KĨ THUẬT ĐẶT MÁY TẠO NHỊP TẠM THỜI ĐƯỜNG TĨNH MẠCH. BS. Nguyễn Duy Linh. Viện Tim Mạch Quốc Gia Việt Nam

Nhồi máu cơ tim cấp kèm: class II A - Vô tâm thu - Nhịp chậm có triệu chứng chậm xoang, BAV II mobitz I kèm tụt áp không đáp ứng với atropin - Block 2 nhánh nhánh P or T + block phân

KĨ THUẬT ĐẶT MÁY TẠO NHỊP TẠM THỜI

ĐƯỜNG TĨNH MẠCH

BS Nguyễn Duy Linh Viện Tim Mạch Quốc Gia Việt Nam

Định nghĩa

 Tạo nhịp tạm thời là dùng dòng điện nhân tạo kích thích tim để tạo hoạt động khử cực của cơ tim

Các phương thức tạo nhịp

tạm thời

 1 Tạo nhịp qua đường tĩnh mạch

 2 Tạo nhịp qua da, qua điện cực thực quản

 3 Tạo nhịp qua đường thượng tâm

mạc, (sau phẫu thuật tim)

A Chỉ định cấp cứu

 1 Nhồi máu cơ tim cấp kèm: (class II A)

- Vô tâm thu

- Nhịp chậm có triệu chứng (chậm xoang, BAV

II mobitz I kèm tụt áp không đáp ứng với atropin)

- Block 2 nhánh (nhánh P or T + block phân

nhánh trái trước or sau)

- Block 3 phân nhánh (nhánh Phải + block phân

nhánh trái trước + BAVI)

- BAV II mobitz II trở lên

Block 3 phân nhánh

Block nhánh phải + Block phân nhánh trái trước +

BAV II

 2 Nhịp chậm không liên quan đến NMCT

- Vô tâm thu

- Block nhĩ thất độ II, III kèm rối loạn huyết

động (có triệu chứng)

- có rối loạn nhịp nhanh (nhanh thất) / Nhịp chậm

- Chờ tạo nhịp vĩnh viễn (BAV độ cao, BAV III)

- Nguyễn nhân sửa được (quá liều thuốc

digoxin, chẹn beta )

B Không cấp cứu

 1 Tạo nhịp chờ trong một số thủ thuật

- Trong phẫu thuật tim

- Can thiệp mạch vành có tổn thương vành phải

- Cắt cơn nhịp nhanh bằng phương pháp overdriving (nhịp nhanh thất liên tục)

 Nhiễm trùng nặng tại vị trí đặt máy

 Rối loạn đông cầm máu nặng

Phương tiện

Kĩ thuật

 Các bước đặt máy tạo nhịp

1 Lựa chọn vị trí chọc mạch

2 Đặt điện cực vào buồng tim

3 Test và thiết lập chế độ cho máy

4 Kiểm tra sau thủ thuật

Lựa chọn vị trí chọc mạch

Lưu ý khi chọc mạch

 Thăm dò trước khi chọc -> giảm tối thiểu số lần chọc mạch với kim lớn

 Lưu ý hình dạng xương đòn – lồng ngực

 Kiểm tra sau chọc mạch (dưới màn tăng sáng)

Đặt điện cực buồng tim

- Áp dụng cho đa số trường hợp

- Tạo nhịp tại mỏm thất phải

- Ưu điểm: dễ cố định điện cực

Đặt điện cực buồng tim

Đặt điện cực thất phải từ TM dưới đòn

Đặt điện cực thất phải từ TM dưới đòn

Đặt điện cực thất phải từ TM dưới đòn

Đặt điện cực thất phải từ TM đùi

Trước - sau

Nghiêng trái 30 0

Nghiêng phải 30 0

Lập trình máy

nhất mà tại đó tạo nhịp hiệu quả

lớn nhất mà điện cực còn nhận cảm được

Chọn mode tạo nhịp

VD: Mode VVI: tạo nhịp tại thất – Nhận cảm tại thất –

Ức chế phát nhịp khi nhận cảm được nhịp nội tại

Tìm ngưỡng tạo nhịp

 Tạo nhịp với tần số cao hơn tần số cơ bản

khoảng 20 – 30 ck/ph với cường độ xung khởi đầu thường là 5mA

 Giảm dần cường độ xung cho tới khi máy mất dẫn/ dẫn cách hồi -> ngưỡng tạo nhịp

(Ngưỡng tạo nhịp lý tưởng < 1mA)

 Cài đặt chế độ cho máy: cường độ xung > 3 lần ngưỡng tạo nhịp

Tìm ngưỡng nhận cảm

 Tăng dần cường độ xung nhận cảm -> cho tới khi máy tạo nhịp dẫn bất kể có nhịp nội tại của bệnh nhân hay không -> ngưỡng nhận cảm

 Cài đặt chế độ cho máy: nhận cảm < 2 lần ngưỡng

Tạo nhịp vượt tần số trong cơn tim nhanh

 Lựa chọn mode overdriving trên máy (tùy thuộc

từng máy)

 Tạo nhịp tại nhĩ với cơn tim nhanh trên thất

 Tạo nhịp tại thất với cơn tim nhanh thất

 Tạo nhịp với tần số > tần số cơ bản 20 – 30 ck/ph trong khoảng 5 – 10 giây

 Quan sát monitor (Lưu ý tạo nhịp vượt tần số tại thất)

Kiểm tra sau tạo nhịp

Spike

- Thủng tim (nên đặt điện cực vào vách or mỏm)

 Rối loạn nhịp do máy (under or over – sensing)

 Nhiễm trùng, thuyên tắc huyết khối