Tìm hiểu về bánh Tteok và các câu tục ngữ, thành ngữ liên quan đến bánh Tteok

Qua hình ảnh chiếc bánh Tteok đơn giản, nhỏ bé, người Hàn đã sáng tạo ra khá nhiều câu tục ngữ, quán dụng ngữ rất có giá trị. Mỗi câu là một tinh hoa, một vốn quý, một hoàn cảnh, một cách thức và hoàn cảnh sử dụng cũng như ý nghĩa khác nhau. Bên cạnh sự phong phú, đa dạng kể trên không thể phủ nhận rằng tục ngữ, thành ngữ Hàn gắn liền với hình ảnh”bánh Tteok”đã phần nào phản ánh được nhiều khía cạnh của cuộc sống, đem đến cho người đọc, người nghe một thế giới tâm tư, những quan niệm đặc trưng của người dân”xứ sở Kim Chi”.

252

TÌM HIỂU VỀ BÁNH TTEOK VÀ CÁC CÂU TỤC NGỮ, THÀNH NGỮ LIÊN QUAN ĐẾN BÁNH TTEOK

SVTH: Nguyễn Hồng Ngọc, Nguyễn Thị Như Hoa 2H-13

GVHD: ThS Lê Thành Trang

I PHẦN 1:MỞ ĐẦU

1 LÝ DO LỰA CHỌN ĐỀ TÀI

Nổi bật lên như một trong”Bốn con rồng của châu Á”vào giữa thập niên 1960 và thập niên 1990, Hàn quốc ngày nay không chỉ được biết đến là một đất nước năng động , hiện đại, có nền kinh tế phát triển mà còn là một đất nước có truyền thống văn hóa lâu đời được xây dựng và gìn giữ qua hàng ngàn năm lịch sử Văn hóa Hàn Quốc giàu có , đa dạng , phong phú và ẩ n chứa trong mình rất nhiều điều vô cùng kì thú Chính vì vậy khám phá văn hóa Hàn Quốc luôn là một đề tài hấp dẫn mà nhiều người nước ngoài đặc biệt là những người trẻ giống như chúng tôi muốn tìm tòi và nghiên cứu một cách sâu sắc hơn

Nhắc đến văn hóa Hàn Quốc không thể không kể đến một nền ẩm thực độc đáo luôn được người dân Hàn Quốc tự hào giới thiệu mỗi khi quảng bá hình ảnh đất nước mình ra với bạn bè năm châu Và trong nền ẩm thực đ ã trải qua bao năm lịch sử ấy chúng tôi bắt gặp hình ảnh bánh tteok (떡) - biểu tượng văn hóa điển hình của đất nước và con người xứ Cao Ly Hơn là một loại bánh đơn thu ần, Tteok đã mang cả giá trị tinh thần của con người nơi đây Có một câu nói vẫn thường được nhắc đến rằng: “태어나 죽을 때까지, 한국인의

삶 속엔 떡이 있었다”nghĩa là”Từ khi sinh ra đến lúc chết đi trong cuộc đời của người Hàn Quốc đều có bánh tteok” Câu nói này th ể hiện tầm quan trọng của bánh tteok trong đời sống tinh thần của người dân Hàn Quốc Bánh tteok là m ột món ăn không thể thiếu, luôn gắn liền với mỗi phút giây trong cuộc sống của họ.Hình ảnh tteok còn được người dân Hàn Quốc ưu ái đưa vào chính những lời ăn tiếng của mình từ xa xưa , mà cụ thể hơn là những câu tục ngữ hay những thành ngữ Chính vì muốn tìm hiểu sâu sắc hơn về điều này

mà bài nghiên cứu khoa học”Tìm hiểu về bánh tteok thông qua ngôn ngữ Hàn Quốc”đã

được thực hiện

2 MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU

- Để đáp ứ ng nhu cầu tìm hiểu về bánh Tteok và hình ảnh bánh Tteok trong tục ngữ

và thành ngữ tiếng Hàn Quốc

253

- Nâng cao khả năng thu thập, phân tích và tổng hợp tài liệu, rèn luyện kĩ năng nghiên cứu khoa học, kĩ năng viết và biên dịch của bản thân

