Phân tích ảnh hưởng của sự khác biệt giữa chuẩn mực kế toán việt nam với chuẩn mực kế toán quốc tế đến quyết định của nhà đầu tư , luận văn thạc sĩ

thông tin trong báo cáo tài chính nh hư ng không chính xác n quá trình phân tích và so sánh ra các quy t nh c a nhà u tư... tìm hi u các phân tích vvà kvxem xét... Mu giá, ghi nh n và tr

B GIÁOD CVÀ ÀOT O

Chuyên ngành : Qu n tr kinh doanh

L IC MƠN

Tôi xin bày t lòng bi t ơn sâu s c n Ti n sĩ Võ Th Quý ã t n tình hư ng d n

và giúp tôi th c hi n t t lu n văn này cũng như hoàn thi n các ki n th c chuyênmôn c a tôi

Tôi xin trân tr ng c m ơn n các Th y cô khoa Qu n tr kinh doanh Trư ng i

h c Kinh t Thành ph H Chí Minh, c bi t là Ti n sĩ Nguy n Quang Thu ã giúp vàtruy n t cho tôi nh ng ki n th c quý báu trong su t th i gian tôi ã h c t p t i trư ngcũng như vi c hoàn thành lu n văn t t nghi p này

Nhân ây tôi xin trân tr ng c m ơn Anh ng Xuân C nh – T ng Giám c c aCông ty Ki m toán DTL ã cho tôi l i khuyên b ích v các chu!n m c k toán Vi tNam và chu!n m c k toán qu c t , c m ơn anh Lê Khánh Lâm – Phó T ng Giám cCông ty Ki m toán DTL ã t o i u ki n thu n l"i tôi có th i gian hoàn thành lu n vănnày

Tôi xin trân tr ng c m ơn Khoa Qu n tr kinh doanh và Phòng qu n lý ào t osau i h c – Trư ng i h c Kinh t Thành ph H Chí Minh ã t o i u ki n giúp tôi trongquá trình nghiên c u và hoàn thành lu n văn

Cu i cùng, tôi xin c m ơn Gia ình ã t o i u ki n tôi hoàn thành lu n văn này

Tác gi

CHƠ NG 3 Minh h a s sai l ch c a m t s th ng

k toán trong báo cáo tài chính c a m t s các

khuy n ngh i v i các nhà u t

các kho n m c gi a hai h doanh nghi p Vi t Nam và

DANHM CB NG

Trang

B ng 1.1 Các ch tiêu tài chính c nhà u t quan tâm nhi u nh t 17

B ng 3.1 B ng phân tích v lãi cơ b n trên c phi u c a VNM 39

B ng 3.2 B ng phân tích v ch s giá thu nh p c a VNM 40

B ng 3.3 B ng phân tích v doanh thu c a VNM theo VAS 41

B ng 3.4 B ng phân tích v doanh thu c a VNM theo IAS 42

B ng 3.5 B ng ngu n v n c a VNM theo VAS 43

B ng 3.6 B ng ngu n v n c a VNM theo IAS 44

B ng 3.7 B ng phân tích ch tiêu ROE & ROA c a VNM theo VAS và IAS 45

B ng 3.8 B ng tóm t t các ch tiêu phân tích c a VNM 46

B ng 3.9 B ng phân tích v lãi cơ b n trên c phi u c a FPT 48

B ng 3.10 B ng phân tích v ch s giá thu nh p c a FPT 49

B ng 3.11 B ng phân tích v doanh thu c a FPT theo VAS 50

B ng 3.12 B ng phân tích v doanh thu c a FPT theo IAS 51

B ng 3.13 B ng ngu n v n c a FPT theo VAS 52

B ng 3.14 B ng ngu n v n c a FPT theo IAS 53

B ng 3.15 B ng phân tích ch tiêu ROE & ROA c a FPT theo VAS và IAS 54

B ng 3.16 B ng tóm t t các ch tiêu phân tích c a FPT 55

DANH M C HÌNH Hình 1.1 Quá trình ra quy t nh 6

M t ví d khác vào tháng 1 n m 2006, y Ban chu n m c k toán Canada c ng

ã thông qua k ho ch 5 n m h i t gi a H th ng các nguyên t c k toán ã ư c ch p nh n

