Thiết kế bài giảng điện tử dạy học phần động lực học lớp 10​

Mục đích nghiên cứu: Thiết kế bài giảng điện tử để sử dụng trong hình thức E-learning tổ chức dạy học chương ĐLH vật lý lớp 10 nhằm nâng cao kết quả dạy học.. Dự kiến thực nghiệm sư phạ

TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI 2

KHOA VẬT LY -

NGUYỄN THANH PHƯƠNG

THIẾT KẾ BÀI GIẢNG ĐIỆN TỬ DẠY HỌC

PHẦN ĐỘNG LỰC HỌC LỚP 10

Chuyên ngành: Lí luận và phương pháp dạy học bộ môn Vật lý

KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC

.

HÀ NỘI, 2019

TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI 2

KHOA VẬT LY -

NGUYỄN THANH PHƯƠNG

THIẾT KẾ BÀI GIẢNG ĐIỆN TỬ DẠY HỌC

PHẦN ĐỘNG LỰC HỌC LỚP 10

Chuyên ngành: Lí luận và phương pháp dạy học bộ môn Vật lý

KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC

Người hướng dẫn khoa học : THS Ngô Trọng Tuệ

HÀ NỘI, 2019

LỜI CẢM ƠN Trước tiên, tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành sâu sắc tới ThS Ngô Trọng

Tuệ

- người đã tận tình hướng dẫn, giúp đỡ, định hướng để tôi có thể hoàn thành khóa luận

Tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành tới tập thể các thầy, cô giáo trong khoa Vật

lí, các thầy cô trong trường Đại học Sư phạm Hà Nội 2 – những người đã giúp đỡtôi trong suốt quá trình học tập và tạo điều kiện thuận lợi giúp tôi hoàn thành khóaluận này

Cuối cùng, tôi xin cảm ơn gia đình, bạn bè và người thân đã luôn cổ vũ, độngviên tôi trong suốt quá trình học tập và hoàn thành khóa luận

Tôi xin chân thành cảm ơn!

Xuân Hòa, ngày tháng năm

2019

Sinh viên thực hiện

Nguyễn Thanh Phương

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan rằng:

Khóa luận này là kết quả nghiên cứu, tìm hiểu của riêng tôi

Những tư liệu được sử dụng trích dẫn, trong khóa luận là trung thực

Kết quả nghiên cứu này không hề trùng với bất kỳ công trình nghên cứu của tác giả nào đã được công bố trước đó

Nếu sai tôi xin hoàn toàn chụ trách nhiệm

Xuân Hòa, ngày tháng năm

2019

Sinh viên thực hiện

Nguyễn Thanh Phương

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU 1

1 Lí do chọn đề tài 1

2 Mục đich́ nghiên cứu: 2

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 2

4 Giả thuyết khoa học 2

5 Nhiệm vụ nghiên cứu 2

6 Phương pháp nghiên cứu 2

7 Đóng góp của đề tài 3

8 Cấu trúc khóa luận 3

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÍ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ VIỆC SỬ DỤNG E-LEARNING TRONG DẠY HỌC CHƯƠNG ĐỘNG LỰC HỌC 4

1.1 Lí luận về sử dụng bài giảng điện tử trong dạy học 4

1.1.1 Khái niệm về bài giảng điện tử 4

1.1.2 Các bước xây dựng bài giảng điện tử 4

1.1.3 Sử dụng bài giảng điện tử tổ chức dạy học vật lí 8

1.1.4 Tiêu chí đánh giá bài giảng điện tử 9

1.2 Công cụ để thiết kế bài giảng điện tử 14

1.3 Điều tra, khảo sát thực tế về việc sử dụng bài giảng điện tử trong việc dạy học phần ĐLH 19

