Theo Cơ quan thống kê quốc gia Hoa Kỳ, trong tháng 11/2019 so với tháng 10/2019, dịch vụ vận tải hàng hóa bằng đường ống và đường sắt tăng trong khi giảm ở tất cả các phương thức còn lại
Trang 1BỘ CÔNG THƯƠNG TRUNG TÂM THÔNG TIN CÔNG NGHIỆP VÀ THƯƠNG MẠI
BÁO CÁO TÌNH HÌNH THỊ TRƯỜNG LOGISTICS HOA KỲ
Số tháng 1/2020
THUỘC NHIỆM VỤ “Xây dựng Hệ thống cung cấp, kết nối thông tin, dữ liệu logistics
giai đoạn 2017-2020”
Hà Nội, 2020
Trang 2MỤC LỤC
Phần 1 Thị trường logistics Hoa Kỳ trong tháng 01/2020 3
1 Tình hình và xu hướng chung: 3
2 Tình hình vận tải và cảng biển 4
2.1 Tình hình chung: 4
2.2 Vận tải đường bộ: 5
2.3 Hàng hải và cảng biển 6
2.4 Vận tải đường sắt và vận tải đa phương thức: 11
2.5 Vận tải hàng không 12
3 Dịch vụ kho, bãi, bảo quản, đóng gói: 14
4 Hoạt động giao nhận, công nghệ trong logistics và thương mại điện tử: 15 Phần 2 Phân tích chuyên sâu 16
Trang 3TÓM TẮT
Năm 2019 và nối tiếp là năm 2020 sẽ tiếp tục là một năm đầy biến động
và khó lường về thương mại quốc tế Chiến tranh thương mại và và các đòn trừng phạt kinh tế, Brexit, bất ổn chính trị và đặc biệt là dịch bệnh (các loại dịch khó kiểm soát như cúm corona, cúm gia cầm…) diễn biến phức tạp, tác động mạnh mẽ đến thương mại và logistics toàn cầu nói chung và của Hoa Kỳ nói riêng
Theo Cơ quan thống kê quốc gia Hoa Kỳ, trong tháng 11/2019 so với tháng 10/2019, dịch vụ vận tải hàng hóa bằng đường ống và đường sắt tăng trong khi giảm ở tất cả các phương thức còn lại
Dịch bệnh corona bùng phát từ Vũ Hán đã khiến hoạt động vận tải và các chuỗi cung ứng toàn cầu gián đoạn, dẫn tới tâm lý bi quan hơn về triển vọng nửa đầu năm 2020
Hoa Kỳ ra lệnh hạn chế các thuyền viên nghi nhiễm corona: Các thuyền viên hoạt động trên các tàu thương mại đã đến Trung Quốc trong vòng 14 ngày qua - hoặc đang làm việc trên một con tàu đã ở Trung Quốc trong cùng thời kỳ
- sẽ được yêu cầu ở lại tàu khi vào Hoa Kỳ trừ khi tiến hành các hoạt động liên quan trực tiếp để vận chuyển hàng hóa hoặc cung cấp nhưng với các biện pháp
y tế cần thiết
Do Trung Quốc triển khai nhiều biện pháp để ngăn chặn sự bùng phát của dịch cum này nên các nhà máy và trung tâm hậu cần ngừng hoạt động tại nước này đang làm gián đoạn chuỗi cung ứng toàn cầu Trong lĩnh vực hàng hải, sự chậm lại trong hoạt động vận tải hàng hóa đang khiến các hãng vận tải biển lớn phải hủy bỏ các chuyến tàu quan trọng liên quan đến vùng dịch
Hoa Kỳ và các hãng hàng không quốc tế tiếp tục đình chỉ các chuyến bay đến Trung Quốc khi các cơ quan y tế công cộng cố gắng ngăn chặn virus corona trên toàn thế giới
Trang 4NỘI DUNG BÁO CÁO Phần 1 Thị trường logistics Hoa Kỳ trong tháng 01/2020
1 Tình hình và xu hướng chung:
Thị trường logistics Hoa Kỳ bị ảnh hưởng bởi dịch cúm corona:
