Kí hiệu A B; là hai điểm của mặt phẳng phức biểu diễn hai nghiệm của phương trình z22bz c 0, tìm điều kiện của b và c sao cho tam giác OAB là tam giác vuông Với O là gốc tọa độ... Kí
Trang 1www.thuvienhoclieu.comBÀI TẬP TRẮC NGHIỆM SỐ PHỨC
VẬN DỤNG CAOCâu 1 Gọi (C ) là tập hợp các điểm trên mặt phẳng biểu diễn số phức z=x−1+ yi , ( ,x y )
thỏa mãn | z|=1 và N là điểm biểu diễn số phức z0=1−i Tìm điểm M thuộc
(C ) sao cho MN có độ dài lớn nhất.
Ta có: M x y ; nằm trên đường tròn C : x12y2 1 Tâm I1;0
Do N1; 1 C
nên MN có độ dài lớn nhất khi MN là đường kính, hay I(1;0) là
trung điểm của MN Vậy M (1;1)
Lời bình: đây là bài toán tọa độ lớp 10 , khi cho một đường tròn (C ) và một điểm N .
Tìm điểm M trên (C ) sao cho MN đạt min, max.
Câu 2 Gọi (C ) là tập hợp các điểm trên mặt phẳng biểu diễn số phức z x 1 yi, x y , thỏa
mãn | z|=1 và N là điểm biểu diễn số phức z0=5+3 i M là một điểm thuộc
(C) sao cho MN có độ dài lớn nhất Khi đó độ dài MN lớn nhất bằng
Hướng dẫn giải Chọn A.
Ta có: M x y ; nằm trên đường tròn C : x12y2 1
Tâm I (1;0)
Do N (5;3) nằm ngoài (C ) nên MN có độ dài lớn nhất khi MN =NI +R=5+1=6 .
Câu 3 Gọi (C ) là tập hợp các điểm trên mặt phẳng biểu diễn số phức z=x−1+ yi , x y ,
thỏa mãn | z|=1 và N là điểm biểu diễn số phức z0=5+3 i M là một điểm thuộc
(C ) sao cho MN có độ dài bé nhất Khi đó độ dài MN bé nhất bằng
Trang 2Hướng dẫn giải Chọn D.
Ta có: M x y ; nằm trên đường tròn (C ):( x−1)2+ y2=1 Tâm I1;0
Do N (5;3) nằm ngoài (C ) nên MN có độ dài bé nhất khi MN =NI−R=5−1=4 .
Câu 4 Cho hai số phức z z thỏa mãn 1; 2 z15 5; z2 1 3i z2 3 6 i
Lời giải Chọn A
Gọi z1a1b i z1, 2 a2b i a b a b2 ( , , ,1 1 2 2 )
z a b
Tập hợp điểm biểu diễn z là đường tròn tâm 1 I5;0 ; R5
Cũng theo giả thiết, ta có:
Trang 3Câu 7 Kí hiệu z1 là nghiệm phức có phần ảo âm của phương trình 4z216z17 0 Trên mặt phẳng
tọa độ điểm nào dưới đây là điểm biểu diễn số phức 1
Câu 8 Cho hai số phức z z thỏa mãn 1, 2 z1 1 i 2
và z2 iz1 Tìm giá trị nhỏ nhất m của biểu thức
Do z1 1 i nên điểm biểu diễn2 M1củaz1thuộc đường tròn tâmI 1;1bán kínhR 2
Do z2 iz1nên điểmM2 (điểm biểu diễn củaz2) là ảnh củaM1 qua phép quay tâmO, góc quay900 Suy ra z1 z2 M M1 2 2OM1ngắn nhất khiOM1ngắn nhất
Trang 4www.thuvienhoclieu.com Câu 9 Tính môđun của số phức z thỏa mãn 3 z z+2017(z+ =z) 48 2016- i
A z =4 B z = 2020 C z = 2017 D z =2
Lời giải Chọn A
32
Trang 5Câu 14 (ĐỀ THI THPT QUỐC GIA NĂM 2019): Xét các số phức z thỏa mãn z 2 Trên mặt
phẳng tọa độ Oxy, tập hợp điểm biểu diễn của các số phức
4w1
iz z
là một đường tròn cóbán kính bằng
Vậy tập hợp điểm biễu diễn của các số phức w là đường tròn có bán kính bằng 34
Câu 15: Gọi M và m lần lượt là giá trị lớn nhất và giá trị nhỏ nhất của
z i P
z
với z là số phứckhác 0 và thỏa mãn z 2 Tính 2M m .
