Bài giảng Kinh tế vĩ mô – Chương 1: Tổng quan về kinh tế vĩ mô (Trần Mỹ Minh Châu)

Bài giảng Kinh tế vĩ mô – Chương 1: Tổng quan về kinh tế vĩ mô cung cấp đến người học với những kiến thức bao gồm: đối tượng và mục tiêu nghiên cứu của kinh tế vĩ mô, phương pháp tư duy của các nhà kinh tế, dữ liệu của kinh tế vĩ mô, đo lường sản lượng của nền kinh tế, đo lường lạm phát, đo lường thất nghiệp.

KINH T V MỌ

TR N M MINH CHÂU

N I DUNG MỌN H C

I M U

Ch ng 1: T ng quan v kinh t v mô

II N N KINH T TRONG DÀI H N

Ch ng 2: S n xu t và phân ph i thu nh p qu c dân

H C LI U

H C LI U B T BU C

1 Mankiw, Gregory Nguyên lý kinh t h c, t p II Nhà XB Th ng kê, 2003.

2 Colander, David và Edward Gamber Macroeconomics Prentice Hall, 2002

3 V Kim D ng và Nguy n V n Công Giáo trình Kinh t h c, t p 2 Nhà xu t b n i

h c Kinh t Qu c dân, 2012

H C LI U THAM KH O

4 Begg, David, Gianluigi Vernasca, Stanley Fischer and Rudiger Dornbusch Economics

10th edition, McGraw-Hill Company, 2011

5 Olivier Blanchard Macroeconomics, 5th edition, Prentice Hall, 2009

6 Nguy n V n Ng c Bài gi ng Kinh t v mô Nhà XB i h c Kinh t Qu c dân, 2013

CH NG 1: T NG QUAN V KINH T V MÔ

▪ i t ng và m c tiêu nghiên c u c a kinh t v mô

KINH T H C

Kinh t h c là môn khoa h c nghiên c u cách th c mà các tác nhân trong n n kinh t

l a ch n kinh t t i u trong đi u ki n ngu n l c khan hi m

▪ Kinh t vi mô: Là m t b ph n c a kinh t h c chuyên nghiên c u và phân tích các

hành vi kinh t c a các tác nhân trong n n kinh t : ngu i tiêu dùng, các hãng s n

xu t kinh doanh và Chính ph

▪ Kinh t v mô: là m t b ph n c a kinh t h c nghiên c u các v n đ kinh t t ng

h p c a m t n n kinh t nh t ng tru ng, l m phát, th t nghi p, các chính sách kinh

t v môầ

KINH T V MÔ

▪ T i sao chi phí sinh ho t t ng lên?

▪ T i sao hàng tri u ng i th t nghi p,

th m chí khi n n kinh t đang t ng tr ng nhanh?

▪ Suy thoái là do đâu?

Li u chính ph có th ch ng l i suy thoái?

▪ Thâm h t ngân sách là gì?

i u này nh h ng t i n n kinh t nh th nào?

▪ T i sao các qu c gia thâm h t ngân sách n ng n ?

▪ T i sao có quá nhi u qu c gia nghèo?

Chính sách nào có th giúp h v t qua nghèo đói?

PH NG PHÁP T DUY C A CÁC NHÀ KINH T

I Mô hình kinh t

▪ Bi n s

- Bi n n i sinh: phát sinh t mô hình ậ đ u ra c a mô hình

- Bi n ngo i sinh: phát sinh t ngoài mô hình ậ đ u vào, gi i thích mô hình

▪ Kinh t v mô nghiên c u nhi u v n đ khác nhau c a n n kinh t

▪ Các v n đ khác nhau s đ c gi i quy t b ng nh ng mô hình khác nhau, v i nh ng

gi thuy t khác nhau

O L NG S N L NG C A N N KINH T

▪ T ng s n ph m qu c n i (GDP) là t ng giá tr th tr ng c a t t c các hàng

NGUYÊN T C TÍNH GDP

Ví d : Sách c đã qua s d ng đ c bán l i ây là ho t đ ng chuy n quy n

s h u, nh ng không có hàng hóa m i nào đ c s n xu t.

