là giá trị cần tìm... Tiết 27 ĐƯỜNG THẲNG SONG SONG VÀ ĐƯỜNG THẲNG CẮT NHAU tiếpBài tập: Câu nào đúng câu nào sai trong các câu sau?
Trang 1GI¸O VI£N : TRÇN M¹NH LéC
M¤N To¸n LíP 9
Trang 2Bài tập:
Cho hàm số y = ax +3 Hãy xác định hệ số a trong mỗi trường hợp sau:
a)Đồ thị của hàm số song song với đường
thẳng y = - 2x – 1
b) Đồ thị của hàm số đi qua điểm A ( 1; 5 )
KiÓm tra bµi cò
Trang 3Điền vào chổ trống để hoàn thành một bài giải đúng
Câu a:
Đồ thị của hàm số y = ax +3 song song với đường
thẳng y = - 2x – 1 khi và chỉ khi
Câu b:
Vì Đồ thị của hàm số y = ax +3 đi qua điểm A( 1; 5 ) nên ta thay x = và y = vào hàm số
ta được:
Suy ra:
……… a = - 2
……….………
……….………
……….…
……….…
5 = a.1 + 3
a = 5 – 3
Bài tập:Cho hàm số y = ax +3 Hãy xác định hệ số a trong mỗi trường hợp sau: a)Đồ thị của hàm số song song với đường thẳng y = - 2x – 1
b) Đồ thị của hàm số đi qua điểm A ( 1; 5 )
a = 2 (6) (7)
(3) (2)
(1)
Trang 4Cho hai đường thẳng : y = ax + b (a ≠ 0 ) (d)
và y = a’x + b’ (a’ ≠ 0 ) (d’) Khi nào d // d’ ; d x d’ ; d d’
Trang 5Tiết 27 ĐƯỜNG THẲNG SONG SONG
VÀ ĐƯỜNG THẲNG CẮT NHAU ( TIẾP)
Hai đ ờng thẳng y = ax + b (a ≠ 0)
(d) và y = a’x + b’ (a’ ≠ 0) (d’)
d//d’ a = a’; b ≠ b’
d d’ a = a’; b = b’
d x d’ a ≠ a’
3 Bài toỏn ỏp dụng
Bài toỏn:
Cho hai hàm số bậc nhất
y = 2mx + 3 và y = (m+1)x +2 Tỡm giá trị của m để đồ thị của hai hàm số đã cho là :
a) Hai đ ờng thẳng cắt nhau;
b) Hai đ ờng thẳng song song với nhau
Trang 6Tiết 27 ĐƯỜNG THẲNG SONG SONG VÀ ĐƯỜNG THẲNG CẮT NHAU ( tiếp)
3) Bài toán áp dụng:
Bài toán: Cho hai hàm số bậc nhất
y = 2mx + 3 (d1) và y = (m + 1)x + 2 (d2) Tìm giá trị của m để đồ thị của hai hàm số
đã cho là:
a) Hai đường thẳng cắt nhau;
b) Hai đường thẳng song song với nhau
( Hãy điền vào chỗ “ ” sao cho đúng để hoàn thành lời giải trong thời gian 3
PHÚT)
Giải:
Hàm số y = 2mx + 3 có hệ số a = và b =
Hàm số y = (m + 1)x + 2 có hệ số a’ = và b’ =
Các hàm số y = 2mx + 3 và y = (m + 1)x + 2 là hàm số bậc nhất, do đó a 0 và a’ 0, tức là: 2m 0 và m + 1 0 hay m và m (*)
a) (d1) cắt (d2) khi và chỉ khi a’
Tức là 2m
m
Kết hợp với điều kiện (*), ta có m , m và m
b) (d1) // (d2) khi và chỉ khi a = a’ và b b’ Ta có đã có b b’ (vì 3 2)
Vậy (d1) // (d2) a = a’, tức là = m + 1
m =
Kết hợp với điều kiện (*), ta thấy m = là giá trị cần tìm
2m
m + 1
3
0
2
-1 a
m + 1 1
2m 1 1
(15)
(9) (8) (7)
(6) (5)
(4) (3) (2) (1)
(14)
(10) (13)
(12) (11)
Trang 7Tiết 27 ĐƯỜNG THẲNG SONG SONG VÀ ĐƯỜNG THẲNG CẮT NHAU ( tiếp)
Bài tập:
Câu nào đúng câu nào sai trong các câu sau ?