Trong khi sản xuất chỉ đóng góp 12% vào GDP của Hoa Kỳ thì tiêu dùng đóng góp tới 70% Điều này có nghĩa là Hoa Kỳ không sản xuất nhiều những gì họ tiêu thụ Nhiều hàng hóa có nguồn gốc từ Trung Quốc vào các nước châu Á khác được nhập khẩu vào Hoa Kỳ ổn định qua các năm
Nhập khẩu của Trung Quốc chiếm khoảng 40% số lô hàng vào Hoa Kỳ trong tháng 12/2019 Tất cả những hàng hóa này sau đó được vận chuyển bằng đường sắt hoặc xe tải và hầu hết các lô hàng này đi qua cảng Los Angeles (L.A) và Long Beach ở California
Các hãng đều ghi nhận sự sụt giảm đáng kể các lô hàng trên cả đường sắt
và đường bộ Năm ngoái, khối lượng vận chuyển bằng đường sắt từ L.A đã giảm 25% vào đầu tháng 3 và đến tháng 4/2019 vẫn chưa phục hồi hoàn toàn Khối lượng xe tải chở hàng hóa từ cảng L.A đã giảm 20% nhưng hồi phục nhanh hơn vào cuối tháng
Nhập khẩu vào khu vực Bờ Đông cũng bị ảnh hưởng, nhưng một vài tuần sau đó và với tác động ít hơn đối với khối lượng vận chuyển hàng hóa bằng đường sắt hoặc xe tải Các hoạt động vận chuyển hàng hóa không được liên kết trực tiếp với các cảng trên Bờ Đông do các hoạt động khác làm tắc nghẽn kết nối, ít nhất là trong ngắn hạn
Với 30-40% lượng hàng hóa di chuyển trong nước đã đi qua một số cảng chính và gần một nửa số hàng hóa đó đến từ Trung Quốc, các chủ hàng
và công ty logistics báo cáo sự sụt giảm đáng kể về khối lượng hàng hóa do sản xuất ngưng trệ tại Trung Quốc và sự bùng phát của dịch coronavirus trong tháng 1/2020
Trang 5Dịch bệnh vẫn chưa được kiểm soát, có nghĩa là vẫn chưa thể dự đoán mức độ ảnh hưởng cao nhất của nó đến thương mại và logistics toàn cầu Đồng NDT của Trung Quốc có khả năng mất giá mạnh hơn và vận tải, giao nhận với Trung Quốc thực sự trở nên khó khăn, nhất là do các lệnh cấm biên và hạn chế vận tải để phòng ngừa dịch
Ngành hàng không đã bị giảm sức tải trên các máy bay chở khách Những lo ngại về sức khỏe đối với phi hành đoàn, hạn chế về dịch vụ hậu cần
và các nhà máy bị đóng cửa cũng cho thấy hoạt động kinh doanh của Trung Quốc bị ảnh hưởng nghiêm trọng và những người chịu thiệt hại lớn chính là các hãng vận tải và các chủ hàng Tuy nhiên, các chuyên gia cũng hy vọng, khi dịch bệnh lắng xuống, việc giải phóng hàng tồn kho sẽ diễn ra mạnh mẽ, giúp
bù đắp phần nào sự sụt giảm trong nhưng tháng đầu năm
Tổ chức từ thiện của tập đoàn UPS có trụ sở tại Atlanta, cho biết họ đang vận chuyển hàng không miễn phí 2 triệu mặt nạ phòng độc và 11.000 quần yếm bảo vệ sang Trung Quốc để chống lại sự lây lan của coronavirus ở Vũ Hán Chuyến bay do UPS vận hành đang được điều phối thông qua Hội Chữ thập đỏ Trung Quốc với sự giúp đỡ của các tổ chức y tế phi lợi nhuận ở Hoa Kỳ
2 Tình hình vận tải và cảng biển
2.1 Tình hình chung:
Theo số liệu được công bố mới nhất Cơ quan thống kê quốc gia Hoa Kỳ (Bureau of Statistics- BTS), chỉ số dịch vụ vận tải (Freight Transporation service Index-TSI) của nước này tăng 0,4% so với tháng 10/2019 nhưng giảm 0,8% so với tháng 11/2018
Bảng 1: Chỉ số vận tải theo tháng của Hoa Kỳ (năm gốc 2000=0)
Trang 6Nguồn: Cơ quan Thống kê quốc gia Hoa Kỳ
Theo BTS, trong tháng 11/2019 so với tháng 10/2019, dịch vụ vận tải hàng hóa bằng đường ống và đường sắt tăng trong khi giảm ở tất cả các phương thức còn lại
2.2 Vận tải đường bộ:
Theo số liệu do Hiệp hội Vận tải đường bộ Mỹ (ATA), khối lượng trọng tải xe tải trong tháng 12 và năm dương lịch 2019 đã tăng lên, mặc dù chưa phản ánh sự bền vững
Chỉ số trọng tải dịch vụ xe tải được điều chỉnh theo mùa (SA) ở mức 118,2 (năm 2015 = 100) giảm tiếp 4% sau khi giảm 3,4% trong tháng 11/2019
so với tháng trước đó So với tháng 12 năm 2018, chỉ số này vẫn đã tăng 3%, đảo ngược mức giảm 2% của tháng 11/2019 so cùng kỳ năm trước
Tính chung năm dương lịch 2019, trọng tải SA đã tăng 3,3% so với năm
2018, chỉ gần bằng một nửa mức tăng hàng năm đạt được vào 2018 so với năm
2017, nhưng vẫn tăng trong năm thứ mười liên tiếp
Chỉ số ATA không được điều chỉnh theo mùa (NSA), đại diện cho sự thay đổi trọng tải thực sự được điều khiển bởi các đội xetrước bất kỳ sự điều chỉnh theo mùa nào ở mức 112,7 (2015 = 100) vào tháng 12/2019, giảm 2% so với mức 115.1 của tháng 11/2019
Theo thống kê sơ bộ, tháng 1/2020, số lượng xe tải nhìn chung tăng nhẹ
so với tháng 12/2019 Tỷ lệ giao ngay thấp và gây khó khăn cho các hãng vận chuyển sử dụng thiết bị của họ, nhưng khi nhu cầu giảm 1% có thể giảm hơn
Trang 7nữa lĩnh vực vận tải đường bộ Nhìn vào sự từ chối đấu thầu các hợp đồng vận tải mới và dữ liệu thị trường giao ngay vào cuối năm 2019, một số chuyên gia
tỏ ra lạc quan khi thị trường dường như đã chạm đáy và quay đầu tăng nhẹ Nhưng dịch bệnh corona bùng phát từ Vũ Hán đã khiến hoạt động vận tải và các chuỗi cung ứng toàn cầu gián đoạn, dẫn tới tâm lý bi quan hơn về triển vọng nửa đầu năm 2020
2.3 Hàng hải và cảng biển
2.3.1 Vận chuyển hàng hải:
Hoa Kỳ ra lệnh hạn chế thuyền viên khi bị nhiễm virus corona
Các thuyền viên hoạt động trên các tàu thương mại đã đến Trung Quốc trong vòng 14 ngày qua - hoặc đang làm việc trên một con tàu đã ở Trung Quốc trong cùng thời kỳ - sẽ được yêu cầu ở lại tàu khi vào Hoa Kỳ trừ khi buộc phải tiến hành các hoạt động liên quan trực tiếp để vận chuyển hàng hóa hoặc cung cấp nhưng với sự giám sát và cách ly y tế phù hợp
Trong một bản tin an toàn hàng hải gần đây do Cảnh sát biển Hoa Kỳ (USCG), cơ quan này cũng cảnh báo rằng các tàu chở khách, hoặc bất kỳ tàu nào chở hành khách, đã đến Trung Quốc hoặc bắt các hành khách đã đến Trung Quốc trong vòng 14 ngày qua sẽ bị từ chối nhập cảnh vào Hoa Kỳ Lệnh này không áp dụng cho thủy thủ đoàn, hành khách hoặc tàu đã đến Hồng Kông hoặc Ma Cao
