báo cáo giải pháp thi giáo viên giỏi mĩ thuật tiểu học

các phương tiện học tập hiện đại chưa nhiều -> ảnh hưởng đến hứng thú học tập.- Về quan niệm Mĩ thuật trong nhiều năm nay được xem là môn học phụ-> nhiều trường Tiểu học trong huyện vẫn

BÁO CÁO MÔ TẢ BIỆN PHÁP

BIỆN PHÁP GÂY HỨNG THÚ HỌC TẬP MÔN MĨ THUẬT CHO HỌC SINH TIỂU HỌC VÙNG KHÓ KHĂN

I Đặt vấn đề

Như chúng ta đã biết “Hứng thú học

tập”là sự kết hợp giữa nhận thức và cảm xúc tích cực, bền vững cùng hành động nhằm chiếm lĩnh nội dung môn học

Như vậy “Hứng thú học tập” vô cùng

quan trọng

- Tuy nhiên,đặc điểm tâm sinh lý của học sinh Tiểu học là thích khám phá, thích sáng tạo nhưng sự hứng thú không bền vững Đặc biệt, với HS vùng khó khăn điều đó, lại được thể hiện một cách

rõ nét hơn.

tôi nhận thấy các em rất thích vẽ, thích khám phá Đó là 1 điều đáng mừng Tuy nhiên qua theo dõi, kết hợp với khảo sát tôi thấy hứng thú học của các em chưa cao ->kết quả học môn Mĩ thuật so với các vùng khác còn thấp, điều này là do:

*Thực trạng và sự cần thiết của biện pháp:

- Đặc thù lứa tuổi HS Tiểu học là các em hay quên hoặc thường xuyên làm mất

đồ dùng học tập, thiếu hứng thú khi học, thiếu tự tin khi vẽ, ít hoàn thành được bài ở trên lớp.

-Trường có hơn 55% HS là dân tộc thiểu số -> nên các em còn rụt rè, chưa

tự tin khi tham gia các hoạt động, cơ hội

để tiếp xúc các kênh thông tin,

các phương tiện học tập hiện đại chưa nhiều -> ảnh hưởng đến hứng thú học tập.

- Về quan niệm Mĩ thuật trong nhiều năm nay được xem là môn học phụ-> nhiều trường Tiểu học trong huyện vẫn chưa có GV chuyên trách bộ môn này (10GV/22 trường Tiểu học)

- GV ngại đổi mới PP và HT tổ chức dạy học,và CSVC của nhà trường chưa đáp ứng được với yêu cầu của tình hình dạy học mới.

- Kết quả khảo sát hứng thú học tập môn Mĩ thuật của

HS Tiểu học Tân Xuân(K1-K5) tháng 9 năm 2019

HS có hứng thú học tập

HS không có hứng thú học tập

192/474 40.5%

282/474 59.5%

II.Biện pháp nâng cao chất lượng giảng dạy

1.Giải pháp 1: Công tác tham mưu, tuyên truyền về

PP dạy học mới

*Các bước tiến hành:

- Sau khi tập huấn dạy học Mĩ thuật ở phòng về

tôi đã tham mưu với BGH, xây dựng kế hoạch tổ chức SHCM ở trường, tập huấn lại nội dung được học tập cho GV trong trường -> giúp đồng nghiệp hiểu thâm về PPDH mới -> nhờ đồng nghiệp tuyên truyền sâu rộng tới phụ huynh, học sinh.

T p hu n đ i m i PPDH môn Mĩ thu t cho giáo viên ập huấn đổi mới PPDH môn Mĩ thuật cho giáo viên ấn đổi mới PPDH môn Mĩ thuật cho giáo viên ổi mới PPDH môn Mĩ thuật cho giáo viên ới PPDH môn Mĩ thuật cho giáo viên ập huấn đổi mới PPDH môn Mĩ thuật cho giáo viên

Đầu năm học, lập ra “Kế hoạch chung tay

xây dựng đồ dùng học tập môn Mĩ thuật” đồng

thời xin phép BGH tuyên truyền thêm trong

cuộc họp phụ huynh đầu năm -> Phụ huynh hiểu thêm về tầm quan trọng của môn Mĩ thuật -> hiểu hơn về PPDH mới