c a Canada (GAAP Canada) v i chu n m c k toán qu c t

Các nghiên c u g n ây trên th gi i ã kh ng toán qu c

t là m t chu n m c chu n các qu c gia c n s

nh r ng chu n m c k

d ng tham chi u và

th c hi n Nghiên c u c a Mary E.Barth c a Stanford Graduate School of

Business, Wayne R.Landsman c a University of North Carolina at Chapel Hill –

Accounting Area và Mark H.Lang c a University of North Carolina at Chapel

Vi t Nam c ng không ph i là ngo i l , v

ư c ban hành vào ngày 31/12/2000, vi c xây d ng các chu n m c k toán Vi t

Nam (VAS) d a trên vi c k th a và

bi t so v i các chu n

Vi c yêu c u các thông tin trên báo cáo tài chính ph i trung th

áng tin c y là m t yêu c u chính áng, d a vào

giá ra quy t

thông tin trong báo cáo tài chính nh hư ng không chính xác n quá trình phân tích

và so sánh ra các quy t nh c a nhà u tư

V i tình hình chung như v y tài “Phân tích nh h ng c a s khác

toàn di n hơn khi ra các quy t nh u tư.

Phân tích s khác bi t c a m t s k

toán Vi t Nam và qu c t có nh hư

kho n m c gi a hai h th ng chu n m c

Ph m vi nghiên c u ch nghiên c u các khác bi t c a h th ng hai chu n

m c nh hư ng n quy t nh c a nhà u tư mà không i sâu phân tích s khác

bi t c a t ng chu n m c k toán

Phương pháp nghiên c u ch y u s d ng phương pháp nghiên c u nh tính, t

ng h p, so sánh, i chi u… và phương pháp chuyên gia

D li u s d ng: a ngu n

Các d li u sơ c p ã ư c thu th p thông qua vi c ph ng v n các chuyên gia trong l nh v c k toán tài chính

Các d li u th c p ã ư c thu th p thông qua tìm hi u các nghiên c u

v chu n m c k toán qu c t , nghiên c u sâu vào các chu n m c k toán Vi tNam và chu n m c k toán qu c t Bên c nh ó, nghiên c u

tìm hi u các phân tích v

và kvxem xét

Các dchính t i các Báo cáo thư ng niênchính c a Công ty A ã ư

công ty, vì không ph i là công ty niêm y t và theo yêu c u c a công tynên s không nêu tên công ty trong nghiên c

nh u tư Khái quát chung v th

ng chu n m c k toán qu c

Chương 2: Phân tích s khác bi t c a m t s kho n m c trong h th ng

chu n m c k toán Vi t Nam so v i h th ng chu n m c k toán qu c t có

nh hư ng n quy t nh c a nhà u tư.

Chương 3: Minh h a s khác bi t c a m t s kho n m c gi a hai h th ng

k toán trong báo cáo tài chính c a m t s doanh nghi p Vi t Nam và các

khuy n ngh i v i nhà u tư

K t lu n

Vi c ra quy tgiá tr

1.1.2

Nhìn chung, có sáu bư c cơ b n trong quá trình ra quy t nh:

Xác nh v n Xây d ng các tiêu chí sơ b Thu th p thông tin

ho cư

nh ư c các lo i thông tin c n thu th p, xác nh ư c ngu n thông tin có ththu th p, ra các phương pháp thu th p thông tin và các phương pháp x lý

thông tin và các thông tin này ph i phù h p v i các tiêu chí ư a ra

ánh giá và l a ch n các gi i pháp/phơ ng án: c n c vào các thông tin

ã thu th p ư c, các tiêu chí ã l a ch n và các phương pháp phân tích c th

ánh giá các phương án và ra các phương án t i ưu nh t; ngư i ra quy t nh

c n xem xét môi trư ng ra quy t nh và ư a n quy t nh cu i cùng

Trong cu c s ng, có r t nhi u v n òi h i chúng ta ph i ư a ra quy t

nh, quy t nh u tư c ng là m t lo i quy t nh mà chúng ta c n ph i th c

hi n

Các quy t nh u tư thư ng ư c phân lo i như sau:

N u quy t nhthì có quy t nhcòn g i là quy t

u tư ch y u ư c phân lo i theo th i gian u tư u tư

ng n h n và quy t nh u tư dài h n (hay

nh u tư chi n lư c),

N u phân lo i theo kh n ng và trình

nh u tư chuyên nghi p và quy tnghi p,

chuyên môn thì có quy t

nh u tư không chuyên

N u phân lo i theo i tư ng ra quy t

u tư trong nư c và quy t nh c a nhành thì có quy t nh c a nhà u tư nư c ngoài.