Cảnh sát biển coi đó là một điều kiện nguy hiểm, nếu một thuyền viên ở Trung Quốc (trừ Hồng Kông và Ma Cao) trong vòng 14 ngày qua được đưa lên tàu trong quá trình vận chuyển Cơ quan này đòi hỏi phải thông báo ngay lập tức cho Thuyền trưởng Cảnh sát biển gần nhất của Cảng, ghi chú và thêm rằng các biện pháp tạm thời đã được áp dụng để bảo vệ công chúng Mỹ
Các biện pháp phòng ngừa từ cơ quan quản lý hàng hải hàng đầu của đất nước theo các tuyên bố vào ngày 30/1/2020 của Tổ chức Y tế Thế giới và Bộ Y
tế và Dịch vụ Nhân sinh Hoa Kỳ (HHS) rằng dịch bệnh coronavirus của Trung Quốc được coi là một trường hợp khẩn cấp về sức khỏe cộng đồng
Trang 8Do Trung Quốc triển khai nhiều biện pháp để ngăn chặn sự bùng phát của dịch cum này nên các nhà máy và trung tâm hậu cần ngừng hoạt động tại nước này đang làm gián đoạn chuỗi cung ứng toàn cầu Trong lĩnh vực hàng hải, sự chậm lại trong hoạt động vận tải hàng hóa đang khiến các hãng vận tải biển lớn phải hủy bỏ các chuyến tàu quan trọng liên quan đến vùng dịch
Các quy định của Hoa Kỳ yêu cầu thuyền trưởng tàu đến cảng Hoa Kỳ báo cáo cho Trung tâm kiểm soát và phòng ngừa dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC) bất
kỳ thuyền viên hoặc hành khách bị bệnh hoặc đã chết trong 15 ngày trước khi đến cảng Hoa Kỳ Các tàu thương mại được gắn cờ Hoa Kỳ cũng được khuyến nghị nên báo cáo các thuyền viên có vấn đề về sức khỏe theo các yêu cầu của mỗi cảng nước ngoài được yêu cầu
USCG cho biết họ sẽ tiếp tục xem xét tất cả các Thông báo về tàu theo các chính sách hiện hành và sẽ thông báo bất kỳ mối lo ngại nào từ các thuyền viên hoặc hành khách bị bệnh hoặc đã chết đến bộ chỉ huy Cảnh sát biển và trạm kiểm dịch CDC và phối hợp với cơ quan y tế địa phương
Cảnh sát biển nhắc nhở các thuyền trưởng trên các tàu ghé cảng của Hoa
Kỳ để thông báo cho các đội lên tàu USCG của các thuyền viên xấu số trước khi làm việc đội Cảnh sát biển, và các đội lên tàu nên xác minh loại bệnh với CDC nếu có lo ngại Cơ quan này cũng khuyến nghị các nhà khai thác cảng và bến cảng xem xét các thủ tục kiểm dịch tàu trong Kế hoạch An ninh Hàng hải Khu vực của họ
Thương mại quốc tế nói chung và thương mại hàng hải nói riêng, trước tác động của bảo hộ, dịch bệnh, biến đổi khí hậu đang trở nên khó lường hơn bao giờ hết
Để quản lý tốt hơn những thời điểm khó khăn này, các chuyên gia hậu cần cần phải hiểu rõ những gì xảy ra tại các cảng để điều chỉnh các làn sóng thay đổi gần như chắc chắn xuất hiện vào năm 2020
Sáu xu hướng quan trọng trong năm 2020 gồm có:
Trang 9- Dịch chuyển dòng hàng hóa;
- Sự mở rộng Kênh Panama và các cảng biển;
- Thay đổi về kích thước và thiết kế tàu;