-> nắm bắt được kế hoach của GV -> nhắc nhở, giúp các em trong việc chuẩn bị đồ dùng học tập (có bản kế hoạch kèm theo)

-Xây dựng kế hoạch dạy học môn Mĩ thuật cả năm theo từng chủ đề, chủ điểm rõ ràng -> trình BGH phê duyệt -> tham mưu với nhà trường bổ sung CSVC phụ vụ cho công tác giảng dạy.

• Kết quả thu được:

2.Giải pháp 2: Đổi mới các PP, HT tổ chức dạy

học tích cực, sáng tạo.

2.1 Tổ chức trò chơi Mĩ thuật

-Trong môn mĩ thuật nếu giáo viên chịu khó sáng tạo thì

sẽ có rất nhiều trò chơi (trò chơi dân gian, trò chơi hiện đại ) Trò chơi mĩ thuật nhằm tạo sự hứng thú, kích thích học sinh tích cực hoạt động Giáo viên nên thường xuyên tổ chức các trò chơi, mỗi tiết dạy có một đặc thù riêng nên các trò chơi cũng phải biến dạng cho phù hợp.Vào đầu hoặc cuối buổi học, giáo viên có thể xen trò chơi vào, giúp các em có tinh thần sảng khoái khi bước vào bài học mới, hoặc để lại

ấn tượng rất sâu sắc trong các em khi bài học đã kết thúc.

Ví dụ: Với bài: Vẽ tranh ngôi nhà của em

(Mĩ thuật 1) cho các em chơi trò "đổi nhà".

+ Cách chơi: mỗi nhóm gồm 3 học sinh, 2 em cầm tay nhau giơ lên làm nhà và một em làm đứa trẻ ngồi trong nhà, khi giáo viên hô "đổi nhà" thì đứa trẻ phải nhanh chóng chuyển sang nhà khác (giáo viên cũng có thể chơi cùng các em) nếu đứa trẻ đó không tìm ra nhà sẽ bị thua và bị phạt (nhảy lò cò 1 vòng quanh nhà hoặc hát một bài )

+ Thời gian chơi: (2 phút) Kết thúc trò chơi giáo

viên khen ngợi những bạn chơi tốt, khích lệ các bạn chơi hỏng lần sau cố gắng.

Với bài: Vẽ quả (Mĩ thuật 3) GV tổ chức trò " Đố quả"

+ Cách chơi: Giáo viên chia lớp học thành 2 đội (đội Nam và đội Nữ) Mỗi đội được trang bị một chiếc còi Giáo viên lần lượt đọc các câu đố, đội nào thổi còi trước được quyền trả lời trước, nếu trả lời đúng được 10 điểm, nếu trả lời sai đội kia được quyền trả lời và chỉ được 5 điểm (nếu đúng)

Kết thúc trò chơi đội nào được nhiều điểm

hơn là thắng cuộc Các câu đố có thể dưới dạng

thơ, vè….

Trò "ghép hình" trong các bài: Trang trí đường diềm, trang trí hình vuông, trang trí hình tròn, trang trí hình chữ nhật (các lớp 1, 2, 3, 4, 5); trò "thi hát đồng dao" trong bài: Vẽ tranh sân trường em giờ ra chơi (mĩ thuật 2); trò "Rung chuông vàng" trong các bài: Thường thức mĩ thuật (các lớp 1, 2, 3, 4, 5,); trò "tập làm họa sĩ" trong các bài: Vẽ trang trí (các lớp 1, 2, 3, 4, 5)