1.3.1 Mục đích điều tra 19

1.3.2 Phương pháp điều tra 19

1.3.3 Kết quả điều tra 20

Kết luận chương 1 24

CHƯƠNG 2: THIẾT KẾ TIẾN TRÌNH DẠY HỌC CHƯƠNG ĐỘNG LỰC HỌC VỚI SỰ HỖ TRỢ CỦA BÀI GIẢNG ĐIỆN TỬ 25

2.1 Mục tiêu dạy học chương ĐLH 25

2.1.1 Kiến thức 25

2.1.2 Kỹ năng 26

2.1.3 Tình cảm thái độ 26

2.2 Nội dung dạy học phần ĐLH 27

2.2.1 Lực Tổng hợp lực Phân tích lực Cân bằng lực 27

2.2.2 Quán tính 27

2.2.3 Khối lượng 28

2.2.4 Trọng lực Trọng lượng 28

2.2.5 Lực và phản lực 28

2.2.6 Lực hấp dẫn 28

2.2.7 Lực đàn hồi 29

2.2.8 Lực ma sát 29

2.2.9 Lực hướng tâm 30

2.2.10 Chuyển động ném ngang 31

2.3 Kết quả xây dựng bài giảng hỗ trợ dạy học chương ĐLH 32

2.3.1 Bài giảng điện tử dạy học bài Ba định luật Niu-tơn (tiết 1) 32

2.3.2 Bài giảng điện tử dạy học bài Ba định luật Niu-tơn (tiết 2) 34

2.3.3 Bài giảng điện tử dạy học bài Bài toán về chuyển động ném ngang 36

2.4 Tiến trình tổ chức dạy học chương ĐLH chất điểm 39

2.4.1 Tiến trình tổ chức dạy học bài Ba định luật Niu-tơn(tiết 1) 39

2.4.2 Tiến trình tổ chức dạy học bài Ba định luật Niu-tơn(tiết 2) 41

2.4.3 Tiến trình tổ chức dạy học bài từ Bài toán về chuyển động ném ngang 42

Kết luận chương 2 45

CHƯƠNG 3: DỰ KIẾN THỰC NGHIỆM SƯ PHẠM 46

3.1 Mục đích, đối tượng và phương pháp thực nghiệm sư phạm 46

3.1.1 Mục đích thực nghiệm sư phạm 46

3.1.2 Đối tượng thực nghiệm sư phạm 46

3.1.3 Phương pháp thực nghiệm sư phạm 46

3.2 Dự kiến triển khai thực nghiệm sư phạm 46

Kết luận chương 3 49

KẾT LUẬN 50

TÀI LIỆU THAM KHẢO 51

DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ, ĐỒ THỊ, CÔNG THỨC

Hình 1.1 Thanh công cụ của V-iSpring 14

Hình 1.2 Ghi lại âm thanh 14

Hình1.3 Cửa sổ quản lý 15

Hình 1.4 Ghi lại video 15

Hình 1.5 Chèn âm thanh 16

Hình 1.6 Chỉnh âm thanh 16

Hình 1.7 Chèn trang web 17

Hình 1.8 Tạo bài tập 18

Hình 1.9 Tạo các bài kiểm tra 18

Hình 2.1 Cấu trúc bài 32

Hình 2.2 Nội dung Định luật I 32

Hình 2.3 Khái niệm quán tính 32

Hình 2.4 Nội dung Định luật II 33

Hình 2.5 Khái niệm trọng lực Trọng lượng 33

Hình 2.6 Nội dung tổng kết 33

Hình 2.7 Cấu trúc bài 34

Hình 2.8 Sự tương tác giữa các vật 34

Hình 2.9 Nội dung định luật III 35

Hình 2.11 Ứng dụng định luật III 35

Hình 2.12 Nội dung tổng kết 36

Hình 2.13 Cấu trúc bài 36

Hình 2.14 Thí nghiệm khảo sát 36

Hình 2.15 Chọn hệ tọa độ 37

Hình 2.16 Phân tích chuyển động ném ngang trên hệ trục tọa độ 37

Hình 2.17 Phương trình qũy đạo 37

Hình 2.18 Thời gian ném ngang 38

Hình 2.19 Tầm xa 38

Hình 2.20 Thí nghiệm kiểm chứng 38

Hình 2.21 Nội dung tổng kết 38

DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU

Bảng 1.1 Tiêu chí về nội dung (20 điểm) 9

Bảng 1.2 Tiêu chí về hình thức (10 điểm) 11

Bảng 1.3 Tiêu chí về kỹ thuật (10 điểm) 12

Bảng 1.4 Tiêu chí về hiệu quả (10 điểm) 13

MỞ ĐẦU

1 Lí do chọn đề tài

CNTT đang ngày càng phát triển và có nhiều ứng dụng trong các lĩnh vựckhác nhau của đời sống con người Hiện nay, giáo dục và đào tạo cũng là một trongnhững lĩnh vực đòi hỏi phải sử dụng đến CNTT Nhu cầu của con người muốn tiếpthu, học tập tri thức nhân loại ngày càng cao, các tầng lớp, mọi lứa tuổi khác nhauđều muốn tham gia học tập Có rất nhiều khóa học đã mở ra để đáp ứng các yêu cầuhọc tập, song với cách dạy học truyền thống – học ở trường lớp – không phải mọingười đều có thể tham gia vào khóa học mà mình mong muốn CNTT phát triển đãđưa đến một giải pháp mới cho những người muốn học tập nhưng gặp phải trở ngại

về thời gian và vị trí địa lý Mô hình lớp học truyền thống không còn là duy nhất.Một hình thức học tập mới đã ra đời, đó là E-Learning

E-learning là một phương thức đào tạo hiện đại dựa trên CNTT Với sự bùng

nổ phát triển của công nghệ hiện nay, E-learning ngày càng đươcc̣ ưa chuôngc̣ bởi tinh́linh hoaṭvàtiêṇ dungc̣ vềthời gian lẫn điạ điểm Nó giúp giải quyết nhiều vấn đề khókhăn khi người học có thể học mọi lúc mọi nơi, ở văn phòng, ở nhà hoặc bất kỳ địađiểm nào thuận tiện và có thể học nhiều lần Đây là điều mà các phương pháp giáodục truyền thống không có được

Sử dụng E-learning trong việc dạy học giúp GV nâng cao chất lượng giảngdạy, tạo động cơ học tập, kích thích hứng thú nhận thức của HS, HS còn tích cựcchủ động sáng tạo trong việc học, qua đó kỹ năng tự học được rèn luyện và năng lực

tự học của bản thân được nâng lên Vận dụng E-learning thì giúp GV thay đổiphương pháp dạy của mình theo hướng tích cực hóa hoạt động nhận thức của HS.Nền kinh tế thế giới đang bước vào giai đoạn kinh tế tri thức Vì vậy, việcnâng cao hiệu quả chất lượng giáo dục, đào tạo sẽ là nhân tố sống còn quyết định sựtồn tại và phát triển của mỗi quốc gia, công ty, gia đình và cá nhân H ơn nữa, việchọc tập không chỉ bó gọn trong việc học phổ thông, học đại học mà là học suốt đời.Elearning chính là một giải pháp hữu hiệu giải quyết vấn đề này E-learning đang là

xu hướng chung của giáo dục thế giới Việc triển khai elearning trong giáo dục đàotạo là một hướng đi tất yếu nhằm đưa giáo dục Việt Nam tiếp cận với nền giáo dụcthế giới

Xuất phát từ những lý do trên tôi chọn đề tài “Thiết kế bài giảng điện tử sửdụng trong dạy học phần ĐLH lớp 10”, mong rằng có thể góp một phần công sức

nhỏ bé vào việc đổi mới phương pháp giảng dạy – học tập của thầy và trò các trường phổ thông.

2 Mục đích nghiên cứu:

Thiết kế bài giảng điện tử để sử dụng trong hình thức E-learning tổ chức dạy học chương ĐLH (vật lý lớp 10) nhằm nâng cao kết quả dạy học

3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu: Quá trình chiếm lĩnh kiến thức của HS khi học chươngĐLH (vật lý lớp 10)

Phạm vi nghiên cứu: Tổ chức cho HS tự học nhờ sự hỗ trợ của bài giảng learning khi học chương ĐLH (vật lý lớp 10)

E-4 Giả thuyết khoa học

Nếu thiết kế bài giảng điện tử dạy học phần ĐLH theo các bước xây dựng bàigiảng điện tử sẽ đáp ứng các yêu cầu về mặt công nghệ, sư phạm và tổ chức dạyhọc, qua đó sẽ giúp HS tự học, qua đó nâng cao kết quả dạy học

5 Nhiệm vụ nghiên cứu

Nghiên cứu về lí luận và cách sử dụng bài giảng điện tử

Nghiên cứu một số công cụ thiết kế bài giảng điện tử

Điều tra thực trạng về việc sử dụng bài giảng điện tử trong việc dạy họcchương ĐLH và các ứng dụng của nó trong việc dạy học chương này

6 Phương pháp nghiên cứu

6.1 Nghiên cứu lí luận

Nghiên cứu lí luận về sử dụng bài giảng điện tử trong dạy học

6.2 Nghiên cứu thực tiễn

Nghiên cứu thực tiễn về sử dụng bài giảng điện tử trong chương ĐLH

Điều tra cơ bản bằng quan sát và trao đổi ý kiến với giáo viên, HS về tính khảthi của việc học tập chương ĐLH thông qua bài giảng điện tử

Nghiên cứu thực trạng việc sử dụng bài giảng điện tử trong việc dạy họcchương ĐLH và các ứng dụng của nó trong việc dạy học chương này

6.3 Dự kiến thực nghiệm sư phạm

Dự kiến thực nghiệm sư phạm để đánh giá tính khả thi, kiểm chứng hiệu quả của việc sử dụng bài giảng điện tử trong việc tổ chức dạy học chương ĐLH

Nghiên cứu sử dụng một số phần mềm thiết kế bài giảng điện tử

8 Cấu trúc khóa luận

Chương 1: Cơ sở lí luận và thực tiễn về việc sử dụng e-learning trong dạy học chương Động lực học

Chương 2: Tổ chức dạy học chương Động lực học với sự hỗ trợ của bài giảngđiện tử

Chương 3: Dự kiến thực nghiệm sư phạm

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÍ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ VIỆC SỬ DỤNG LEARNING TRONG DẠY HỌC CHƯƠNG ĐỘNG LỰC HỌC

E-1.1 Lí luận về sử dụng bài giảng điện tử trong dạy học

1.1.1 Khái niệm về bài giảng điện tử

E-Learning (viết tắt của Electronic Learning) là thuật ngữ mới

Bài giảng điện tử là một hình thức tổ chức bài trên lớp mà ở đó toàn bộ kếhoạch hoạt động dạy học đều được chương trình hoá do GV điều khiển thông quamôi trường multimedia do máy vi tính tạo ra Cũng có thể hiểu bài giảng điện tử lànhững tệp tin có chức năng chuyển tải nội dung giáo dục đến HS [15]