3 PHẠM VI NGHIÊN CỨU

- Giới thiệu sơ lược và khái quát về bánh Tteok

- Phân tích khái quát về khái niệm và đặc điểm tục ngữ, thành ngữ, đặt cơ sở lí luận cho vấn đề nghiên cứu

- Nghiên cứu tập trung vào phân tích ngữ nghĩa của các câu tục ngữ, thành ngữ

- Phân loại và có đối chiếu với một số các câu thành ngữ, tục ngữ tương đồng trong

Tiếng Việt

4 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

- Khảo sát tài liệu liên quan và các công trình nghiên cứu đã có để xây dựng cơ sở lí luận và thực tế cho nghiên cứu Ngoài ra, còn sưu tầm thêm tư liệu thông qua sách báo và Internet

- Sưu tập và chọn lọc các đơn vị tục ngữ có liên quan đến nội dung nghiên cứu, dịch nghĩa và phân tích ý nghĩa, các yếu tố văn hóa hàm chứa tron g các đơn vị tục ngữ tiếng Hàn

- Tìm và đối chiếu với các đơn vị tục ngữ trong tiếng Việt có nghĩa tương đương

II.PHẦN 2: TÌM HIỂU CHUNG VỀ BÁNH TTEOK

Truyền thống ẩm thực của Hàn Quốc kéo dài xuyên suốt lịch sử phát triển và tồn tại của nó: khoảng hơn 5000 năm về trước Với quãng thời gian tồn tại dài như vậy thì chẳng

có gì đáng ngạc nhiên khi những công thức, bí kíp nấu ăn lại phát triển cực kì hưng thịnh

Đầu tiên và trên hết phải khẳng định 1 điều rằng, món ăn Hàn Quốc là đại diện cho sự cân bằng và sức khỏe, sự đa dạng, hòa hợp giữa âm- dương về cả màu sắc lẫn hương vị Và

bánh Tteok chính là một minh chứng tiêu biểu cho những đặc trưng ấy

1 Ý NGHĨA TÊN GỌI CỦA BÁNH”떡”

Chữ”tteok”có thể hiểu theo hai nghĩa: Thứ

nhất,”tteok”là một từ thuần Hàn chỉ loại bánh được làm

từ gạo,tạm được dịch là”bánh gạo” Thứ hai,

chữ”tteok”còn có thể được hiểu như cách làm món bánh

từ gạo với các quy trình sẽ được nói ở phần sau Ở đây,

chữ”tteok”có thể được dịch như chữ”chưng”hay

chữ”hấp”trong tiếng Việt Ngoài ra loại bánh này còn có

một tên gọi kh ác là”pyeon”nghĩa là”phiến” Đây là một

từ tiếng Hán có nghĩa là”tấm”, hay nó còn có ý nghĩa là nhỏ và phẳng Ngày nay, bánh Tteok có rất nhiều loại, cùng với đó là rất nhiều tên gọi khác nhau Từ chiếc bánh tteok

254

thuần túy, người ta đặt tên các loại bánh tteok theo các loại nguyên vật liệu được trộn vào trong quá trình làm bánh

2.NGUỒN GỐC , CÁC GIAI ĐOẠN PHÁT TRIỂU VÀ MỘT SỐ LOẠI BÁNH TTEOK TIÊU BIỂU TRONG TỪNG THỜI KÌ

Từ kỉ nguyên đồ đồng, cư dân sinh sống ở bán đảo Hàn đã bắt đầu gieo trồng lúa.Vì vậy có thể nói, người dân Hàn Quốc đã có truyền thống gắn bó với nền nông nghiệp trồng lúa từ lâu đời Họ coi lúa gạo là nguồn gốc của tất cả các loại hạt trong vũ trụ, là quà tặng quý giá nhất cho sự sống trên mặt đất Một hạt lúa cũng được coi như một bảo vật, là loại hạt đại diện cho bầu trời Chính vì thế,nó không thể thiếu trong nghi thức tế lễ của người dân Hàn Quốc Từ hạt gạo đơn thuần ban đầu, con người đã sáng tạo ra những món ăn khác được làm từ gạo Người ta biết giã gạo và nặn thành hình bánh thật đẹp để dâng lên trời đất Và sau đó bánh Tteok ra đời

