giá thuần của một dự án kinh doanh được thực hiện qua ba bước sau đây:

Bước 1: Thu thập các thông tin có liên quan đến các

khoản thu và các khoản chi của một phương án trong

tương lai Thông thường các khoản thu của một

phương án kinh doanh bao gồm:

 Doanh thu tiêu thụ sản phẩm

 Lợi nhuận thuần

 Vốn ngắn hạn được giải phóng (tiết kiệm được)

 Chi phí tiết kiệm được

 Giá trị tận dụng khi các dự án đã kết thúc

Các khoản chi của một dự án kinh doanh bao gồm:

 Vốn đầu tư ban đầu

 Chi phí sửa chữa, bảo dưỡng, trùng tu, bảo trì

 Chi phí để dự án hoạt động

 Các khoản chi thanh lý chi dự án kết thúc

 Các khoản chi phí khác (nếu có)

Bước 2: Xác định giá trị hiện tại của các khoản thu, chi

Giá trị hiện tại của các khoản thu chi có thể được xác định bằng công thức:

Giá trị hiện tại của các khoản thu, chi = Các khoản thu, chi  Hệ số giá hiện tại Giá trị hiện tại dòng đơn của một đồng tiền trong một năm được xác định bằng công thức

1 Giá trị hiện tại của 1 đồng trong năm =

(1 + k)nGiá trị hiện tại dòng kép của một đồng trong một năm được xác định bằng công thức: Giá trị hiện tại của 1 đồng theo dòng kép =

k - Tỷ lệ lãi mong muốn tuỳ từng khoản tiền mà doanh nghiệp đang sử dụng

n - thứ tự của năm đầu tư

Nếu gọi năm đầu tư là năm gốc và có thứ tự bằng 0 thì:

Nếu n = 1, có thứ tự bằng 0

Nếu n = 2, có thứ tự bằng 1

Chẳng hạn một đồng ở năm thứ 3, với tỷ lệ lãi suất là 10% thì nó tương đương bao nhiêu đồng ở năm đầu tư Tra bảng ta thấy một đồng ở năm thứ 3 với tỷ lệ lãi suất là 10% thì nó tương đương = 0,751 đồng Nếu tỷ lệ lãi suất là 20%, tra bảng ta thấy nó tương đương = 0,579 đồng ở năm đầu tư

Ngoài ra còn có thể xác định giá trị tương lai của một đồng tiền theo dòng đơn và dòng kép như sau:

Giá trị tương lai dòng đơn của một đồng = (1+k)n

Giá trị tương lai dòng kép của một đồng = 1 kn 1

k

Những giá trị của đồng tiền có thể xét đến yếu tố thời gian được xác định theo những công thức trên, là những công thức toán học phù hợp với từng loại đã được tính sẵn trong bảng giá trị của đồng tiền Bảng này được trình bày ở cuối bài

Bước 3: Xác định hiện giá thuần

Việc xác định hiện giá thuần trên cơ sở tổng hợp của tất cả các khoản thu trừ đi tất cả các khoản chi Hiện giá thuần, có thể được xác định bằng công thức sau:

Hiện giá thuần = Giá trị hiện tại

các khoản thu –

Giá trị hiện tại các khoản chi Hiện giá thuần theo như công thức ở trên, có thể xảy ra 3 trường hợp:

 Nếu hiện giá thuần = 0 thì dự án đạt được mục tiêu ở mức thoả mãn

 Nếu hiện giá thuần ≥ 0 thì dự án đạt được mục tiêu trên mức thoả mãn

 Nếu hiện giá thuần < 0 thì dự án mục tiêu không thoả mãn, thậm chí có thể bị lỗ

Ví dụ: Công ty sản xuất Anh Quang đang có kế hoạc đầu tư mở rộng quy mô sản xuất,

dự kiến 2 phương án sau:

Phương án 1: Sửa chữa một máy sản xuất cũ, với các thông tin sau đây: Chi phí đại tu

ngay lúc này hết 40.000.000 đồng, sau 4 năm tới chi phí sửa chữa là 20.000.000 đồng

Chiếc máy này có thể sử dụng được 8 năm nữa Sau 8 năm sử dụng, giá trị thu hồi

thanh lý có thể bán được 8.000.000 đồng Nếu bán chiếc máy này ngay bây giờ có giá

trị thu hồi là 12.000.000 đồng Biết rằng chi phí hoạt động hàng năm là 240.000.000

đồng Doanh thu đạt được hàng năm là 400.000.000 đồng

Phương án 2: Mua máy mới với các thông tin như sau:

Giá mua máy mới là 600.000.000 đồng, thời gian sử dụng là 8 năm Sau 4 năm cần bỏ

ra 4.000.000 đồng để sửa chữa Hết 8 năm sử dụng có thể thu hồi và thanh lý được

30.000.000 đồng Chi phí hoạt động hàng năm là 180.000.000 đồng, doanh thu hàng

năm đạt được là 400.000.000 đồng

Biết rằng mức lãi suất mong muốn của công ty là 20%/năm

Yêu cầu:

Hãy xem xét và nghiên cứu giúp quản trị công ty nên chọn phương án sửa chữa máy

cũ hay mua máy mới có lợi hơn?