Trang 613.4
Câu 17: Cho số phức z thỏa mãn z 3 z3 8 Gọi M , m lần lượt giá trị lớn nhất và nhỏ nhất
Trang 7www.thuvienhoclieu.com Câu 19: Cho số phức w x yi (x y , R ) thoả điều kiện w2 4 2 w
Câu 20: Cho w sin icos với 0 2
Ta có: w2 1 sinicos2 1 1 cos 2 isin 2 w2 1 2 2 cos 2
Câu 21: Cho z z là hai số phức thỏa mãn phương trình 21, 2 z i 2 iz
, biết z1 z2 1
Tính giá trịcủa biểu thức: Pz1z2
A.
32
P
22
Trang 8www.thuvienhoclieu.com HD: Cách 1 Ta có:
Biến đổi phương trình iz32z2 1 i z i 0 i z iz 2 z 1 0
Trang 9Như vậy: z z là các nghiệm của phương trình (*).2; 3
2 2
2 2
Câu 23: Cho hai số phức z , thỏa mãn z 1 z 3 2i ; z m i với m là tham số Giá
trị của m để ta luôn có 2 5 là:
A
73
m m
m m
Đặt z a ib a b , , có biểu diễn hình học là điểm M x y ;
m m
Trang 10www.thuvienhoclieu.com Chọn C.
P
B
25350
P
C
415
P
185
P
Lời giải
Trang 11Ta có P x12y12 x 22y32
Xét điểm E 1;1; F2; 3
và M x y ; Khi đó, P ME MF .Bài toán trở thành tìm điểm M : 8x6y25 0 sao cho ME MF đạt giá trị nhỏ nhất
Vì 8x E 8y E 25 8 x F 8y F 250 nên hai điểm E F, nằm cùng phía đối với đường thẳng
Gọi E là điểm đối xứng với E qua
Đường thẳngEE đi qua điểm E1; 1
Dấu bằng xảy ra Mlà giao điểm của E F¢ và đường thẳng
Đường thẳng E F đi qua điểm F2; 3
10
Trang 12
www.thuvienhoclieu.com Câu 27: Gọi z z1, 2 là 2 nghiệm của phương trình z 1 2i z 1 2i
Trang 13z z
1
z z
Ta cũng có
3 3
1
z z
1
z z
2 2
2
1
z z
P
22
Cách 2: Do M , 1 M cùng thuộc đường tròn 2 T tâm O0;0, bán kính R 1 và
Trang 14www.thuvienhoclieu.com Câu 30: Cho số phức z thỏa mãn
Câu 31: Cho số phức z a bi (a , b là các số thực) thỏa mãn z z 3 4 i và có môđun nhỏ nhất
Ta có:
3 4
a bi a bi i a2b2 a 32b 42 6a8b 25 0
25 86
25 86
b b
Trang 15Số phức zmin b2
32
Trang 162
MN I
Trang 17www.thuvienhoclieu.com Phân tích: Bài tập tìm max, min số phức hiện tại cũng là một bài toán quen thuộc, ta có thể
sử dụng nhiều phương pháp cho loại bài toán này Với bài toán trên ta có thể dùng phươngpháp đại số, hoặc lượng giác
Câu 35: Cho hai số phức z z1; 2 thỏa mãn z1z2 5
2
MN I
Trang 18Suy ra
5( ; ) (0;3);
2 1
3MA 3MB
Suy ra:
Trang 19www.thuvienhoclieu.com Câu 37: Cho z , 1 z là hai số phức thỏa mãn 22 z i 2 iz
, biết z1 z2 Tính giá trị của biểu1thức Pz1z2
A
32
P
22
Trang 20www.thuvienhoclieu.com ChọnC
Câu 39: Cho hai số thực b c (; c 0) Kí hiệu A B; là hai điểm của mặt phẳng phức biểu diễn hai
nghiệm của phương trình z22bz c 0, tìm điều kiện của b và c sao cho tam giác OAB
là tam giác vuông ( Với O là gốc tọa độ ).
Lời giải Chọn C.
Ta có ' b2 c
Nếu ' b2 c0 phương trình có hai nghiệmZ1,2 b ' (Loại vì O A B, , thẳng hàng)
Nếu ' b2 c0 phương trình có nghiệm kép (Loại)
Nếu ' b2 c0 Phương trình có hai nghiệm
Trang 21Lời giải Chọn D.