- Quy định mới của IMO về bảo vệ môi trường
- Năng lực vận tải nội địa;
- Xu hướng M&A và liên minh trong hàng hải và cảng biển
2.3.2 Cảng biển:
Khi xem xét các cảng trên Bờ Tây, Bờ Vịnh và Bờ Đông Hoa Kỳ đang chuẩn bị cho những thay đổi, có thể thấy sự thay đổi dần dần của sản xuất ngoài lãnh thổ Hoa Kỳ từ Trung Quốc sang Đông Nam và Nam Á đang tăng tốc khi tranh chấp thương mại và tăng lương ở Trung Quốc làm giảm năng lực cạnh tranh
Khi Đông Nam Á đã cải thiện năng lực sản xuất và năng lực của hệ thống cảng, khu vực này trở thành nơi lựa chọn hấp dẫn hơn với các chủ hàng
và họ lựa chọn tiếp cận các thị trường phía đông Hoa Kỳ thông qua Kênh đào Suez với khả năng cạnh tranh hơn so với các tuyến thương mại truyền thống Hiện hai phần ba dân số Hoa Kỳ sống ở phía đông sông Mississippi
Những người mua hàng hóa đang tìm cách thương lượng về các tuyến đường xuyên Thái Bình Dương Tác động của sự thay đổi nguồn này đang gây
ra làn sóng thay đổi trên các lĩnh vực khác Các thương nhân, người mua và nhà khai thác tàu đang chuyển các nguồn lực sẽ ảnh hưởng đến hoạt động của các cảng biển trong năm 2020
Kênh Panama mở rộng bắt đầu đi vào hoạt động từ tháng 6 năm 2016 Công suất tăng lên cho phép các tàu lớn hơn cũng như chuyển tiếp đồng thời theo từng hướng kênh hiện có Cơ quan quản lý kênh đào Panama (ACP) tuyên
bố rằng mục đích của việc mở rộng là tăng gấp đôi công suất kênh để phù hợp với các tàu container lớn hơn nhiều
Trang 10Trên bờ biển Đại Tây Dương và Bờ Vịnh, chính phủ và ngành công nghiệp hàng hải đã đầu tư mở rộng cảng và nâng cấp để xử lý các tàu mới và đưa sản phẩm vào đất liền nhanh hơn Bắt đầu từ phía đông bắc, Boston, nơi có
độ sâu ở giữa kênh là 31 feet, khó phục vụ cho các tàu lớn cần độ sâu 45 feet, nhưng gần đây đã nhận được khoản tài trợ của Bộ Giao thông Vận tải trị giá 20 triệu USD cho việc mở rộng bến cảng và đường bộ kết nối
Các cảng lớn giữa Bờ biển Đại Tây Dương của New York / New Jersey (NY / NJ), Baltimore và Norfolk đều đã hoàn thành gần đây hoặc gần như hoàn thành việc nạo vét và mở rộng bến tàu Ở NY / NJ, sự thay đổi mạnh mẽ nhất là việc nâng cầu Bayonne ở New Jersey Dự án nâng chiều cao điều hướng của cây cầu cao 151 feet lên 2l5 feet đã được hoàn thành vào giữa năm 2017 Trước thời điểm đó, các tàu lớn nhất có thể cập cảng tại các bến tại Newark và Elizabeth đã vận chuyển từ 8.500 đơn vị tương đương (TEU) Ngày nay, các tàu có công suất lớn hơn gấp đôi có thể đến hai bến chính này
