NHỮNG VẤN ĐỀ LÍ LUẬN CHUNG VỀ CÔNG TÁC KẾ TOÁN TÀI SẢN CỐ ĐỊNH TRONG CÁC DOANH NGHIỆP

Theo cáchchia này toàn bộ TSCĐ của doanh nghiệp được chia làm hai loại sau: Tài sản cố định hữu hình: là những tài sản có hình thái vật chất do doanh nghiệp nắm giữ để sử dụng cho hoạt đ

NHỮNG VẤN ĐỀ LÍ LUẬN CHUNG VỀ CÔNG TÁC KẾ TOÁN TÀI SẢN CỐ

ĐỊNH TRONG CÁC DOANH NGHIỆP

I KHÁI NIỆM, ĐẶC ĐIỂM VÀ PHÂN LOẠI TÀI SẢN CỐ ĐỊNH (TSCĐ)

1 Khái niệm và đặc điểm

Tài sản cố định là những tư liệu lao động có giá trị lớn, thời gian sử dụng dài.Đặc điểm của TSCĐ là khi tham gia vào quá trình sản xuất kinh doanh, TSCĐ

bị hao mòn dần và giá trị của nó được chuyển dịch từng phần vào chi phí kinhdoanh Khác với đối tượng lao động, TSCĐ tham gia nhiều chu kì kinh doanh vàgiữ nguyên hình thái vật chất ban đầu cho đến lúc hư hỏng

2 Phân loại TSCĐ

Do TSCĐ trong doanh nghiệp có nhiều loại với nhiều hình thái biểu hiện, tínhchất đầu tư, công dụng và tình hình sử dụng khác nhau… nên để thuận lợi cho việcquản lý và hạch toán TSCĐ, cần sắp xếp TSCĐ vào từng nhóm theo những đặctrưng nhất định

Hiện nay, TSCĐ thường được phân loại theo hình thái biểu hiện Theo cáchchia này toàn bộ TSCĐ của doanh nghiệp được chia làm hai loại sau:

Tài sản cố định hữu hình: là những tài sản có hình thái vật chất do doanh

nghiệp nắm giữ để sử dụng cho hoạt động sản xuất, kinh doanh phù hợp với tiêuchuẩn ghi nhận TSCĐ hữu hình

* Tiêu chuẩn ghi nhận TSCĐ hữu hình:

- Các tài sản được ghi nhận là TSCĐ hữu hình phải thoả mãn đồng thời tất cảbốn (4) tiêu chuẩn ghi nhận sau:

a Chắc chắn thu được lợi ích kinh tế trong tuơng lai từ việc sử dụng tài sảnđó;

Khi xác định tiêu chuẩn này của mỗi TSCĐHH, doanh nghiệp phải xác địnhmức độ chắc chắn của việc thu được lợi ích kinh tế trong tương lai, dựa trên cácbằng chứng hiện có tại thời điểm ghi nhận ban đầu và phải chịu mọi rủi ro liênquan.

Những tài sản sử dụng cho mục đích đảm bảo an toàn sản xuất, kinh doanhhoặc bảo vệ môi trường mặc dù không trực tiếp đem lại lợi ích kinh doanh như cácTSCĐ khác nhưng chúng lại cần thiết cho doanh nghiệp trong việc đạt được các lợiích kinh tế nhiều hơn từ các tài sản khác Tuy nhiên, các tài sản này chỉ được ghinhận là TSCĐHH nếu nguyên giá của chúng và các tài sản có liên quan khôngvượt quá tổng giá trị có thể thu hồi từ các tài sản đó và các tài sản khác có liênquan

b Nguyên giá tài sản phải được xác định một cách đáng tin cậy;

Tiêu chuẩn thứ hai này cho việc ghi nhận TSCĐHH thường đã được thoả mãn

vì nguyên giá tài sản được xác định thông qua mua sắm, trao đổi, hoặc tự xâydựng

c Thời gian sử dụng ước tính trên 1 năm;

d. Có đủ tiêu chuẩn giá trị theo quy định hiện hành;

- Khi xác định các bộ phận cấu thành TSCĐHH, doanh nghiệp phải áp dụngcác tiêu chuẩn TSCĐHH cho từng trường hợp cụ thể Doanh nghiệp có thể hợpnhất các bộ phận riêng biệt không chủ yếu, như khuôn đúc, công cụ, khuôn dập và

