Tiểu luận những yếu tố tác động đến độ tuổi bắt đầu tự lập hoàn toàn về kinh tế của sinh viên sau khi ra trường

LỜI MỞ ĐẦU 1 NỘI DUNG 2 1. Cơ sở lý luận 2 2. Thiết lập mô hình 2 3. Thu thập số liệu 3 4. Ước lượng và phân tích mô hình 5 5. Dự báo mô hình 8 6. Giải pháp, Ứng dụng mô hình 9 KẾT LUẬN 10 TÀI LIỆU THAM KHẢO 11

MỤC LỤC

LỜI MỞ ĐẦU 1

NỘI DUNG 2

1 Cơ sở lý luận 2

2 Thiết lập mô hình 2

3 Thu thập số liệu 3

4 Ước lượng và phân tích mô hình 5

5 Dự báo mô hình 8

6 Giải pháp, Ứng dụng mô hình 9

KẾT LUẬN 10

TÀI LIỆU THAM KHẢO 11

LỜI MỞ ĐẦU

Theo Luật lao động, 15 tuổi là chúng ta bước vào tuổi lao động và được tính vào lực lượng lao động lên tới 47 triệu người (chiếm hơn 50% dân số) Tuy nhiên, trong số gần 30 triệu người trẻ tuổi (từ 15 đến 35 tuổi), có bao nhiêu phần trăm đã thực sự làm việc để tự lo (toàn bộ hay một phần) cho cuộc sống độc lập của bản thân?

Ở nước ngoài, đặc biệt là ở các nước phát triển, sinh viên học đại học đa phần đều đã có thể tự lo một phần cho cuộc sống của mình Trong khi đó, ở Việt Nam, ngoại trừ những sinh viên có hoàn cảnh gia đình quá khó khăn phải vừa học vừa lo bươn chải kiếm việc làm thêm, còn phần đông sinh viên vẫn còn mang bệnh

ỷ lại, phụ thuộc rất nhiều vào cha mẹ Sự chăm lo của gia đình giống như một cái chăn ấm mà chẳng mấy người đủ bản lĩnh rời bỏ khi vẫn còn có thể nấn ná trong

đó Vấn đề đặt ra là sau khoảng thời gian dài ngồi ghế nhà trường, sinh viên phải mất bao nhiêu năm để rời khỏi chiếc chăn ấm đó của cha mẹ?

Từ những suy nghĩ về thực trạng trên, em đã chọn đề tài “Những yếu tố tác động đến độ tuổi bắt đầu tự lập hoàn toàn về kinh tế của sinh viên sau khi ra trường”.

NỘI DUNG

1 Cơ sở lý luận

Theo lý thuyết hành động, để đánh giá một hành động, nhà nghiên cứu cần xem xét các giá trị và mục đích của chủ thể trong quá trình thực hiện hành động cũng như thể hiện hành vi Một sinh viên sau khi ra trường tự lập sớm hay muộn phụ thuộc rất nhiều vào ý thức của người đó về giá trị của sự tự lập Mong muốn tự lập càng lớn, sinh viên sẽ xây dựng và thực hiện từ sớm những kế hoạch chuẩn bị cho tương lai, thành quả đạt được càng cao

2 Thiết lập mô hình

Cụ thể, các biến ảnh hưởng đến độ tuổi tự lập có thể chia thành:

 GIOITINH (giới tính): Nhìn chung, phái nam (GIOITINH = 0) thường

có xu hướng mong muốn tự lập sớm và không thích phụ thuộc so với phái nữ (GIOITINH = 1) Tuy nhiên, trong thời đại hiện nay, sự phân biệt này không còn rõ ràng như trước vì tính tự chủ của phái nữ ngày càng tăng Kỳ vọng GIOITINH mang dấu (+)