Ttoek không chỉ là một trong những món ăn mang tính biểu tượng cho Hàn Quốc mà còn là một trong món ăn xuất hiện sớm nhất của đất nước này Youn- một nhà nghiên cứu người Hàn đã nói: “Tại Hàn Quốc, người ta đã làm làm bánh Tteok từ khoảng 2000 năm trước, tức là vào thời Tam quốc (Silla, Beakje và KoKuryo), tính đến nay đã có gần 200 loại bánh gạo khác nhau_nói một cách chính xác là 198 loại.” Sau đây, hãy cùng nhìn lại quá trình phát triển của bánh Tteok qua các thời kì:

Trước thời Tam Quốc:

Hầu hết các nhà nghiên cứu đều chỉ ra rằng người Hàn Quốc đã biết làm thức ăn từ bột của các loại lương thực và ngữ côc, đem hấp chín trong nồi đất Đồ ăn được làm từ các loại hạt và được hấp chín trong nồi đất đầu tiên được gọi là”시루떡”(“Sirutteok”trong đó”Siru”nghĩa là”nồi đất”) Sau đó, theo một số ghi chép của tác giả người Nhật Totaychi trong tác phẩm”Jongjangwonseomun”năm 752, ta thấy có sự xuất hiện của các loại bánh giống bánh tteok ngày nay như: “Tetupyeong”(bánh đậu xanh),”Sotupyeong”(bánh đậu đỏ)”Jeonpyeong”(giống bánh đa) gọi là”Irimochihi”nghĩa là”bánh tteok rán trong dầu”…Chứng tỏ, vào thời điểm đó, người Hàn đã biết làm các loại tteok đa dạng Người ta dùng các loại tteok này chủ yếu trong các bữa ăn chung tượng trưng cho sự đoàn kết và hưng thịnh của cộng đồng

Thời Silla thống nhất

Trải qua thời Tam Quốc, đến thời Silla thống nhất, xã hội ổn định và nền nông nghiệp với trọng tâm là việc trồng lúa ngày càng phát triển Vì vậy trong thời kì này, việc làm

255

bánh tteok với nguyên liệu chủ yếu là gạo nếp trở nên phổ biến hơn Ngoài ra, một số câu chuyện về thời Silla cũng cho chúng ta thấy một số loại bánh tteok mà họ ăn thời đó là ngũ cốc được hấp chín rồi trộn lên như”Huintteok”(bánh tteok trắng),”Injolmi”(bánh phủ bột đậu), hay”Jolpyeon”(bánh tteok in hình hoa)… Đồng thời, phong tục ăn bánh tteok vào dịp cuối năm của người dân Hàn đã có từ thời kì đó

Hyoso(692~702) cũng có loại bánh tteok được gọi là”Solpyeong”.”sol”ở đây có nghĩa là”lưỡi”và âm này cũng gần giống với âm”jol”trong”Injolmi”và”Jolpyeon”nên các loại bánh này đều có hình dáng giống như chiếc lưỡi Tteok thời kì này cũng đã được coi là một trong những món ăn quan trọng dùng để

tế lễ

Thời Goryeo

Đây là thời kì hưng thịnh nhất so với các thời kì

trước Cùng với sự phát triển kinh tế, việc tăng sản lượng

của lương thực và các loại ngũ cốc nhờ chính sách

khuyến nông đã mang đến sự dư thừa về kinh tế và sự

phát triển của văn hoá tteok lại được thúc đẩy thêm một

bước nữa Trong tác phẩm có tên”Geogapilyong”của

Trung Quốc có nói đến 1 loại tteok tên gọi

là”Goryeoyulgo”và trong tác phẩm”Lịch sử Haetong”của Han Ji Yun cũng giới thiệu những kiến thức về loại bánh này, đồng thời khen người Goryeo làm”Yulgo”rất ngon.”Yulgo”là một loại”Pamsolki”(bánh tteok hạt dẻ) được làm từ bột gạo nếp và bột hạt

dẻ trộn vào nhau, rưới mật ong lên và hấp trong nồi đất Trong tác phẩm”Jipongyusol”của Lee Su Kwang có viết”làm”Jongaepyeong”vào ngày”sangsa”(Tết đoan ngọ) để ăn” Để làm bánh này, người ta trộn lá ngải nhỏ vào bột gạo làm bánh Với cách làm như thế này,

ta có thể đoán đây chính là nguyên hình của bánh”Ssuksolki”thời nay Ngoài ra, thời đó cũng đã có các loại bánh như”Songkitteok”(bánh có vị vỏ thông) và”Sansamsolki”(bánh có