Câu 41: Hcho hai số phức ,z w thỏa mãn
B. P min 2 1 C. min
5 2 22
D. min
3 2 22
Lời giải Chọn C.
Trang 22Đường thẳng HI có PTTS
32
điều này cho thấy M z
đang nằm trên hình tròn tâm I3; 2
bán kính bằng 1
w i w i
điều này cho thấy N w đang thuộc nửa mặt phẳng tạo bởi đường
thẳng là trung trực của đoạn AB với A1; 2 , B2;1
2 3 -2
2 3 -2
Trang 23 min
22
M là giao của của BC và ( ) T M(2; 2 3) a b 4 3
Câu 43: Giả sử z z là hai nghiệm phức của phương trình 1, 2 2i z z 1 2 i z 1 3i
B M
5
Trang 24www.thuvienhoclieu.com Chọn D.
1 và A B=1, do đó tam giác OAB là tam giác đều
Trang 25Câu 46: Cho số phức z thỏa mãn z 1 2i Biết rằng tập hợp các điểm biểu diễn số phức2.
Trang 26www.thuvienhoclieu.com Câu 47: Cho số phức z thỏa mãn z 1 i Biết rằng tập hợp các điểm biểu diễn số phức2.
bằng bao nhiêu?
a b
P
52
P
Trang 27
Lời giải Chọn B
b a
b a
Trang 30Ta có z1 6 OM ; 6 z2 2 iz2 2 ON 2
Gọi 1
13
và K là điểm biểu diễn số phức z
13
, với I là trung điểm KN
K
M
Câu 55: Cho số phức z a bi a b , R thỏa mãn z2018z Hỏi có bao nhiêu cặp a b; thỏa mãn đề
bài:
Trang 31Gọi z x yi với x y ;
Ta có 8 z 3 z3 z 3 z 3 2z z 4
Trang 32Cách 1 Gọi M x y ; là điểm biểu diễn của z Các điểm A 2;1, B4, 7 , C1; 1
Ta có z 2 i z 4 7 i 6 2 MA MB 6 2, mà AB 6 2 MA MB AB Suy ra M thuộc đoạn thẳng AB
Phương trình đường thẳng AB y: x 3, với x 2;4 .
Trang 33m
5 2 2 732
Phương trình đường thẳng AB y: x 3, với x 2;4 .
22
Câu 59: Biết phương trình:
Trang 34Câu 60: Cho hai số thực b và c c 0
Kí hiệuA, B là hai điểm biểu diễn hai nghiệm phức củaphương trình z22bz c 0 trong mặt phẳng phức Tìm điều kiện của b và c để tam giácOAB là tam giác vuông (O là gốc tọa độ).
Lời giải Chọn B.
Ta có: 4z2 4(m 1)z m 2 3m0 Vì z1z2 1 m và z z1 2 m2 3mlà số thực
Trang 35m m
5
a b
a b
P
12
P
Lời giải Chọn C.
Trang 36www.thuvienhoclieu.com A.
73
S
73
S
Lời giải Chọn B.
Gọi M x y( ; ) là điểm biểu số phức z x yi x y ( , ) thỏa bài toán
Vậy tập hợp điểm M biểu diễn số phức z là đường thẳng 6x4y 3 0
Câu 66: Cho số phức z thỏa mãn 2 z 2 3 i 2 1 2i z Tập hợp các điểm M biểu diễn số phức z
trong mặt phẳng tọa độ Oxy là đường thẳng có phương trình nào sau đây?
A 20x16y 47 0 B 20x16y 47 0
C.20x16y47 0 D 20x16y47 0
Lời giải Chọn A.
Trang 37Vậy tập hợp điểm M biểu diễn số phức z là đường thẳng 20x16y 47 0
Câu 67: Tìm tập hợp các số phức z thỏa z thỏa z4 z 4 10
Ta có với mọi a thì phương trình z23z a 2 2a luôn có nghiệm phức.0
Trang 382 o
2 2
Trang 39Đặt
2 2
Khi đó Pmax , 4 P nên chọn A.min 3
Câu 70: Cho số phức z thỏa z 1 , gọi m M, lần lượt là giá trị nhỏ nhất, giá trị lớn nhất
2 2
Câu 71: Xét số phức z thỏa mãn iz 2i 2 z 1 3i 34. Tìm giá trị nhỏ nhất của biểu thức
(1 ) 2
P i z i
A P min 4 2 B P min 26 C min
9.17
P
D Pmin 3 2
Trang 40Lời giải Chọn A.