 LAMTHEM (làm thêm khi còn là sinh viên):

sẽ tích lũy được những kinh nghiệm không chỉ về kỹ năng chuyên môn mà còn những kỹ năng về ứng xử, giao tiếp, giải quyết vấn đề, sắp xếp thời gian Do đó

họ thường tự lập sớm hơn

khi còn là sinh viên thường tự lập muộn

Do đó, kỳ vọng LAMTHEM mang dấu âm (-)

 LUONG (tháng lương đầu tiên): Tháng lương đầu tiên cao hay thấp sẽ tác động đến khả năng tự lập sớm hay muộn Đó là sự thể hiện của việc thực hiện

những kế hoạch chuẩn bị tự lập trước đó như thế nào, bao gồm kết quả học tập ở trường, những kỹ năng mềm có được (ngoại ngữ, vi tính, giao tiếp, trả lời phỏng vấn…) Kỳ vọng LUONG mang dấu (-)

 CHITIEU (thói quen chi tiêu trước khi tự lập): chia thành 3 cấp độ: CHITIEU = 1 (có khoản tiết kiệm); CHITIEU = 2 (vừa đủ chi tiêu); CHITIEU = 3 (thường xuyên phải vay mượn) Chi tiêu càng hợp lý thì sự phụ thuộc cha mẹ càng nhỏ, khả năng tự lập càng sớm Kỳ vọng CHITIEU mang dấu (+)

Vậy mô hình ước lượng sẽ có dạng:

TUOI = β1 + β2GIOITINH + β3LAMTHEM + β4LUONG + β5 CHITIEU

Trong đó: TUOI là độ tuổi bắt đầu tự lập hoàn toàn về kinh tế của sinh viên sau khi ra trường

3 Thu thập số liệu

- Nguồn điều tra: lấy số liệu sơ cấp từ khảo sát thực tế

- Phạm vi điều tra: 150 mẫu trên địa bàn thị xã Phú Thọ

- Số liệu:

STT GIOITINH LAMTHEM LUONG CHITIEU TUOI

STT GIOITINH LAMTHEM LUONG CHITIEU TUOI

4 Ước lượng và phân tích mô hình

4.1 Mô hình 1:

TUOI = β1 + β2GIOITINH + β3LAMTHEM + β4LUONG + β5 CHITIEU Bảng kết xuất:

 Nhận xét

Từ kết quả ước lượng, ta thấy hệ số đi kèm với các biến LAMTHEM, LUONG, CHITIEU đều có dấu như ta kỳ vọng ban đầu Riêng hệ số đi kèm với biến GIOITINH thì dấu không như kỳ vọng (mang dấu âm) Vậy phải chăng giới tính không hề ảnh hưởng đến độ tuổi tự lập của sinh viên sau khi ra trường? Để có thể đưa ra kết luận về tác động của biến giới tính đến đề tài nghiên cứu, em đã tiến hành kiểm định như sau:

Prob (F-statistic) = 0.000000

Điều này cho thấy các biến trên đều có ý nghĩa Do đó, biến GIOITINH có ảnh hưởng đến TUOI GIOITINH mang dấu âm có thể được giải thích như sau: sau khi ra trường, phần lớn phái nam vẫn còn muốn học tập lên để đầu tư cho sự nghiệp, do đó vẫn còn phụ thuộc vào gia đình Còn phái nữ thường không có xu hướng này

Với giá trị của thống kê t (tβ2 = -3.476455, tβ4 = -5.006904, tβ5 = 6.552044)

và giá trị P-value (P-valueβ2 = 0.0008, P-valueβ4 = 0.0000, P-valueβ5 = 0.0000) < 0.05 Tương ứng với các hệ số hồi quy như trên ta có thể kết luận các hệ số β2, β4,

β5 là phù hợp Nhưng hệ số β3 lại không có ý nghĩa đáng kể do P-valueβ3 = 0.3639

> 0.05

Thực tế là làm thêm nằm trong những kế hoạch chuẩn bị tự lập của một sinh viên, góp phần ảnh hưởng đến tháng lương đầu tiên Do đó hai biến LUONG và LAMTHEM không hoàn toàn độc lập với nhau, ta quyết định loại biến LAMTHEM ra khỏi mô hình