A Đường thẳng y = -3x + 2 và y = -3x + 5 song ờng thẳng y = -3x + 2 và y = -3x + 5 song
song với nhau.
B Đ ờng thẳng y = 3x + 2 và y = 3x - 8 cắt nhau
C Đ ờng thẳng y = -3x + 2 và y = -3x + 2 trùng
nhau
D Đ ờng thẳng y = -3x + 2 và y = 3x + 2 cắt nhau
Đúng
Sai
Đúng
Sai
Trang 8Tiết 27 ĐƯỜNG THẲNG SONG SONG
VÀ ĐƯỜNG THẲNG CẮT NHAU ( TIẾP)
Hai ® êng th¼ng y = ax + b (a ≠ 0)
(d) vµ y = a’x + b’ (a’ ≠ 0) (d’)
d//d’ a = a’; b ≠ b’
d d’ a = a’; b = b’
d x d’ a ≠ a’
3 Bài tốn áp dụng
Bài 24 ( SGK – 55 )
Bài 24 ( SGK – 55 ) Cho 2 hàm số bậc nhất :
y = 2x + 3k (d) và y = (2m +1)x + 2k 3 (d’) Tìm điều kiện đối với m và k để đồ thị của 2 hàm số là :
a) Hai đường thẳng cắt nhau b) Hai đường thẳng song song với nhau
c) Hai đường thẳng trùng nhau
Trang 9(d) : y = 2x + 3k có a = ; b =
(d’) : y = (2m+1)x + 2k 3
2
1
a) Ta có : (d) cắt (d’) a ≠ a’
− 2m ≠ 1 −
m ≠ ( 2 )
Từ ( 1 ) và ( 2 ) ta chọn : m ≠
2
1
2 ≠ 2m + 1
2 1
ĐK : 2m + 1 ≠ 0 m
có a’= ; b’= ………
………
2m + 1
……… 2k 3
Trang 10(d) : y = 2x + 3k có a = 2 ; b = 3k (d’) : y = (2m+1)x + 2k 3
2
1
2 1
ĐK : 2m + 1 ≠ 0 m
b) Ta có : (d) // (d’) a = a’ và b ≠ b’
2 = 2m + 1 và 3k ≠ 2k 3
2m = 1 và 3k 2k ≠ 3
m = và k ≠ −3 ( 3 ) Từ ( 1 ) và ( 3 ) ta chọn m =
2
1 và k 3 ≠ −3 − có a’= 2m + 1
b’= 2k 3
Trang 11(d) : y = 2x + 3k có a = 2 ; b = 3k (d’) : y = (2m+1)x + 2k 3 có a’= 2m + 1 ;
b’= 2k 3
2
1
2 1
ĐK : 2m + 1 ≠ 0 m
Ta có : (d) (d’)
m =
2 = 2 m + 1 và 3k = 2k 3 −
và k = 3 − Từ ( 1 ) , ( 4 ) ta chọn m =
( 4 )
và k = 3 −
2 1
Trang 122) Mở rộng bài tốn
d) *Tìm k để đường thẳng (d) :y =2x +3k đi qua gốc toạ độ
(d) y =2x +3k cĩ a =2 ; b =3k
Để (d) đi qua gốc toạ độ thì 3k =0
suy ra k = 0
,
*Tìm k đ đường thẳng (d’) y=(2m+1)x+2k-3 ể đường thẳng (d’) y=(2m+1)x+2k-3
đi qua gốc toạ độ
(d’) y= (2m+1)x + 2k-3 có a’= 2m + 1
b’= 2k -3
Để (d’) đi qua gốc toạ độ thì 2k-3=0
k = ; m
2
1
2 3
Trang 132) Mở rộng bài tốn
e)Tìm điều kiện m, k để y =2x +3k (d)
và y =(2m+1)x+2k-3 (d’) cắt nhau tại một điểm trên trục tung
,
1 2
Điều kiện : a ≠ a’ b = b’
Suy ra :
và
2
vậy
Thì hai đường thẳng cắt nhau tại một điểm trên trục tung
Trang 14- Nhí ® îc phÇn kÕt luËn vÒ hai ® êng th¼ng y = ax + b (a 0) vµ
y = a’x + b’ (a’ 0) song song víi nhau, trïng nhau, c¾t nhau.
-Lµm bµi tËp 20; 21; 22; 24 SGK
- §äc tr íc bµi “ HÖ sè gãc cña ® êng th¼ng y = ax + b ( a ≠ 0 )