Di sản văn hoá vật thể ở thủ đô viêng chăn, nước cộng hoà dân chủ nhân dân lào hiện nay TT

Vì vậy với tư cách là một người hoạt động trong lĩnh vực văn hóa, có sự quan tâm đặc biệt và nghiên cứu về vấn đề di sản, nghiên cứu sinh đã lựa chọn đề tài "Di sản văn hoá vật thể ở thủ

HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ QUỐC GIA HỒ CHÍ MINH

SOMKIETHTISACK KINGSADA

DI SẢN VĂN HÓA VẬT THỂ

Ở THỦ ĐÔ VIÊNG CHĂN, NƯỚC CỘNG HÒA DÂN CHỦ

NHÂN DÂN LÀO HIỆN NAY

TÓM TẮT LUẬN ÁN TIẾN SĨ

NGÀNH: VĂN HÓA HỌC

Mã số: 9 22 9040

HÀ NỘI – 2020

Công trình được hoàn thành tại Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh

Người hướng dẫn khoa học: PGS, TS NGUYỄN TOÀN THẮNG

Phản biện 1:………

Phản biện 2:………

Phản biện 3:………

Luận án sẽ được bảo vệ trước Hội đồng chấm luận án cấp Học viện

họp tại Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh Vào hồi ……giờ……phút, ngày ………tháng….… năm 2020

Có thể tìm hiểu luận án tại:

- Thư viện Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh

- Thư viện Quốc gia Việt Nam

LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN ÁN

1 Somkiethtisack kingsada (2019), “Một số vấn đề bảo tồn và phát huy giá

trị di sản văn hóa quốc gia ở Viêng Chăn hiện nay”, Tạp chí Văn hóa nghệ thuật, (423), tr.36-38

2 Somkiethtisack kingsada (2019), “Vài nét về công tác khảo cổ học tại

thủ đô Viêng Chăn, Nước Cộng hòa dân chủ nhân dân Lào hiện

nay”, Tạp chí Di sản Văn hóa, (4), tr.92-95

3 Somkiethtisack Kingsada (2019), “Bảo tồn Di sản văn hóa quốc gia ở

thủ đô Viêng Chăn”, Tạp chí Sân Khấu, (tháng 7+8), tr.54-57

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

1.1 Lịch sử đã để lại cho dân tộc Lào nhiều di sản văn hóa (DSVH) quý giá, đó là nguồn tư liệu minh chứng sống động cho quá trình lao động sáng tạo, chinh phục tự nhiên và chống giặc ngoại xâm trong suốt chiều dài dựng nước và giữ nước Vì vậy, di sản văn hoá là tài sản vô giá của dân tộc, trở thành bộ phận quan trọng hợp thành nền văn hoá Lào ngày nay

Hệ thống các di tích lịch sử - văn hóa (DTLS-VH), danh lam thắng cảnh ở Lào vô cùng phong phú, với hàng ngàn chùa, tháp, tượng, di vật, cảnh quan thiên nhiên ở khắp nơi trên đất nước Nhiều di tích, cảnh quan được nhắc đến như một niềm tự hào dân tộc, đó là tháp Thạt Luổng (thủ đô Viêng Chăn), chùa Phu Chăm Pạ Sắc (Di sản thế giới năm 2002 tỉnh Chăm

Pạ Sắc), TP cố đô Luổng Phạ Bàng (Di sản văn hóa thế giới năm 1995), chùa Xiêng Thoỏng (tỉnh Luổng Phạ Bàng), chùa Xỉ Mường (thủ đô Viêng Chăn), chùa Hỏ Phạ Kẹo (thủ đô Viêng Chăn), tháp Thạt In Hăng (tỉnh Xạ Vặn Nạ Kệt), chùa Xi Xạ Kệt (thủ đô Viêng Chăn), tháp Phạ Thạt Xi Khốt

Tạ Boỏng (tỉnh Khăm Muộn), Cánh đồng Chum (Di sản thế giới năm

2019 tỉnh Xiêng Khoảng), Thành cổ Viêng Chăn (thủ đô Viêng Chăn), Khu lịch sử cách mạng Hang Viêng Xay (tỉnh Hủa Phăn) Mỗi di tích

là một viên ngọc quý được kết tinh từ khối óc bàn tay tài hoa của cha ông và sự ưu ái mà thiên nhiên ban tặng, hình thành nên những giá trị văn hóa thấm sâu vào tâm hồn, máu thịt bao thế hệ, tạo nên bản sắc văn hoá riêng của dân tộc Lào Tuy nhiên, trước tác động của thời gian, thiên tai, chiến tranh, các di sản văn hoá đang đứng trước nguy cơ bị huỷ hoại, không ít những DTLS-VH đã trở thành phế tích hay bị xâm chiếm và xuống cấp nghiêm trọng