M i lo i hình quy t nh u tư khác nhau s có m t chi n lư c c th ra

quy t nh trong u tư khác nhau

i v i quy t nh u tư ng n h n và không chuyên nghi p thì thông

thư ng nhà u tư s s d ng phương pháp phân tích k thu t, tài chính hành vi và

kinh nghi m ra các quy t nh u tư c a mình Ngư c l i các quy t nh u

tư dài h n thư ng s

Quá trình phân tích cơ b n s

c p các thông tin trung th c, h p lý v

c a doanh nghi p, giúp cho ngư i s d

ph i làm cho ngư i s

thông tin tài chính Mu

giá, ghi nh n và trình bày thông tin tài chính,

toán

Ban sáng l p chu n m

các chu n m

IFRSs

Cho n 01/01/2009, IASC và IASB ã ban hành ư

toán qu c t (IAS) và 08 chu n m c báo cáo tài chính qu c t

c 30 chu n m c k (IFRS)

Hi n nay,hành thêm IFRS Trong

Vi t Nam Các chu n m

công ty Daimler Benz

u tiên c a nư c này niêm y t c

ã bu c ph i ch p nh n các yêu c u công b

DM (tương ươ ng 2 t

thì công ty không c n ph i công b

theo khuynh hư ng ch ng r i ro -risk-averse trong

nh m cung c p thông tin cho các c

và ngư c l i, ho c còn m t vài khác bi t v thu t ng

ư c áp d ng, ph m vi trình bày ( oàn Xuân Tiên, 2008)

- T i Vi t Nam, h th ng tài kho n do B Tài chính ban hành H th ng

tài kho n trư c ây ư

ã ư

15/2006/Q -BTC ngày 20/03/2006 cho ch

Quy t

và nh Quy t nh 15/2006/Q -BTC ư c ban hành là m t bư c ti n giúp doanh nghi p có th ơ n gi n hóa công tác nghiên c u và tuân th ch k toán, nh t th hóa công tác k toán ti n t i nâng cao tính minh b ch trong k toán tài chính, m b o tính có th so sánh ư c v tình hình tài chính, k t qu kinh doanh c a doanh nghi p Vi t Nam v i nhau

- Theo Quy t nh 15/2006/Q -BTC ngày 20/03/2006, khi xây d ng h

th ng tài kho n, doanh nghi p s tuân th úng v i n i dung, k t c u vàphương pháp h ch toán c a các tài kho n c p 1 và c p 2; doanh nghi p

ch có th xây d ng h th ng tài kho n c p 3 tr

tình hình qu n lý c a doanh nghi p Vì s ràng bu

nên vi c ghi nh n các nghi p v kinh t phát sinh c

Vi t Nam c ng b nhi u h n ch

- Trên th c t , h th ng tài kho n c a các doanh nghi p thư ng l p ra

nh m cho m c ích báo cáo thu là chính nên c ng nh hư ng n kh

n ng xây d ng m t h th ng tài kho n ph c v cho m c ích k toán

qu n tr c a doanh nghi p

H th ng báo cáo tài chính: Tương t như h th ng tài kho n c a doanh

nghi p, h th ng Báo cáo tài chính c a Vi t Nam ph i xây d ng tuân theo m u

do B Tài chính ư a ra Trong khi ó, IAS 01 – Trình bày báo cáo tàichính ch yêu c u doanh nghi p ph i trình bày y các ch tiêu tài chính

c n thi t trong t ng lo i báo cáo

H th ng phơ ng pháp ánh giá tài s n: i v i phương pháp ánh giá

các tài s n, gi ng như chu n m c k toán Vi t Nam thì chu n m c k toán qu c t

c ng có phương pháp kh u hao ngoài ra còn có các phương phápánh giá tài s n khác là ánh giá l i và t n th t

