Cảnh đợi tàu của truyện ngắn Hai đứa trẻ là một cảnh hay và đặc sắc trong truyện. Nó gửi gắm nhiều thông điệp có ý nghĩa trong cuộc sống. Nó giúp ta có tinh thần lạc quan hơn trong cuộc đời nhiều khó khăn thử thách
Trang 1Cảm nhận về cảnh đợi tàu trong truyện ngắn.
1/Mở bài: Giới thiệu khái quát
_ Thạch Lam là nhà văn có quan niệm văn chương rất lành mạnh, tiến bộ và
có biệt tài trong viết truyện ngắn Truyện ngắn của ông như những bài thơ trữ tình, không có cốt chuyện, chủ yếu khai thác thế giới nội tâm nhân vật Văn Thạch Lam trong sáng, giản dị mà thâm trầm, sâu sắc
_ Văn bản “Hai đứa trẻ” là một trong những truyện ngắn đặc sắc của Thạch Lam
_ Trong tác phẩm, nhà văn đã tái hiện bức tranh phố huyện nghèo trước cách mạng và cảnh đợi tàu có lẽ để lại ấn tượng sâu sắc nhất với bạn đọc
2/TB:
2.1 Cảm nhận chung (xuất xứ, bối cảnh, điểm nhìn…)
Văn bản “Hai đứa trẻ” in trong tập “Nắng trong vườn” (1938) lấy bối cảnh là phố huyện nghèo huyện Cẩm Giàng, tỉnh Hải Dương trước Cách
mạng tháng 8 Đó là nơi gắn bó tuổi thơ của hai chị em Thạch Lam nên bối cảnh này trở thành không gian nghệ thuật trong hầu hết những sáng tác của Thạch Lam Qua đó, nhà văn gửi gắm tình cảm và sự gắn bó tha thiết với mảnh đất quê hương này Toàn bộ bức tranh phố huyện được quan sát, cảm nhận bởi nhân vật Liên Cách xây dựng nhân vật Liên dựa trên sự quan sát, cảm nhận tinh tế của Thạch Lam hay đó chính là thế giới quan của tác giả
2.2 Giới thiệu vị trí đoạn văn
Trước đó, nhà văn đã miêu tả cuộc sống phố huyện lúc chiều tàn và khi đêm xuống Những cảnh ấy thật buồn tẻ và đơn điệu, con người luôn phải gồng mình lo lắng cho cuộc mưu sinh Cảnh đợi tàu được đặt ở vị trí cuối văn bản truyện đã tạo nên một luồng sinh khí mới, đem theo ngọn gió mát lành thổi vào tâm hồn của con người nơi phố huyện nghèo
2.3 Phân tích trọng tâm: cảnh đợi tàu
a Lí do đợi tàu của chị em Liên và những người dân phố huyện nghèo: trước
hết để có thể bán thêm ít hàng nhưng mục đích sâu xa hơn là được tận mắt chứng kiến hoạt động cuối cùng của một ngày để xua tan đi phần nào cuộc sống nghèo khổ, đơn điệu, tẻ nhạt của họ
b Hình ảnh đoàn tàu
Đoàn tàu chỉ xuất hiện nơi phố huyện trong chốc lát nhưng được miêu
tả tỉ mỉ qua sự quan sát, tâm trạng háo hức của Liên và An Dấu hiệu nhận
Trang 2biết đầu tiên là đèn ghi cùng với ngọn lửa xanh biếc, sát mặt đất như ma trơi Tiếng còi xe lửa ở đâu vang lại, một làn khói bừng sáng trắng lên đằng xa
Khi tàu rầm rộ đi tới, tiếng còi đã rít lên, tiếng xe rít mạnh vào ghi và tiếng hành khách ồn ào khe khẽ Những thanh âm ấy đã phá tan không khí tĩnh mịch, buồn tẻ, đơn điệu của phố huyện Đoàn tàu đi tới và vụt qua với các toa đèn sáng trưng, chiếu ánh cả xuống đường; những toa hạng trên sang trọng lố nhố những người, đồng và kền lấp lánh, các cửa kính sáng Những hình ảnh ấy đã xua đi màn đêm tăm tối đang bủa vây, bao trùm nơi phố huyện
và mang đến một không gian tràn ngập ánh sáng làm đổi thay không khí cho con người nơi đây
Khi đoàn tàu đi vào đêm tối để lại những đốm than đỏ bay tung trên đường sắt Hai chị em Liên còn nhìn theo đến khi đoàn tàu khuất hẳn sau rặng tre Điều đó cho thấy niềm nuối tiếc khôn nguôi của hai chị em về thứ ánh sáng xa xăm mơ hồ… Cuộc sống của con người vẫn trở lại nhịp sống thường nhật, vẫn quẩn quanh đơn điệu… Phải chăng đó là hình ảnh chung về hiện thực đời sống xã hội Việt Nam trước Cách mạng tháng Tám dưới sự đô hộ của thực dân Pháp
c Ý nghĩa:
- Đoàn tàu đã mang theo thế giới đáng sống, đó là cuộc sống ấm no, giàu sang, đầy đủ ánh sáng… Nó mang theo cả khát vọng, ước mơ của người dân phố huyện khi luôn phải sống trong cảnh tối tăm, tù túng, nghèo khổ
- Đoàn tàu còn chở theo bao kỉ niệm trong kí ức tuổi thơ của Liên, đó là những kí ức vô cùng đẹp đẽ, êm đềm với gia đình khi sống ở Hà Nội
- Hình ảnh đoàn tàu còn gửi gắm niềm khao khát ánh sáng, không cam chịu cuộc sống tẻ nhạt, buồn chán Tất nhiên đó chỉ là niềm hi vọng mong manh nhỏ bé nhưng cho thấy tinh thần lạc quan của con người trong cuộc sống
2.4 Đánh giá khái quát
- Về nghệ thuật: Tả cảnh, những câu văn với nhịp điệu nhanh thể hiện sư chuyển động linh hoạt của đoàn tàu, nghệ thuật miêu tả nội tâm nhân vật với những cảm nhận mong manh mơ hồ Câu văn sử dụng giàu hình ảnh kết hợp hài hòa giữa bút pháp hiện thực và trữ tình
- Về nội dung: Đoạn văn không chỉ miêu tả cảnh đoàn tàu xuất hiện mà còn gửi gắm tâm trạng, cảm xúc của nhân vật: háo hức chờ đợi, vui vẻ say mê ngắm nhìn đoàn tàu và tiếc nuối khi nó đi qua
Trang 3-> Thông điệp ý nghĩa: hãy biết cảm thông, chia sẻ với những cảnh đời nghèo khó, buồn tẻ; hãy hướng tới những điều tốt đẹp để vững vàng trong cuộc sống…
3/ Kết bài:
Truyện ngắn với nhiều chi tiết hình ảnh đặc sắc đã làm nên tên tuổi của Thạch Lam trong nền văn xuôi Việt Nam hiện đại Qua văn bản, em học tập được … (cần có tấm lòng đôn hậu, trái tim nhạy cảm, giàu lòng yêu thương…)