Giáo trình Trang bị điện 2 - Nghề: Điện công nghiệp - CĐ Kỹ Thuật Công Nghệ Bà Rịa-Vũng Tàu

(NB) Giáo trình Trang bị điện 2 này được biên soạn theo chương trình chi tiết chuyên ngành Điện Công nghiệp, dùng cho hệ cao đẳng nghề. Tài liệu này là loại giáo trình nội bộ dùng trong nhà trường với mục đích làm tài liệu giảng dạy cho giáo viên và tài liệu học tập cho học sinh, sinh viên. Giáo trình trình bày những vấn đề cốt lõi nhất của mô đun Trang bị điện 2. Các bài học được trình bày ngắn gọn, dễ hiểu. Các kiến thức trong giáo trình được tham khảo từ rất nhiều nguồn khác nhau.

Bà R a –Vũng Tàu, năm 2016 ị

TUYÊN B  B N QUY NỐ Ả Ề

Tài li u này thu c lo i sách giáo trình nên các ngu n thông tin có thệ ộ ạ ồ ể 

được phép dùng nguyên b n ho c trích dùng cho các m c đích v  đào t o vàả ặ ụ ề ạ  tham kh o.ả

M i m c đích khác mang tính l ch l c ho c s  d ng v i m c đích kinhọ ụ ệ ạ ặ ử ụ ớ ụ  doanh thi u lành m nh s  b  nghiêm c m.ế ạ ẽ ị ấ

L I GI I THI UỜ Ớ Ệ

Giáo trình Trang b  đi n ị ệ 2 này đư cợ  biên so n theoạ  chư ngơ  trình chi 

ti t chế uyên ngành Đi n Côngệ  nghi p, dùng cho ệ hệ cao đ ng ngh ẳ ề  Tài liệu này  là  lo iạ   giáo  trình n iộ   bộ  dùng  trong nhà trư ngờ   v iớ   m cụ   đích  làm  tài 

li uệ   gi ngả   dạy  cho  giáo  viên  và tài li u h c t p choệ ọ ậ   h cọ   sinh,  sinh  viên. Giáo trình trình bày những v nấ  đề c tố  lõi nh tấ  c aủ  mô đun Trang b  đi n 2ị ệ  Các  bài  h cọ   đư cợ   trình  bày  ng nắ   g n,ọ   d  hi u.ễ ể   Các ki n th c trong giáoế ứ  trình được tham kh o t  r t nhi u ngu n khác nhau.ả ừ ấ ề ồ

Chúng tôi mong rằng các sinh viên tự tìm hi uể  trư cớ  m iỗ  v nấ  đề và 

k tế  h pợ  với bài gi ngả  trên l pớ  c aủ  giáo viên đ  vi cể ệ  h cọ  môn này đ tạ  hi uệ  quả

Trong quá  trình  giảng  dạy và  biên  so nạ   giáo  trình  này,  chúng  tôi  đã 

nh nậ   đư c sợ ự  đ ngộ   viên  c aủ   quý  thầy,  cô  trong  Ban  Giám  Hi uệ   nhà trường  cũng  như  những  ý ki nế   c aủ   các  đ ng nghồ i pệ   trong  khoa  Điện   Chúng tôi xin chân thành cảm ơn và  hy  v ngọ   r ngằ   giáo  trình  này  sẽ  giúp cho  vi cệ   dạy  và  h cọ   môđun Trang b  đi n 2ị ệ   c aủ   trư ngờ   chúng  ta  ngày càng t tố  hơn

M cặ  dù đã r tấ  nỗ lực, song không thể không có thi uế  sót. Do dó chúng tôi r tấ   mong  nh nậ   đư cợ   những  góp  ý  sửa  đổi  bổ  sung  thêm  để  giáo  trình ngày càng hoàn thi n.ệ

Bà R a – Vũng Tàu, ngàyị 18 tháng 12 năm 2015      Biên so nạ

      1. Lê Văn Mai

      2. Tr n Văn Nhâmầ

M C L C Ụ Ụ

TrangBài 1: Trang b  đi n c u tr cị ệ ầ ụ

1. Đ c đi m truy n đ ng và trang b  đi n c u tr cặ ể ề ộ ị ệ ầ ụ

2. M ch đi n c u tr c dùng h  truy n đ ng máy phát đ ng cạ ệ ầ ụ ệ ề ộ ộ ơ

778Bài 2: Trang b  đi n thang máyị ệ

1. Phân lo i truy n đ ng thang máy.ạ ề ộ

 2. H  th ng t  đ ng kh ng ch  thang máy t c đ  trung bình.ệ ố ự ộ ố ế ố ộ

121215Bài 3:Trang b  đi n lò đi nị ệ ệ

  1. Khái ni m chung.ệ

  2. S  đ  m t pha kh ng ch  d ch c c lò h  quang dùng h  MĐKĐ­ơ ồ ộ ố ế ị ự ồ ệ

Đ

212125

Bài 4: Trang b  đi n máy ti nị ệ ệ

  1 Đ c đi m nhóm máy ti n.ặ ể ệ       

  2 M ch đi n máy ti n T616.ạ ệ ệ

  3. L p đ t m ch đi n máy ti n T616ắ ặ ạ ệ ệ

28282931Bài 5: Trang b  đi n máy phay P623ị ệ

  1. Đ c đi m nhóm máy phay.ặ ể

  2. M ch đi n máy phay P623.ạ ệ

  3. L p đ t m ch đi n máy phay P623.ắ ặ ạ ệ

34343537Bài 6: Trang b  đi n máy khoan c n 2A53ị ệ ầ

  1. S  đ  m ch đi n máy khoan c n 2A53.ơ ồ ạ ệ ầ

3939

Bài 7: Trang b  đi n máy mài 3A161ị ệ

  1 Đ c đi m nhóm máy ặ ể mài

  2 M ch đi n máy mài ạ ệ 3A161

444446Bài 8 : Trang b  đi n máy mài T18ị ệ

  1. M ch đi n máy mài ạ ệ T18

   2. L p đ t m ch đi n máy mài tròn T18.ắ ặ ạ ệ

505052Bài 9: Trang b  đi n máy doaị ệ

 1. Đ c đi m truy n đ ng máy doaặ ể ề ộ

 2. M ch đi n máy doaạ ệ

545455

MÔ ĐUN  TRANG B  ĐI N 2Ị Ệ

­ Phân tích đ ượ c nguyên lý làm vi c và yêu c u v  trang b  đi n cho c  c u ệ ầ ề ị ệ ơ ấ  

s n xu t (c u tr c, thang máy, lò đi n ), các máy c t g t kim lo i (máy khoan, ả ấ ầ ụ ệ ắ ọ ạ   máy ti n , máy mài, máy phay ) ệ

­ L p ráp và s a ch a đ ắ ử ữ ượ c m ch đi n máy ti n, máy phay, máy mài ạ ệ ệ

­ V n hành đ ậ ượ c m ch theo nguyên t c, theo qui trình đã đ nh. T  đó s  v ch ạ ắ ị ừ ẽ ạ  

ra k  ho ch b o trì h p lý, đ m b o an toàn và v  sinh công nghi p ế ạ ả ợ ả ả ệ ệ

- Phat huy tinh tich c c, chu đông va sang tao, đam bao an toan, tiêt kiêm ́ ́ ́ ự ̉ ̣ ̀ ́ ̣ ̉ ̉ ̀ ́ ̣

Ki m tra bài 4,6 ể 5 Tích h p ợ

BÀI 1 TRANG B  ĐI N C U TR CỊ Ệ Ầ Ụ

M c tiêu:ụ

Sau khi h c xong bài này h c sinh có kh  năng:ọ ọ ả

­ Phân tích được các đ c đi m truy n đ ng c a c u tr cặ ể ề ộ ủ ầ ụ

­ Trình bày được nguyên lý làm vi c s  đ  m ch đi nệ ơ ồ ạ ệ

­ Rèn luy n tính t  m , c n th n trong công vi cệ ỉ ỉ ẩ ậ ệ

N i dung:ộ

1. Đ c đi m truy n đ ng và trang b  đi n c u tr c.ặ ể ề ộ ị ệ ầ ụ

Ch  đ  làm vi c các c u tr c đế ộ ệ ầ ụ ược xác đ nh t  các yêu c u c a quá trìnhị ừ ầ ủ  công ngh , ch c năng c u tr c trong dây chuy n s n xu t. C u t o và k tệ ứ ầ ụ ề ả ấ ấ ạ ế  

c u c a c u tr c r t đa d ng. Khi thi t k  và ch  t o h  th ng đi u khi n vàấ ủ ầ ụ ấ ạ ế ế ế ạ ệ ố ề ể  

h  th ng truy n đ ng đi n ph i phù h p v i t ng lo i c  th ệ ố ề ộ ệ ả ợ ớ ừ ạ ụ ể

C u tr c trong phân xầ ụ ưởng luy n thép lò Mactanh, trong các phân xệ ưở  ngnhi t luy n ph i đ m b o các ch  tiêu k  thu t trong ch  đ  quá đ  C u tr cệ ệ ả ả ả ỉ ỹ ậ ế ộ ộ ầ ụ  trong các phân xưởng l p ráp ph i đ m b o quá trình m  máy êm, d i đi uắ ả ả ả ở ả ề  

ch nh t c đ  r ng, d ng chính xác đúng n i h  hàng và l y hàng…ỉ ố ộ ộ ừ ơ ạ ấ

 C uầ   trục  gồm  có  gầm  c uầ   di  chuy nể   trên  đường  ray  l pắ   đặt  dọc theo  chiều  dài  của  nhà  xưởng  , cơ  cấu  nâng  hạ  hàng  lắp  trên  xe  con  di chuy nể   dọc  theo  d m cầ ầu(  theo  chiều  ngang  của  nhà  xưởng) c  cơ ấu  bốc hàng của c uầ  trục có th  ể dùng móc (đối với nh nữ g c uầ  trục công suất lớn 

có hai móc hàng, c  c uơ ấ  móc hàng chính có t iả  tr nọ g lớn và cơ c uấ  móc phụ 

có tải trọng bé) ho cặ  dùng g uầ  ngoạm. 

Trên mỗi c uầ  trục có ba h  ệ truy nề  động chính làdi chuy nể  xe cầu, di chuy nể  xe con (xe trục) và nâng­hạ hàng.

T  nh ng đ c đi m trên có th  đ a ra nh ng yêu c u c  b n đ i v i hừ ữ ặ ể ể ư ữ ầ ơ ả ố ớ ệ truy n đ ng và trang b  đi n cho các c  c u c a c u tr c:ề ộ ị ệ ơ ấ ủ ầ ụ

­ S  đ  h  đi u khi n đ n gi n.ơ ồ ệ ề ể ơ ả

­ Các ph n t  c u thành có đ  tin c y cao, đ n gi n v  c u t o, thay thầ ử ấ ộ ậ ơ ả ề ấ ạ ế 

d  dàng.ễ

­ Trong s  đ  đi u khi n ph i có m ch b o v  đi n áp ‘không’ quá t iơ ồ ề ể ả ạ ả ệ ệ ả  

và ng n m ch.ắ ạ

­ Quá trình m  máy di n ra theo m t lu t đ nh s n.ở ễ ộ ậ ị ẳ

­ S  đ  đi u khi n cho t ng đ ng c  riêng bi t, đ c l p.ơ ồ ề ể ừ ộ ơ ệ ộ ậ

­ Có công t c hành trình h n ch  hành trình ti n, lùi cho xe c u, xe con;ắ ạ ế ế ầ  

h n ch  hành trình lên c a c  c u nâng h ạ ế ủ ơ ấ ạ

­ Đ m b o h  hàng   t c đ  th p.ả ả ạ ở ố ộ ấ

­ T  đ ng ng t ngu n khi có ngự ộ ắ ồ ười trên xe c u.ầ

2. M ch đi n c u tr c dùng h  truy n đ ng máy phát đ ng cạ ệ ầ ụ ệ ề ộ ộ ơ (h  F­Đ).ệ

Đ i vố ới nh ng c u tr c có tr ng t i lữ ầ ụ ọ ả ớn, ch  đ  làm vi c n ng n , yêuế ộ ệ ặ ề  

c u v  đi u ch nh tầ ề ề ỉ ốc đ  cao h n, đáp  ng các yêu c u ng t nghèo do côngộ ơ ứ ầ ặ  ngh  đ t ra, n u dùng h  truy n đ ng vệ ặ ế ệ ề ộ ới đ ng c  KĐB đi u khi n b ng bộ ơ ề ể ằ ộ khống ch  đ ng lế ộ ực không đáp  ng thoã mãn các yêu c u v  truy n đ ng vàứ ầ ề ề ộ  

đi u ch nh tề ỉ ốc đ  Trong trộ ường hợp này, thường dùng h  truy n đ ng F­Đ,ệ ề ộ  T­Đ ho c h  truy n đ ng vặ ệ ề ộ ới đ ng c  KĐB c p nguộ ơ ấ ồn t  bừ ộ bi n t n. Hìnhế ầ  1­ 1 bi u di n h  truy n đ ng c  c u nâng h  dùng h  F­Đ.ể ễ ệ ề ộ ơ ấ ạ ệ

Đây   là   h   truy n   đ ng   F­Đ   có   máy   đi n   khu ch   đ i   trung   gianệ ề ộ ệ ế ạ  (MĐKĐ), ch c năng cứ ủa nó là t ng hổ ợp và khu ch đ i tín hi u đi u khi n.ế ạ ệ ề ể  

H  truy n đ ng này đệ ề ộ ược sử  d ng ph  bi n cho các c u tr c trong các xíụ ổ ế ầ ụ  nghi p luy n kim, trong các nhà máy l p ráp và sệ ệ ắ ữa ch a.ữ

Đ ng c  truy n đ ng c  c u nâng – h  Đ độ ơ ề ộ ơ ấ ạ ượ ấ ừc c p t  nguồn máy phát 

F. 