1.2 Viêng Chăn là thủ đô của nước Cộng hòa dân chủ nhân dân Lào,

là địa danh có rất nhiều di tích lịch sử với hàng trăm ngôi chùa lớn nhỏ Nền văn hóa lâu đời của dân tộc Lào được xác định thông qua những di

chỉ còn sót lại được tìm thấy ở nhiều điểm khảo cổ học trên khắp đất nước, đặc biệt là ở thủ đô Viêng Chăn Những hiện vật được tìm thấy đó đã nói lên phần nào về quá trình lịch sử từ xa xưa của dân tộc Viêng Chăn được biết đến là thành phố bên bờ sông Mê Kông và sông Nạm Ngừm, nới có nhiều dấu ấn lịch sử, địa danh được thiên nhiên ưu đãi, tạo hoá ban tặng cho những danh thắng, cảnh quan nổi tiếng như khu danh lam thắng cảnh Thạ Ngon (huyện Xay Tha Ny), khu núi Phu Kao Khuay (huyện Pác Ngừm),

1.3 Trong thời kỳ đổi mới, Viêng Chăn được xác định là đô thị lớn nhất cả nước, trung tâm công nghiệp, một trong những thành phố cấu thành nên vành đai kinh tế quan trọng, đi đầu trong công cuộc đổi mới đất nước và phát triển đô thị hóa với tốc độ nhanh chóng Trước bối cảnh đó,

di sản văn hóa vật thể (DSVHVT) của Viêng Chăn có một vai trò và ý nghĩa hết sức quan trọng, không chỉ là bảo lưu các giá trị truyền thống mà còn là cơ sở để tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại DSVHVT ở thủ đô Viêng Chăn từ lâu đã thu hút được sự quan tâm nghiên cứu của các học giả trong và ngoài nước và đã có những thành tựu đóng góp vào giới thiệu, quảng bá văn hóa Lào

Tuy nhiên cho tới nay, chưa có công trình nghiên cứu một cách hệ thống và chuyên biệt về DSVHVT ở thủ đô Viêng Chăn dưới góc nhìn của chuyên ngành Văn hóa học Vì vậy với tư cách là một người hoạt động trong lĩnh vực văn hóa, có sự quan tâm đặc biệt và nghiên cứu về vấn đề di sản,

nghiên cứu sinh đã lựa chọn đề tài "Di sản văn hoá vật thể ở thủ đô Viêng Chăn, nước Cộng hoà dân chủ nhân dân Lào hiện nay" làm luận án Tiến

sĩ, chuyên ngành Văn hóa học tại Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh

2 Mục đích, nhiệm vụ của luận án

2.1 Mục đích nghiên cứu

Nghiên cứu làm rõ những vấn đề lý luận và thực tiễn về DSVHVT ở thủ đô Viêng Chăn hiện nay, góp phần vào việc bảo tồn, phát huy các giá trị của hệ thống di sản này trong phát triển của thủ đô

2.2 Nhiệm vụ nghiên cứu

+ Tổng quan tình hình nghiên cứu liên quan và chỉ rõ những vấn đề lý luận và thực tiễn mà luận án tiếp tục nghiên cứu

+ Khảo sát và đánh giá thực trạng giá trị DSVHVT ở thủ đô Viêng Chăn + Tìm hiểu các yếu tố tác động, các vấn đề đặt ra và khuyến nghị các giải pháp nhằm bảo tồn, phát huy giá trị của DSVHVT tại thủ đô Viêng Chăn trong giai đoạn hiện nay

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

3.1 Đối tượng nghiên cứu

Luận án tập trung nghiên cứu hệ thống DSVHVT tiêu biểu ở thủ đô Viêng Chăn đã được đề cập trong Luật di sản Quốc gia năm 2005, sửa đổi năm 2013 của nước CHDCND Lào

- Về thời gian: Luận án tập trung từ thời kỳ đổi mới năm 1986 đến nay

4 Phương pháp nghiên cứu

Các phương pháp nghiên cứu được chọn để sử dụng trong suốt quá trình nghiên cứu của luận án gồm:

- Phương pháp điền dã (quan sát, tham dự ): Khảo sát thực trạng của

DSVHVT tại thủ đô Viêng Chăn, các hoạt động văn hóa xã hội để thu thập những dữ liệu, thông tin liên quan đến đề tài nghiên cứu bằng nhiều các phương thức quan sát, chụp ảnh, ghi chép, tra cứu tài liệu

- Phương pháp phỏng vấn sâu: Phỏng vấn trực tiếp các chuyên gia về

DSVH, người đã và đang sinh sống trong khu vực tồn tại của di sản Từ đó hình thành cơ sở cho các nhận định về thực trạng của di sản trên nhiều phương diện liên quan như: cách thức sử dụng, các hoạt động, sinh hoạt

văn hóa, lĩnh vực quản lý và bảo tồn…

- Phương pháp thống kê/sưu tầm: Thu thập, tổng hợp số lượng

DSVHVT, các loại hình DSVHVT thể hiện có tại thủ đô Viêng Chăn

- Phương pháp phân tích - tổng hợp: Phân tích các tài liệu, thông tin

và dữ liệu có liên quan tới nội dung nghiên cứu của luận án Lấy đó làm cơ

sở phân loại DSVHVT, xây dựng tiêu chí đánh giá tiềm năng, xác định đặc điểm và giá trị DSVHVT

- Phương pháp so sánh - đối chiếu: So sánh các sự vật được nghiên

cứu trong những quan hệ, hệ thống nhất định Sự so sánh, đối chiếu nhằm chỉ ra những điểm giống và khác nhau của đối tượng nghiên cứu

5 Ý nghĩa khoa học và thực tiễn

5.1 Ý nghĩa khoa học

- Khẳng định những giá trị DSVHVT tại thủ đô Viêng Chăn trên cơ

sở đánh giá giá trị tiềm năng DSVH thích ứng Từ nội dung nghiên cứu

về bảo tồn và phát huy giá trị di sản, luận án không chỉ dừng ở DSVHVT tiêu biểu trong lịch sử, mà còn mở rộng nghiên cứu một cách hệ thống về toàn bộ DSVHVT trong thủ đô Viêng Chăn

- Hệ thống hóa các tiêu chí đánh giá tiềm năng DSVHVT trong cấu trúc tổng thể các DSVHVT ở thủ đô Viêng Chăn

- Luận án đề xuất các nhóm giải pháp về bảo tồn và phát huy giá trị DSVHVT ở thủ đô Viêng Chăn theo hướng phát triển hiện nay cũng như thích ứng với quá trình hiện đại hóa trong chiến lược phát triển của TP Viêng Chăn, nước CHDCND Lào

5.2 Ý nghĩa thực tiễn

- Cung cấp các cứ liệu khoa học và kết quả nghiên cứu khả tín cho các công trình khoa học liên quan đến các DSVHVT có quy mô nhỏ và trung bình

- Góp phần giúp cho các nhà quản lý, các chuyên gia có phương hướng

để hoạch định được chiến lược tổ chức bảo tồn và phát huy giá trị DSVHVT tại các thành phố của Lào theo các yếu tố và điều kiện tương đồng

- Góp phấn bổ sung cơ sở pháp lý về bảo tồn và phát huy giá trị DSVH để nâng cao hiệu quả cho công tác quản lý di sản tại thủ đô Viêng Chăn theo định hướng phát triển hiện nay

6 Đóng góp mới của luận án

6.1 Đóng góp mới về phương diện khoa học

- Xây dựng cách tiếp cận và phương pháp luận nghiên cứu mới (xây dựng hệ thống lý luận và xác định giá trị DSVH) trong nghiên cứu về bảo tồn và phát huy giá trị DSVHVT theo hướng phát triển hiện nay

- Xây dựng các tiêu chí để xác định các giá trị tiềm năng của DSVHVT trong phát triển thủ đô Viêng Chăn hiện nay

6.2 Đóng góp mới về phương diện thực tiễn

- Khẳng định mối quan hệ hữu cơ giữa truyền thống và hiện đại trong bản sắc văn hóa dân tộc Lào qua các đặc trưng cũng như các giá trị văn hóa của DSVHVT ở thủ đô Viêng Chăn

- Tổng hợp số liệu và thông tin quan trọng về DSVHVT để xác lập quỹ DSVHVT tại thủ đô Viêng Chăn

7 Kết cấu của luận án

Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục, luận án có kết cấu 4 chương, 12 tiết :