Nếu giáo viên tổ chức xen kẽ các trò chơi

một cách khoa học sẽ tạo cho các em luôn thấy

thoải mái, nhẹ nhàng bớt căng thẳng Thay vì nỗi

lo lắng "mình sẽ vẽ thế nào đây", "bài này khó quá"…thì hầu hết các em đều tham gia học tích cực, sôi nổi, em nào cũng hứng thú, tạo cho các em tâm thế chờ đợi, lúc nào cũng mong muốn nhanh đến tiết mĩ thuật mỗi tuần Từ trò chơi mĩ thuật, giáo viên có thể sử dụng như một nhịp cầu để vào bài mới cho hấp dẫn, giúp các em phấn chấn tìm ra được các đề tài hay để vẽ, hoặc vận dụng trò chơi để củng cố, kết thúc bài học

Nhờ khéo léo đan xen trò chơi vào mỗi tiết

học, được các em đón nhận nhiệt tình mà tôi thấy chính bản thân tôi cũng hào hứng hơn trong mỗi tiết dạy, mối quan hệ giữa cô và trò thân thiện hơn, việc dạy và học trở nên nhẹ nhàng, đơn giản.

2.2 Tổ chức hoạt động học tập theo nhóm

Hoạt động học tập theo nhóm là kỹ năng của thế kỷ

21, được ưu tiên hàng đầu trong chương trình dạy học

mĩ thuật theo phương pháp mới ( phương pháp Đan mạch) Những ngày tháng mà học sinh làm việc độc lập, im lìm trong đống sách vở với những dãy bàn học sắp xếp ngay ngắn đã qua lâu rồi! Trong lớp học hôm nay, bạn thường thấy học sinh đứng hoặc ngồi bên nhau quanh bàn, trên thảm, thảo luận sôi nổi, phác thảo ý tưởng trên giấy, hoặc cùng nhau xé dán, nặn…

-Tùy thuộc vào mục đích và yêu cầu của tiết học

mà tôi có cách chia nhóm và nhiều mô hình

nhóm khác nhau Có khi là nhóm 2, nhóm 4

(ở hoạt động tìm hiểu chủ đề, vẽ cùng nhau ); nhóm

6, nhóm 7 hoặc nhóm 8 ( ở hoạt động vẽ theo nhac, xây dựng cốt truyên…) Với lớp học mỗi bàn có hai học sinh ngồi tôi không chia thành nhóm 3 vì về mặt thẩm mỹ lớp học sẽ nhìn rất lộn xộn giữa các nhóm, không có ranh giới dẫn tới tình trạng nhóm này làm ảnh hưởng đến nhóm kia khi cùng làm viêc

-Khi thành lập nhóm cần lưu ý khả năng làm

việc, năng lực cá nhân và mối quan hệ giữa

các thành viên, điều này là vô cùng quan trọng,

bởi vì:

+ Nếu một nhóm có nhiều học sinh giỏi, các em có khả năng suy đoán, tưởng tưởng, diễn đạt, và sáng tạo thì khi hoạt động nhóm các em sẽ nhanh chóng hoàn thành tốt công việc được giao Ngược lại,

nhóm có nhiều học sinh chậm tiếp thu không chỉ khó hoàn thành nhiệm vụ mà còn bị tâm lý chán nản, mặc cảm do không bằng nhóm ban.

+ Đối với những nhóm nhỏ, tôi chú ý tới mối

quan hệ giữa các thành viên do đặc điểm tâm sinh

lý lứa tuổi ở bậc tiểu học các em chỉ thích làm cùng với những người bạn mà các em muốn

Nếu trong nhóm có một đối tượng mà các em

không thích là đối tượng đó sẽ bị ( tẩy chay ) ngay Thay vì các em cùng hăng hái học tập thì đổi lại là thái độ dè trừng, mất đoàn kết không nên ép buộc các em phải hoàn thành theo chủ ý sắp đặt của giáo viên vì như thế các em sẽ mất đi sự thoải mái, nhịp nhàng trong các hoạt động của nhóm.

Cô giáo Minh Phúc đang hướng dẫn HS chơi trò Mũi- Cằm –Tai

( bài vẽ tranh chân dung – Lớp 2)

- Sau khi thực hiện tôi thấy giải pháp đã thực

sự phù hợp và mang lại hiệu quả đáng kể.

Cụ thể đó là:

+ Nề nếp lớp học được ổn đinh do các em đã hình

thành được thói quen thực hiện làm việc theo nhóm.