Hiện nay, theo các quan điểm và dưới các hình thức khác nhau có rất nhiềucách hiểu về E-Learning

Hiểu theo nghĩa rộng, E-Learning là một thuật ngữ dùng để mô tả việc họctập, đào tạo dựa trên CNTT (CNTT) và truyền thông, đặc biệt là CNTT

Theo quan điểm hiện đại, E-Learning là sự phân phát các nội dung học sửdụng các công cụ điện tử hiện đại như máy tính, mạng vệ tinh, mạng Internet,Intranet,… trong đó nội dung học có thể thu được từ các website, đĩa CD, băngvideo, audio… thông qua một máy tính hay tivi; người dạy và người học có thể giaotiếp với nhau qua mạng dưới các hình thức như: thư điện tử (e-mail), thảo luận trựctuyến (chat), diễn đàn (forum), hội thảo, video…[12]

1.1.2 Các bước xây dựng bài giảng điện tử

1.1.2.1 Quy trình thiết kế, xây dựng bài giảng e-learning

Quy trình xây dựng bài giảng trực tuyến gồm 5 bước cơ bản:

Bước 1: Xác định mục tiêu và kiến thức cơ bản của bài học

Người thực hiện là GV và tổ bộ môn Lưu ý, phải bám sát nội dung chươngtrình; nghiên cứu kỹ giáo trình và các tài liệu tham khảo; xác định được nội dungtrọng tâm

Khi dạy học hướng tập trung vào HS, cần phải chỉ rõ mục tiêu học xong bài,

HS đạt được cái gì Mục tiêu đề cập ở đây là mục tiêu học tập, chứ không phải làmục tiêu giảng dạy, tức là chỉ ra sản phẩm mà HS có được sau bài học

Người thực hiện cần đọc kĩ sách giáo khoa, kết hợp với các tài liệu tham khảo

để tìm hiểu nội dung của mỗi mục trong bài và cái đích cần đạt tới của mỗi mục

Trên cơ sở đó xác định đích cần đạt tới của cả bài về kiến thức, kĩ năng, thái độ Đóchính là mục tiêu của bài.

Các nội dung đưa vào chương trình và sách giáo khoa, giáo trình phải đượcchọn lọc từ khối lượng tri thức đồ sộ của khoa học bộ môn và sắp xếp một cáchlôgíc, khoa học, đảm bảo tính sư phạm và thực tiễn cao

Vì thế, cần bám sát vào chương trình dạy học vào sách giáo khoa và giáo trình

bộ môn Dựa vào đó để lựa chọn kiến thức cơ bản là nhằm đảm bảo tính thống nhấtcủa nội dung dạy học

Bên cạnh đó, các kiến thức trong sách giáo khoa, giáo trình đã được qui định

để dạy học Vì vậy, chọn kiến thức cơ bản là chọn kiến thức ở trong đó chứ khôngphải là ở tài liệu nào khác

Tuy vậy, để xác định được đúng kiến thức cơ bản mỗi bài, GV cần phải tìmthêm tài liệu, sách báo tham khảo để mở rộng hiểu biết về vấn đề cần giảng dạy vàtạo khả năng chọn đúng kiến thức cơ bản

Việc chọn lọc kiến thức cơ bản của bài dạy học có thể gắn với việc sắp xếp lạicấu trúc của bài để làm nổi bật các mối liên hệ giữa các hợp phần kiến thức của bài,

từ đó rõ thêm các trọng tâm, trọng điểm của bài Việc làm này thực sự cần thiết, tuyvậy không phải ở bài nào cũng có thể tiến hành dễ dàng

Chú ý khi cấu trúc lại nội dung bài phải tuân thủ nguyên tắc không làm biếnđổi tinh thần cơ bản của bài mà các tác giả sách giáo khoa, giáo trình đã dày côngxây dựng

Bước 2: Xây dựng kho tư liệu phục vụ bài giảng

Người thực hiện là giảng viên và nhóm kỹ thuật Nguồn tư liệu này thườngđược lấy từ một phần mềm dạy học nào đó hoặc từ internet, hoặc được xây dựngmới bằng đồ hoạ, bằng ảnh quét, ảnh chụp, quay video, bằng các phần mềm đồ hoạchuyên dụng như Macromedia Flash, Photoshop, các phần mềm cắt ghép nhạc,chỉnh sửa video

Khi tiến hành, cần chọn lựa các phần mềm dạy học có sẵn cần dùng đến trongbài học để đặt liên kết Xử lý các tư liệu thu được để nâng cao chất lượng về hìnhảnh, âm thanh Khi dùng các đoạn phim, hình ảnh, âm thanh phải đảm bảo các yêucầu về mặt nội dung, phương pháp, thẩm mỹ và ý đồ sư phạm

Sau khi có được đầy đủ tư liệu cần dùng cho bài giảng điện tử, cần phải sắpxếp tổ chức lại thành thư viện tư liệu, tức là tạo được cây thư mục hợp lý Một câythư mục hợp lý sẽ giúp tìm kiếm thông tin nhanh chóng và giữ được các liên kếttrong bài giảng đến các tập tin âm thanh, video clip khi sao chép bài giảng từ ổ đĩanay sang ổ đĩa khác, từ máy này sang máy khác.

Bước 3: Xây dựng kịch bản bài giảng

Người thực hiện là giảng viên và nhóm kỹ thuật Ở bước này, cần thực hiệnchi tiết và cần phải chấp hành các nguyên tắc sư phạm, nội dung cơ bản, đảm bảomục tiêu bài học (cả về mặt kiến thức và kỹ năng)

Thực hiện các bước trong các nhiệm vụ dạy học: Xây dựng các bước dạy học,xây dựng sự tương tác người dạy và người học, xây dựng các câu hỏi tương tác, lắpghép các bước lại thành quá trình dạy học

Bước 4: Lựa chọn công cụ và số hóa kịch bản

Người thực hiện là giảng viên và nhóm kỹ thuật Tiêu chí cần căn cứ vào nhucầu của người sử dụng, căn cứ vào nguồn tài chính, căn cứ vào trình độ của cán bộ

kỹ thuật sử dụng công cụ như thế nào

Các công cụ: có nhiều công cụ, chẳng hạn Adobe Presenter, Lecture Marker,iSpring,… tuy vậy Adobe Presenter là một phần mềm được nhiều GV sử dụng do nó

có khả năng tích hợp với Powerpoint do đó nó tạo ra tính thân thiện và gần gũi đốivới giảng viên

Các bước để số hóa kịch bản: Xây dựng được bài giảng bằng MS Powerpoint.Quá trình xây dựng phải đảm bảo các bước trong quá trình dạy học; Ghi âm, thuhình (quay video giảng viên giảng bài); Biên tập video, âm thanh; Sử dụng phầnmềm để đồng bộ bài giảng

Bước 5: Chạy thử chương trình, sửa chữa và đóng gói sản phẩm

Người thực hiện là nhóm kỹ thuật Công việc gồm: chạy thử chương trình,kiểm soát lỗi và chỉnh sửa bài giảng Sau đó, đóng gói bài giảng theo định dạng phùhợp với mục đích yêu cầu Hoàn thành bước này ta đã có sản phẩm bài giảng trựctuyến

Trong mỗi bước của quy trình trên, người thực hiện có thể là giảng viên hoặcnhóm kỹ thuật hoặc cả hai Cần phải có sự phối hợp đồng bộ giữa giảng viên vànhóm kỹ thuật.[15]

1.1.2.2 Quy trình tổ chức dạy học

Giai đoạn 1: Phân tích

Ở bước này, GV sẽ phải nghiên cứu tài liệu, giáo trình, dự đoán kỹ năng, trình

độ của người học để xác định mục tiêu, trọng tâm kiến thức cơ bản mà người họccần biết

Việc GV xác định mục tiêu của khoá học là bước đầu của giai đoạn này:Khoa học sẽ cung cấp cho người học kiến thức gì?