- S d ng hàng t n kho: Hàng t n kho s n xu t trong n m nay nh ng không

đ c bán thì v n đ c tính vào GDP c a n m nay Tuy nhiên n u hàng t n

tính vào GDP

cùng đ c tính vào GDP Ho c GDP là t ng giá tr gia t ng đ c t o nên b i

NGUYÊN T C TÍNH GDP

- Các d ch v nhà và các quy đ i khác: Hàng hóa d ch v không đ c mua bán trên th

tr ng mu n đ c tính vào GDP ph i có giá tr quy đ i Giá tr d ch v công c ng nh

ch a cháy, công an, giáo d c th ng d a trên chi phí t o ra chúng (ti n l ng tr cho

ng i lao đ ng) M t s d ch v t c p t túc nh ch n nuôi đ ph c v nhu c u giađình, hay b m kèm con cái h c bài, do không có giá tr th tr ng nên th ng không

đ c tính vào GDP Các giao d ch trên th tr ng ch đen th ng không đ c tính vào

GDP

O L NG S N L NG HAY THU NH P QU C GIA

Dòng luân chuy n c a n n kinh t

Th tr ng

hàng hóa

d ch v

Th tr ng các y u t

O L NG T NG S N PH M QU C N I

Ph ng pháp lu ng s n ph m (Ph ng pháp chi tiêu): Tính nh ng cái mà các

Ph ng pháp thu nh p: tính nh ng cái mà các tác nhân trong n n kinh t nh n

đ c

Ph ng pháp s n xu t: Tính nh ng cái mà hãng kinh doanh s n xu t ra.

PH NG PHÁP LU NG S N PH M

- T ng đ u t t nhân trong n c (I)

- Xu t kh u ròng (NX): NX = X ậ IM

GDP = C + I + G + NX

U T

- nh ngh a: Chi tiêu cho v n (nhân t c a s n

xu t) ho c chi tiêu cho hàng hóa s đ c s d ng

trong t ng lai

- Bao g m:

u t c đ nh cho kinh doanh

Chi cho nhà x ng và thi t b dùng đ s n

CHI TIÊU CHÍNH PH

- nh ngh a: bao g m t t c các kho n chi cho hàng hóa và d ch v c a chính ph

- Chi tiêu công không bao g m không bao g m các kho n chuy n nh ng (e.g., tr b o hi m th tnghi p), vì chúng không th hi n các kho n chi cho hàng hóa và d ch v

XU T KH U RÒNG

- Xu t kh u ròng (NX) = Xu t kh u (X) ậ Nh p kh u (IM)

- Kh u hao (De ậ Depreciation)

- Thu gián thu (Ti)

PH NG PHÁP S N XU T

GDP = Giá tr gia t ng c a n n kinh t

= (Giá tr hàng hóa d ch v đ u ra ậ Chi phí trung gian)

= Giá tr hàng hóa d ch v cu i cùng

M T S CH TIÊU LIÊN QUAN N GDP

T ng s n ph m qu c dân (GNP) t ng giá tr th tr ng c a t t c các hàng hóa và d ch v

cu i cùng đ c s n xu t ra b ng y u t s n xu t c a m t qu c gia trong m t th i gian nh t

đ nh (th ng là 1 n m)

GNP = GDP + NFA

NFA: thu nh p nhân t ròng t n c ngoài

NFA b ng thu nh p ng i Vi t Nam t các nhân t n c ngoài (lao đ ng, ti n

v n,ầ) tr đi thu nh p ng i n c ngoài t các nhân t Vi t Nam

S n ph m qu c dân ròng (NNP)

NNP = GNP ậ De

Thu nh p qu c dân (NI)

NI = NNP ậ Thu gián thu

M T S CH TIÊU LIÊN QUAN N GDP

Thu nh p cá nhân (PI)

PI = NI ậ l i nhu n công ty và các kho n gi l i + tr c p chính ph

Thu nh p cá nhân kh d ng (Y d )

Yd = PI ậ thu tr c thu ròng

Yd = C + S

CÁC NG NH T TH C KINH T V MÔ C B N

ng nh t th c ti t ki m và đ u t

- N n kinh t m :

GDP = C + I + G + X - IMGDP ậ C ậ G + IM ậ X = I GDP ậ C ậ T + T ậ G + IM ậ X = I