+ Học sinh thích thú và tích cực tham gia các

hoạt động chung, không còn tình trạng ỷ lại hay làm việc riêng trong giờ học, biết hợp tác và chia

sẻ với các thành viên trong nhóm.

+ Giáo viên không còn mất nhiều thời gian trong việc giữ trật tự lớp.

+ Học sinh được rèn luyện kĩ năng giao tiếp, kĩ năng hợp tác, kĩ năng tư duy, bổ sung kiến thức nhờ học hỏi lẫn nhau.

+ Sản phẩm mĩ thuật của học sinh phong phú, đa dạng , có nhiều sáng tạo.

Em Lâm Oanh (lớp 5B- trưởng nhóm), phân công các thành viên trang trí báo tường

Học sinh lớp 1A – Bài vẽ màu vào hình có sẵn

Học sinh lớp 1A – Bài vẽ màu vào hình có sẵn

Học sinh lớp 4B – Bài Tập nặn tạo dáng tự do

2.3 Đổi mới hoạt động nhận xét, đánh giá

-Cốt lõi của việc đổi mới dạy-học là hướng tới

hoạt động học tập chủ động, chống lại thói quen

học tập thụ động Phương pháp đánh giá học tập của học sinh chỉ xếp loại mà không cho điểm cũng làm cho tiết học nhẹ nhàng hơn, phù hợp hơn với phương châm "học mà chơi, chơi mà học" vốn là đặc thù của dạy - học Mĩ thuật, đặc biệt là ở bậc Tiểu học.

Vì vậy tôi đã mạnh dạn đa dạng hóa hình thức tổ

chức hoạt động nhận xét, đánh giá Nhằm khích lệ, nêu gương đúng mức và kịp thời, tạo cho học sinh thường xuyên có niềm vui và hứng thú trong học tập, tự giác thực hiện mọi yêu cầu giáo dục, phát huy hết tài năng và tiềm năng của mỗi học sinh.

*Ví dụ:

+ Hình thức 1: Kết thúc giờ học, giáo viên cho học sinh tự treo bài lên tường Cả lớp làm một đoàn

người xem triển lãm, mỗi em tự chọn cho mình

tranh mà mình thích, sau đó giáo viên hỏi các em đó

"vì sao em thích bức tranh này?" (màu sắc thế nào?

bố cục ra sao? ) và yêu cầu tác giả của bức tranh

ấy giới thiệu về tình cảm khi vẽ tranh của mình cho

cả lớp nghe.

+ Hình thức 2: Sáng tạo các câu chuyện:

Từ các sản phẩm làm được theo nhóm, học sinh sáng tạo các câu chuyện dựa trên sản phẩm mĩ

thuật đã hoàn thành sau đó dùng hình thức “sắm

vai” và các nhóm lên chia sẻ cùng nhau.

+Hình thức 3: Thuyết trình: Học sinh có thể thuyết trình theo cá nhân hoặc cử đại diện nhóm Sau khi thuyết trình xong, các học sinh khác chia sẻ theo nội

dung của bài thuyết trình.

+ Hình thức 4: Song song với những chia sẻ của

HS, GV cũng đánh giá, nhận xét HS thường xuyên trong giờ học khuyến khích động viên, nhắc nhở bằng lời nhận xét, có thể đánh giá trên sản phẩm của HS (theo TT22) Ngoài ra, bản thân tôi còn có hình thức khen ngợi khác, đó là thưởng nóng các hình dán ngộ nghĩnh (mỗi hình dán tượng trưng cho 1 sao) cho các cá nhân hoặc nhóm có sản phẩm sáng tạo tốt

Bằng hình thức này đã khuyến khích được

các em thi đua học tập, hứng thú, để lại ấn tượng tốt đẹp trong lòng các em và đây cũng là những minh chứng để đánh giá học sinh cuối kỳ, cuối năm.