Người học sẽ làm được những gì sau khi kết thúc khoá học?

Tiếp theo, người GV cũng cần phải xác định khoá học này sẽ dành cho đốitượng nào, trình độ ra sao? Người GV cần phải tiên đoán, ước lượng đánh giá trình

độ của người học khi tham gia lớp học, qua đó sẽ lựa chọn các kiến thức phù hợpvới từng người học Người GV cần phân tích những kỹ năng hiện tại của người học,chẳng hạn người học có thể đã biết những gì, chưa biết những gì, người học cầnphải có những kiến thức tối thiểu nào để có thể tham gia khoá học (điều kiện tiênquyết) Từ những ý trên, người GV sẽ tiến hành tìm kiếm các tài liệu tham khảo phùhợp với trình độ của người học

Giai đoạn 2: Xây dựng kế hoạch dạy học

Từ các kết quả thu được sau khi phân tích ở giai đoạn đầu, người GV cần lên

kế hoạch đào tạo sao cho phù hợp với người học Ở giai đoạn này, người GV cầnhoạch định xem khoa học sẽ cung cấp các kiến thức gì, với thời gian bao nhiêu,công việc cho từng khoảng thời gian như thế nào, mục tiêu cần đạt được sau mỗikhoảng thời gian, tài liệu, bài tập tham khảo, đánh giá tương ứng với từng khoảngthời gian cụ thể

Tài liệu về kế hoạch thường phân làm 2 phần: Các thông tin chung và bảng kếhoạch đào tạo Các thông tin chung sẽ xác định những thông tin chung nhất về khóahọc như: Tên khóa học, người biên soạn, ngày tháng , còn bảng kế hoạch đào tạo

sẽ cung cấp một cái nhìn tổng quan về toàn khóa học, trong từng giai đoạn cụ thể Giai đoạn 3: Thiết kế kịch bản dạy học

Ở phần này, chúng ta tiến hành thiết kế kịch bản dạy học cho một bài học cụthể Kịch bản dạy học giống như một giáo án điện tử, trong đó xác định rõ ràng mụctiêu, mục đích của GV và những hoạt động tương tác giữa người học và máy tính

(trong mô hình e-learning, người học sẽ làm việc trực tiếp với máy tính chứ khôngphải làm việc với GV) Có thể sử dụng hình thức E-learing hoặc B-learning.

Việc thiết kế một kịch bản quan trọng hơn nhiều so với việc sử dụng các công

cụ xây dựng nội dung Khi đã có kịch bản tốt, ta có thể nhờ người khác số hoá kịchbản này với chi phí rẻ hơn nhiều so với công đoạn thiết kế [13]

1.1.3 Sử dụng bài giảng điện tử tổ chức dạy học vật lí

Do là một hệ thống học tập mềm dẻo và linh hoạt vì thế có thể tổ chức dạyhọc theo nhiều hình thức khác nhau Dưới góc nhìn vai trò của hệ thống e-Learningtrong việc hoàn thành một khóa học, có thể phân ra hai hình thức học tập (mode oflearning) gồm học tập trực tuyến và học tập hỗn hợp

1.1.3.1 Học tập trực tuyến (Online learning)

Việc hoàn thành khóa học được thực hiện toàn bộ trên môi trường mạng thôngqua hệ thống quản lý học tập Sử dụng cách này, e-Learning chỉ khai thác đượcnhững lợi thế của nó chứ chưa quan tâm tới thế mạnh của dạy học giáp mặt Tronghình thức này ta có hai cách thể hiện là dạy học đồng bộ (Synchronous Learning)khi người dạy và người học đều tham gia vào hệ thống quản lý học tập và dạy họckhông đồng bộ (Asynchronous Learning), khi người dạy và người học tham gia vào

hệ thống quản lý học tập ở các thời điểm khác nhau

1.1.3.2 Học tập hỗn hợp (Blended learning)

Phương pháp học tập hỗn hợp - Blended learning đểchỉcác mô hình hocc̣ kếthơpc̣ giữa hình thức lớp hocc̣ truyền thống và các giải pháp e-learning” Blendedlearning có 4 mô hình: Station Rotation, lab rotation, Flipped classroom và Flexclassroom Khác với phương pháp học truyền thống, phương pháp học hỗn hợp lấyhọc sinh làm trung tâm thay vì giáo viên Trong cùng một tiết học, học sinh đượcthay đổi các mô hình học liên tục như học ở lớp học rồi chuyển sang học ở phòngthí nghiệm và học online Trong thời gian các bạn học online giáo viên có thể hướngdẫn các học sinh khác thực hành ở phòng thí nghiệm Như vậy, học tập hỗn hợp sẽgiúp học sinh trở nên năng động, tương tác và phát triển khả năng tự học Phươngpháp học tập hỗn hợp không phải là một phương pháp mới nhưng là một xu hướngmới trong các trường trên thế giới bởi áp dụng các mô hình khác nhau sẽ giúp giúpphân hoá trình độ học sinh, cá nhân hoá việc học và giúp học sinh làm chủ kiến thức[15]

1.1.4 Tiêu chí đánh giá bài giảng điện tử

Bảng 1.1 Tiêu chí về nội dung (20 điểm)

Tiêu chí về nội dung (20 điểm)

1.1 Bài giảng điện tử hỗ trợ dạy học phải

đảm bảo đúng với chương trình, chuẩn

kiến thức kỹ năng và sách giáo khoa của

lớp học, bậc học

1.2 Nội dung bài giảng đảm bảo tính

chính xác, khoa học, phù hợp với đặc

trưng bộ môn và nội dung, phương pháp

bài dạy Thể hiện nổi bật được bài học;

khơi gợi được tính tích cực, chủ động,

sáng tạo của học sinh trong nhận thức,

luyện tập

- Đảm bảo chính xác về nội dung kiến

thức, nội dung tư tưởng; chính xác về

chính tả, từ ngữ…

- Khoa học trong cách thiết kế, trình bày

Các slide không quá nhiều (bình thường ≤

30 slide /1tiết), được thiết kế phù hợp với

đặc trưng bộ môn, có tác dụng giúp học

sinh suy nghĩ, tìm tòi, khám phá, luyện

tập Nội dung các slide được thiết kế, trình

bày sao cho thể hiện nổi bật kiến thức, có

tính hệ thống, trình tự, logic; hình thức

thẩm mỹ, hấp dẫn, giúp học sinh tập trung

chú ý, không gây phân tán chú ý của học

sinh; phù hợp với PPDH tích cực - thể

hiện rõ dụng ý dẫn dắt học sinh suy nghĩ,

tìm tòi, khám phá…

1.3 Trình bày cô đọng không đưa quá

nhiều nội dung lý thuyết từ sách giáo khoavào bài giảng

Hàm lượng lý thuyết, kỹ năng vận dụng,câu hỏi gợi mở, kiến thức trọng tâm và bàitập cũng cố cần thiết kế hợp lý

1.4 Bài giảng phải được viết dưới dạng

mở để giáo viên có thể chủ động bổ sunghoặc thay đổi cho phù hợp với tiết dạythực tế

1.5 Minh họa sinh động: Bài giảng phải

có hình ảnh minh họa trực quan và sinhđộng, ưu tiên chọn bài giảng có hình ảnhđộng sát hợp với nội dung bài giảng, tạo

sự phấn khích và ấn tượng với học sinh.1.6 Các phần mềm giáo khoa và các slide,các phim tư liệu (nếu có) làm rõ và thểhiện được sinh động nội dung bài học, đạthiệu quả cao cho minh hoạ, khám phá, hệthống hóa và làm rõ trọng tâm kiến thức.Ghép nối giữa phần mềm giáo khoa vàphim tư liệu khéo léo, phù hợp trình tự bốcục, logic bài học Tùy bài chọn dùngphần mềm ứng dụng và các slide chữ,slide hình (hình động hoặc hình tĩnh),slide sơ đồ cho phù hợp Nội dung và dữliệu trong các slide phải đảm bảo minhhọa, hệ thống hóa được kiến thức (đặc biệtphần trọng tâm bài), hướng dẫn học sinhtìm tòi, khám phá bài học Phần mềm ứngdụng đạt hiệu quả cao và sinh động trongthể hiện kiến thức và dẫn dắt học sinh xâydựng bài học

1.7 Câu hỏi – giải đáp: đảm bảo chính

xác, thích hợp với nội dung

(có sự tương tác giữa tư liệu dạy học với

học sinh, giữa giáo viên với học sinh, giữa

học sinh với học sinh)

1.8 Câu hỏi – giải đáp: đảm bảo tính logic

của vấn đế

1.9 Câu hỏi – giải đáp: Phản hồi của giáo

viên mang tính sư phạm cao

1.10 Trắc nghiệm sinh động, đạt hiệu quả

củng cố, luyện tập, đánh giá tiết học

2.2 Giao diện đối thoại tương tác giữa

thầy và trò phải có tính sư phạm, động

viên và kích thích học sinh tư duy năng

động

2.3 Giao diện thân thiện, có tính thẩm

mỹ, phù hợp với lứa tuổi học sinh, tạo

tính trực quan, thể hiện nổi bật được kiến

thức

Các hiệu ứng hình ảnh, màu sắc, âm

thanh, chuyển động được sử dụng hợp lý,

không bị lạm dụng, không quá tải đối với

học sinh, không gây nhiễu loạn làm mất

tập trung vào bài học Các hiệu ứng

không làm học sinh phân tán chú ý,

không quá nhiều, sử dụng có cân nhắc

đến ảnh hưởng bất lợi của nó, các dòng

chữ chuyển động quá cầu kỳ hoặc rời

rạc Màu sắc sặc sỡ, lòe loẹt; âm thanh

ồn ào chối tai khi chuyển slide hoặc đánh

dấu trắc nghiệm Phối màu không khoa

3.1 Sử dụng đa phương tiện

phim (Video), âm thanh (Audio), tranh

ảnh (Image), hoạt hình (Flash), các file

EXE, nhúng, liên kết…

3.2 Thiết kế khoa học, dễ sử dụng, nâng

cấp, bổ sung, điều chỉnh, có tính sáng tạo

…

3.3 Giáo viên làm chủ được kỹ thuật,

thao tác nhuần nhuyễn, trình chiếu không

trục trặc

- Phối hợp nhịp nhàng giữa trình chiếu với ghi

bảng, ghi vở, ăn khớp giữa các slide với lời

giảng, hoạt động của thầy - trò, với tiến trình

bài dạy

3.4 Sử dụng công cụ, phần mềm, …

3.5 Nhịp độ trình chiếu và triển khai bài

dạy vừa phải, phù hợp với sự tiếp thu của

phần đông học sinh Học sinh theo dõi

kịp và ghi vở kịp

Cộng điểm:

Bảng 1.4 Tiêu chí về hiệu quả (10đ)

Tiêu chí về hiệu quả (10đ)

-HS hiểu bài bài và hứng thú học tập

bài học

(rèn luyện kỹ năng)

4.4.Đánh giá được kết quả giờ dạy

4.5 Phát huy được tác dụng nổi bật của

1.2 Công cụ để thiết kế bài giảng điện tử

Phần mềm Ispring suite 8

Thanh công cụ của V-iSpring

được tích hợp vào PowerPoint

Thu âm lời giảng:

Bước 1: Vào Ispring Suite chọn

Record Audio sẽ xuất hiện cửa sổ

Record Audio Narration, như hình

bên: Trong đó:

- Nút trên cùng là trang hiện

hành và thời gian của đoạn âm thanh

đã tồn tại

- Ô thứ 2 sẽ cho biết trang đang

chọn trong tổng số trang, thời gian đã

chạy của file âm thanh đã chèn

Hình 1.1 Thanh công cụ của V-iSpring

Hình 1.2 Ghi lại âm thanh

- Nút Settings… dùng để thiết lập Micro và Driver của webcam khi ghi hình.Bước 2: Muốn ghi âm ta chọn nút Start Record, muốn tạm dừng ta chọn nútPause, để kế thúc chọn nút Stop (nút vuông) rồi nhấn vào nút tam giác để nghe thử

Để hoàn tất nhấn chọn OK

Bước 3: Sau khi thu âm xong, muốn nghe lại hoặc chỉnh sửa xóa đoạn âmthanh ta vào nút Manage Narration, nhấn tam giác để nghe thử

Muốn cho câm âm thanh đã

chèn ta click phải chuột vào phần

Audio (sóng âm) của trang rồi chọn

Mute clip, để chỉnh sửa âm thanh ta

chọn Edit clip Để xóa đoạn âm thanh,

ta nhấn phải chuột vào slide chứa nó

rồi chọn Delete Để thoát cửa sổ và

lưu lại ta nhấn chọn nút Save & Close

phía trên bên trái

Ghi hình GV:

Bước 1: Vào Ispring Suite, chọn

Record Video, xuất hiện cửa sổ Record

Video Narration, như hình bên Các

chức năng tương tự như cửa sổ ghi âm

lời giảng

Bước 2: Để tiến hành ghi hình ta

chỉnh tư thế ngay ngắn trong webcam

rồi chọn nút Start Record, chờ một chút

rồi bắt đầu giảng bài để ghi hình, muốn

tạm dừng chọn nút Pause, muốn kết

thúc chọn nút Stop (nút vuông) rồi chọn nút tam giác để xem thử

Bước 3: Để xem thử, xóa, chỉnh sửa, thay thế… ta thực hiện lại thao tác bước

3 của phần thu âm lời giảng ở trên

Quản lý lời giảng thông qua công cụ Manage Narration

Vào Ispring Suite, chọn Manage Narration, giao diện như hình dưới xuất hiện.Với công cụ Manage Narration ta có thể thực hiện các thao tác sau:

- Để chèn âm thanh lời giảng vào từng slide chọn Import Audio

- Để chèn video vào menu thông tin GV (lề giao diện bài giảng) chọn ImportVideo

Hình 1.4 Ghi lại video Hình1.3 Cửa sổ quản lý

- Để chèn âm thanh vào làm nền cho tất cả các slide chọn Import BackgroundAudio 6