vị sâm núi).Trong một số tác phẩm khác còn có nhắc đến loại bánh tên”Sutan”(bằng bột mì

và bột gạo, ăn với mật ong) và”Susujonpyeong”(bột kê,đậu đỏ, rán trong dầu) Trong cuốn”Lịch sử Goryeo”cũng nói đến việc ăn bánh”Jongaepyeong”vào ngày”sangsa”và ăn bánh”Sutan”vào dịp rằm tháng 6, cho thấy bánh tteok đã dần dần chiếm được vị trí như một món ăn trong các dịp lễ tết của dân tộc

Thời Joseon

Bước sang thời Joseon, cùng với sự phát triển của kĩ thuật sản xuất và các phương pháp gia công chế biến trong nông nghiệp, văn

256

hoá ẩm thực của người dân Hàn Quốc cũng ngày càng phát triển Theo đó, các loại bánh tteok và mùi vị của bánh cũng ngày càng trở nên đa dạng và phong phú Đặc biệt bánh tteok ngày càng được phát triển để phục vụ cho nhiều tầng lớ p nhân dân Khác với loại bánh tteok thuần tuý đầu tiên chỉ được làm từ bột gạo hay bột ngũ cốc hấp chín, các loại bánh tteok này được kết hợp giữa các loại ngũ cốc khác nhau cùng với các loại trái cây, hoa, cây cỏ hoang dã, hay các loại thuốc, đã đem lại sự biến hoá đa dạng về hình dáng

dẻ),”Ssuksolki”(bánh nhân ngải) giống như hiện nay.”Seoktanpyeong”(bánh làm từ bột nếp, hạt thông, táo tàu trộn vào rồi rắc đậu đỏ lên),”Tohaengpyeong”(bánh làm từ bột nếp trộn với nước đào ép rồi hấp lên),”Kkulsolki”(bánh mật ong),”Sokipyeong”(bánh nấm),”Mutteok”(bánh củ cải),”Songkitteok”(bánh làm từ bột gạo và vỏ thông non),”Sangjapyeong”(bánh làm từ bột gạo tẻ, hạt dẻ và mật ong),”Sansampyeong”(bánh nhân sâm núi),”Kamjapyeong”(bánh khoai tây),”Kitangao”,”Yulgo” Ngoài các loại bánh quen thuộc là”Sirutteok”,”Patsirutteok”,”Kongsirutteok”, còn có một số loại bánh khác như”Kkuljalpyeon”(bánh mật ong),”Noktupyeong”(bánh đậu xanh),”Kkejalpyeon”(bánh

đao),”Tutoptteok”,”Hontonpyeong” ”Kyeongtan”và”Tanjaryu”cũng là hai loại bánh tteok mới được làm ra ở thời Joseon Thời kì sau này, bánh”Tanjaryu”ngày càng trở nên đa dạng với nhiều loại mới, như bánh”tanja hạt dẻ”,”Tanja vỏ chanh”,”Tanja khoai sọ”,”Tanja hồng khô”,”Tanja khoai mỡ”,”Tanja mật ong” Hơn nữa, ở thời Joseon, các phong tục trong các ngày lễ kỉ niệm đều được phổ biến rộng khắp, và trong tất cả các nghi lễ, dù bữa tiệc lớn hay nhỏ, trong các nghi thức cúng bái, bánh tteok đều được coi như một món ăn

thiết yếu

Từ sau cận đại

Cuối thế kỉ XIX, cùng với những

biến động mạnh mẽ của xã hội, lịch sử

của bánh tteok cũng bị thay đổi Điểm

thay đổi lớn nhất là bánh tteok từ lâu đã

được người dân Hàn Quốc yêu thích và

coi như đồ ăn vặt, thức ăn trong những ngày đặc biệt hay dùng để thay thế cho cơm đã dần dần bị loại trừ trong thực đơn Thay vào đó là món bánh có nguồn gốc từ phương Tây – bánh mì Ở thời kì này, có thêm một số loại”Sirutteok”được trộn thêm đậu xanh như”Kongpeomuritteok”,”Kongsolki”,”Kongsirupyeon”,”Soemeoritteok”.”Injeolmi”,”Tor

hợp,”Sinseonpugwipyeong”,”Heuntteok”,”Puktteok” là các bánh được trộn các loại dược liệu như bạch thuật, cây irit, sơn dược là các loại tteok mà người dân thường tự làm để ăn.Tuỳ theo các nguyên liệu bên trong nhân bánh tteok mà tên gọi của bánh tteok cũng rất