áp dụng các tiêu chuẩn TSCĐHH vào tổng giá trị đó Các phụ tùng và các thiết bịphụ trợ thường được coi là tài sản lưu động và được hạch toán vào chi phí khi sửdụng Các phụ tùng chủ yếu và các thiết bị bảo trì được xác định là TSCĐHH vàviệc sử dụng chúng là không thường xuyên thì chúng được hạnh toán là TSCĐHHriêng biệt và được khấu hao trong thời gian ít hơn thời gian sử dụng hữu ích củaTSCĐHH liên quan

- Trong từng trường hợp cụ thể, có thể phân bố tổng chi phí của tài sản chocác bộ phận cấu thành của nó và hạch toán riêng biệt cho các bộ phận cấu thành.Trường hợp này được áp dụng khi từng bộ phận cấu thành tài sản có thời gian sửdụng hữu ích khác nhau, hoặc góp phần tạo ra lợi ích kinh doanh cho doanh nghiệp

theo những tiêu chuẩn quy định khác nhau nên được sử dụng các tỉ lệ và cácphương pháp khấu hao khác nhau.

* Phân loại

Kế toán TSCĐ hữu hình được phân loại theo nhóm tài sản có cùng tính chất

và mục đích sử dụng trong hoạt động sản suất, kinh doanh của doanh nghiệp, gồm:

* Tiêu chuẩn nhận biết TSCĐ vô hình

Một tài sản vô hình được ghi nhận là TSCĐ vô hình phải thoả mãn đồng thời:

- Định nghĩa về TSCĐ vô hình; và

- Bốn (4) tiêu chuẩn ghi nhận sau đây:

+ Chắc chắn thu được lợi ích trong tương lai do tài sản đó mang lại;

Doanh nghiệp phải xác định được mức độ chắc chắn khả năng thu được lợiích kinh tế trong tương lai bằng việc sử dụng các giả định hợp lý và có cơ sở về cácđiều kiện kinh tế tồn tại trong suốt thời gian sử dụng hữu ích của tài sản đó

+ Nguyên giá tài sản phải được xác định một cách đáng tin cậy;

TSCĐ vô hình phải được xác định giá trị ban đầu theo nguyên giá.

+ Thời gian sử dụng ước tính trên 1 năm;

+ Có đủ tiêu chuẩn giá trị theo quy định hiện hành;

- Giấy phép và giấy phép nhượng quyền;

- Công thức và giấy phép nhượng quyền;

- TSCĐ vô hình đang triển khai;

II ĐÁNH GIÁ TSCĐ HỮU HÌNH

1 Xác định nguyên giá TSCĐ

1.1 Nguyên giá TSCĐ HH

TSCĐHH mua sắm: Nguyên giá TSCĐHH mua sắm bao gồm giá mua (trừ các

khoản được chiết khấu thương mại, giảm giá), các khoản thuế (không bao gồm cáckhoản thuế được hoàn lại) và các chi phí liên quan trực tiếp đến việc đưa tài sảnvào trạng thái sẵn sàng sử dụng như chi phí chuẩn bị mặt bằng, chi phí vận chuyển

và bốc xếp ban đầu, chi phí lắp đặt, chạy thử (trừ (-) các khoản thu hồi về sảnphẩm, phế liệu do chạy thử), chi phí chuyên gia và các chi phí liên quan trực tiếpkhác

TSCĐHH do đầu tư xây dựng cơ bản theo phương thức giao thầu: Đối với

TSCĐHH hình thành do đầu tư xây dựng theo phương thức giao thầu, nguyên giá

là giá quyết toán công trình đầu tư xây dựng, các chi phí liên quan trực tiếp khác và

lệ phí trước bạ (nếu có)

TSCĐHH mua trả chậm: Trường hợp TSCĐHH mua sắm được thanh toán

theo phương thức trả chậm, nguyên giá TSCĐ đó được phản ánh theo giá mua trảngay tại thời điểm mua Khoản chênh lệch giữa giá mua trả chậm và giá mua trả

tiền ngay được hạch toán vào chi phí theo kỳ hạn thanh toán, trừ khi số chênh lệch