Gọi M x y A B I lần lượt là điểm biểu diễn các số phức z, 2 2 , 1 3 , 1 ( ; ), , , i i i
Câu 72: Cho số phức z thỏa mãn z 2 i z 4 7 i 6 2 Gọi M m, lần lượt là giá trị lớn nhất,
giá trị nhỏ nhất của z Khi đó 1 i P M 2m2 bằng
Khi đó từ giả thiết z 2 i z 4 7 i 6 2 suy ra NF1NF2 6 2
Mà F F 1 22 72 NF1NF2 F F1 2
Trang 41
3 6 1317
6 13 317
3 6 1317
Lời giải Chọn A.
Gọi A(0; 3), (4;1) B lần lượt là các điểm biểu diễn của z z 1, 2
Do |z i | 2 nên tập hợp điểm biểu diễn của z là đường tròn ( )C tâm I(0;1), bán kính2
Lấy M( )C là điểm biểu diễn của z Ta có T MA2MB
Trang 42Đẳng thức xảy ra khi M là giao điểm của đường thẳng BM và ( )C
M m lần lượt là giá trị lớn nhất, giá trị nhỏ nhất của biểu thức T z z z 1 z z 2 Tính
Vì A B O, , cùng thuộc đường tròn (C) và tam giác OAB đều nên suy ra:
m min T 2OA , khi đó K trùng với O hoặc 2 A hoặc B
Trang 43a
và
53
b
Trang 44
www.thuvienhoclieu.com Câu 76: Cho số phức z thỏa mãn z 1, gọi m M, lần lượt là giá trị nhỏ nhất, giá trị lớn nhất của
suy ra Pmin 3 m P, max 4 M M m 1
Nên Pw w 6 2 w 1 2x6 2 x12y2 2x3 2 2x2
.Đặt f x 2x3 2 2x2,x 1;1
Bảng biến thiên
Vậy Pmin 3 m P, max 4 M M m 1
Trang 45www.thuvienhoclieu.com Câu 77: Cho số phức z thay đổi và thỏa mãn z 1 i Tìm giá trị lớn nhất của biểu5thức P2 z 8i z 7 9 i bằng
Phân tích : mục tiêu tìm tọa độ điểm C sao cho MB2MC, nhận thấy IB2IM 2R nên ta
có hai cách tìm tọa độ điểm C như sau :
C
thì MB2MC
Cách 2 : Lấy điểm C thỏa mãn
14
C
Trang 46Ta có : P2MA MB 2MA MC 2AC5 5
Dấu « = » đạt được khi điểm C nằm trên đoạn AM
Câu 78: Cho các số phức z thỏa mãn z24 z 2i z 1 2 i
Tìm giá trị nhỏ nhất của biểu thức P z 3 2i
A.P min 4. B. P min 2. C. min
72
P
D. P min 3.
Lời giải Chọn D.
Gọi M x y ; là điểm biểu diễn số phức z trong mặt phẳng phức.
;2
M d x
.Gọi I 3;2 thì P IM Khi đó IMmin 3 hoặc min
7( ; )
2
d I d
Vậy P min 3.
Trang 47P
C. Pmax 106 D. Pmax 53
Lời giải Chọn C.
Gọi M x y ; , A1;1, B8;3, C 1; 2 lần lượt là điểm biểu diễn các số phức
Câu 80: Biết z z1, 2 5 4i và z là ba nghiệm của phương trình 3 z3bz2cz d 0 b c d, , ,
trong đó z là nghiệm có phần ảo dương Phần ảo của số phức 3 w z 1 3z22z3 bằng:
Trang 48A 12 B 8 C.4 D.0
Lời giải Chọn C.
Xét phương trình z3bz2cz d 0 b c d, , là phương trình bậc ba với hệ số thực nênluôn có một nghiệm thực là z 1
Do đó phương trình tương đương với: 2
1 2
Suy ra z3 5 4i
Khi đó : w z 1 3z22z3 z1 3 5 4 i2 5 4 i 25 2 z3 4i
.Vậy phần ảo của w z 1 3z22z3 là 4
Câu 81: Biết rằng hai số phức z ,1 z thỏa mãn 2 z1 3 4 i 1
P
994513
P
Lời giải Chọn C.