257

đa dạng, như”Susutteok”(bánh tteok nhân kê),”Pattteok”(bánh tteok nhân đậu

ngải),”Hopaktteok”(bánh tteok nhân bí đao) “Paekseolki”là tên gọi dành cho bánh tteok được hấp lên có màu trắng như tuyết.“Tuteoptteok”là bánh tteok được ví như cuộc trò chuyện ấm áp và thân mật.“ssuktteok”là loại bánh tteok mà khi nhào bột, người ta trộn thêm ngải vào rồi rán lên.“Kaetteok”là tên gọi dành cho bánh tteok được nhào và nặn ra một cách tuỳ ý, không theo khuôn mẫu.”Pintaetteok”là loại bánh tteok được nặn phẳng giống như chiếc giường.”Jangtteok”là loại bánh mà khi nhào bột, người ta nêm gia vị là tương ớt và tương toenjang.”Joraengitteok”là loại bánh tteok được làm có hình dáng như chiếc rổ Vì vậy loại bánh này còn có ý nghĩa giúp ngăn chặn được những tai hoạ và điềm

xấu…

Ngoài ra, còn một số loại bánh tteok khác, như”Joyaktteok”có màu giống như đá thạch anh hay mã não,”Kyeongtan”tròn và đẹp giống như ngọc bích,”Taltteok”có hình tròn giống như mặt trăng,”Kochitteok”có hình dáng giống như cái kén của con tằm,”Karaetteok”là bánh tteok nặn tròn rồi được kéo dài ra,”Ssukkulle”có hình dáng cuộn lại,”Songpyeon”là bánh tteok nhỏ với hương thơm của lá thông,”Jeolpyeon”là bánh được cắt ra từ những chiếc bánh tteok nặn hình phẳng,”Seokryupyeong”được nặn hình giống như quả lựu,”Mujikaetteok”lại là bánh tteok có màu sắc đẹp như cầu vồng Dù không còn chiếm vị trí độc tôn như trước nhưng bánh tteok vẫn là món ăn thiết yếu không thể thiếu để dâng lên trong nghi thức tế lễ và các dịp quan trọng

Có thể thấy rằng bánh tteok là loại bánh có lịch sử từ lâu đời, đã cùng với người dân Hàn Quốc trải qua các thăng trầm và biến động trong lịch sử.Bánh tteok gắn bó mật thiết đối với đời sống hằng ngày con người Chính vì vậy, việc hình ảnh bánh”tteok”tồn tại từ rất sớm trong tục ngữ, quán ngữ của người đân nơi đây là một điều hoàn toàn tự nhiên, dễ hiểu

III PHẦN 3: BÁNH TTEOK (떡) TRONG TỤC NGỮ, THÀNH NGỮ HÀN QUỐC

1 TRONG TỤC NGỮ

Tục ngữ là thể loại văn học dân gian nhằm đúc kết kinh nghiệm , tri thức của nhân

dân dưới hình thức những câu nói ngắn gọn , súc tích, có nhịp điệu, dễ nhớ, dễ truyền Nội dung tục ngữ thường phản ánh những khinh nghiệm lao động sản xuất , ghi lại các hiện tượng xã hội hoặc triết lí dân gian của dân tộc Trong các câu tục ngữ Hàn Quốc có sử dụng các biện pháp tu từ đa dạng , sử dụng nhiều biểu hiện ẩn dụ Tục ngữ sử dụng ngôn ngữ đại chúng và thường mượn những sự vật quen thuộc trong cuộc sống hằng ngày để đưa vào làm hình ảnh ví von.Và bánh tteok cũng là một trong những hình ảnh như vậy