đó được tính vào nguyên giá TSCĐHH (vốn hoá) theo quy định của Chuẩn mực

“Chi phí đi vay”

TSCĐHH tự xây dựng hoặc tự chế: Nguyên giá TSCĐHH tự xây dựng là giá

thành thực tế của TSCĐ tự xây dựng hoặc tự chế cộng (+) chi phí lắp đặt, chạy thử.Trường hợp doanh nghiệp dùng sản phẩm do mình sản xuất ra để chuyển thànhTSCĐ thì nguyên giá là chi phí sản xuất sản phẩm đó cộng (+) các chi phí trực tiếpliên quan đến việc đưa TSCĐ vào trạng thái sẵn sàng sử dụng Trong các trườnghợp trên, mọi khoản lãi nội bộ không được tính vào nguyên giá của tài sản đó Cácchi phí không hợp lý như nguyên liệu, vật liệu lãng phí, lao động hoặc các khoảnchi phí khác sử dụng vượt quá mức bình thường trong quá trình tự xây dựng hoặc

tự chế không được tính vào nguyên giá TSCĐHH

TSCĐHH mua dưới hình thức trao đổi: Nguyên giá TSCĐHH mua dưới hình

thức trao đổi với một TSCĐHH không tương tự hoặc tài sản khác được xác địnhtheo giá trị hợp lý của TSCĐHH nhận về, hoặc giá trị hợp lý của tài sản đem traođổi, sau khi điều chỉnh các khoản tiền hoặc tương đương tiền trả thêm hoặc thu về.Nguyên giá TSCĐHH mua dưới hình thức trao đổi với một TSCĐHH tương

tự, hoặc có thể hình thành do được bán để đổi lấy quyền sở hữu một tài sản tương

tự (tài sản tương tự là tài sản có công dụng tương tự, trong cùng lĩnh vực kinhdoanh và có giá trị tương đương) Trong cả hai trường hợp không có bất kỳ khoảnlãi hay lỗ nào được ghi nhận trong quá trình trao đổi Nguyên giá TSCĐ nhận vềđược tính bằng giá trị còn lại của TSCĐ đem trao đổi

1.2 Nguyên giá TSCĐVH

- Nguyên giá của TSCĐCVH là toàn bộ các chi phí mà doanh nghiệp phải bỏ

ra để có được TSCĐVH tính đến thời điểm đưa tài sản đó vào sử dụng theo dựkiến

- Nguyên giá TSCĐVH mua riêng biệt: bao gồm giá mua (trừ (-) các khoản

được chiết khấu thương mại hoặc giảm giá), các khoản thuế (không bao gồm cáckhoản thuế được hoàn lại) và các chi phí liên quan trực tiếp đến việc đưa tài sảnvào sử dụng theo dự tính

- Trường hợp TSCĐVH mua sắm được thanh toán theo phương thức trả

chậm, trả góp, nguyên giá của TSCĐVH được phản ánh theo giá mua trả tiền ngay

tại thời điểm mua Khoản chênh lệch giữa giá mua trả chậm và giá mua trả tiềnngay được hạch toán vào chi phí sản xuất kinh doanh theo kỳ hạn thanh toán, trừkhi số chênh lệch đó được tính vào nguyên giá TSCĐVH (vốn hóa) theo quy địnhcủa chuẩn mực kế toán “Chi phí đi vay”

- TSCĐVH hình thành từ việc trao đổi, thanh toán bằng chứng từ liên quan

đến quyền sở hữu vốn của đơn vị, nguyên giá TSCĐVH là giá trị hợp lý của các

chứng từ được phát hành liên quan đến quyền sở hữu vốn của đơn vị

- Nguyên giá TSCĐVH là quyền sử dụng đất có thời hạn: là giá trị quyền sử

dụng đất khi được giao đất hoặc số tiền phải trả khi nhận chuyển nhượng quyền sửdụng đất hợp pháp từ người khác, hoặc giá trị quyền sử dụng đất nhận góp vốn liêndoanh

- Nguyên giá TSCĐVH được Nhà nước cấp hoặc được tặng, biếu: được xác

định theo giá trị hợp lý ban đầu cộng (+) các chi phí liên quan trực tiếp đến việcđưa tài sản vào sử dụng theo dự tính