- Nguyên nhân c a s khác bi t này là do Vi t Nam ch y u

tr tài s n theo phương pháp “giá g

mua và bán, và có s n giá c

trư ng ho t

nên c ng nh hư ng

Do c thù t i Vi t Nam, công tác k

thông tư hư ng d n th

tác k toán t i các doanh nghi p

xem trong các n i dung c a chu n m c mà quá ph thu c vào các thông tư hư ng

d n ban hành kèm theo; ây c ng là m t n i dung có nh hư ng áng k n

thông tin tài chính ư c trình bày cho các nhà u tư

Khác v i chu n m c k toán Vi t Nam, các

ư c c p nh t l i hàng n m phù h p v i s phát tri n

gi i

chu n m c k toán qu c t a d

ng c a n n kinh t th

Nhà u tư thư ng s d ng hai phương pháp phân tích trong quá trình ra quy t

nh c a mình ó là phân tích cơ b n và phân tích k thu t

nghi p là m c tiêu chính trong phân tích cơ b n Vì v y, thông tin k

g m các báo cáo tài chính) là m t ngu

doanh nghi p nào có nhi u tri n v ng nh t

1.3.1 Báo cáo tài chính

Các báo cáo tài chính cung c p cho nhàKhi phân tích và xem xét báo cáo tài chính s

h i ch ng h n như: quy mô công ty l

tư ng có quan h s h u, qu n lý kinh t tài chính trong quá trình s n xu t kinh doanh c a m t doanh nghi p

Báo cáo k t qu ho t ng kinh doanh là báo cáo tài chính t ng h p ph n

ánh doanh thu và chi phí c

n m tài chính S

nh t v tình hình và k t quthu t, kinh nghi m qu n lý c a m

Báo cáo l u chuy n ti n t

ti n phát sinh trong k , gkinh doanh, lưu chuy n ti n t

ng tài chính Báo cáo lưu chuy n ti n t

m t trong mcáo này, ch

m t trong n m có h p lý hay không

Thuy t minh báo cáo tài chính là báo cáo t ng h p không tách r i v i báo

1.3.2 Các ch

tích

ư ưư

4 5 6

Ngu n: Võ Th Ánh H ng, 2008 [06 P45 ]

Thu nh p trên m i c

Rajgopal (2005) Payout Policy in the 21st century, Journal of Financial Economics

77 483-528, các Giám c tài chính tin r ng các nhà u tư quan tâm nhi u n

ch tiêu EPS hơn là dòng ti n V n

kho n vay ngân hàng tương ươ ng ho c cao hơn v

ph i ánh giá xem công ty

hay không

ph n

P/E là m c giá mà nhà u tư s n lòng b ra c phi

u ó hay s n m hoàn v n n u EPS không hi n k v ng c

a th trư ng v t ng trư ng c a c doanh ã qua

có m t ng thu nh p c a i

Tuy nhiên P/E thư ng th phi

u ó hơn là k t qu kinh

T s này thư ng ư c nhà u tư s d ng ph bi n nhưng ch là con s tham kh o cho

nhà u tư sau khi i chi u v i các công ty cùng ngành ngh và theo dõi xu hư ng dài h