- Để đồng bộ âm thanh với văn bản và ảnh chọn Sync

- Để thu âm từ máy tính chọn Record Audio

- Để trình chiếu với hiệu ứng chọn Preview with anmations

- Cắt ngắn, làm câm tiếng, xóa đoạn âm thanh

Chèn âm thanh vào bài giảng:

Bước 1: Vào thẻ Ispring Suite, tại

thẻ công cụ chọn Manage Narration,

chọn slide cần chèn rồi nhấn vào nút

Audio, tìm đến ổ đĩa chứa thư mục có

file cần chèn vào, chọn file cần chèn

Ở Import audio sẽ chọn at the

beginning of the silde nếu muốn chèn

âm thanh vào đầu silde, chọn at current

cursor position nếu muốn chèn âm

thanh tại vị trí con trỏ hiện tại Để hoàn tất thì nhấn nút insert

Bước 2: Để nghe âm thanh của slide nào ta nhấn chọn slide đó rồi nhấn vào nút Play ở dưới, muốn dừng xem ta chọn nút Stop

Bước 3: Để câm âm thanh đã chèn vào slide ta click phải chuột vào phần sóng

âm trong phần Audio, chọn Mute Clip

Bước 4: Để thay thế đoạn Audio

khác ta có thể chọn vào vùng sóng âm

chọn Delete để xóa âm thanh rồi thực

hiện lại thao tác chèn mới như tại

“Bước 1”

Bước 5: Muốn cắt ngắn đoạn âm

thanh ta chọn vào vùng âm chọn Edit

clip và chỉnh sửa

Bước 6: Để hoàn thành việc chèn âm thanh ta nhấn chọn Save & Close

Hình 1.5 Chèn âm thanh

Chèn Video ra lề của giao diện bài giảng:

Ở cửa số Manage Narration, chọn nút Import Video, sau đó đến ổ đĩa và thưmục chứa file Video cần chèn, chọn phim, chọn trang hoặc vị trí cần chèn sau đónhấn Open để hoàn tất Để kết thúc chọn Save & Close

Chèn trang web vào trang bài giảng:

Bước 1: Mở nội dung cần liên kết trang bài giảng, copy đường dẫn của trangweb cần chèn

Bước 2: Mở lại bài giảng, chọn trang muốn chèn chọn Ispring Suit 8 tiếp đếnchọn Web Object cửa sổ như hình bên xuất hiện

Bước 3: Ở cửa sổ chèn trang web, nếu muốn chèn địa chỉ trang web vào ta đểnguyên chế độ Web address, nhấn nút Preview để xem kết quả Nếu muốn trangweb hiện thị trong slide ta tích chọn Display in slide, chọn Custom để xuất hiện mặcđịnh, để đặt kích thước khác ta tích vào dòng Custom rồi chọn Full Slide, để thiếtlập thời gian xuất hiện ta nhấn chọn Show after rồi nhấn OK để hoàn tất

Bước 4: Ở trang bài giảng, nhấn

vào hình ảnh trang web hiển thị rồi

chỉh kích thước hoặc sắp xếp lại vị trí,

trình chiếu Powerpoint, sau khi

Publish ta có thể nhấn vào đối tượng

để mở trang web ra xem

Bước 5: Muốn xóa trang web ta

có thể xóa trực tiếp trên trang hoặc vào

lại Web Object để xóa đường dẫn sau Hình 1.7 Chèn trang web đó nhấn

OK

Tạo bài tập trắc nghiệm

Tại cửa sổ soạn thảo, chọn Isspring suite 8, chọn “Quiz” sẽ hiện lên cửa sổ như hình bên

kiểu câu khảo sát khác:

1. Câu hỏi đúng/sai: Trong khảo sát gọi là câu hỏi dạng “Có/Không”

2. Câu hỏi đa lựa chọn: Nó là câu hỏi có nhiều lựa chọn để trả lời, trong đó chỉ có một đáp án là câu trả lời đúng nhất

3. Câu hỏi đa đáp án: Đây là loại câu hỏi có nhiều lựa chọn để trả lời, trong đó

có thể có nhiều đáp án đúng

4. Câu hỏi trả lời ngắn: Đây là loại câu hỏi mà người học có thể trả lời với ý kiến của mình

5. Câu hỏi ghép đôi: Đây là loại

câu hỏi có sự ghép giữa hai nhóm đối

tượng để cho ra kết quả đúng nhất

6. Câu hỏi sắp xếp theo trình tự:

Đây là loại câu hỏi yêu cầu thí sinh sắp

xếp các đối tượng, các khái niệm theo

một danh sách có thứ tự

7. Câu hỏi Số học: Đây là loại

câu hỏi chỉtrảlời bằng số Hình 1.9 Tạo các bài kiểm tra

8 Câu hỏi Điền khuyết: Đây là loại câu hỏi mang nội dung điền vào chỗtrống

9. Câu hỏi Điền khuyết đa lựa chọn: Đây là loại câu hỏi có nhiều lựa chọn để trả lời, nhưng chỉ có một đáp án là câu trả lời đúng nhất

10. Câu hỏi dạng Chọn từ: Giống dạng điền khuyết nhưng các phương án đãđược liệt kê sẵn, người làm chỉ cần chọn các phương án (từ) được đề xuất cho từngchỗ trống.

11. Câu hỏi Hostpot: Là dạng câu hỏi xác định vị trí trên hình ảnh

Thiết lập chuẩn đóng gói bài giảng và xuất bản bài giảng

Sau khi hoàn thành tất cả các bước trên, ta lựa chọn đóng gói bài giảng Learning theo chuẩn AICC, SCORM 1.2 và SCORM 2004 (2nd, 3rd, 4th edition);tương thích với hầu hết các LMS như Moodle, BlackBoard, Saba, CourseMill,Litmos, SCORM

E-Bước 1 chọn thẻ Publish ta sẽ chọn đóng gói dạng CD, Web, LMS, IspringLearn, video tùy theo nhu cầu sử dụng

Bước 2: Kiểm tra đường dẫn ở Local Folder và thư mục bài giảng sẽ đượcđóng gói Chọn Browse để thay đổi thư mục đóng gói

Bước 3: Chọn Publish để đóng gói sau đó bài giảng sẽ mở ra cho chúng tachạy thử Để mở bài giảng đã đóng gói ta tìm đến thư mục đóng gói, chạy fileHTML5 là được

Bước 4: Sau khi xuất bản, ở cửa sổ chương trình bài giảng tự chạy ta chọn nútDesktop để hiện các chế độ xem trên điện thoại hoặc máy tính bảng

1.3 Điều tra, khảo sát thực tế về việc sử dụng bài giảng điện tử trong việc dạy học phần ĐLH.