Giá trị còn lại = Nguyên giá - giá trị hao mòn

Nguyên giá giá TSCĐ trong doanh nghiệp chỉ được thay đổi trong các trườnghợp sau:

- Đánh giá lại TSCĐ;

- Nâng cấp TSCĐ;

- Tháo dỡ một hay một số bộ phận của TSCĐ

Khi thay đổi nguyên giá giá TSCĐ, doanh nghiệp phải lập biên bản ghi rõ cáccăn cứ thay đổi và xác định lại các chỉ tiêu nguyên giá giá, giá trị còn lại trên sổ kế

Bảo quản và lưuChủ sở hữuTSCĐ Hội đồnggiao nhậnKế toánTSCĐ

Quyết định tăng, giảm TSCĐ- Lập hoặc huỷ thẻ TSCĐ- Ghi sổ chi tiết TSCĐ- Ghi sổ tổng hợp TSCĐGiao nhận và lập biên bảnNghiệp vụ TSCĐ

toán, số khấu hao luỹ kế của TSCĐ và tiến hành hạch toán theo các quy định hiện

Chứng từ này sử dụng trong trường hợp giao nhận TSCĐ tăng do mua ngoài,

nhận vốn góp, xây dựng cơ bản hoàn thành bàn giao…

- Biên bản thanh lý TSCĐ (MS.03-TSCĐ-BB).

Dùng để ghi chép các nghiệp vụ thanh lý TSCĐ kể cả trường hợp nhượng bán

TSCĐ

- Biên bản giao nhận TSCĐ, sửa chữa lớn hoàn thành (MS.04-TSCĐ-HD):

Theo dõi khối lượng sữa chữa lớn hoàn thành, kể cả sửa chữa nâng cấp

TSCĐ

- Biên bản đánh giá lại TSCĐ (MS.05-TSCĐ-HD):

Theo dõi việc dánh giá lại TSCĐ Trường hợp đánh giá lại trên cơ sở kết quả

kiểm kê, kế toán còn phải sử dụng Biên bản kiểm kê

* Chứng từ khấu hao TSCĐ:

Bảng tính và phân bổ khấu hao TSCĐ

* Quy trình luân chuyển

1.2 Tài khoản sử dụng

Theo chế độ hiện hành, việc hạch toán tài sản cố định hữu hình được theo dõitrên tài khoản 211 ''Tài sản cố định hữu hình".Tài khoản này dùng để phản ánh giátrị hiện có và biến động tăng giảm của toàn bộ TSCĐ hữu hình tự có của doanhnghiệp theo nguyên giá

Bên Nợ: Phản ánh các nghiệp vụ làm tăng tài sản cố định hữu hình theo

nguyên giá (mua sắm, xây dựng, cấp phát…)

Bên Có: Phản ánh các nghiệp vụ làm giảm tài sản cố định hữu hình theo

nguyên giá (thanh lý, nhượng bán…)

Dư Nợ: Nguyên giá tài sản cố định hữu hình hiện có.

Tài khoản 211 chi tiết thành 6 tiểu khoản:

1.3 Hạch toán nghiệp vụ tăng TSCĐHH

1.3.1 Trường hợp mua sắm bằng vốn chủ sở hữu

Căn cứ vào các chứng từ liên quan, kế toán phản ánh các bút toán:

BT1) Ghi tăng nguyên giá tài sản cố định:

Nợ TK 211 : TSCĐ hữu hình (Nguyên giá);

Nợ TK 133 : Thuế GTGT được khấu trừ (nếu có);

Có TK 331: Nếu chưa trả người bán;

Có TK 111,112 : Tổng số tiền thanh toán;

BT2) Kết chuyển tăng nguồn vốn tương ứng (theo đúng nguyên giá):

Nợ TK 414: Nếu dùng quỹ đầu tư phát triển để đầu tư;

Nợ TK 422: Nếu dùng quỹ phúc lợi để đầu tư;

Nợ TK 441: Đầu tư bằng nguồn vốn xây dựng cơ bản;

Có TK 411: Nếu TSCĐ dùng cho hoạt động kinh doanh;