258

Tục ngữ phê phán, châm biếm

Là tục ngữ dùng để công kích nhược điểm hay lỗi lầm,

những thói hư tật xấu tồn tại trong xã hội Nó chứa đựng

những điều thú vị và mang tính chất phê phán nhẹ nhàng

xong cũng rất thâm thúy, sâu sắc

•”개 그림 떡 바라듯”–”con chó ước ao cái bánh tteok

trong bức tranh” Ý của câu nói là ám chỉ nh ững người luôn

có tâm lí ỷ lại , chờ đợi, mong muốn có đợi một cái gì đó rất xa vời một cách vô ích , vô vọng mà không chịu lao động, cố gắng làm việc nên hiển nhiên là không bao giờ đạt được

Có thể hiểu nghĩa tương tự như câu”Há miệng chờ sung”mà người Việt ta hay dùng

• Câu”떡 주고 뺨 맞는다”–”cho tteok lại bị ăn tá t”ý nói làm việc tốt để giúp đỡ người khác nhưng cái nhận được lại là sự tức giận , có khi là la mắng , chửi bới Gần nghĩa với câu”Làm ơn mắc oán”trong Tiếng Việt Cũng với hàm ý tương tự , tục ngữ Hàn Quốc còn có câu”떡 달라는데 돌 준다”-”đòi bánh tteok lại đưa cho đá”nghĩa là bị đối xử hoàn toàn khác với những gì bản thân mong muốn

•”남의 떡으로 조상 제 지낸다”hay”남의 떡에 설 쇤다”_“tế lễ bằng bánh tteok của người khác”, dùng để ám chỉ hành động cướp công của người khác , dùng công sức thành quả lao động của người khác để chuộc lợi cho mình

• Hai câu tục ngữ”떡도 나오기 전에 김칫국부터 마신다”(bánh chưa đến đã uống canh kimchi trước), hay”떡

줄 사람은 생각하지도 않는데 김칫국부터 마신다”(người

ta còn chưa nghĩ đến việc cho bánh mà đã uống canh kimchi trước) đều được dùng với nghĩa cười nhạo ai đó mặc dù việc tốt còn chưa thấy đâu nhưng đã mơ ước đến chuyện đón nhận việc đó Khi ăn tteok người ta thường ăn với kim chi củ cải hay kim chi nước và tteok thì khô nên ăn với kim chi nước thì rất dễ nuốt Nhưng chưa có bánh tteok đã uống canh kim chi thì thật là vô nghĩa

•”남의 손의 떡은 커 보인다”hay”남의 손의 떡이 더 커 보이고 남이 잡은 일감이

더 헐어 보인다”–”bánh tteok trong tay người khác có vẻ to hơn” ,”công việc của người khác có vẻ dễ hơn.”Phê phán những người không biết thỏa mãn với những gì mình đang có,

mà luôn so đo với những thứ của người khác

•”입에 문 떡도 못 먹는다”–”Bánh tteok đến miệng rồi mà lại không ăn được” Cũng giống như một câu mà người Việt Nam hay nói ”Miếng ăn đến miệng rồi mà c òn rơi mất”, câu nói ám chỉ việc gì sắp hoàn thành xong rồi cuối cùng lại đổ bể Câu nói này như một lời than thở hoặc trách móc khi để một cơ hội tốt vụt mất một cách dễ dàng

Tục ngữ về mối quan hệ con người

Mối quan hệ con người là mối quan hệ tác động tương hỗ giữa con người với con

259

người trong cuộc sống Đó cũng là quan hệ liên kết cá nhân

với tập thể, giữa các cá nhân trong một tập thể với nhau ,

giữa các thành viên trong gia đình,

•”내떡이 두개면 남의 떡도 두개다”–”của tôi hai cái

bánh tteok thì của người khác cũng hai cái” Là muốn đề

cặp đến mối quan hệ giữa người với người trong cuộc sống ,

câu tục ngữ có nghĩa n ếu như mình đối xử tốt, công bằng với người khác thì người ta cũng

sẽ đối xử với mình như thế Ngoài ra người Hàn Quốc còn có một câu tục ngữ khác cũng mang ý nghĩa tương đương đó là ”가는 떡이 커야 오는 떡이 크다”_“bánh tteok đi có to thì bánh tteok đến mới to” Mình cho đi bao nhiêu thì sẽ được nhận lại bằng ấy

•”떡 해 먹을 집안”–”trong nhà làm bánh ăn tteok”Trước kia, mỗi khi trong nhà có chuyện lục đục, không may mắn, suôn sẻ thì người Hàn Quốc hay làm bánh Tteok để cúng lễ giải hạn