Chương 1 TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU

VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ DI SẢN VĂN HÓA VẬT THỂ

1.1 TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU

1.1.1 Các công trình nghiên cứu về di sản văn hóa vật thể ở Lào

Từ những năm 40 của thế kỷ trước đến nay, có nhiều công trình nghiên cứu về DSVHVT ở Lào của các tác giả trong và ngoài nước Tiêu biểu là các công trình của các học giả Pháp như Paul Levy, Gendron,

Parmentier, Henry Devdier, G Condominas… đã nghiên cứu rất công phu

về nghệ thuật Lào, đặc biệt là nghệ thuật trong các công trình kiến trúc Phật giáo

Các tác giả Nguyễn Văn Vinh, Ngô Văn Doanh, Phạm Đức Dương, Trần Thị Lý, Huỳnh Ngọc Trảng, Phạm Thiệu Hương, Nguyễn Lệ Thi… nghiên cứu sâu về nghệ thuật kiến trúc, điêu khắc, nghệ thuật tạo hình của Lào Nhiều tác giả đã đặt nghệ thuật của Lào trong sự so sánh với nền nghệ thuật của Đông Nam Á và Châu Á hay lý giải yếu tố tạo nên đặc trưng nghệ thuật Lào

Kỷ yếu Hội thảo quốc tế “Hội thảo bảo tồn di sản cùng với kỹ thuật

và lịch sử Lào”, công trình “Tổ chức bảo vệ di sản trong khu vực” hay

“Tái thiết và trùng tu” bàn luận nhiều về vấn đề bảo tồn di sản, bảo vệ

kiến trúc cổ được làm từ chất liệu đá, đất nung, gỗ của Châu Á, các công nghệ xử lý vật liệu và cách thức sử dụng các công cụ để xây dựng nên các

di sản

Bài viết của Phadone Insaveang bàn về “DSVH cố đô Luổng Phạ Bàng với việc phát triển du lịch” Dưới góc nhìn văn hóa học, tác giả nghiên cứu các DSVH cố đô Luổng Phạ Bàng nhằm khai thác những giá trị của nó để phục vụ cho du lịch một cách khoa học và hiệu quả Trong công trình này tác giả đã nghiên cứu các DSVHVT và phi vật thể ở Luổng Phạ Bàng Với DSVHVT, tác giả đã đi sâu phân tích các công trình kiến trúc có giá trị nghệ thuật đặc sắc như kiến trúc chùa tháp Phật giáo, đặc điểm chung trong kiến trúc chùa ở Luổng Phạ Bang, kiến trúc tháp tiêu biểu, nghệ thuật điêu khắc tượng Phật, kiến trúc kiểu Pháp, kiến trúc nhà

cổ kiểu Lào…

Luận án tiến sĩ “Bảo tồn và phát huy giá trị di sản kiến trúc khu phố Pháp tại thành phố Xạ Vặn Nạ Kệt CHDCND Lào” Trường đại học kiến trúc Hà Nội của NCS Khamphouphet Vanivong Luận án kết hợp giữa bảo tồn và phát huy giá trị di sản kiến trúc tại khu phố Pháp ở thành phố Xạ

Vặn Nạ Kệt theo hướng phát triển bền vững, bao gồm: khẳng định giá trị tiềm năng di sản kiến trúc tại khu phố Pháp thành phố Xạ Vặn Nạ Kệt 1.1.2 Các công trình nghiên cứu về di sản văn hóa vật thể ở thủ

đô Viêng Chăn

Đã có nhiều công trình nghiên cứu về DSVHVT của thủ đô Viêng Chăn, góp phần làm sáng tỏ giá trị lịch sử, văn hóa của các di sản Đặc biệt, nhóm nghiên cứu D Hien, M Barbetti và Th Sayavongkhamdy đã cho ta thấy lịch sử lâu đời của Viêng Chăn trong các si sản khảo cổ học

Francis Engelmann, Vilaithong Keomanivong, Thongmy Duansakda nghiên cứu khá toàn diện về cả hai mặt giá trị vật thể và phi vật thể của DTLS-VH ở Viêng Chăn Các tác giả cho thấy tầm quan trọng của các DSVH trong đời sống của người dân khi nó trở thành biểu tượng của Quốc gia Lào

Các tác giả Viêngphone Soukhavong, Thongmy Duansakda, Bunnam Phongbuapheuun, Chome Khathoumphom đã đi sâu nghiên cứu các công trình kiến trúc Phật giáo tiêu biểu của Viêng Chăn Qua đó, các tác giả góp phần khẳng định thêm giá trị của nghệ thuật tạo hình trong các ngôi chùa