1.3.2 Trường hợp mua sắm bằng vốn vay dài hạn

Kế toán chỉ phản ánh bút toán tăng nguyên giá TSCĐ:

Nợ TK 211 : Nguyên giá;

Nợ TK 133 (1332) : Thuế GTGT đầu vào được khấu trừ;

Có TK 341 : Số tiền vay dài hạn phải thanh toán;

Khi thanh toán tiền vay dài hạn, tuỳ theo kế hoạch sử dụng nguồn vốn đầu tư,

kế toán mới ghi bút toán 2 (kết chuyển nguồn vốn tương ứng) như trên

1.3.3 Trường hợp mua TSCĐ hữu hình theo phương thức trả chậm, trả góp:

- Khi mua TSCĐ hữu hình theo phương thức trả chậm, trả góp và đưa về sửdụng ngay cho hoạt động SXKD, ghi:

Nợ TK 211 - TSCĐ hữu hình (Nguyên giá - giá mua trả tiền ngay);

Nợ TK 133 - Thuế GTGT được khấu trừ (nếu có);

Nợ TK 242 - Chi phí trả trước dài hạn;

Có TK 331 - Phải trả cho người bán (Tổng giá thanh toán).

- Định kỳ, thanh toán tiền cho người bán, kế toán ghi:

Nợ TK 331 - Phải trả cho người bán;

Có TK 111, 112 (Số phải trả định kỳ bao gồm cả giá gốc và lãi trả chậm, trả góp phải trả định kỳ);

Đồng thời tính vào chi phí theo số lãi trả chậm, trả góp phải trả của từng kỳ,ghi:

Nợ TK 635 - Chi phí tài chính;

Có TK 242 - Chi phí trả trước dài hạn;

1.3.4 TSCĐ hữu hình mua dưới hình thức trao đổi với TSCĐ hữu hình tương tự:

- Khi nhận TSCĐ hữu hình tương tự do trao đổi và đưa vào sử dụng ngay chohoạt động SXKD, ghi:

Nợ TK 211 - TSCĐ hữu hình ( ghi theo giá trị còn lại);

Nợ TK 214 - Hao mòn TSCĐ (Giá trị đã khấu hao);

Có TK 211 - TSCĐ hữu hình (Nguyên giá);

1.3.5 TSCĐ hữu hình mua dưới hình thức trao đổi với TSCĐ hữu hình không tương tự:

- Khi giao TSCĐ hữu hình cho bên trao đổi, kế toán ghi giảm TSCĐ:

Nợ TK 811 - Chi phí khác (Giá trị còn lại);

Nợ TK 214 - Hao mòn TSCĐ (Giá trị đã khấu hao);

Có TK 211 - TSCĐ hữu hình (Nguyên giá);.

Đồng thời ghi tăng thu nhập do trao đổi TSCĐ:

Nợ TK 131 - Phải thu của khách hàng (Tổng giá thanh toán);

Có TK 711 - Thu nhập khác (Giá trị hợp lý của TSCĐ đưa đi trao đổi);

Có TK 3331 - Thuế GTGT phải nộp (TK 33311) (nếu có);

- Khi nhận được TSCĐ hữu hình do trao đổi, ghi:

Nợ TK 211-TSCĐ hữu hình (Giá trị hợp lý của TSCĐ nhận được);

Nợ TK 133 - Thuế GTGT được khấu trừ (Nếu có);

Có TK 131 - Phải thu của khách hàng (Tổng giá thanh toán);

Trường hợp phải thu thêm tiền do giá trị hợp lý của TSCĐ đưa đi trao đổi lớnhơn giá trị hợp lý của TSCĐ nhận được do trao đổi thì khi nhận được tiền của bên

có TSCĐ trao đổi, ghi:

Nợ TK 111, 112 (Số tiền đã thu thêm);

Có TK 131 - Phải thu của khách hàng;

Trường hợp phải trả thêm tiền do giá trị hợp lý của TSCĐ đưa đi trao đổi nhỏhơn giá trị hợp lý của TSCĐ nhận được do trao đổi thì khi trả tiền cho bên cóTSCĐ trao đổi, ghi:

Nợ TK 131 - Phải thu của khách hàng;

Có TK 111, 112,

1.3.6 Trường hợp mua TSCĐ hữu hình là nhà cửa, vật kiến trúc gắn liền với quyền sử dụng đất, đưa vào sử dụng ngay cho hoạt động SXKD

Nợ TK 211 - TSCĐ hữu hình(Nguyên giá-chi tiết nhà cửa,vật kiến trúc);

Nợ TK 213 - TSCĐ vô hình (Nguyên giá- chi tiết quyền sử dụng đất);

Nợ TK 133 - Thuế GTGT được khấu trừ (nếu có);

Có TK 111, 112, 331,

1.3.7 Trường hợp tăng do xây dựng cơ bản bàn giao

Chi phí đầu tư xây dựng cơ bản được tập hợp riêng trên TK 241 (2412), chitiết theo từng công trình:

1.3.8 Trường hợp mua sắm phải qua lắp đặt trong thời gian dài

Kế toán phải tiến hành tập hợp chi phí mua sắm, lắp đặt theo từng đối tượng.Khi hoàn thành, bàn giao mới ghi tăng nguyên giá tài sản cố định và kết chuyểnnguồn vốn:

Tập hợp chi phí mua sắm, lắp đặt (giá mua, chi phí lắp đặt, chạy thử và cácchi phí khác trước khi dùng):

Nợ TK 241 (2411): Tập hợp chi phí thực tế;

Nợ TK 133 (1332) :Thuế GTGT đầu vào được khấu trừ;

Có TK liên quan (331, 341, 111, 112…);

Khi hoàn thành, nghiệm thu, đưa vào sử dụng:

- Ghi tăng nguyên giá tài sản cố định :

Nợ TK 211 (chi tiết từng loại);

Có TK 2414 (2411);

- Kết chuyển nguồn vốn ( đầu tư bằng nguồn vốn chủ sở hữu ):

Có TK 155 - Thành phẩm (Nếu xuất kho ra sử dụng);

Có TK 154 - Chi phí SXKD dở dang (Nếu sản xuất xong đưa vào sử dụng ngay, không qua kho);

Đồng thời ghi tăng TSCĐ hữu hình:

Nợ TK 211 - TSCĐ hữu hình;

Có TK 512- Doanh thu nội bộ(Doanh thu là giá thành thực tế sản phẩm);

- Chi phí lắp đặt, chạy thử, liên quan đến TSCĐ hữu hình, ghi:

1.3.11 Trường hợp nhận lại vốn góp liên doanh từ đơn vị khác

Căn cứ vào giá trị còn lại của tài sản cố định được xác định tại thời điểm nhận,

kế toán ghi các bút toán:

BT1) Phản ánh nguyên giá tài sản cố định nhận về:

Nợ TK 211: Nguyên giá;

Có TK 128 : Ghi giảm vốn góp liên doanh ngắn hạn;

Có TK 228 : Ghi giảm vốn góp liên doanh dài hạn;

BT2) Chênh lệch giữa giá trị vốn góp với giá trị thoả thuận của TSCĐHHnhận về (nếu hết hạn liên doanh hoặc rút hết vốn không tham gia nữa…):

Nợ TK liên quan (111, 112, 152, 1388…);

Có TK 222, 228;

1.3.12 Tăng do đánh giá tài sản cố định

BT1) Phần chênh lệch tăng nguyên giá:

1.3.13 Trường hợp phát hiện thừa trong kiểm kê

Căn cứ vào nguyên nhân thừa cụ thể để ghi sổ cho phù hợp theo một trong cáctrường hợp đã nêu (nếu do để ngoài sổ sách chưa ghi sổ) Nếu tài sản cố định đóđang sử dụng, cần trích bổ sung khấu hao:

Nợ các TK liên quan (627, 641, 642);

Có TK 214 (2141);

Nếu tài sản cố định thừa là của đơn vị khác thì báo cho đơn vị chủ tài sản biết.Nếu không xác định được chủ tài sản thì báo cho cơ quản chủ quản cấp trên và cơquan tài chính cùng cấp để xử lý Trong thời gian chờ xử lý kế toán theo dõi ở tàikhoản 338 (3381):

BT2) Số thu hồi về thanh lý:

Nợ TK 111, 112: Thu hồi bằng tiền;