4.2 Mô hình 2:

TUOI = β1 + β2GIOITINH + β4LUONG + β5 CHITIEU Bảng kết xuất:

 Nhận xét

Từ kết quả ước lượng cho thấy dấu của các biến hoàn toàn phù hợp với kỳ vọng (từ mô hình 1 đã kết luận biến GIOITINH được kỳ vọng mang dấu âm (-))

 Kiểm định đại số

Ta có: R2MH2 = 0.687274 ESSMH2 = 34.98496

AICMH2 = 1.957963 SchwarzMH2 = 2.067606

So với mô hình 1 ta có:

2

2

MH

R = 0.687274 > R2MH1= 0.686680

AICMH2 = 1.957963 < AICMH1 = 1.970173

SchwarzMH2 = 2.067606 < SchwarzMH1 = 2.107226

Như vậy mô hình 2 tốt hơn mô hình 1 Việc này chứng tỏ biến LAMTHEM không có ý nghĩa đối với mô hình

 Kiểm định thống kê

Với giá trị của thống kê t (tβ2 = -3.427334 , tβ4 = -5.029514 , tβ5 = 6.710450)

và giá trị P-value (P-valueβ2 = 0.0009, P-valueβ4 = 0.0000, P-valueβ5 = 0.0000) < 0.05 Tương ứng với các hệ số hồi quy như trên ta có thể kết luận các hệ số β2, β4

và β5 là phù hợp Điều này cũng có nghĩa là mối tương quan giữa các biến GIOITINH, LUONG và CHITIEU với biến TUOI là có ý nghĩa về mặt thống kê, hay GIOITINH, LUONG và CHITIEU có tác động đến độ tuổi bắt đầu tự lập hoàn toàn về kinh tế của sinh viên sau khi ra trường

5 Dự báo mô hình

TUOI = 23.60889 - 0.561845 GIOITINH - 0.409383 LUONG + 0.755052 CHITIEU

6 Giải pháp, Ứng dụng mô hình

Để có thể tự lập càng sớm càng tốt, những kế hoạch học tập và rèn luyện là quan trọng, sự chủ động trong hợp lý hóa chi tiêu cũng quan trọng không kém Nếu bạn chưa kiếm được tiền, đừng chi tiêu quá đà và tưởng rằng cha mẹ có thể nuôi bạn suốt đời Nếu bạn chưa đủ năng lực để có thể tự lập hoàn toàn, việc tích lũy kinh nghiệm, trau dồi kiến thức và các kỹ năng chuyên môn cũng như các kỹ năng mềm là cần thiết Vứt bỏ thói quen ỷ lại, ý thức nghiêm túc về tương lai của chính mình, thì việc tự lập sớm sau khi ra trường không phải là quá khó

KẾT LUẬN

Trong thời đại hiện nay, khi mà các quốc gia, đặc biệt là các nước đang phát triển như Việt Nam, đang đặt mục tiêu phát triển kinh tế và nâng cao các chỉ số xã hội nhằm sánh vai cùng các cường quốc trên thế giới, thì sinh viên chúng ta, đại diện cho thế hệ thanh niên, đóng một vai trò vô cùng quan trọng Nhưng nếu ngay

cả bản thân mình cũng không tự nuôi sống được thì làm sao góp phần giúp cho đất nước đi lên? Vì lẽ đó, có những bước chuẩn bị cho sự tự lập trong tương lai là điều

mà các bạn sinh viên cần phải nghĩ đến, và nghĩ đến một cách nghiêm túc

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1 Giáo trình Kinh tế lượng - Viện Kinh tế - Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh

2 Bài giảng Kinh tế lượng của TS Nguyễn Ngọc Toàn - Viện Kinh tế - Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh