GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC PHÁT TRIỂN VẬN ĐỘNG CHO TRẺ 45 TUỔI GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC PHÁT TRIỂN VẬN ĐỘNG CHO TRẺ 45 TUỔI GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC PHÁT TRIỂN VẬN ĐỘNG CHO TRẺ 45 TUỔI GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC PHÁT TRIỂN VẬN ĐỘNG CHO TRẺ 45 TUỔI
Trang 1MỤC LỤC
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HUYỆN VĂN QUAN
TRƯỜNG MẦM NON XÃ YÊN PHÚC
BẢN MÔ TẢ SÁNG KIẾN
GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC PHÁT TRIỂN VẬN ĐỘNG CHO TRẺ 4-5 TUỔI TẠI TRƯỜNG MẦM
NON YÊN PHÚC
Lĩnh vực sáng kiến: Lĩnh vực phát triển thể chất
Tác giả: Hoàng Thị Nhâm
Trình độ chuyên môn: Cao đẳng mầm non
Chức vụ: Giáo viên
Nơi công tác: Trường Mầm non xã Yên Phúc
Điện thoại liên hệ: 0979950619
Địa chỉ thư điện tử: hoangnhamvq@gmail.com
Đề nghị công nhận sáng kiến cấp : Cơ sở
Trang 2STT Nội dung Số trang
1 Bìa mô tả
5 I Mở đầu
3
12 III Nội dung sáng kiến
7
13 1 Nội dung và những kết quả nghiên cứu của sáng kiến 7
15 IV Kết luận
16
TÓM TẮT SÁNG KIẾN
Thực hiện chuyên đề “Nâng cao chất lượng giáo dục phát triển vận động cho trẻ trong trường mầm non” trong năm học này tôi đã quyết định lựa chọn đề tài sáng
kiến kinh nghiệm “Giải pháp nâng cao chất lượng giáo dục phát triển vận động cho trẻ 4 - 5 tuổi”
Trang 3Giáo dục thể chất là điều kiện tất yếu đối với sự phát triển của con người một cách toàn diện, là phương tiện quan trọng để phát triển thể lực con người và nó phải được bắt nguồn từ lứa tuổi nhỏ Chính vì vậy ta phải lôi cuốn trẻ hoạt động và yêu thích vận động để có sự dẻo dai và sức bền cho trẻ
Sau khi áp dụng các giải pháp nâng cao chất lượng giáo dục phát triển vận động cho trẻ 4 - 5 tuổi , tôi nhận thấy trẻ lớp tôi thực sự hứng thú vận động, hoạt động tích cực, kỹ năng khéo léo, nhanh nhẹn và mang lại hiệu quả kinh tế tương đối cao
Bản thân tôi khi thực hiện nghiên cứu đề tài này cũng đã rất cố gắng trong việc sưu tầm, tìm hiểu các kinh nghiệm của đồng nghiệp, suy nghĩ để nâng cao chất lượng giáo dục phát triển vận động cho trẻ với mong muốn nâng cao được kiến thức, kỹ năng, nghiệp vụ chuyên môn của mình, góp phần phát triển toàn diện cho trẻ mầm non
CÁC TỪ VIẾT TẮT
GDTC: Giáo dục thể chất
I MỞ ĐẦU
1 Lí do chọn sáng kiến
Giáo dục thể chất là một phần quan trọng của giáo dục phát triển toàn diện,
có mối quan hệ mật thiết với giáo dục đạo đức, thẩm mỹ và lao động Hơn nữa giáo dục thể chất (GDTC) cho trẻ mầm non càng có ý nghĩa quan trọng hơn bởi cơ thể trẻ đang phát triển mạnh mẽ, hệ thần kinh, cơ xương hình thành nhanh, bộ máy hô hấp đang hoàn thiện, cơ thể trẻ còn non yếu dễ bị phát triển lệnh lạc, mất cân đối nếu không được chăm sóc giáo dục đúng đắn thì có thể gây nên những thiếu sót trong sự phát triển cơ thể mà không thể khắc phục được Nhận thức được điều đó Đảng và nhà nước ta trong những năm gần đây đã đặc biệt chú trọng tới công tác chăm sóc giáo dục trẻ mầm non, đặc biệt là GDTC một trong những nội dung giáo dục quan trọng nhằm đào tạo thế hệ trẻ Việt Nam phát triển trí tuệ, cường tráng về thể chất, phong phú về tinh thần và trong sáng về đạo đức
GDTC ở trường mầm non là sự tổng hợp giáo dục về những hoạt động vận động nhiều dạng của trẻ, mà cơ bản là tính tích cực vận động Sự tổng hợp những
Trang 4hình thức đó tạo nên một chế độ vận động nhất định, cần thiết cho sự phát triển đầy
đủ về thể chất và củng cố sức khỏe cho trẻ nên ở trường mầm non thường sử dụng hình thức GDTC qua các bài học thể dục
Thể dục sáng và các bài thể dục được tiến hành với tất cả các lớp mẫu giáo, nhưng trong các hình thức đó đòi học giáo viên phải chọn lọc những bài tập vận động và phương pháp tiến hành với từng độ tuổi nhất định Ngoài ra giáo viên cần chú ý hướng đến việc giáo dục trí tuệ, cảm xúc, điều khiển hành vi vận động ở trẻ, giúp trẻ hiểu được ý nghĩa của nhiệm vụ do giáo viên đề ra và tích cực vượt qua khó khăn xuất hiện trong hoạt động của mình
Nhận thức được tầm quan trọng đó tôi luôn suy nghĩ, tìm tòi để tìm ra các hình thức, biện pháp giúp trẻ có những giờ học sao cho có chất lượng nhất bổ ích nhất giúp trẻ phát triển tư duy cũng như thể chất của trẻ một cách tự nhiên và thoải mái Muốn trẻ tiếp thu các kiến thức của cô cần cung cấp cho trẻ được dễ dàng thì hình thức truyền đạt gây sự chú ý của trẻ là vô cùng quan trọng
Để nâng cao chất lượng giáo dục phát triển vận động cho trẻ 4-5 tuổi tại trường Mầm non xã Yên Phúc những biện pháp truyền thống mà tôi đã và đang áp dụng là:
1.1 Giải pháp thứ nhất: Tham mưu với Ban giám hiệu đầu tư cơ sở vật chất, đồ dùng đồ chơi phục vụ cho các hoạt động giáo dục phát triển vận động cho trẻ.
Cơ sở vật chất đồ dùng đồ chơi là phương tiện đặc biệt quan trọng trong việc
tổ chức các hoạt động chăm sóc giáo dục trẻ điều này càng đặc biệt quan trọng đối với hoạt động giáo dục phát triển thể chất Chính vì vậy ngay từ đầu năm học tôi đã tham mưu với Ban giám hiệu đầu tư thêm đồ dùng đồ chơi tối thiểu phục vụ cho các hoạt động giáo dục thể chất Kết quả trong năm học Ban giám hiệu đã đầu tư trang bị cho lớp tôi đủ số lượng đồ dùng đồ chơi tối thiểu, trong đó có nhiều bộ đồ dùng đồ chơi phát triển vận động tinh như xếp hình, bảng chun, bộ lắp ghép hình hoa…và phát triển vận động thô như bộ đồ chơi booling, bóng, ghế thể dục… Tuy nhiên đồ dùng đồ chơi được cấp phát chưa đáp ứng được nhu cầu và hứng thú của trẻ
Trang 51.2 Giải pháp thứ hai: Nâng cao năng lực chuyên môn của bản thân về giáo dục phát triển vận động cho trẻ mầm non.
Để nâng cao chất lượng phát triển vận động cho trẻ thì người giáo viên đóng vai trò vô cùng quan trọng Muốn làm tốt vai trò của mình trong việc tổ chức các hoạt động phát triển thể chất cho trẻ thì người giáo viên phải có sự hiểu biết về đặc điểm phát triển thể chất của trẻ 4-5 tuổi cũng như tổ chức các hoạt động phát triển vận động cho trẻ Hiểu rõ điều đó, ngay từ đầu năm học tôi đã tham gia đầy đủ và
có chất lượng các buổi tập huấn chuyên môn do Phòng Giáo dục & Đào tạo và nhà trường tổ chức Tham gia đầy đủ các buổi sinh hoạt chuyên môn, các buổi hội thảo thực hiện chuyên đề Tuy đã giúp tôi có những hiểu biết cơ bản về phát triển vận động cho trẻ, nhưng việc tổ chức các hoạt động giáo dục phát triển thể chất còn gò
bó, chưa linh hoạt sáng tạo, phát huy tính tích cực, chủ động của trẻ
1.3 Giải pháp thứ ba: Làm tốt công tác tuyên truyền, phối hợp với phụ huynh
Để làm tốt công tác phối hợp với phụ huynh trong việc nâng cao chất lượng phát triển vận động cho trẻ thì việc nâng cao hiểu biết của phụ huynh về vai trò của vận động đối với sự phát triển toàn diện của trẻ là điều vô cùng quan trọng Chính
vì vậy, ngay từ đầu năm học tôi đã xây dựng góc tuyên truyền về vận động: Tranh ảnh, hình ảnh trẻ tham gia vận động Thông qua các buổi đón trả trẻ, họp phụ huynh, tôi tuyên truyền đến phụ huynh về tầm quan trọng của phát triển vận động,
về kế hoạch phát triển vận động cho trẻ của nhà trường và nhóm lớp Phối hợp với phụ huynh để phụ huynh ủng hộ nguyên vật liệu, ngày công để làm đồ dùng đồ chơi ngoài trời phát triển vận động , tuyên truyền đến phụ huynh cách phát triển vận động cho trẻ tại gia đình Qua một thời gian phối hợp với phụ huynh: phụ huynh có nhận thức đúng đắn về tầm quan trọng của giáo dục mầm non, nhiệt tình tham gia đóng góp nguyên vật liệu, khả năng vận động của trẻ lớp tôi được nâng lên rõ rệt
Với các giải pháp truyền thống đã áp dụng ở trên có những ưu điểm và hạn chế sau:
* Ưu điểm:
Trang 6Cơ sở vật chất, đồ dùng đồ chơi phục vụ cho các hoạt động giáo dục phát triển vận động cho trẻ được trang bị tương đối đồng bộ;
Nâng cao hiểu biết của bản thân về giáo dục phát triển vận động cho trẻ; Phối hợp với phụ huynh trong việc phát triển vận động cho trẻ
* Hạn chế:
Việc tổ chức các hoạt động giáo dục phát triển vận động cho trẻ còn chưa linh hoạt, sáng tạo;
Môi trường giáo dục phát triển vận động cho trẻ chưa đa dạng, phong phú; Chỉ chú trọng đến phát triển vận động trong tiết dạy mà chưa chú trọng đến việc tổ chức thông qua các hoạt động trong ngày;
Từ những lý do trên tôi đã chọn đề tài “Giải pháp nâng cao chất lượng giáo dục phát triển vận động cho trẻ 4-5 tuổi ở trường mầm non xã Yên Phúc” làm kinh nghiệm cho mình
2 Mục tiêu của sáng kiến
Tìm hiểu thực trạng giáo dục phát triển thể chất cho trẻ của đồng nghiệp Từ
đó xây dựng một số giải pháp nhằm nâng cao chất lượng giờ hoạt động phát triển
vận động cho trẻ 4-5 tuổi ở trường Mầm non xã Yên Phúc
3 Phạm vi của sáng kiến
- Phạm vi đối tượng, không gian: Giành cho giao viên, trẻ mầm non tại lớp 4 tuổi A trường mầm non xã Yên Phúc
- Phạm vi thời gian: Từ tháng 3 năm 2018 đến tháng 3 năm 2019
II CƠ SỞ LÝ LUẬN, CƠ SỞ THỰC TIỄN
1 Cơ sở lý luận
- Các phương pháp dạy học tích cực
- Các nghị quyết trung ương, các nghị quyết của tỉnh, chủ trương đường lối
của Đảng
- Công văn số 1936/SGDĐT- GDMN ngày 05/9/2018 của Sở GD&ĐT về việc hướng dẫn thực hiện nhiệm vụ Giáo dục mầm non năm học 2018 - 2019;
- Công văn số 733/ PGDĐT- MN ngày 06/9/2018 của Phòng GD&ĐT về việc hướng dẫn hiện nhiệm vụ Giáo dục mầm non năm học 2018 - 2019;
Trang 7- Kế hoạch số 740/KH-PGDĐT- MN ngày 7/9/2018 của Phòng GD&ĐT về việc thực hiện nhiệm vụ Giáo dục mầm non năm học 2018 - 2019;
- Kế hoạch số 122/KH- MNYP ngày 14 tháng 9 năm 2018 của trường MN xã Yên Phúc về việc thực hiện nhiệm vụ Giáo dục mầm non năm học 2018 – 2019
2 Cơ sở thực tiễn
Công tác giáo dục phát triển vận động cho trẻ trong trường mầm non xã Yên Phúc đã được thực hiện thường xuyên Nhưng trên thực tế trong nhà trường nói chung và lớp mẫu giao 4-5 tuổi nói riêng, việc cho trẻ hoạt động phát triển vận động còn khô khan, cứng nhắc, trẻ dễ chán, khó thu hút trẻ Giáo viên chưa tích cực linh hoạt sáng tạo vẫn còn mang tinh chất đơn điệu, cứng nhắc, gò bó Vì ở lứa tuổi này trẻ “học mà chơi-chơi mà học” hình thức tổ chức chưa sang tạo hấp dẫn, dẫn đến hoạt động chưa đạt hiệu quả cao, trẻ chưa hứng thú tham gia vào các hoạt động Chính vì thế tôi đã nghiên cứu và đưa ra một số biện pháp để gây hứng thú trong hoạt động phát triển vận động cho trẻ mẫu giáo 4-5 tuổi được tốt hơn
III NỘI DUNG SÁNG KIẾN
1 Nội dung và những kết quả nghiên cứu của sáng kiến
Nghiên cứu giải pháp nâng cao chất lượng giáo dục phát triển vận động cho trẻ 4-5 tuổi tại trường mầm non xã Yên Phúc Từ đó đề ra những giải pháp cụ thể nhằm giúp cho việc tổ chức hoạt động giao dục phát triển vận động cho trẻ được tốt hơn
2 Đánh giá kết quả thu được
2.1 Tính mới, tính sáng tạo
2.1.1 Giải pháp thứ nhất: Tự học, tự bồi dưỡng để nâng cao năng lực bản thân về giáo dục phát triển vận động cho trẻ.
Chủ động nghiên cứu các tài liệu liên quan đến phát triển vận động cho trẻ trên các trang wedside:giaoducmamnon.vn; taphuan.moes.gov.vn ; Các tài liệu chuyên môn như Chương trình Giáo dục mầm non, hướng dẫn thực hiện chương trình giáo dục mầm non theo thông tư 28/2016/TT-BGDĐT ngày 30/12/2016 sửa đổi bổ sung một số nội dung của Chương trình Giáo dục mầm non, tài liệu hướng dẫn thực hiện chuyên đề giáo dục phát triển vận động cho trẻ mầm non; Tham khảo những hình thức tổ chức vận động cho trẻ thông qua các phương tiện thông tin đại
Trang 8chúng video, hình ảnh trên các trang mạng, tiết dạy trên các đĩa, trang mạng Tích cực thăm lớp dự giờ, học hỏi đồng nghiệp Từ những điều đã tham khảo được, tôi
áp dụng vào việc tổ chức các hoạt động phát triển vận động cho trẻ và đã gặt hái được nhiều thành công: tôi đã tổ chức tốt các hoạt động phát triển giáo dục thể chất cho trẻ
2.1.2 Giải pháp thứ hai: Xây dựng kế hoạch giáo dục phát triển vận động
Để việc xây dựng kế hoạch giáo dục trẻ được chính xác, phù hợp với nhận thức và khả năng của trẻ Ngay từ đầu năm học tôi đã phối hợp với giáo viên cùng lớp xây dựng kế hoạch căn cứ vào số lượng, thời lượng, thời điểm thực hiện chủ đề tôi lựa chọn để phân bổ mục tiêu vào từng chủ đề phù hợp: Đảm bảo nguyên tắc từ
dễ đến khó; Mỗi chủ đề có đầy đủ mục tiêu phát triển vận động thô và vận động tinh; Không đưa quá nhiều mục tiêu vào cùng một chủ đề; Sắp xếp các vận động đưa vào bài tập từ dễ đến khó, từ đơn giản đến phức tạp Một số vận động khó, phức tạp, vận động trẻ chưa thuần thục tôi đưa vào thực hiện ở các chủ đề tiếp theo
Khi lựa chọn nội dung tôi chú ý đưa được đầy đủ các nhóm vận động: đi, chạy; bò, trường, trèo; tung ném bắt, bật nhảy Các vận động này có thể được đưa vào hoạt động chung, có thể thực hiện ở mọi lúc mọi nơi
Sau khi xác định mục tiêu và nội dung phù hợp với từng chủ đề, tôi phân bổ nội dung vào từng tuần Để thực hiện được những nội dung đó tôi thực hiện thông qua các hoạt động: Hoạt động thể dục sáng, hoạt động chung và các hoạt động khác
Hoạt động thể dục sáng, hoạt động chung: gồm những nội dung có liên quan đến việc cung cấp mới hoặc củng cố kiến thức, kĩ năng cho trẻ
Hoạt động ngoài trời, hoạt động góc: gồm các nội dung liên quan đến kiến thức, kĩ năng trẻ đã biết, thông qua hoạt động chơi trẻ được vận dụng, củng cố và
mở rộng những kĩ năng về vận động thô và vận động tinh của bản thân
Hoạt động lao động, hoạt động chiều đón trả trẻ: gồm những nội dung liên quan đến việc cho trẻ trải nghiệm với những vận động tinh như: Cử động bàn tay, ngón tay và cổ tay; bẻ, nắn, lắp ráp; xé, cắt đường vòng cung; tô, đồ theo nét; cài cởi cúc, kéo khóa, xâu, luồn, buộc dây
Trang 92.1.3 Giải pháp pháp thứ ba: Xây dựng môi trường phát triển vận động cho trẻ và làm thêm đồ dùng đồ chơi phát triển vận động.
* Xây dựng môi trường phát triển vận động cho trẻ
Môi trường phát triển vận động có vai trò đặc biệt quan trọng Đối với trẻ môi trường phát triển vận động vừa giúp thỏa mãn được nhu cầu vui chơi, giao tiếp, nhận thức, nhu cầu hoạt động cùng nhau của trẻ Đồng thời tạo cơ hội cho trẻ được chơi và hoạt động theo sở thích, tích cực, độc lập, sáng tạo và tạo cơ hội cho trẻ vận dụng những kỹ năng đã học vào các hoạt động khác nhau, nâng cao khả năng giải quyết các vấn đề, các tình huống trong quá trình hoạt động Đối với giáo viên việc xây dựng môi trường phát triển vận động phù hợp sẽ là phương tiện, là điều kiện tác động đến sự phát triển phù hợp với từng trẻ Đối với phụ huynh xây dựng môi trường phát triển vận động cho trẻ sẽ huy động được sự tham gia của phụ huynh về ngày công, giờ công lao động và các nguyên vật liệu Từ đó phụ huynh có nhận thức đúng đắn về vai trò của phát triển vận động đối với sự phát triển toàn diện của trẻ
Nhận thức rõ vai trò của xây dựng môi trường phát triển vận động cho trẻ, trong năm học tôi đã nghiên cứu, sưu tầm và phối hợp với đồng nghiệp xây dựng môi trường phát triển vận động cho trẻ trong và ngoài lớp học như sau:
Xây dựng môi trường hoạt động trong lớp học cho trẻ: Thiết kế môi trường phát triển vận động thô và vận động tinh Tôi sắp xếp lớp gọn gàng, ngăn nắp, tạo khoảng trống để trẻ có thể vận động một cách dễ dàng Đối với vận động thô, tôi lựa chọn những vận động đi, bò, bật… để xây dựng môi trường Bắt đầu từ khoảng trống ngoài hành lang, tôi dùng đề can màu dán thành các vòng tròn, ô cho trẻ thực hiện vận động bật tách khép chân, làm các đường dích dắc cho trẻ thực hiện vận động đi theo đường dích dắc, có trang trí các hình bàn chân ngộ nghĩnh Trong lớp tôi cũng dùng đề can dán thành những con suối nhỏ, những điểm dích dắc, đường thẳng với khoảng cách phù hợp theo hướng dẫn tại cuốn “ Hướng dẫn thực hiện chương trình giáo dục mầm non cho trẻ 4-5 tuổi” nhằm rèn luyện và phát triển vận động đi đổi hướng, bò vòng qua 5-7 điểm dích dắc, bật xa…Với những vận động tinh, tôi sắp xếp các góc chơi với những đồ chơi như bộ lắp ghép, xếp hình, hột,
Trang 10hạt, đất nặn, các khối gỗ… để tạo cơ hội cho trẻ được rèn luyện, phối hợp các cử động của bàn tay, ngón tay và phối hợp tay, mắt trong các hoạt động: Bẻ, nắn, lắp ráp, xếp chồng 12-15 khối, cắt và dán hình, tự xâu, luồn dây
Xây dựng môi trường hoạt động ngoài lớp học cho trẻ: Tôi đã tham mưu với Ban giám hiệu, cùng với đồng nghiệp xây dựng được góc phát triển vận động với nhiều đồ chơi tự tạo được làm bằng các nguyên vật liệu thiên nhiên và phế thải Các đồ chơi phát triển vận động thô: bò chui qua ống, ném bóng trúng đích, đi thăng bằng trên ghế… được tôi và đồng nghiệp tận dụng những chiếc lốp xe ô tô
cũ, cây gỗ do phụ huynh đóng góp, rửa sạch, phủ bằng sơn với màu sắc đẹp và an toàn để tạo thành những đồ chơi ống chui, đường díc dắc
* Làm thêm đồ dùng đồ chơi phát triển vận động:
Muốn giờ học đạt kết quả tốt thì đồ dùng không thể thiếu và phải đảm bảo đáp ứng được các yêu cầu về mặt giáo dục, vệ sinh, an toàn và thẩm mĩ Vì vậy ngay từ đầu năm học tôi đã kiểm tra đồ dùng dạy học xem đồ dùng đã phù hợp với chủ đề, với bài dạy, hình thức dạy cho phù hợp Từ đó tôi lên kế hoạch để làm đồ dùng đồ chơi tự tạo phát triển vận động Từ những nguyên vật liệu sưu tầm được như len, vải vụn, bìa lịch cũ, xốp, gỗ, lốp xe, thùng đựng bia…tôi đã cùng giáo viên trong lớp, khuyến khích trẻ cùng làm thêm đồ dùng đồ chơi tự tạo phát triển vận động
Ví dụ: Tôi làm cho trẻ những chiếc vòng thể dục từ ống nước, gậy thể dục từ lõi cây gỗ bóc, bông tập thể dục từ dây tơ dứa, đích thẳng đứng bằng lốp xe máy, bục bật sâu từ thùng đựng bia, len vải vụn làm quả ném còn, cây tre, gỗ làm đu quay…Những đồ dùng này được làm từ những nguyên vật liệu gần gũi, trẻ được cùng tham gia làm nên trẻ rất hứng thú khi tham gia vào hoạt động
2.1.4 Giải pháp thứ tư: Phát triển vận động cho trẻ trong hoạt động chung và các hoạt động khác
* Thông qua hoạt động chung
Giờ hoạt động chung là hình thức cơ bản nhất trong các hình thức giáo dục thể chất cho trẻ Trong giờ hoạt động này giúp tôi cung cấp và rèn luyện cho trẻ những kỹ năng, kỹ xảo vận động có mục đích, có kế hoạch, có tổ chức và theo hệ