Nợ TK 152, 153: Thu hồi vật liệu, dụng cụ nhập kho;

Nợ TK 131, 138: Phải thu ở người mua;

1.4.3 Giảm do chuyển thành công cụ, dụng cụ nhỏ

Trong trường hợp này, kế toán cần căn cứ vào giá trị còn lại của tài sản cốđịnh để ghi các bút toán cho phù hợp

Nếu giá trị còn lại nhỏ, kế toán sẽ phân bổ hết vào chi phí kinh doanh:

Nợ TK 214: Giá trị hao mòn lũy kế;

Nợ TK 627 (6273): Tính vào chi phí sản xuất chung;

Nợ TK 641 (6413): Tính vào chi phí bán hàng;

Nợ TK 624 (6243): Tính vào chi phí quản lý doanh nghiệp ;

1.4.4 Giảm do góp vốn liên doanh bằng tài sản cố định

Nợ TK 222: Giá trị góp vốn liên doanh dài hạn được ghi nhận;

Nợ TK 128: Giá trị góp vốn liên doanh ngắn hạn được ghi nhận;

Nợ TK 214 (2141): Giá trị hao mòn luỹ kế;

BT2) Thanh toán nốt số vốn liên doanh còn lại:

Nợ TK 411 (chi tiết vốn liên doanh);

Có TK liên quan (111, 112, 338): Phần chênh lệch giữa giá trị vốn góp với giá trị thoả thuận hay còn lại của TSCĐ giao trả;

1.4.6 Giảm do thiếu TSCĐ khi kiểm kê

Căn cứ vào biên bản kiểm kê TSCĐ, kế toán ghi nhận giá trị tài sản cố địnhthiếu chưa rõ nguyên nhân, chờ xử lý:

Để theo dõi tình hình biến động, hiện có của tài sản cố định vô hình, kế toán

sử dụng tài khoản 213 "Tài sản cố định vô hình": Dùng để theo dõi tình hình biếnđộng, hiện có theo nguyên giá của tài sản cố định vô hình tự có

Bên Nợ: Nguyên giá TSCĐ vô hình tăng.

Bên Có: Nguyên giá TSCĐ vô hình giảm.

Dư Nợ:Nguyên giá TSCĐ vô hình hiện có ở doanh nghiệp.

Tài khoản 213 - TSCĐ vô hình, có 6 tài khoản cấp 2:

- 2131 - Quyền sử dụng đất: Phản ánh giá trị TSCĐ vô hình là toàn bộ các

chi phí thực tế đã chi ra có liên quan trực tiếp tới đất sử dụng, bao gồm: tiền chi ra

để có quyền sử dụng đất, chi phí cho đền bù, giải phóng mặt bằng, san lấp mặtbằng (đối với trường hợp quyền sử dụng đất riêng biệt đối với giai đoạn đầu tư nhàcửa, vật kiến trúc trên đất), lệ phí trước bạ (nếu có) Tài khoản này không baogồm các chi phí chi ra để xây dựng các công trình trên đất

- Tài khoản 2132 - Quyền phát hành: Phản ánh giá trị TSCĐ vô hình là toàn

bộ các chi phí thực tế doanh nghiệp đã chi ra để có quyền phát hành

- Tài khoản 2133- Bản quyền, bằng sáng chế: Phản ánh giá trị TSCĐ vô hình

là các chi phí thực tế chi ra để có bản quyền tác giả, bằng sáng chế

- Tài khoản 2134 - Nhãn hiệu hàng hoá: Phản ánh giá trị TSCĐ vô hình là

các chi phí thực tế liên quan trực tiếp tới việc mua nhãn hiệu hàng hoá

- Tài khoản 2135 - Phần mềm máy vi tính: Phản ánh giá trị TSCĐ vô hình là

toàn bộ các chi phí thực tế doanh nghiệp đã chi ra để có phần mềm máy vi tính

- Tài khoản 2136 - Giấy phép và giấy phép nhượng quyền: Phản ánh giá trị

TSCĐ vô hình là các khoản chi ra để doanh nghiệp có được giấy phép và giấy phépnhượng quyền thực hiện công việc đó, như: giấy phép khai thác, giấy phép sảnxuất loại sản phẩm mới