Vì vậy ý của câu tục ngữ trên là ám chỉ những gia đình mâu thuẫn , cãi vã giữa các thành viên với nhau Tuy sống chu ng một nhà nhưng không hòa thuận nên suốt ngày ồn ào như đang chuẩn bị làm lễ giải hạn

• Câu”떡 떼어 먹 듯하다”dùng để chỉ sự bình đ ẳng, phân công công việc rạch ròi , rõ ràng cho từng người thực hiện một cách công bằng giống như việc chia bánh tteok để ăn vậy

Tục ngữ kinh nghiệm đời sống

Là tục ngữ chứa đựng những tri thức, lời khuyên răn , dạy b ảo mà người xưa đúc kết lại và truyền lại cho những thế hệ sau

Câu tục ngữ này có ý nghĩa khuyên răn chúng ta nên tập chung hoàn thành công việc của mình trước thay vì cứ tham gia một cách vô ích vào việc của người khác

•”누워서 저절로 입에 들어오는 떡은 없다”–”Nằm một chỗ thì ko dưng có bánh tteok để ăn”, nhắc nhở ta nếu không biết nỗ lực, cố gắng lao động bằng chính công sức của mình thì sẽ chẳng đạt được thành quả gì Câu tục ngữ này tương đương với câu ”Tay làm hàm nhai”hay”Có làm thì mới có ăn, không dưng ai dễ đem phần đến cho”trong tiếng Việt

•”떡국이 농간한다”_”Canh bánh Tteok làm càn”

Tteokkuk còn có tên gọi khác là cheomsebyeong, có nghĩa

là”những miếng bánh gạo mang tuổi đến”vì người Hàn Quốc

xưa tin rằng họ tăng thêm một tuổi khi và chỉ khi ăn xong bát

canh bánh gạo lúc Giao thừa Bởi vậy tteokkuk tượng trưng

cho tuổi tác Câu nói trên có nghĩa: những người dù không có

260

nhiều tài năng hay quá giỏi giang nhưng có nhiều kinh nghiệm lâu năm thì vẫn có thể đảm đương, xử lý công việc hiệu quả, tinh tường mọi việc Câu tương đương trong Tiếng Việt là”Già lên lão”

•”노인 말을 들으면 자다가도 떡이 생긴다”–”nếu nghe lời những người lớn thì đang ngủ cũng thấy bánh tteok”, khuyên con người ta nên nghe theo lời dạy của những người đi trước, vì họ là những người đã có nhiều kinh nghiệm trong cuộc sống

•”떡방아를 찧어도 옳은 방아를 찧어라”–”giã bánh cũng phải giã cho đúng cách”khuyên người ta khi làm bất cứ việc gì dù lớn hay nhỏ , dễ hay khó thì đều cần phải làm theo đúng trình tự bài bản, làm từ cái đơn giản đến cái phức tạp, có thể mới thành công được

•”누워서 떡먹기”–”nằm ăn bánh tteok” Người ta nói đến việc thực hiện một việc rất dễ dàng như là ăn bánh tteok cũng giống như câu”Dễ như trở bàn tay”

•”여름비는 잠비요 가을비는 떡비다”–”mưa hè là mưa ngủ, mưa thu là mưa bánh”như một câu khắc họa lại thói quen sinh hoạt của người Hàn Quốc Đó là mùa hè mưa thì tốt nhất là đi ngủ , còn mùa thu mưa thì người ta thường làm bánh tteok để ăn cho đỡ nhạt miệng

•”떡고리에 손 들어간다”_”xỏ được tay vào vòng bánh Tteok”chỉ việc cuối cùng cũng đạt được những điều mình luôn ao ước bấy lâu

•”기름떡 먹기다”–”Ăn bánh tteok rán trong dầu ”xuất phát từ việc ăn bánh tteok rán vừa ngon miệng lại vừa dễ ăn Cũng giống như câu ”Dễ như chở bàn tay ”ý chỉ việc gì đó rất dễ thực hiện mà không phải tốn công sức hay nỗ lực gì

•”싼 게 비지떡”–”bánh rẻ là bánh bã đậu”Câu tục ngữ có nghĩa là đồ vật gì giá rẻ thì chất lượng cũng không thể tốt được , giống như người Việt ta có câu”Của rẻ là của ôi”hay”Tiền nào của nấy”