Đặt z3 2z2 thì z3 6 8 i 1 và P z z1 z z 3 2
Gọi M , A, B lần lượt là các điểm biểu diễn cho z , z và 1 z Khi đó:3
Điểm A nằm trên đường tròn C1 có tâm I13; 4 , bán kính R ;1 1
Điểm B nằm trên đường tròn C3 có tâm I36;8, bán kính R 3 1
Và điểm M nằm trên đường thẳng d: 3x 2y12 0
Bài toán trở thành tìm giá trị nhỏ nhất của P MA MB 2
Trang 49P I I
Câu 82: Cho z , 1 z là hai trong các số phức z thỏa mãn điều kiện 2 z 5 3 i , đồng thời5
z z Tập hợp các điểm biểu diễn của số phức w z 1 z2 trong mặt phẳng tọa độ
Oxy là đường tròn có phương trình nào dưới đây?
Trang 50P
13 12
Trang 51
Lời giải Chọn B.
a5b Suy ra tập hợp điểm 3 M biểu diễn số
phức z là phần tô đậm như trên đồ thị có tính biên là đường thẳng : x5y3
1
d
Cách 2:
Trang 52Đặt w z 2 2 i
Ta có
z z (z 1 2 )(i z3 1)i(z 1 2 ) (i z 1 2 )i
Trang 53Phân tích: Minh họa các điểm biểu diễn trên mặt phẳng phức ta thấy rằng tứ giác MNN M luôn là hình thanh cân (MM ∥ NN), nên để MNN M là hình chữ nhật ta chỉ cần có thêm điều kiện là tứ giác có một góc vuông nữa hoặc MMNN
Giả sử: z a bi a b , Ta có M a b ; và M a b ;
* Khi đó: z4 3 i 4a 3b 3a4b i
.Suy ra N4a 3 ;3b a4b
Trang 54Câu 88: Trong mặt phẳng phức, xét số phức z và số phức liên hợp của nó có điểm biểu diễn là M ; số
phức z4 3 i có điểm biểu diễn là N Gọi M N, lần lượt là hình chiếu của trên trục Biết rằng tứ giác hình chữ nhật Tìm giá trị nhỏ nhất của
Lời giải Chọn A
Câu 89: Trong mặt phẳng phức, xét số phức và số phức liên hợp của nó có điểm biểu diễn lần lượt là
; số phức có điểm biểu diễn là Gọi là điểm đối xứng với qua đường thẳng Biết rằng tứ giác là hình thoi Tìm phần ảo của để
25
534
413
Trang 55www.thuvienhoclieu.com Chọn A
Phân tích: Dựa vào tính chất hình thoi là tứ giác có hai đường chéo vuông góc và cắt nhau
tại trung điểm của mỗi đường
Phân tích: Từ yêu cầu bài toán ta nghĩ đến BĐT Bunhiacopxki, vấn đề còn lại là biến đổi để
xuất hiện thì bài toán được giải quyết xong
Ta có
Câu 91: Cho số phức và thỏa mãn và (hoặc
và ) Tìm giá trị lớn nhất của biểu thức
Trang 56Gọi là điểm biểu diễn số phức trong mặt phẳng Ta có
Trang 57i z
Trang 58Gọi các điểm biểu diễn của các số phức , , lần lượt là , ,
.Suy ra giá trị lớn nhất của bằng
Câu 94: Cho số phức thoả mãn Giá trị lớn nhất của biểu thức
bằng
Lời giải Chọn B.
2
2
MN OE
Trang 59Tập hợp biểu diễn thuộc các phần đường tròn cùng bán kính là có tâm là
, , , nằm chọn vẹn trong góc phần tư (bỏ đi các cungnhỏ)
Nhận xét: Nếu bài yêu cầu tìm thì ta cũng làm tương tự
Câu 95: Cho số phức thoả mãn Giá trị nhỏ nhất của biểu thức
51015
Trang 60Câu 100: Cho hai điểm A , là hai điểm biểu diễn hình học số phức theo thứ tự , khác và
thỏa mãn đẳng thức Hỏi ba điểm , , tạo thành tam giác gì? ( là gốctọa độ) ? Chọn phương án đúng và đầy đủ nhất
A Cân tại B Vuông cân tại C Đều D Vuông tại
Lời giải
Chọn C.
Hai điểm , là hai điểm biểu diễn hình học số phức theo thứ tự ,
Theo giả thiết suy ra: , và
Trang 61.Xét
.Vậy hay tam giác là tam giác đều