Ở phía Đông Nam, cảng Charleston đã bắt đầu một dự án nạo vét sẽ đào sâu bến cảng của mình lên mức 52 feet ở mức nước thấp trung bình (MLW) trong bốn năm tới sáu năm tới Cảng này cũng sẽ sớm đạt đến công suất vật lý của nó, và vì vậy cảng Nam Carolina đã chuyển sự chú ý của mình sang một trong những quận nghèo nhất trong tiểu bang Hạt Jasper Hạt Jasper giáp sông Savannah Các vùng đất rộng lớn của vùng đất Nam Carolina chưa phát triển nằm đối diện với cảng Savannah (Cơ quan quản lý cảng Georgia) đang phát triển nhanh chóng và cần quỹ đất lớn hơn
Cảng South Carolina và Cảng Georgia đã đồng ý một dự án chung trị giá 4,5 tỷ USD để xây dựng cảng đất liền lớn nhất ở Bắc Mỹ Đây là ưu tiên hàng đầu của việc mở rộng cảng trị giá 1,2 tỷ USD tại Cơ quan quản lý cảng Georgia-Savannah nhằm tăng gấp đôi công suất cho việc xử lý hàng hóa và truy cập đường sắt tại địa điểm hiện có
Ngoài việc nạo vét, để xử lý nhanh chóng số lượng lớn các container của các tàu lớn hơn, các cảng đã tìm cách phân bổ khối lượng xung quanh đến nhiều địa điểm hơn Ví dụ, trong năm 2013, các cảng Bang Nam Carolina mở
Trang 11một bến cảng nội địa trong Greer, S.C Cơ sở này kết nối với các cơ sở cảng ở Charleston thông qua dịch vụ đường sắt chuyên dụng hàng ngày, tạo điều kiện cho việc di chuyển nhanh chóng của các container ra khỏi cảng, giúp mở rộng hiệu quả của cảng vượt ra khỏi biên giới Nam Carolina Cơ sở này thành công đến nỗi SCSPA đã mở một cơ sở tương tự ở Dillon, S.C., vào năm 2018 Chính quyền cảng Georgia đã mở khu thứ hai của họ, Cảng khu vực Appalachian ở Chatsworth, Ga
Các cảng lớn của Bờ biển vùng Vịnh, với mực nước nông hơn do ven vịnh, đang lên kế hoạch nâng cấp công suất Tại Bayport, cơ sở container lớn nhất và mới nhất của vùng Vịnh gần Houston, cơ quan quản lý cảng đang nạo vét các kênh sâu hơn, mở rộng không gian neo đậu, thêm diện tích sân container và lắp đặt cần cẩu cho tàu cỡ Panamax mới
Các cảng Bờ Tây được hưởng đủ độ sâu bến cảng tự nhiên để xử lý các tàu ULCS khổng lồ và phần lớn đầu tư của họ là mua sắm các cần cẩu lớn hơn
và các thiết bị khác để phục vụ các tàu này Ở phương Tây, nó về việc tăng thông lượng đến và đi từ các tàu Sự tắc nghẽn trong và ngoài các bến cảng Bờ Tây có thể cản trở nghiêm trọng dòng hàng hóa vào và ra khỏi cảng ngay cả trong những ngày tốt nhất
Các cảng phía đông cũng gặp các thách thức về vấn đề năng lực, vì tình trạng thiếu tài xế xe tải và quy tắc dịch vụ cho lái xe đường dài Các mối quan
hệ lao động gây tranh cãi kéo dài và đình công ở Bờ Tây là một mối đe dọa chưa từng có, đặc biệt là vào thời gian vận chuyển cao điểm Ảnh hưởng lâu dài của những hạn chế ở Bờ Tây này là kéo trọng tâm của các hoạt động phân phối ở Hoa Kỳ ra xa hơn về phía đông
Rõ ràng, các cảng của Hoa Kỳ, dù ở quy mô nào sẽ được hưởng lợi từ việc mở rộng và, với chi phí lớn Đối với các chủ hàng và các trung gian vận chuyển, các chuyên gia khuyến cao họ nên đi tham quan và hiểu biết về các lựa chọn cho dịch vụ đáng tin cậy tại các cảng trước khi quyết định