1.3.1 Mục đích điều tra

Điều tra thực trạng sử dụng E-Learning trong dạy học chương ĐLH ở cáctrường THPT để biết được những thuận lợi và khó khăn trong việc sử dụng bàigiảng điện tử trong dạy học

1.3.2 Phương pháp điều tra

Điều tra bằng phiếu: Bằng câu hỏi có nhiều lựa chọn và câu hỏi mở

* Thuận lợi:

+ Đây là phương pháp thực nghiệm đảm bảo trong một thời gian ngắn chúng

ta thu được nhiều thông tin

* Khó khăn:

+ Việc thu hồi bảng điều tra thường không đầy đủ và các câu trả lời trongbảng thường không trả lời hết, nhiều chỗ còn bỏ trống do đó ảnh hưởng tính đạidiện của thông tin và số câu hỏi trong bảng hỏi thường không được nhiều

+ Không thể chủ động nắm chắc đối tượng trả lời phỏng vấn đúng yêu cầu của đề tài hay không cũng như tính chính xác của những ý kiến trả lời

1.3.3 Kết quả điều tra

1.3.3.1 Kết quả điều tra HS

Theo khảo sát thực tế, chúng tôi đã khảo sát ý kiến của các em HS ở trườngTHPT Yên Phong số 1 và thấy rằng :

+ Có tới 70% HS các trường phổ thông đã biết đến bài giảng điện tử, 15% các

em cho biết rằng biết đến bài giảng điện tử nhưng chưa được học và 15% còn lại làcác em HS vẫn còn lạ lẫm với bài giảng điện tử Như vậy nhìn chung hiểu biết củacác em về bài giảng điện tử là khá cao Đa phần các em HS biết đến bài giảng điện

tử E- learning trong trường phổ thông qua các môn học như Ngữ Văn, Địa lý, Sinh,Địa, Tiếng Anh, Giáo dục công dân, Vật lý Riêng môn Vật lý các em được tiếp xúc qua các bài học trong các chương: Từ trường, Mắt Các dụng cụ quang,…

+ Khảo sát mức độ cần thiết sử dụng bài giảng điện tử trong bộ môn Vật lýcho thấy mức độ cần thiết chiếm 80%, rất cần thiết là 15% và 5% là không cần thiết.Như vậy cho thấy bài giảng điện tử đã được HS sử dụng như một phương pháp họcmới và đang dần phổ biến

+ Mức độ sử dụng Internet hoặc bài giảng điện tử của HS phổ thông, sử dụng thường xuyên chiếm 40%, sử dụng ít 55% và không sử dụng là 5%

+ Khảo sát cho thấy mức độ sử dụng bài giảng điện tử trong học tập của HSTHPT cho thấy rất mong muốn chiếm 5%, mong muốn 50%, bình thường 45% vàkhông mong muốn chiếm 0%

+ Về khả năng tự học môn Vật lý đa phần các em HS tự hoàn thành tốt nhiệm

vụ chiếm 50%, hoàn thành đa số nhiệm vụ 35%, tự hoàn thành ít nhiệm vụ 20%,không có khả năng tự hoàn thành nhiệm vụ 5% Nhìn chung các em đều có hứngthú với môn vật lý, tinh thần tự giác học khá cao nhưng có một số ít các em khônghiểu hoặc do kiến thức quá khó

+ Mong muốn của HS về việc GV tổ chức bài giảng điện tử:

Hướng dẫn em tìm hiểu hiện tượng vật lí ở internet/ bài giảng điện tử trướckhi học 15%, hướng dẫn em tự học kiến thức mới qua bài giảng điện tử trước khi tớilớp 15%, tổ chức em vận dụng kiến thức trên lớp sau khi học kiến thức ở nhà quabài giảng điện tử 55%, tổ chức em vận dụng kiến thức trên lớp sau khi học kiến thứclàm bài tập, giải thích hiện tượng vật lí trên internet/ bài giảng điện tử 40%.

+ Khảo sát cũng cho thấy học bằng bài giảng điện tử giúp cho em HS tự họctốt hơn 30%, 40% giúp HS hiểu rõ kiến thức Vật lý, 35% hứng thú hơn với bài học,20% nhớ kiến thức lâu hơn

+ Những khó khăn trong quá trình lĩnh hội kiến thức khi học với bài giảngđiện tử như chưa quen sử dụng bài giảng điện tử 60%, khả năng tự học hạn chế40%, không thấy khó khăn gì 10%, kiến thức trong bài giảng không rõ ràng 10%+ Những mong muốn để học với bài giảng điện tử tốt hơn : Phần lớn các em

HS muốn nội dung bài giảng sinh động hơn chiếm 55%, tiếp theo đó là GV hướngdẫn cách học với bài giảng điện tử 70%, sử dụng bài giảng điện tử ở nhà làm bài tập15% và 15% là sử dụng bài giảng điện tử ở nhà học kiến thức mới

+ Sự cần thiết của việc sử dụng bài giảng điện tử để học phần ĐLH: ở mức độkhông cần thiết là 5%, cần thiết 80%, rất cần thiết là 15% Như vậy nhìn chung sửdụng bài giảng điện tử khi học giúp các em hiểu rõ hơn về các hiện tượng vật lý,giúp các em nắm rõ kiến thức hơn

1.3.3.2 Kết quả điều tra GV

Theo khảo sát thực tế, chúng tôi đã khảo sát ý kiến của các GV vật lý ở trườngTHPT Yên Phong số 1 thấy rằng:

+ Khi khảo sát thầy cô đã sử dụng bài giảng điện tử trong dạy học môn Vật lí cho HS hay chưa thì có 10% chưa từng, 90% đã từng sử dụng

Như vậy nhìn chung bài giảng điện tử được GV sử dụng tương đối phổ biếnchứng tỏ việc dạy học bằng bài giảng điện tử đang dần trở thành một phương thứcdạy học mới

+ Còn về GV đã thiết kế bài giảng điện tử trong dạy học môn Vật lí cho HSvới những chủ đề, học phần nào thì đa số GV thường sử dụng bài giảng điện tử đểdạy học các chương như : Quang hình, chất rắn và chất lỏng Sự chuyển thể… Quađây có thể thấy GV đang bắt đầu ứng dụng E-Learning trong bộ môn vật lý nhưng

do nhiều nguyên nhân nên việc vận dụng vào các chương vẫn còn hạn chế

+ Đối với việc sử dụng bài giảng điện tử trong dạy học môn Vật lí có phù hợpvới bối cảnh của trường mình dạy hay không? thì có 90% câu trả lời là có và 10% câutrả lời là không Vậy hiện nay nhà nước đang tập chung đầu tư cơ sở vật chất cho cáctrường THPT vì vậy đa số các trường đều được trang bị đầy đủ máy chiếu, thiết bị vitính… Do đó việc áp dụng E-Leaning trong dạy học vật lí cũng dễ dàng hơn.

+ Về sự cần thiết của việc sử dụng bài giảng điện tử dạy học phần ĐLH thì có20% cho là không cần thiết, 65% GV thấy cần thiết và 15% rất cần thiết khi sử dụngE-Learning để dạy học chương Từ đây có thể thấy việc sử dụng bài giảng điện tửdạy học phần ĐLH có ý nghĩa rất lớn Nó giúp chúng ta cung cấp được các hìnhảnh, clip trừu tượng về ĐLH mà ta không thể mô tả rõ cho HS được

+ Việc thiết kế bài giảng điện tử sử dụng trong dạy học môn Vật lí có nhữngkhó khăn sau: nó là hoạt động mới nên GV chưa có kinh nghiệm chiếm 40%, chưa

có tài liệu hướng dẫn GV 30%, kỹ năng công nghệ của GV hạn chế 15% và nguồnhọc liệu để thiết kế bài giảng hạn chế chiếm 15%

Vậy nhìn chung việc sử dụng E-Learning trong dạy học đang còn gặp một sốkhó khăn như về học liệu hướng dẫn, tinh thần học hỏi cũng như kỹ năng vi tính của