Bài giải:

Để nghiên cứu và xem xét giúp nhà quản trị công ty nên chọn phương án sửa chữa

máy cũ hay mua máy mới có lợi hơn, trước hết cần xác định hiện giá thuần của 2

phương án, sau đó so sánh hiện giá thuần giữa 2 phương án trên Nếu phương án nào

có hiện giá thuần lớn hơn, nhà quản trị công ty nên chọn phương án đó thì chắc hẳn sẽ

có lợi hơn

Có thể tóm tắt hai phương án trên ở biểu sau:

A Phương án 1: Sửa máy cũ

B Phương án 2: Mua máy mới

Từ kết quả tính toán trên, ta thấy cả 2 phương án đều có hiện giá thuần dương, nhưng phương án sửa chữa máy cũ có hiện giá thuần lớn hơn, do vậy doanh nghiệp nên chọn phương án này

9.3.1.3 Hướng dẫn tra bảng

Khi tra bảng, thường gặp bảng dòng đơn và bảng dòng kép giá trị hiện tại của một đồng trong năm Bảng giá trị hiện tại dòng đơn của một đồng trong năm được áp dụng trong trường hợp các khoản thu chi xảy ra trong từng năm, còn bảng giá trị hiện tại dòng kép của một đồng trong năm được áp dụng trong các trường hợp các khoản thu chi xảy ra lặp đi lặp lại trong vòng nhiều năm trong trường hợp này, nên tra bảng giá trị hiện tại dòng kép thì chỉ tra có một lần, còn nếu tra bảng giá trị dòng đơn ta phải tra lặp đi lặp lại nhiều lần nhưng kết quả cuối cùng vẫn giống nhau

Chẳng hạn, ở ví dụ trên, mức lãi hàng năm của phương án sửa chữa máy cũ là 160.000.000 đồng Nếu tra bảng giá trị hiện tại dòng kép thì ta tra dòng thứ 8 với cột

có tỷ lệ dòng tương ứng là 20% thì hệ số giá sẽ là 3.837 và giá trị hiện tại của nó sẽ là:

160  3,837 = 613,92 (triệu đồng)

Tổng số tiền lãi mà công ty thu được liên tục trong 8 năm tương đương với số tiền ở năm đầu tư là 613,92 triệu đồng Còn nếu tính tổng số tiền lãi thu được trong 8 năm liên tục là: 160  8 = 1.280 triệu đồng Chỉ có giá trị hiện tại tương đương với 613,92 triệu đồng ở năm đầu tư mà thôi Nhưng cũng với trường hợp trên có thể tra bảng giá trị hiện tại của dòng đơn và được tính toán theo biểu sau:

Năm thứ Số tiền (triệu đồng) Hệ số giá 20% Giá trị hiện tại (triệu đồng)

Ví dụ 1: Công ty du lịch HACICO đang xem xét hai phương án: nên mua hoặc thuê

chiếc xe phục vụ khách du lịch của công ty trong vòng 5 năm Hội đồng quản trị công

ty dự kiến hai phương án sau đây

Phương án 1: Mua xe

Giá mua chiếc xe du lịch loại tốt hiện nay là 2.400.000.000 đồng Chi phí phục vụ hàng năm là 20.000.000 đồng Chi phí sửa chữa 3 năm đầu, mỗi năm là 6.000.000 đồng, năm thứ 4 là 10.000.000 đồng, năm thứ 5 là 20.000.000 đồng Sau 5 năm chiếc

xe này có thể bán được với giá bằng 1 200 000 000 đồng giá trị ban đầu

Phương án 2: Thuê xe

Nếu công ty thuê xe, công ty phải nộp tiền đặt cọc là 100.000.000 đồng và sau 5 năm công ty sẽ được nhận lại toàn bộ số tiền đặt cọc đó Tiền thuê xe hàng năm hết

400.000.000 đồng Mỗi năm, công ty phải trả một lần Mọi chi phí về lái xe, sửa chữa

chủ cho thuê phải chịu Biết rằng lãi suất mong muốn của công ty hàng năm là 18%

Yêu cầu:

Hãy nghiên cứu và xem xét giúp quản trị công ty nên quyết định mua xe hay là thuê xe

Bài giải:

Để lựa chọn một trong hai phương án trên, có thể xác định hiện giá thuần của từng

phương án, như sau:

Từ kết quả tính toán của hai phương án trên cho thấy: Cả hai phương án đều có hiện

giá thuần nhỏ hơn không Nhưng phương án hai: thuê xe có hiện giá thuần lớn hơn ở

phương án mua xe Bởi vậy, quản trị công ty nên thuê chiếc xe con phục vụ khách du

lịch có lợi hơn

Ví dụ 2: Ông Bùi Phát Nhanh năm nay 48 tuổi Sau 12 năm nữa ông sẽ nghỉ hưu Ông

có dự định sẽ đi một chuyến du lịch nước ngoài với tổng chi phí là 100.000.000 đồng

Yêu cầu:

Hãy nghiên cứu và xem xét giúp ông Nhanh, ngay bây giờ phải đầu tư bao nhiêu để

sau 12 năm nữa ông có đủ 100.000.000 đồng để thực hiện được đúng ước mơ của

mình Biết rằng với lãi suất hàng năm là 20% hoặc 18%