•”보기 좋은 떡이 먹기도 좋다”–

”Bánh tteok mà nhìn đẹp thì ăn sẽ vừa

sạch thì mát , bát sạch ngon cơm ”trong tiếng Việt , có ý nghĩa vật gì đó có hình thức bên ngoài đẹp thì nội dung bên trong cũng tốt Đối với con người thì những ai có vẻ về ngoài đứng đắn, chỉn chu thì bản chất con người bên trong cũng tốt

•”떡 본 김에 제사 지낸다”–”Nhân tiện th ấy tteok

thì tế lễ luôn” Vào thời xa xưa, bánh tteok là một món ăn

đặc biệt, không phải lúc nào cũng có thể dễ dàng có được

Mặt khác, ngày cúng tế hay đám giỗ lại là một dịp quan

trọng trong năm Mỗi khi đến dịp này, người Hàn Quốc

ngày trước thường gặp rất nhiều khó khăn trong việc

261

chuẩn bị đồ tế lễ (thức ăn) Bánh tteok ở đây tượng trưng cho”cơ hội tốt”còn”제사”chính là”việc lớn”_ những việc quan trọng Câu tục ngữ mang nghĩa : Khi có một cơ hội tốt thì tiện thể làm những việc cần thiết luôn Gần tương tự như câu”Một công đôi việc” Đồng thời, câu nói trên khẳng định tầm quan trọng của bánh tteok trên bàn tế lễ của người Hàn Quốc, chỉ cần có bánh tteok làm đồ cúng thì cũng đủ thành m ột bàn cúng để dâng lên thần linh và các vị tổ tiên

Ngoài những câu tục ngữ kể trên, người Hàn Quốc còn có những tục ngữ khẳng định

vị trí đ ặc biệt của bánh tteok như là : “밥 위의 떡”-”tteok đặt trên cơm”ý nói sự cuốn hút

và thơm ngon của món bánh này khiến người ta sau khi ăn cơm no r ồi vẫn có thể ăn thêm được Hay câu”밥 먹는 배 따로 있고, 떡 먹는 배 따로 있다”-”có bụng dành để ăn cơm,

có bụng dành để ăn bánh tteok”cũng có ý nghĩa tương tự

2 TRONG THÀNH NGỮ

ngữ phần lớn không phải là một câu đầy đủ, không thể thay thế và sửa đổi về mặt ngôn từ Thành ngữ thường được sử dụng như một thành phần để tạo thành những câu nói hoàn chỉnh trong từng trường hợp nhất định

Không chỉ được bắt gặp nhiều trong các câu tục ngữ , tteok còn được dùng như một hình ảnh so sánh thường gặp trong các quán dụng ngữ Hãy cùng điểm qua một số ví dụ sau đây:

•”그림의 떡”nói đến những điều , những vật mà cho dù có vừa lòng đến đâu nhưng vẫn không thể sử dụng được, không thể có được

•”떡(이) 되다”được dùng trong những trường hợp k hi nói đến ai đó bị lăng nhục hay

bị đòn rất nặng

•”떡국을 먹다”–”Uống canh tteok.”Canh tteok (tteokguk) là món ăn không thể thiếu trong mỗi dịp Tết của người Hàn Quốc Công việc chuẩn bị và những công đoạn làm món canh này tượng trưng cho lời chào năm mới và sự tái sinh của vạn vật Tất cả mọi người đều mong muốn được thưởng thức ít nhất một bát tteokguk mỗi khi Tết đến Và câu thành ngữ này thường được sử dụng trong hoàn cảnh đó , ý nói : Tết đến, ăn thêm một bát tteokguk thì cũng già thêm một tuổi

• Câu”일주일간 안감았더니 머리가 떡이 됐다”trong tiếng Hàn nghĩa là”Mái tóc không gội suốt một tuần giống như

là tteok” Ở đây người ta dùng câu nói này như một lời nhận xét rằng: mái tóc của ai đó không gội trong suốt một tuần thì sẽ không được sạch sẽ , sẽ giống như bánh tteok dính vào nhau không thể gỡ ra được

• Câu”떡이 되도록 술을 마셨다”nghĩa là”Uống rượu đến mức giống như là bánh tteok” Dùng để chỉ trạng thái say bí tỉ c ủa một người uống quá nhiều rượi đến mức không