GV vẫn còn hạn chế vì vậy nên chúng ta cần phải đưa ra phương hướng giải quyết

để giúp E-Leaning được sử dụng nhiều hơn

+ Về sử dụng bài giảng điện tử sử dụng trong dạy học môn Vật lí có nhữngkhó khăn gì đối với GV thì chủ yếu do GV chưa thành thạo sử dụng bài giảng điện

tử trong dạy học 25% còn nguyên nhân lớn nhất do mất nhiều thời gian chuẩn bị55% và GV chưa có kỹ năng tổ chức dạy học với bài giảng E-learning 25% Sửdụng E-learning vẫn đang còn là phương pháp mới với các GV, có một phần GVvẫn còn chưa quen và chưa có kinh nghiệm khi sử dụng nó trong dạy học đây cũng

là khó khăn lớn trong việc áp dụng Learning Ngoài còn vì khi tạo bài giảng leaning cũng tốn khá nhiều thời gian và công sức của GV

E-+ Kết quả khảo sát khi sử dụng bài giảng điện tử trong dạy học môn Vật lí,

GV thấy có những ưu điểm nào đối với HS thì có 25% ý kiến cho rằng giúp HS hiểu

rõ hơn kiến thức Vật lí 25%, 10% giảm thời gian học của HS, 5% giúp HS nhớ lâukiến thức, 25% phát huy được tính tích cực của HS, 30% phát huy năng lực tự họccủa HS, 5% giúp HS vận dụng kiến thức vật lí vào cuộc sống, 5% giúp HS pháttriển kỹ năng: Giao tiếp, trình bày, lắng nghe, giải quyết vấn đề Vậy có thể thấy

việc sử dụng E-learning trong dạy học góp phần làm cho tiết học trở nên sinh động tạo hứng thú của HS giúp tiết học hiệu quả hơn.

+ Về HS sử dụng bài giảng điện tử để học môn Vật lí có những khó khăn gìthì nguyên nhân do HS chưa quen với sử dụng bài giảng điện tử chiếm 35%, 10%

kỹ năng CNTT hạn chế, 40% do khả năng tự học của HS hạn chế, 15% khó tiếpnhận kiến thức ở bài giảng điện tử

Nhìn chung thì do các em chưa quen với phương pháp này so với dạy họctruyền thống vì vậy nên khả năng tiếp nhận kiến thức của các em vẫn còn hạn chế.Khả năng tự học của HS không cao là khó khăn lớn nhất trong việc sử dụng bàigiảng điện tử để học

+ Để nâng cao hiệu quả sử dụng bài giảng điện tử trong dạy học vật lí, cầnphải tổ chức cho HS tự học ở nhà với bài giảng điện tử chiếm 20%, hướng dẫn HS

sử dụng bài giảng điện tử 45%, nâng cao chất lượng bài giảng điện tử 10% và 25%

GV thường xuyên sử dụng bài giảng điện tử để dạy học

Vậy để nâng cao hiệu quả sử dụng bài giảng điện tử trong dạy học vật lí, trướchết GV cần phải giới thiệu, sử dụng bài giảng trên lớp để cho HS làm quen vớiphương pháp này sau đó hướng dẫn cho HS sử dụng khi học ở nhà để tạo thành thóiquen cho các em

+ Để nâng cao hiệu quả sử dụng bài giảng điện tử dạy học phần ĐLH nên tổchức cho HS ở nhà tự học kiến thức mới ở bài giảng điện tử 30%, trên lớp cho HSvận dụng kiến thức sau khi học kiến thức ở nhà 40% và sử dụng bài gảng điện tửtrên lớp dạy kiến thức mới 30%

Vậy để nâng cao hiệu quả sử dụng bài giảng điện tử trong dạy học chươngĐLH, trước hết GV cần phải giới thiệu, sử dụng bài giảng trên lớp để cho HS làmquen với phương pháp này sau đó hướng dẫn cho HS sử dụng học ở nhà sau khi họcxong bài trên cho các em hoặc để tìm hiểu bài trước khi tới lớp

Kết luận chương 1

Chương mở đầu của khóa luận đã giới thiệu tổng quan về E-Learning Vớinhiều ưu điểm như học mọi lúc, mọi nơi, đào tạo tập trung, tiết kiệm chi phí và thờigian, mở rộng phạm vi giảng dạy… E-Learning mang đến cho người học rất nhiềulợi ích E-Learning bổ sung rất tốt cho phương pháp học truyền thống do tính tươngtác cao dựa trên multimedia, tạo điều kiện cho người học trao đổi thông tin dễ dànghơn, và cũng đưa ra những nội dung học tập phù hợp với khả năng và sở thích củatừng người

Đối với giáo dục và đào tạo nói chung và bộ môn vật lý nói riêng E-Learning

có ảnh hương vô cùng to lớn, nó mở ra một phương thức học mới tân tiến, hiện đạihơn, nó góp phần mở rộng đối tượng, nâng cao trình độ học tập của người học

Để xây dựng một bài giảng điện tử E-learning cần đề ra các tiêu chí để đánhgiá chất lượng như tiêu chí về nội dung, hình thức, kĩ thuật và hiệu quả của nội dungbài học Hy vọng nó có thể giúp ích trong việc đánh giá bài giảng điện tử

Phần mềm Ispring suite 8 là một công cụ vô cùng hữu ích và thuận tiện trongviệc thiết kế bài giảng điện tử Nó cho phép hỗ trợ nhiều tương tác, hỗ trợ lời thuyếtminh và đa phương tiện giúp người học thu nhận thông tin một cách rõ ràng và cụthể

CHƯƠNG 2: THIẾT KẾ TIẾN TRÌNH DẠY HỌC CHƯƠNG ĐỘNG LỰC

HỌC VỚI SỰ HỖ TRỢ CỦA BÀI GIẢNG ĐIỆN TỬ 2.1 Mục tiêu dạy học chương ĐLH

Trong chương này chúng tôi sẽ dạy các bài sau: Ba định luật Niu – tơn (2 tiết),bài toán về chuyển động ném ngang

2.1.1 Kiến thức

Trong cấu trúc chương trình Vật lí, ĐLH là chương tìm hiểu các khái niệm,tính chất, hiện tượng, đặc điểm của một hiện tượng tương tác mới là ĐLH, giúp HS

có thể tiếp tục nghiên cứu các chương tiếp theo như cảm ứng điện từ

Nội dung chương này:

- Phát biểu được định nghĩa của lực và nêu được lực là đại lượng vectơ

- Nêu được quy tắc tổng hợp và phân tích lực

- Phát biểu được điều kiện cân bằng của một dưới tác dụng của nhiều lực

- Nêu được quán tính của vật là gì và kể được một số ví dụ về quán tính

- Phát biểu được định luật I Niu-tơn

- Phát biểu được định luật vạn vật hấp dẫn và viết được hệ thức của định luậtnày

- Nêu được ví dụ về lực đàn hồi và những đặc điểm của lực đàn hồi của lò xo (điểm đặt, hướng)

- Phát biểu được định luật Húc và viết hệ thức của định luật này đối với độ biến dạng của lò xo

- Viết được công thức xác định lực ma sát trượt

- Nêu mối quan hệ giữa lực, khối lượng và gia tốc được thể hiện trong định luật II Niu-tơn như thế nào và viết được hệ thức của định luật này

- Nêu được khối lượng là số đo mức quán tính

- Phát biểu được định luật III Niu-tơn và viết được hệ thức của định luật này

- Nêu được các đặc điểm của phản lực và lực tác dụng

- Nêu được lực hướng tâm trong chuyển động tròn đều là tổng hợp các lực tác dụng lên vật và viết được công thức