Lào ở thủ đô Viêng Chăn

Tác giả Chayphet Sayarath nghiên cứu về sự phát triển của đô thị Viêng Chăn với các di sản kiến trúc và quy hoạch đô thị gắn liền với lịch

sử Tác giả cho thấy sự phát triển của thủ đô Viêng Chăn qua phân tích lịch sử và khảo cổ học, kiến trúc và thiết kế đô thị Qua đó, các dấu vết trực tiếp cho thấy nguồn gốc và sự biến đổi của thành phố

Tác giả Anna Karlstrom có công trình “Preserving Impermanence,

The Creation of Heritage in Vientiane, Laos” (Sự bảo tồn tạm thời, Sáng tạo di sản của Viêng Chăn, Lào) đã đề cập đến vấn đề di sản ở thủ đô

Viêng Chăn Tác giả cho rằng: “Di sản được định nghĩa là bao gồm các câu chuyện, địa điểm và sự vật Nó là một di sản phức tạp và mơ hồ, bởi vì những câu chuyện là song song, định nghĩa và nhận thức về các địa điểm

là đa dạng và tranh cãi, và mọi thứ hội tụ xuất hiện thay đổi, tùy thuộc vào cách tiếp cận vật chất được sử dụng…”

Himmakone Manotham hoàn thành công trình “Thủ đô Viêng Chăn

450 năm, nguồn gốc thủ đô Viêng Chăn” Tác giả mô tả sự thịnh vượng về

văn hóa, như việc tạo dựng các di tích, đặc biệt là những ngôi đền cổ có ý nghĩa văn hóa quan trọng ở Viêng Chăn, tác giả đã chỉ ra một môi trường kinh tế xã hội giai đoạn 1983-1945, nơi DSVH Phật giáo đã được khôi phục cũng như việc xây dựng đường phố, văn phòng và các tòa nhà

Marc Askew, William S Logan và Colin Long đã viết cuốn

“Vientiane: Transformations of a Lào Làndscape” (Viêng Chăn: Sự chuyển đổi cảnh quan ở Lào) Nghiên cứu này cũng cho người đọc hiểu được việc

kiến tạo tiền đô thị của Lào trong quá khứ, thường được miêu tả là một nước nông nghiệp không có quá trình đô thị hóa và có xu hướng bị ảnh hưởng nhất trong địa văn hóa Đông Nam Á Danh sách kiến trúc lịch sử thành phố Viêng Chăn năm 1903 có 13 cấu trúc chủ yếu là “Vắt” (chùa), Thạt Luổng và một bộ sưu tập các hình ảnh Phật được chuyển từ chùa Xỉ

Xạ Kệt sang nơi cư trú

Công trình “Các di tích lịch sử văn hóa tiêu biểu của thủ đô Viêng Chăn với việc phát triển du lịch văn hóa Lào” của Lamphoune Thongdala

đã tìm hiểu về các di tích lịch sử văn hoá tiêu biểu là chùa, tháp, đền và các di tích cách mạng kháng chiến tại thủ đô Viêng Chăn thực trạng phát triển du lịch văn hóa tại các DTLS-VH ở thủ đô Viêng Chăn hiện nay

1.1.3 Đánh giá chung và những vấn đề luận án cần tiếp tục nghiên cứu

1.1.3.1 Đánh giá chung

Thực tế nghiên cứu cho thấy các công trình nghiên cứu về DSVHVT

đã có những kết quả cơ bản sau:

- Hình thành cái nhìn tổng quan về DSVHVT ở nước Cộng hoà Dân chủ Nhân dân Lào nói chung, ở Viêng Chăn nói riêng

- Khẳng định quy mô và giá trị của hệ thống DSVH ở Lào nói chung,

ở thủ đô Viêng Chăn nói riêng rất phong phú và đa dạng nhưng đậm nét riêng, gắn liền với hoàn cảnh lịch sử, điều kiện kinh tế - xã hội Qua đó thể hiện sức sáng tạo của các bộ tộc Lào

- Chỉ rõ nhiệm vụ cấp thiết là bảo tồn và phát huy các giá trị DSVHVT cũng như văn hóa phi vật thể ở thủ đô Viêng Chăn trong thời kỳ phát triển kinh tế thị trường và hội nhập quốc tế hiện nay

Qua tổng quan tài liệu, NCS nhận thấy những khoảng trống trong nghiên cứu như sau:

- Chưa đi sâu nghiên cứu DSVHVT ở thủ đô Viêng Chăn, chưa quan tâm đến sự phân loại và sắp xếp các di sản này theo một trật tự logic như một hệ thống hoàn chỉnh

- Chưa đi sâu nghiên cứu để chỉ rõ đặc điểm và giá trị của hệ thống DSVH ở thủ đô Viêng Chăn

- Chưa nghiên cứu yếu tố tác động, các vấn đề đặt ra, giải pháp khả thi

để bảo tồn, phát huy các giá trị của hệ thống DSVHVT ở thủ đô Viêng Chăn, tiến tới xây dựng và phát triển bền vững đất nước

1.1.3.2 Những vấn đề luận án tiếp tục nghiên cứu

Luận án sẽ làm rõ cơ sở lý luận nghiên cứu DSVHVT ở thủ đô Viêng Chăn, nước Cộng hoà Dân chủ Nhân dân Lào hiện nay, từ góc nhìn Văn hóa học Đó là làm rõ hệ thống khái niệm công cụ nghiên cứu; cơ sở phân loại di sản, vai trò của DSVH với phát triển

Luận án vận dụng cơ sở lý luận để khảo sát, nhận diện hiện trạng, đặc điểm và những giá trị văn hóa vật thể của thủ đô Viêng Chăn Cùng với đó, luận án sẽ bàn về việc phát huy các giá trị DSVHVT của thủ đô Viêng Chăn đối với phát triển, hội nhập của thủ đô

1.2 CƠ SỞ LÝ LUẬN NGHIÊN CỨU

1.2.1 Các khái niệm cơ bản

- Khái niệm di sản văn hóa và di sản văn hóa vật thể

Năm 1989, UNESCO đã định nghĩa DSVH như sau: DSVH là tập hợp các biểu hiện vật thể - hoặc biểu tượng di sản quá khứ truyền lại cho mỗi

nền văn hóa, và do đó là của toàn thể nhân loại Là một phần của việc khẳng định cũng như làm giàu thêm bản sắc văn hóa, một dạng di sản của nhân loại, DSVH mang lại những đặc điểm riêng cho mỗi địa danh cụ thể,

và vì thế nó là nơi cất giữ kinh nghiệm của con người Việc bảo tồn và giới thiệu những DSVH này là cốt lỗi của mọi chính sách văn hóa

Luật DSVH Việt Nam xác định DSVHVT: “là sản phẩm vật chất có giá trị lịch sử, văn hóa, khoa học, bao gồm DTLS-VH, danh lam thắng cảnh, di vật, cổ vật, bảo vật quốc gia”

Luật Di sản quốc gia của Lào: Di sản văn hóa quốc gia là tài sản của nhà nước, cộng động hoặc cá nhân, có giá trị về văn hóa hay có giá trị về lịch sử, là chứng nhận về đất nước Lào, về tổ tiên nguồn gốc và sáng lập tổ quốc Lào, bao gồm những đồ cổ có giá trị cao về lịch sử nghệ thuật có từ

50 năm trở lên và địa điểm thiên nhiên cũng đều là di sản quốc gia

- Khái niệm giá trị và giá trị của di sản văn hóa vật thể

Giá trị là một phạm trù triết học, chỉ sự đánh giá những thành quả lao

động sáng tạo vật chất và tinh thần của con người Nó có tác dụng định hướng, đánh giá và điều chỉnh các hoạt động của xã hội nhằm vươn tới cái đúng, cái tốt, cái đẹp, thúc đẩy sự tiến bộ xã hội Giá trị gắn liền với nhu

cầu con người

DSVHVT mang giá trị lịch sử tiêu biểu, giá trị khoa học, giá trị biểu tượng, giá trị thẩm mỹ

- Khái niệm bảo tồn và phát huy giá trị của di sản văn hóa vật thể

Theo Luật di sản quốc gia Lào, Bảo tồn di sản guốc gia nghĩa là giữ

gìn giá trị, dấu vết, màu sắc văn hóa, lịch sử, thiên nhiên của di sản quốc gia không để suy yếu hay diệt vong

Phát huy giá trị DSVH mục đích là phục vụ cho sự tiến bộ của xã hội, cho sự phát triển bền vững và góp phần quan trọng trong việc giáo dục truyền thống yêu nước, giữ gìn bản sắc văn hoá dân tộc đồng thời là nhịp

cầu nối giao lưu với bạn bè quốc tế