Như vậy, thông qua phương pháp này các em tự nhận xét, đánh giá bài của chính mình, bài của bạn

sẽ tạo cho các em một không khí vui tươi, ham học

và tự nhận thức được những ưu, nhược điểm của

mình; rút kinh nghiệm được qua bài của các bạn

Đồng thời thiết lập được tính tự tin, quyết đoán, tạo cơ hội bình đẳng cho tất cả mọi đối tượng học sinh trong lớp, từng bước một hình thành khả năng cảm thụ thẩm mĩ của các em, từ đó vận dụng hiểu biết về cái đẹp vào học tập và sinh hoạt đúng với

mục tiêu giáo dục thẩm mĩ.

Học sinh lớp 4B – Thuyết trình bài Tập nặn

tạo dáng tự do

Em Lê Tạ Quang Dũng lớp 5A chia sẻ nội

dung bài vẽ tranh chân dung biểu cảm

*Hiệu quả khi áp dụng biện pháp(tháng 4 năm 2020)

HS có hứng thú học tập

HS không có hứng thú học tập

192/474 40.5%

282/474 59.5%

389/474 82.1%

85/474 17.9%

3 Tính mới của biện pháp:

- “Hứng thú học tập” của HS là mục tiêu

mà tất cả các môn học khác đều hướng tới Riêng

với môn Mĩ thuật thì càng đặc biệt hơn vì đặc trưng của môn học này là sáng tạo dựa trên cảm xúc tích cực, bền vững

-Khơi gợi lòng ham thích bộ môn Mĩ thuật, thay đổi

suy nghĩ về cách tiếp cận cho HS

-Thúc đẩy hứng thú học tập, phát triển khả năng

Mĩ thuật và hoàn thiện phương thức dạy học đáp ứng với yêu cầu đổi mới dạy học hiện nay, phù hợp với đối tượng HS vùng khó khăn.

- Biện pháp này có thể được áp dụng rộng rãi

cho các trường Tiểu học trong huyện, tỉnh…

III Kết luận

Sau một thời gian áp dụng biện pháp, trao đổi, thảo

luận với giáo viên tôi nhận thấy rằng:

-Về học sinh

Được thực hành với nhiều vật liệu, chất liệu khác

nhau, học sinh phát huy được các năng lực: trải nghiệm; sáng tạo; biểu đạt; phân tích và diễn

giải; giao tiếp và đánh giá, một cách có hệ thống

và khá nhuần nhuyễn.

Thông qua việc tận dụng các vật liệu có sẵn trong đời sống, học sinh có ý thức tiết kiệm và bảo vệ môi trường.

Hứng thú học tập môn Mĩ thuật của các em tăng lên, nhiều sản phẩm đẹp ra đời,các em được trải

nghiệm nhiều hoạt động Mĩ thuật bổ ích…

Có thêm cơ hội trải nghiệm và hoàn thiện các

năng lực dạy học của mình Được hoạt động nhiều cùng học sinh, giúp giáo viên hiểu rõ năng lực,

phẩm chất của từng em để dễ dàng hơn trong việc nhận xét, đánh giá.

-Về phụ huynh

Phụ huynh đã có những hiểu biết về đặc trưng môn học theo phương pháp mới Từ đó thể hiện sự quan tâm và đóng góp tích cực vào việc học tập của con

em mình Xây dựng được mối quan hệ thân thiện, gắn bó giữa giáo viên, nhà trường và phụ huynh.

Những thành công bước đầu này chứng tỏ tính

hợp lí, khoa học, thiết thực của vấn đề mà tôi

quan tâm và triển khai thực hiện.

*Kiến nghị

- Đối với nhà trường: Đầu tư cơ sở vật chất, đặc biệt nên có phòng học riêng cho môn Mĩ thuật Các

đồ dùng dạy học phong phú, tượng, thạc cao, giá vẽ,

…đáp ứng nhu cầu trực quan và thực hành tốt

trong từng tiết học.

- Đối với GV: Vì GV chuyên MT trong huyện thiếu nhiều(10/22) vì thế các đợt tập huấn ở phòng Giáo dục, cụm trường các trường không có GV chuyên thì phải cử một GV để tiếp thu và về truyền đạt cho các đồng nghiệp.