Kích t  cho máy phát F là cuừ ộn CKTF được c p t  máy đi n khu chấ ừ ệ ế  

đ i t  trạ ừ ườ  ngang MĐKĐ. Máy MĐKĐ có 4 cuộn kích t :ng ừ

­ Cuộn ch  ủ đ o CCĐ(9) đạ ược c p t  nguấ ừ ồn bên ngoài qua c u ti pầ ế  

đi m N,H (8) và N,H(10) nh m đ o chi u dòng chể ằ ả ề ủ đ o nghĩa là quy t đ nh  ả ế ị  chi u quay (nâng ho c h ) cho đ ng c , về ặ ạ ộ ơ ới đi n tr  h n ch  R6 ệ ở ạ ế

­ Cuộn ph n hả ồi âm đi n áp CFA(6) đ u song song vệ ấ ới ph n  ng cầ ứ ủa 

đ ng c , gộ ơ ồm 2 ch c năng:ứ

 • Đi u ch nh tề ỉ ốc đ  b ng cách thay đ i s c t  đ ng sinh ra trong cuộ ằ ổ ứ ừ ộ ộn CFA b ng bi n tr  R4(6) trong trằ ế ở ường hợp làm vi c   tệ ở ốc đ  th p, ti p đi mộ ấ ế ể  công t c t  gia tắ ơ ốc G(5) kín, s c t  đ ng sinh ra trong cuứ ừ ộ ộn CFA r t lấ ớn làm 

gi m s c đi n đ ng t ng cả ứ ệ ộ ổ ủa máy đi n khu ch đ i, k t qu  đi n áp ra cệ ế ạ ế ả ệ ủa máy phát F gi m d n đ n tả ầ ế ốc đ  cộ ủa đ ng c  gi m.ộ ơ ả

  • Khi d ng máy, cuừ ộn CFA (6) được nối vào ph n  ng cầ ứ ủa đ ng cộ ơ qua hai ti p đi m thế ể ường kín N, H(7) và đi n tr  h n ch  R5(7). Do chi uệ ở ạ ế ề  của cuộn CFA ngược chi u về ới dòng trong cuộn CCĐ, giúp d ng nhanh đ ngừ ộ  

c  truy n đ ng.ơ ề ộ

­ Cuộn ph n hả ồi âm dòng có ng t CFD(2) h n ch  dòng khi m  máyắ ạ ế ở  

ho c đ o chi u. Khi đ ng c  chặ ả ề ộ ơ ưa b  quá t i Iị ả ư < Ing, dòng ng t Iắ ng = (2,25 ÷ 2,5)Iđm, đi n áp r i trên đi n tr  shun nh  h n đi n áp so sánh   Uệ ơ ệ ở ỏ ơ ệ Rsh < Uss 

Trong đó:  URsh = Iư.Rsh (tỉ l  vệ ới dòng đi n ph n  ng);  Uệ ầ ứ ss đ t trên  Rặ 2 ho cặ  

R3

Khi đó các van 1V ho c 2V khoá, dòng  đi qua cuặ ộn dây CFĐ(2) r t béấ  (qua R1). Ngược l i, khi dòng đi n trong đ ng c  lạ ệ ộ ơ ớn h n giá tr  Iơ ị ng làm cho các van 1V ho c 2V thông (tu  theo cặ ỳ ực tính của dòng đi n) sinh ra dòng trongệ  CFA khá lớn làm gi m s c t  đ ng cả ứ ừ ộ ủa máy đi n khu ch đ i và h n chệ ế ạ ạ ế 

được momen của đ ng c  Đ  nâng cao ch t lộ ơ ể ấ ượng của h  truy n đ ng cóệ ề ộ  cuộn  n đ nh CÔĐ. Thổ ị ực ch t là cuấ ộn ph n hả ồi m m đi n áp cề ệ ủa máy đi nệ  khu ch đ i.ế ạ

Hình 1­1: S  đ  m ch đi n đi u khi n c u tr c dùng F­Đơ ồ ạ ệ ề ể ầ ụ

Cuộn dây s  c p cơ ấ ủa bi n áp vi phân   BA đế ược nối với đ u ra cầ ủa MĐKĐ, cuộn th  c p đứ ấ ược nối với cuộn dây CÔĐ. Nguyên lý ho t đ ng cạ ộ ủa 

nó như sau: Khi đi n áp phát ra cệ ủa MĐKĐ  n đ nh, dòng trong cuổ ị ộn CÔĐ 

b ng không; n u đi n áp phát ra cằ ế ệ ủa máy đi n khu ch đ i thay đ i, trongệ ế ạ ổ  cuộn th  c p cứ ấ ủa bi n áp s  xu t hi n mế ẽ ấ ệ ột s c đi n đ ng c m  ng, làm choứ ệ ộ ả ứ  dòng trong cuộn CÔĐ khác 0, chi u cề ủa dòng trong cuộn CÔĐ cùng chi u về ới dòng trong cuộn CCĐ n u đi n áp phát ra gi m ho c ngế ệ ả ặ ược chi u về ới cuộn CCĐ n u đi n áp phát ra tăng, tác d ng cế ệ ụ ủa dòng ch y trong cuạ ộn CCĐ sẽ làm cho đi n áp phát ra cệ ủa MĐKĐ  n đ nh.ổ ị

Đi u khi n h  truy n đ ng b ng bề ể ệ ề ộ ằ ộ khống ch  ch  huy ki u cam KC,ế ỉ ể  

có hai v  trí nâng và h  hàng. Đ u tiên bị ạ ầ ộ khống ch  KC đế ược đ t vào gi a,ặ ữ  

n u  đ   đi n  áp c p thì  RĐA(13)  tác  đ ng  đóng RĐA(14)   đ  duy trì  vàế ủ ệ ấ ộ ể  RĐA(14,15) đóng c p đi n cho các dòng 15 đ n 22. Quay bấ ệ ế ộ khống ch  KCế  sang ph i, N(15) có đi n, hàng đả ệ ược nâng lên với tốc đ  th p n u   v  trí 1, ộ ấ ế ở ị ở tốc đ  cao n u   v  trí 2 lúc này có thêm G(17) có đi n làm ti p đi m G(5)ộ ế ở ị ệ ế ể  

m  ra đ  gi m ph n hở ể ả ả ồi âm áp. 

Tương tự   muốn h  hàng, quay bạ ộ khống ch  KC sang trái, H(16) cóế  

đi n, n u h  ch m thì KC   v  trí 1, h  nhanh   v  trí 2. ệ ế ạ ậ ở ị ạ ở ị

Khi kh i đ ng, c n ph i tăng mômen (đ  d  đ a hàng ra khở ộ ầ ả ể ễ ư ỏi v  trí banị  

đ u), ta tăng dòng kích t  cầ ừ ủa đ ng c  b ng cách nộ ơ ằ ối t t đi n tr  R7(12) nắ ệ ở ối 

ti p vế ới cuộn CKĐ và duy trì thời gian b ng các r le thằ ơ ời gian RTh1 ho cặ  RTh2 tu  ch  đ  nâng ho c h ỳ ế ộ ặ ạ

Trong s  đ  đi u khi n có các khâu b o v  sau: ơ ồ ề ể ả ệ

­B o v  quá dòng b ng r le dòng  đi n c c đ i RDC.ả ệ ằ ơ ệ ự ạ

­B o v  quá  đi n áp b ng b ng r le đi n áp cao KĐA.ả ệ ệ ằ ằ ơ ệ

­B o v  đi n áp “không” b ng r le đi n áp RĐA.ả ệ ệ ằ ơ ệ

­B o v  m t t  thông b ng r le dòng đi n RTT.ả ệ ấ ừ ằ ơ ệ

BÀI 2TRANG B  ĐI N CHO THANG MÁYỊ Ệ

M c tiêu:ụ

Sau khi h c xong bài này h c sinh có kh  năng:ọ ọ ả

­ Phân lo i đạ ược các lo i thang máy.ạ

­ Trình bày được nguyên lý làm vi c s  đ  m ch đi n thang máy t c đệ ơ ồ ạ ệ ố ộ trung bình

­ Rèn luy n tính t  m , c n th n trong công vi c.ệ ỉ ỉ ẩ ậ ệ

N i dung:ộ

1. Phân lo i truy n đ ng thang máy.ạ ề ộ

Thang máy (máy nâng) là thi t b  v n t i dùng đ  ch  hàng và chế ị ậ ả ể ở ở 

người theo phương th ng đ ng. Nh ng lo i thang máy hi n đ i có k t c uẳ ứ ữ ạ ệ ạ ế ấ  

c  khí ph c t p nh m nâng cao năng su t, v n hành tin c y, an toàn. T t cơ ứ ạ ằ ấ ậ ậ ấ ả các thi t b  đi n đế ị ệ ượ ắc l p đ t trong bu ng thang và bu ng máy. Bu ng máyặ ồ ồ ồ  

thường b  trí   t ng trên cùng c a gi ng thang máy, k t c u, s  đ  c a thangố ở ầ ủ ế ế ấ ơ ồ ủ  máy được gi i thi u   hình 2 ­ 1.ớ ệ ở

H   gi ng   c aố ế ủ  thang máy 11 là kho ng không gian t  m t b ng sàn t ng 1 cho đ n đáyả ừ ặ ằ ầ ế  

gi ng. N u h  gi ng có đ  sâu h n 2 mét thì ph i làm thêm c a ra vào. Đế ế ố ế ộ ơ ả ử ể nâng h  bu ng thang s  d ng đ ng c  6. Đ ng c  6 đạ ồ ử ụ ộ ơ ộ ơ ược n i tr c ti p v iố ự ế ớ  

c  c u nâng h  ho c qua h p gi m t c. N u n i tr c ti p, bu ng thang đơ ấ ạ ặ ộ ả ố ế ố ự ế ồ ượ  ctreo trên puli qu n cáp. N u n i gián ti p thì gi a puli qu n cáp và đ ng c  cóấ ế ố ế ữ ấ ộ ơ  

l p h p gi m t c 5 v i t  s  truy n i = 18 ÷ 120. Khung c a bu ng thang máyắ ộ ả ố ớ ỉ ố ề ủ ồ  

3 được treo lên puli qu n cáp b ng cáp kim lo i 4 (thấ ằ ạ ường dùng 1 đ n 4 s iế ợ  cáp)

Bu ng thang máy luôn luôn đồ ược gi  theo phữ ương th ng đ ng nh  cóẳ ứ ờ  giá treo 7 và nh ng con trữ ượ ẫt d n hướng (con trượt là lo i puli trạ ượt có b cọ  cao su bên ngoài). Bu ng thang và đ i tr ng di chuy n d c theo chi u cao c aồ ố ọ ể ọ ề ủ  thành gi ng theo các thanh d n hế ẫ ướng 9. Bu ng thang có trang b  thanh b oồ ị ả  

hi m (phanh dù). Phanh b o hi m gi  bu ng thang t i ch  khi đ t cáp, m tể ả ể ữ ồ ạ ỗ ứ ấ  

đi n và khi t c đ  di chuy n vệ ố ộ ể ượt quá (20 ÷ 40)% t c đ  đ nh m c.ố ộ ị ứ

Hình 2 – 1: K t c u và b  trí thi t b  c a thang máyế ấ ố ế ị ủPhanh b o hi m thả ể ường ch  t o theo 3 ki u: phanh b o hi m ki uế ạ ể ả ể ể  nêm, phanh b o hi m ki u l ch tâm và phanh b o hi m ki u kìm. Trong cácả ể ể ệ ả ể ể  

lo i phanh trên, phanh b o hi m ki u kìm s  d ng r ng rãi h n, nó đ m b oạ ả ể ể ử ụ ộ ơ ả ả  

cho bu ng thang d ng êm h n. K t c u c a thanh b o hi m kìm đồ ừ ơ ế ấ ủ ả ể ược bi uể  

di n   hình 2­2.   ễ ở

Hình 2 – 2:  Phanh b o hi m ki u kìmả ể ểPhanh b o hi m thả ể ường l p phía dắ ưới bu ng thang, g ng kìm 2 trồ ọ ượ  ttheo thanh d n hẫ ướng 1 khi t c đ  c a bu ng thang bình thố ộ ủ ồ ường. N m gi aằ ữ  hai cánh tay c a kìm có nêm 5 g n v i h  truy n đ ng bánh vít – tr c vít 4.ủ ắ ớ ệ ề ộ ụ  

H  truy n đ ng tr c vít có hai lo i: ren ph i và ren trái. Cùng v i k t c u c aệ ề ộ ụ ạ ả ớ ế ấ ủ  phanh b o hi m, bu ng thang có trang b  thêm c  c u h n ch  t c đ  ki u lyả ể ồ ị ơ ấ ạ ế ố ộ ể  tâm. Khi bu ng thang di chuy n s  làm cho c  c u h n ch  t c đ  ki u lyồ ể ẽ ơ ấ ạ ế ố ộ ể  tâm quay. Khi t c đ  di chuy n c a bu ng thang tăng, c  c u đai truy n 3 số ộ ể ủ ồ ơ ấ ề ẽ làm cho tang 4 quay và kìm 5 s  ép ch t bu ng thang vào thanh d n hẽ ặ ồ ẫ ướng và 

h n ch  t c đ  c a bu ng thang.ạ ế ố ộ ủ ồ

Tu  theo ch c năng, thang máy có th  phân lo i theo các nhóm sau:ỳ ứ ể ạ

Thang máy ch  ngở ười trong các nhà cao t ng.ầ

Thang máy dùng trong các b nh vi n.ệ ệ

Thang máy ch  hàng có ngở ười đi u khi n.ề ể

Thang máy dùng trong nhà ăn và th  vi n.ư ệ

Phân lo i theo tr ng t i: ạ ọ ảThang máy lo i nh  Q < 160 Kgạ ỏ

H  th ng truy n đ ng đi n dùng cho thang máy t c đ  trung bìnhệ ố ề ộ ệ ố ộ  

thường là h  truy n đ ng xoay chi u v i đ ng c  không đ ng b  2 c p t cệ ề ộ ề ớ ộ ơ ồ ộ ấ ố  

đ  H  này đ m b o d ng chính xác cao, th c hi n b ng cách chuy n t c độ ệ ả ả ừ ự ệ ằ ể ố ộ 

c a đ ng c  xu ng th p (Vo) trủ ộ ơ ố ấ ước khi bu ng thang s p đ n sàn t ng.ồ ắ ế ầ

C u dao CD và áptômát Ap: Đóng ngu n cung c p cho h  truy n đ ng.ầ ồ ấ ệ ề ộĐ: Đ ng c  di chuy n bu ng thang. Khi các ti p đi m c a các công t cộ ơ ể ồ ế ể ủ ắ  

t :ơ

NCH: Nam châm c a phanh hãm đi n t  Khi công t c t   ủ ệ ừ ắ ơ N  ho c  ặ H  có 

đi n s  làm cho ệ ẽ NCH, phanh hãm gi i phóng tr c cho đ ng c  Đ kéo bu ngả ụ ộ ơ ồ  thang di chuy n.ể

Các đèn Đ1 ÷ Đ5 là 5 đèn   các c a t ng. Đ6 là đèn chi u sáng   trongở ử ầ ế ở  

bu ng thang.ồ

1CT ÷ 5CT là các công t c   các c a t ng.ắ ở ử ầ

Các công t c chuy n đ i t ng 1CĐT ÷ 5CĐT có 3 v  trí, đây là các c mắ ể ổ ầ ị ả  

bi n d ng bu ng thang và xác đ nh v  trí th c c a bu ng thang so v i cácế ừ ồ ị ị ự ủ ồ ớ  

t ng. Khi bu ng thang   dầ ồ ở ưới m t t ng nào thì công t c CĐT tộ ầ ắ ương  ng màứ  

bu ng thang đã đi qua đồ ược g t v  bên trái. Khi bu ng thang   trên tâng nàoạ ề ồ ở  thì các công t c CĐT tắ ương  ng mà bu ng thang đã đi qua đứ ồ ược g t v  bênạ ề  

ph i.ả

Đi u khi n ho t đ ng c a thang máy đề ể ạ ộ ủ ược th c hi n t  hai v  trí: T iự ệ ừ ị ạ  

c a t ng b ng nút  n g i t ng 1GT÷5GT và trong bu ng thang b ng các nútử ầ ằ ấ ọ ầ ồ ằ  

b m đ n t ng 1ĐT÷5ĐT.ấ ế ầ

Đ  d ng bu ng thang t i m i sàn t ng, trong s  đ  dùng hãm cu i HCể ừ ồ ạ ỗ ầ ơ ồ ố  

đ t trong bu ng thang. HC có th  b   n h  ra do các ch t c  khí đ t   các sànặ ồ ể ị ấ ở ố ơ ặ ở  

t ng ho c khi cu n dây ầ ặ ộ NC 2 (17) s  hút ti p đi m HC(14).ẽ ế ể

Hãm cu i 1HC(1) và 2HC(1) liên đ ng v i sàn bu ng thang. N u trong bu ngố ộ ớ ồ ế ồ  thang có người, ti p đi m c a chúng m  ra. 1HC n i song song v i công t cế ể ủ ở ố ớ ắ  

c a bu ng thang CBT, nên dù 1HC m  nh ng m ch v n đử ồ ở ư ạ ẫ ược n i li n quaố ề  CBT

Khi có người vào trong bu ng thang thì 2ồ HC (1), làm cho cu n dây r leộ ơ  trung gian RTr (1), ti p đi m thế ể ường kín c a nó ủ RTr  làm các đèn Đ1÷Đ6 sáng lên báo hi u bu ng thang đang làm vi c và chi u sáng bu ng thang. 2ệ ồ ệ ế ồ HC (1) cũng s  làm các nút  n g i t ng 1GT÷5GT m t tác d ng.ẽ ấ ọ ầ ấ ụ

2PK÷5PK: Các ch t then cài c a t ng.ố ử ầ

1PK: Được đóng b i nam châm (cu n dây) 1NC(16).ở ộ

FBH: Công t c hành trình liên đ ng v i phanh hãm đi n t ắ ộ ớ ệ ừ

Đi u ki n làm vi c:ề ệ ệ

Thang máy ch  đỉ ược phép làm vi c khi đã có đ  các đi u ki n liên đ ng:ệ ủ ề ệ ộ+ 1D kín, 2D kín, 3D kín, CT kín, FBH kín

Khách  n vào nút đ n t ng 5ĐT trong bu ng thang, ti p đi m 5ĐT(10)ấ ế ầ ồ ế ể  kín, cu n dây ộ RT 5 (10) có đi n, ti p đi m ệ ế ể RT 5 (11) đóng l i, cu n dây  ạ ộ C (20) có đi n, ti p đi m  ệ ế ể C (23) đóng l i, cu n dây 2ạ ộ NC (25) hút ti p đi m HCế ể  (22) (đ t   trên bu ng thang) h  ra đ  cho ti p đi m HC (22) không b  g t b iặ ở ồ ở ể ế ể ị ạ ở  các ch t c  khí   các sàn t ng 1,2,3,4. Đ ng th i ti p đi m ố ơ ở ầ ồ ờ ế ể C (15) đóng sẽ làm cho cu n dây 1ộ NC (24) có đi n hút ti p đi m c  khí 1ệ ế ể ơ PK (20) nên cu nộ  dây N (21) có đi n (do ti p đi m ệ ế ể RT 5 (4) + ti p đi m 5CĐT đang n m bênế ể ằ  

dướ   K t qu  ta có các công t c t  i) ế ả ắ ơ N  và  C có đi nệ : Đ ng c  quay đ aộ ơ ư  

bu ng thang đi lên v i t c đ  cao.ồ ớ ố ộ

Khi khách th  nút  n 5ĐT(10) ra, cu n dây c a công t c t  nâng N(21)ả ấ ộ ủ ắ ơ  

và C (20) được duy trì b i ti p đi m ở ế ể T (21) và N (21). Bu ng thang di chuy nồ ể  nhanh qua các t ng 1,2,3,4 làm các công t c chuy n đ i t ng 1CĐT, 2CĐT,ầ ắ ể ổ ầ  3CĐT, 4CĐT b  g t lên trên.ị ạ

Khi bu ng thang ch y đ n g n sàn t ng s  5, nó s  g t 5CĐT lên trên,ồ ạ ế ầ ầ ố ẽ ạ  

làm cho cu n dây  ộ C (20) và cu n dâyộ  RT 5 (10) m t đi n, ti p đi m  ấ ệ ế ể C (23) 

m  ra cu n dâyở ộ  2NC (23) m t đi n, ti p đi m c  khí ấ ệ ế ể ơ HC (22) ph c h i đụ ồ ể chu n b  cho HC g t vào ch t c  khí   sàn t ng 5. Đ ng th i lúc này ti pẩ ị ạ ố ơ ở ầ ồ ờ ế  

đi m thể ường kín C (26) đóng c p đi n cho cu n dây công t c t  ấ ệ ộ ắ ơ T (26) . K tế  

qu  các công t c t  ả ắ ơ N +  T có đi n: bu ng thang đệ ồ ược nâng lên v i t c đớ ố ộ 

th p. M ch duy trì lúc này là ấ ạ HC (22) + N (21)

Khi đ ng c  ch y đ n ngang sàn t ng 5, ch t c  khí   sàn t ng 5 g tộ ơ ạ ế ầ ố ơ ở ầ ạ  vào HC (22) làm   HC (22) m  ra làm m ch duy trì b  m t, cu n dây ở ạ ị ấ ộ N (21) 

m t đi n ti p đi m  ấ ệ ế ể N (21) m  ra, cu n dây công t c t   ở ộ ắ ơ T (26) m t đi n. Cấ ệ ả 

2 công t c t  N và T đ u m t đi n làm đ ng c  Đ m t đi n và phanh hãmắ ơ ề ấ ệ ộ ơ ấ ệ  

k p ch t tr c đ ng c  Đ làm đ ng c  Đ d ng l i.ẹ ặ ụ ộ ơ ộ ơ ừ ạ

đi m ể C (15) đóng s  làm cho cu n dây 1ẽ ộ NC (24) có đi n hút ti p đi m c  khíệ ế ể ơ  1PK (20) nên cu n dây  ộ H (22) có đi n (do ti p đi m  ệ ế ể RT  5 (7) + ti p đi mế ể  2CĐT đang n m bên trên).ằ   K t qu  ta có các công t c t  ế ả ắ ơ H  và  C có đi nệ : 

Đ ng c  quay đ a bu ng thang đi xu ng v i t c đ  cao.ộ ơ ư ồ ố ớ ố ộ

 Khi hành khách th  nút  n 2GT thì m ch đả ấ ạ ược duy trì b i ti p đi m  ở ế ể H (22) + T (21). 

Bu ng thang h  nhanh qua các t ng 5,4,3 làm g t các công t c chuy nồ ạ ầ ạ ắ ể  

đ i t ng 5CĐT, 4CĐT, 3CĐT xu ng dổ ầ ố ưới.

Khi bu ng thang g n đ n sàn t ng s  2 t  phía trên làm g t công t cồ ầ ế ầ ố ừ ạ ắ  2CĐT xu ng dố ưới, làm cho các cu n dây  ộ C (20) + RT 2 (16) m t đi n, ti pấ ệ ế  

đi m   ể C (23) m  ra cu n dâyở ộ  2NC (23) m t đi n, ti p đi m c  khí ấ ệ ế ể ơ HC (22) 

ph c h i đ  chu n b  cho HC g t vào ch t c  khí   sàn t ng 2. Đ ng th i lúcụ ồ ể ẩ ị ạ ố ơ ở ầ ồ ờ  này ti p đi m thế ể ường kín C (26) đóng c p đi n cho cu n dây công t c t  ấ ệ ộ ắ ơ T (26) . K t qu  các công t c t  ế ả ắ ơ H + T có đi n: bu ng thang đệ ồ ược h  v i t c đạ ớ ố ộ 

Khách vào bu ng thang, n u ch n đ n t ng nào thì quá trình di n raồ ế ọ ế ầ ễ  

tương t  nh  trự ư ường h p đi t  t ng 1 đ n t ng 5 đã phân tích   trên.ợ ừ ầ ế ầ ở

BÀI 3TRANG B  ĐI N LÒ ĐI NỊ Ệ Ệ

M c tiêu:ụ

Sau khi h c xong bài này h c sinh có kh  năng:ọ ọ ả

­ Trình bày được đ c đi m các lo i lò đi n.ặ ể ạ ệ

­ Phân tích đượ s  đ  c  ơ ồ lò đi n .ệ

-Phat huy tinh tich c c, chu đông, sang tao.́ ́ ́ ự ̉ ̣ ́ ̣

N i dung:ộ

1. Khái ni m chung. ệ

Lò đi n là thi t b  đ i đi n năng thành nhi t năng, dùng trongệ ế ị ổ ệ ệ  công ngh  n u ch y v t li u, công ngh  nung nóng và trong công ngh  nhi tệ ấ ả ậ ệ ệ ệ ệ  luy n.ệ

Lò đi n đệ ượ ử ục s  d ng ph  bi n trong nhi u ngành công nghi p,ổ ế ề ệ  trong ngành y t …ế

- Lò đ m b o đả ả ược đ  kín, có kh  năng nung trong chân không ộ ả

ho c trong môi trặ ường có khí b o v , vì v y đ  cháy tiêu hao kim lo i ả ệ ậ ộ ạkhông đáng k  ể

- Có kh  năng c  khí hoá, t  đ ng hoá   m c cao.ả ơ ự ộ ở ứ

- Đ m b o đi u ki n v  sinh: không có b i, không có khói.ả ả ề ệ ệ ụ

1.2. Các phương pháp bi n đ i đi n năng.ế ổ ệ

I – cường đ  dòng đi n ch y qua dây d n A;ộ ệ ạ ẫ

R – đi n tr  dây d n, ệ ở ẫ ;t­ th i gian dòng đi n ch y qua dây d n, s.ờ ệ ạ ẫ

b)

Hình 3 – 1 : Nguyên lý làm vi c c a lò đi n trệ ủ ệ ởa)  Đ t nóng tr c ti p   ; b)   Đ t nóng gián ti pố ự ế ố ế

   1. V t li u đậ ệ ược nung nóng tr c ti p; 2. C u dao; 3. Bi n áp; 4. Đ u c pự ế ầ ế ầ ấ  

Phương pháp c m  ng d a trên đ nh lu t c m  ng đi n t  c a Faraday:ả ứ ự ị ậ ả ứ ệ ừ ủ  Khi cho dòng đi n đi qua cu n c m thì đi n năng đệ ộ ả ệ ược bi n thành năng lế ượ  ng

c a t  trủ ừ ường bi n thiên. ế

a)        

b) Hình 3 ­2: Nguyên lý làm vi c c a lò c m  ngệ ủ ả ứ       a) Lò c m  ng có m ch t   ; b) Lò c m  ng không có m ch tả ứ ạ ừ ả ứ ạ ừ 

1. Vòng c m  ng;     2. M ch t ;     3. N i lò;       4. Tả ứ ạ ừ ồ ường lò b ng v t li uằ ậ ệ  

ch u nhi tị ệ

        Khi đ t kh i kim lo i vào trong t  trặ ố ạ ừ ường bi n thiên đó, trong kh i kimế ố  

lo i s  xu t hi n dòng đi n c m  ng – dòng đi n xoáy. Nhi t năng c a dòngạ ẽ ấ ệ ệ ả ứ ệ ệ ủ  

đi n xoáy s  nung nóng kh i kim lo i.ệ ẽ ố ạ

Phương pháp h  quang đi n d a vào ng n l a h  quang đi n. Hồ ệ ự ọ ử ồ ệ ồ quang đi n là m t trong nh ng hi n tệ ộ ữ ệ ượng phóng đi n qua ch t khí.ệ ấ

Trong đi u ki n bình thề ệ ường thì ch t khí không d n đi n, nh ngấ ẫ ệ ư  

n u ion hoá khí và dế ưới tác d ng c a đi n trụ ủ ệ ường thì khí s  d n đi n. Khi haiẽ ẫ ệ  

đi n c c ti p c n nhau thì gi a chúng xu t hi n ng n l a h  quang. Ngệ ự ế ậ ữ ấ ệ ọ ử ồ ười ta 

l i d ng nhi t năng c a ng n l a h  quang đ  gia nhi t cho v t nung ho cợ ụ ệ ủ ọ ử ồ ể ệ ậ ặ  

n u ch y. Lò h  quang l i d ng nhi t c a ng n l a h  quang đ  n u ch yấ ả ồ ợ ụ ệ ủ ọ ử ồ ể ấ ả  kim lo i và n u thép h p kim ch t lạ ấ ợ ấ ượng cao

Lò h  quang đồ ượ ấc c p ngu n t  bi n áp lò đ c bi t v i đi n áp đ t vào cu nồ ừ ế ặ ệ ớ ệ ặ ộ  

s  c p (6ơ ấ 10)kV, và có h  th ng t  đ ng đi u ch nh đi n áp dệ ố ự ộ ề ỉ ệ ướ ải t i

Các thông s  quan tr ng c a lò h  quang là:ố ọ ủ ồ

+ Dung tích đ nh m c c a lò: s  t n kim lo i l ng c a m t m  n uị ứ ủ ố ấ ạ ỏ ủ ộ ẻ ấ

+ Công su t đ nh m c c a bi n áp lò:  nh hấ ị ứ ủ ế ả ưởng quy t đ nh t i th i gianế ị ớ ờ  

n u luy n và năng su t c a lò.ấ ệ ấ ủ

Chu trình n u luy n c a lò h  quang g m 3 giai đo n v i các đ c đi m côngấ ệ ủ ồ ồ ạ ớ ặ ể  ngh  sau:ệ

+ Giai đo n nung nóng nguyên li u và n u ch y kim lo iạ ệ ấ ả ạ

Trong giai đo n này, lò c n công su t nhi t l n nh t, đi n năng tiêu thạ ầ ấ ệ ớ ấ ệ ụ chi m kho ng 60­80% năng lế ả ượng c a toàn m  n u luy n và th i gian chi mủ ẻ ấ ệ ờ ế  50­60%   toàn   b   th i   gian   m t   chu   trình   (th i   gian   m t   m   n u   luy n).ộ ờ ộ ờ ộ ẻ ấ ệ  

Thường xuyên x y ra hi n tả ệ ượng ng n m ch làm vi cắ ạ ệ

 giai đo n này, ng n l a h  quang cháy kém  n đ nh, công su t nhi t

không cao do ng n l a h  quang ng n (t  1ọ ử ồ ắ ừ 10mm)

+ Giai đo n oxy hoáạ

Đây là giai đo n kh  cácbon (C ) c a kim lo i đ n m t v  trí s  h nạ ử ủ ạ ế ộ ị ố ạ  

đ nh tu  theo mác thép, kh  photpho (P) và kh  l u hu nh trong m  n u. ị ỳ ử ử ư ỳ ẻ ấ Ơ giai đo n này, công su t nhi t ch  y u đ  bù l i t n hao nhi t trong quá trìnhạ ấ ệ ủ ế ể ạ ổ ệ  

n u luy n nó chi m kho ng 60% công su t nhi t c a giai đo n n u ch y kimấ ệ ế ả ấ ệ ủ ạ ấ ả  

lo iạ

+ Giai đo n hoàn nguyênạ

Trước khi thép ra lò ph i tr i qua giai đo n hoàn nguyên là giai đo nả ả ạ ạ  

kh  oxy, kh  sunfua. Công su t nhi t c a ng n l a h  quang trong giai đo nử ử ấ ệ ủ ọ ử ồ ạ  này khá  n đ nh. Công su t yêu c u chi m kho ng 30% c a giai đo n n uổ ị ấ ầ ế ả ủ ạ ấ  

ch y kim lo i. Đ  dài cung l a h  quang kho ng 20mmả ạ ộ ử ồ ả

­  Cu n ph n h i âm áp CFA. Cu n này có s.t.đ ngộ ả ồ ộ ược chi u v i ề ớ

cu n trên.   ch  đ  t  đ ng TĐ, các ti p đi m 5­6 và 7­8 kín. M  1CD và ộ Ở ế ộ ự ộ ế ể ở

đóng 2CD.đi n áp trên ch nh l u 1CL t  l  v i dòng đi n HQ và r i trên đi n ệ ỉ ư ỉ ệ ớ ệ ơ ệ

tr  5R. đi n áp ra trên ch nh l u 2CL t  l  v i đi n áp HQ và r i trên đi n tr  ở ệ ỉ ư ỉ ệ ớ ệ ơ ệ ở4R. cu n dây đi u ch nh CĐC1 c a MĐKĐ n i v i hi u s  đi n áp l y trên ộ ề ỉ ủ ố ớ ệ ố ệ ấ

m t ph n c a 5R và 4R, nghĩa là th c hi n quy lu t đi u ch nh nh  (7­3) khi ộ ầ ủ ự ệ ậ ề ỉ ư

ch a có HQ, dòng b ng 0 và đi n áp l n nh t. s.t.đ cu n CĐC1 có chi u đ  ư ằ ệ ớ ấ ộ ề ểMĐKĐ phát đi n áp cho đ ng c  Đ h  đi n c c xu ng ch m. lúc này r le ệ ộ ơ ạ ệ ự ố ậ ơdòng RD ch a tác đ ng nên 3R tham gia vào m ch CĐC1 và s.t.đ c a CĐC1 ư ộ ạ ủ

TĐ

5 6

F1 CĐC1

1 2 N

9 10 H

F2 CĐC2 6R

11 12 H

3 4 N RĐ

+ -

 M t khác nh  s  đ  v , khi h  c c đ ng c  đặ ư ơ ồ ẽ ạ ự ộ ơ ược c p đi n v i c cấ ệ ớ ự  tính (+)   trên nên điot 3CL n i t t 7R làm tăng dòng cu n ph n h i âm ápở ố ắ ộ ả ồ  CFA, h n ch  b t s.t.đ c a CĐC1 (c  50%). Do v y đi n c c h  xu ngạ ế ớ ủ ỡ ậ ệ ự ạ ố  

ch m.ậ

Khi đi n c c ch m kim lo i, dòng l n nh t và đi n áp b ng khôngệ ự ạ ạ ớ ấ ệ ằ  (ng n m ch làm vi c). r le dòng RD tác đ ng, n i t t 3R trong m ch cu nắ ạ ệ ơ ộ ố ắ ạ ộ  CĐC1. s.t.đ cu n này đ i chi uva2 có giá tr  l n, MĐKĐ phát đi n áp c p choộ ổ ề ị ớ ệ ấ  

đ ng c  Đ kéo đi n c c lên nhanh (c c tính (­) đi n áp c p   trên). M t khác,ộ ơ ệ ự ự ệ ấ ở ặ  lúc này  điot 4CL thông m ch r le ápRA v i đi n áp l n c a MĐKĐ nên r leạ ơ ớ ệ ớ ủ ơ  

th i gian Rờ th m t đi n, sau th i gian duy trì, ti p đi m thấ ệ ờ ế ể ường m  m  ch mở ở ậ  

Rth s  đ a đi n tr  9R vào m ch kích t  KTĐ c a đ ng c  Đ đ  gi m tẽ ư ệ ở ạ ừ ủ ộ ơ ể ả ừ thông và t c đ  đ ng c  nâng c c tăng lên. Cũng lúc này, do c c tính đi n ápố ộ ộ ơ ự ự ệ  (­)   trên nên 3CL không thông m ch và đi n tr  7R tham gia v o m ch cu nở ạ ệ ở ả ạ ộ  

ph n h i CFA, làm gi m dòng qua CFA, s  h n ch  s.t.đ cu n CĐC1 gi mả ồ ả ự ạ ế ộ ả  

b t (còn h n ch  c  30%). Do v y đi n áp phát ra c a MĐKĐ cũng  tăng lên.ớ ạ ế ỡ ậ ệ ủ

Đi n c c r i kh i kim lo i thì HQ đệ ự ờ ỏ ạ ược m i. trong quá trình đi n c cờ ệ ự  

đi lên, dòng Ihq gi m và áp Uả hq tăng. Hi u đi n áp l y1 trên 4R, 5R gi m d nệ ệ ấ ả ầ  s.t.đ cu n CĐC1 gi m,đi n áp MĐKĐ phát ra gi m và đ ng c  nâng c c lênộ ả ệ ả ộ ơ ự  

ch m d n. khi đi n áp phát ra c a MĐKĐ dậ ầ ệ ủ ưới ngưỡng nhã c a r le áp RAủ ơ  thì đi n tr  9R đệ ở ược tách kh i m ch kích t  D, t c đ  đ ng c  càng ch m.ỏ ạ ừ ố ộ ộ ơ ậ  khi cân b ng, đi n áp t  l  v i dòng HQ, r i trên 5R và đi n áp t  l  v i ápằ ệ ỉ ệ ớ ơ ệ ỉ ệ ớ  

HQ, r i trên 4R thì s.t.đ c a CĐC1 b ng 0, đi n áp MĐKĐ b ng 0, đ ng c  Đơ ủ ằ ệ ằ ộ ơ  

d ng quay và HQ ch y  n đ nh.ừ ạ ổ ị

N u m t  n đ nh, hi u s  đi n áp s  có và cu n CĐC1 s  có s.t.đ làmế ắ ổ ị ệ ố ệ ẽ ộ ẽ  MĐKĐ phát đi n áp ch y đ ng c  Đ đ  d ch c c. chi u và t c đ  d ch c cệ ạ ộ ơ ể ị ự ề ố ộ ị ự  

ph  thu c chi u và đ  l n s.t.đ. cu n CĐC1. n u dòng Iụ ộ ề ộ ớ ộ ế hq tăng (chi u dài cungề  

l a gi m) thì đ ng c  nâng đi n c c lên. N u dòng Iử ả ộ ơ ệ ự ế  gi m thì ngả ượ ạc l i

Khi đ t HQ ( Iứ hq = 0 ), quá trình di n bi n nh  lúc m i HQ.ễ ế ư ồ

M c tiêu:ụ

Sau khi h c xong bài này h c sinh có kh  năng:ọ ọ ả

­ Phân tích đượ s  đ  c  ơ ồ đi n ệ c a ủ máy ti n.ệ

­ L p đ t và s a ch a đắ ặ ử ữ ược m ch đi n máy ti n.ạ ệ ệ

­ Rèn luy n đ c tính c n th n, t  m , t  duy sáng t o và khoa h c, đ mệ ứ ẩ ậ ỉ ỉ ư ạ ọ ả  

b o an toàn, ti t ki m và v  sinh công nghi p.ả ế ệ ệ ệ

ph n nào yêu c u v  đ  chính ầ ầ ề ộ xác c a kích th c và đ  bóng b  m t. ủ ướ ộ ề ặ

Trên máy ti n có th  th c hi n nhi u nguyên công ti n:  ệ ể ự ệ ề ệ Ti n tr  ngoài,ệ ụ  

Ti n tr  trong, Ti n côn, ệ ụ ệ Ti n đ nh hình…ệ ị

Ngoài ra n u s  d ng các d ng c  c t khác nh  mũi khoan, doa… thìế ử ụ ụ ụ ắ ư  còn có th c hi n ự ệ m t s  nguyên công khác nh  khoan, doa, ti n ren, taro ren… ộ ố ư ệ

­ Phân lo i máy ti n: ạ ệ

Nhóm máy ti n có th  phân lo i theo nh ng đ c đi m sau: ệ ể ạ ữ ặ ể

+ Theo công d ng: ụ Máy ti n v n năng, Máy ti n chuyên trách, Máy ti nệ ạ ệ ệ  ren, Máy ti n m t đ u, ệ ặ ầ Máy ti n chuyên dùng: Th c hi n m t nguyên công nàoệ ự ệ ộ  đó

+ Theo hình th c truy n đ ng chính: ứ ề ộ Máy ti n đ ng: Chi ti t quay theoệ ứ ế  

phương th ng đ ng, Máy ti n ngang: Chi ti t quay theo phẳ ứ ệ ế ương n m ngang.ằ+ Theo m c đ  ph c t p c a h  th ng đi n: ứ ộ ứ ạ ủ ệ ố ệ

Đ n gi n: Dùng đ ng c  KĐB v i 1­ 2 c p t c đ  cho truy n đ ng chínhơ ả ộ ơ ớ ấ ố ộ ề ộTrung bình: Dùng đ ng c  KĐB nhi u c p t c đ  ho c đ ng c  m tộ ơ ề ấ ố ộ ặ ộ ơ ộ  chi u đi u ch nh ề ề ỉ m ch h ạ ở

 Ph c t p: Đi u ch nh và  n đ nh t c đ  v i ch  tiêu ch t l ng cao.ứ ạ ề ỉ ổ ị ố ộ ớ ỉ ấ ượ

­ Các chuy n đ ng trên máy ti n và  yêu c u TBĐ cho các h  truy n đ ng. ể ộ ệ ầ ệ ề ộ

Các chuy n đ ng trên máy ti n g m hai nhóm c  b n: ể ộ ệ ồ ơ ả

        + Chuy n đ ng c  b n:ể ộ ơ ả

Chuy n đ ng chính: là chuy n đ ng quay tròn c a tr c chính. ể ộ ể ộ ủ ụChuy n đ ng ăn dao: Là chuy n đ ng t nh ti n c a bàn dao có gá ể ộ ể ộ ị ế ủdao. 

+ Chuy n đ ng ph :ể ộ ụ

  Bao g m các chuy n đ ng: b m d u bôi tr n, b m nồ ể ộ ơ ầ ơ ơ ước làm mát,  

di chuy n nhanh bàn dao, chuy n đ ng nâng, h , k p xà… ể ể ộ ạ ẹ