n d a trên con s P/E trong m t th i gian dài

u tư th y ư c 1 ng tài s n mà nhà u tư b ra s thu

ng (tài s n ng n h n có thtiêu này cho các nhà

ư c v bao nhiêu

kém nh t trong các tài s n lưu

Tóm t t chơ ng 1

Các nhà

doanh nghi p Phân tích báo cáo tài chính s

quan v tương lai

Tuy nhiên, vi c doanh nghi p áp d ng các phương pháp k

Phương pháp nh p sau, xu t trư c (LIFO) áp d

thì giá tr

cùng, giá tr c

Vi c ti p t c cho strong giá v n hàng bán trên báo cáo k t qu

d ng phương pháp FIFO trong

kho trong b ng cân

Qua kh o sát t i doanh nghi p A ho t

Phương pháp giá g c là phương pháp k

doanh ch ph n ánh ph n thu nh p c a nhà

thu n l y k

Theo chu n m c k toán qu c t , trong báo cáo tài chính riêng c a công ty m ,

các kho n u tư vào công ty liên k t có th trình bày theo phương pháp giá g c và

Công ty con là công ty ch u s

soát là quy n chi ph i các chính sách tài chính và ho t

Theo chu n m c k toán qu c t , trong báo cáo tài chính riêng c a công ty m ,

các kho n u tư vào công ty con có th trình bày theo phương pháp giá g c và

thuê tài s n theo h

thuê ho c ch t ng giá mà không ph i

tư ph i ư c trình bày riêng bi t trên B ng cân

thông tin cho ngư i

M c dù VAS 05, ư bi

t trong phương pháp xác

c xây d ng d a trên IAS 40 tuy nhiên v n có s khác

nh giá c a B t ng s n u tư Theo IAS 40, b t

ng s n u tư ư

khi ghi nh n ban

Theo phương pháp giá g c có ngh a là b t

Theo phương pháp giá tr

u theo giá g

kho n thu nh p và chi phí trong k

Tuy nhiên, theo chu n mkhông ư

nh n và theo dõi s

Phân tích t i báo cáo tài chính

Vi t Nam (“Vinamilk”), kho n c

Lãi cơ b n trên c

phi u c a công ty,

thông ang lưu hành trên th

Các qukhi tính ch

i v i chu n m c k toán qu c t , thì ch tiêu “T ng s c ông

ph thông” ã ư c tính toán tr i các ph n qu h p lý

lãi dành cho các

i v i ch k toán Vi t Nam không b t bu c ph i trình bày lãi suy gi m trên c

phi u (Diluted earning per share) trong báo cáo tài chính nhưng nó l i

Theo các v n b n hư ng d n c a VAS 21, báo cáo k t qu

Theo chu n mbáo cáo k t qu

m b o các thông tin tài chính t

Theo IAS 01, doanh nghi p có th l a ch

bày riêng bi t các tài s n ng n h n và tài s n dài h n Trư ng h p doanh nghi p không

th phân bi t ư c tài s n ng n h n hay dài h n do c thù ho t ng thì c trình bày th t theo

tính thanh kho n gi m d n ph i ư

Theo VAS 21, trong B ng cân

và các kho n ph i thu dài h n Ngư c l i, theo chu n m

kho n ph i thu có liên quan n ho t

m t kho n ph i thu mà không phân bi t ng n h n hay dài h n

nh hư ng c a nhdoanh nghi p, v n

2.2.2.4 L i th

tài s n không xác

thương m i ch ư

nh n kho n l i th thương m i phát sinh do ánh giá n i b

Theo VAS 11, bên mua s

nh t kinh doanh là tài s n; ư

Tuy nhiên, l i th thương m i theo IFRS 03 không cho phép kh u hao l i th

thương m i Thay vào ó IAS 36 yêu c u ph i xem xét s gi m giá tr c a l i th th ương

m i m t n m m t l n

Vi c xem xét s gi m giá c a l i th thương m i s em l i kho n chi phí

ư c ghi nh n vào báo cáo thu nh p s khác so v i kho n chi phí do kh u hao Và

vì kho n chi phí này ư

l i nhu n sau cùng c a doanh nghi p là ch

Các nhàbáo cáo tài chính c a m

ch tiêu ngoài b ng cân

giá không chu n xác v

Theo VAS 24, trong báo cáo lưu chuy n ti n tkinh doanh chưa ph n ánh úng vì dòng ti n kinh doanh trong m t s

Có khá nhi u công ty báo cáo dòng ti n kinh doanh âm không

ch t n u có phát sinh mua s m tài s n c

hi n tư ng này là do các kho n ph i tr

cho mua s m, xây d ng tài s n c

kho n ph i tr

g m các kho n ph i thu không ph i thương m i t

thư ng c a doanh nghi p ví d

Tuy nhiên, vì có l cách hư ng d n tài kho n ph i tr ngư i bán bao g m cá ph i

tr cho các nhà cung c p tài s n dài h n nên r t nhi u công ty ã không tách ph n ph i trcho ho t ng mua tài s n c nh ra kh i kho n ph i tr thương m i nên h ã l p báo cáolưu chuy n ti n t như sau:

Như v y theo cách 2 mà r t nhi u doanh nghi p

thông thư ng c a công ty không

2.2.4 Báo cáo tình hình thay

Theo chu n m

trình bày như: B ng cân

cáo lưu chuy n ti n t

thay i v n ch s h

Theo chu n m

h u là m t báo cáo ư