Bài giảng Lịch sử lớp 10 - Bài 17: Quá trình hình thành và phát triển của nhà nước phong kiến (Từ thế kỷ X đến XV) tìm hiểu bước đầu xây dựng nhà nước độc lập ở thế kỉ X; phát triển và hoàn chỉnh nhà nước phong kiến ở các thế kỉ X–XV.
Trang 1QUÁ TRÌNH HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRI N C A NHÀ Ể Ủ
N ƯỚ C PHONG KI N Ế
( T TH K X Đ N XV )Ừ Ế Ỷ Ế
Trang 2Nhiệm vụ bài học
Nhà nước phong kiến Việt Nam đã được
hình thành như thế nào? Ai là người có công lớn trong việc đặt nền móng cho việc xây dựng nhà nước đó?
Nhà nước phong kiến Việt Nam đã phát triển và hoàn thiện như thế nào về mặt chính trị? Điều đó đem lại tác dụng cụ thể như thế nào?
Trang 3Cấu trúc bài học
ĐỘC LẬP Ở THẾ KỈ X
NƯỚC PHONG KIẾN Ở CÁC THẾ KỈ
Trang 4I /BƯỚC ĐẦU XÂY DỰNG NHÀ NƯỚC ĐỘC LẬP Ở THẾ KỈ X
Trang 5Liên quan đến việc chia cắt đất nước lần
thứ nhất trong lịch sử Việt Nam
Sự kiện 3
Liên quan đến một nhân vật mà dân gian
gọi ông là “anh hùng cờ lau”
Sự kiện 4
Liên quan đến vị Thập đạo tướng quân
đã nhận áo long cổn do Thái hậu họ
Dương trao và dẹp tan cuộc kháng chiến
chống Tống xâm lược lần thứ nhất (980)
Ngô Quyền xưng vương
“Loạn 12 sứ quân”
Đinh Bộ Lĩnh dẹp loạn, lên ngôi Hoàng đế
Lê Hoàn xây dựng nhà nước quân chủ sơ khai
Trang 63 NHÂN VẬT
1 Ngô Quyền (Ngô Vương)
2 Đinh Bộ Lĩnh (Đinh Tiên
Hoàng)
3 Lê Hoàn (Lê Đại Hành)
Chiến thắng Bạch Đằng
Dẹp Loạn 12 sứ quân, thống nhất đất nước
Thắng lợi trong kháng chiến chống Tống lần thứ nhất, bảo vệ nền độc lập dân tộc
Trang 82 KINH ĐÔ
1 Cổ Loa (Đông Anh – Hà Nội)
2 Hoa Lư (Ninh Bình)
Vì sao?
Trang 91 TÊN NƯỚC
Đại Cồ Việt
Th i gian: 968 – 1054ờ
Ngườ ặi đ t: Đinh Tiên Hoàng
Ý nghĩa: “nước Vi t l n”ệ ớ
Trang 10I /BƯỚC ĐẦU XÂY DỰNG NHÀ NƯỚC ĐỘC LẬP Ở THẾ KỈ X
939, Ngô Quy n x ng về ư ương, đóng đô C ở ổ
Loa (Đông Anh – Hà N i)ộ
944, Ngô Quy n m t ề ấ “Lo n 12 s quân” ạ ứ
chia c t đ t nắ ấ ướ c Đinh B Lĩnh th ng ộ ố
nh t đ t nấ ấ ước, lên ngôi Hoàng đ , đ t tên ế ặ
nước là Đ i C Vi t, d i đô v Hoa L (Ninh ạ ồ ệ ờ ề ư
Bình)
980, nhà Ti n Lê thành l p, xây d ng nhà ề ậ ự
nước quân ch s khaiủ ơ
Trang 11Chính quyền quân chủ sơ khai
Vua
Văn ban Võ ban Tăng ban
Trang 12II /PHÁT TRIỂN VÀ HOÀN CHỈNH NHÀ NƯỚC PHONG KIẾN Ở CÁC THẾ KỈ XI - XV
1 Tổ chức bộ máy nhà nước
2 Luật pháp và quân đội
3 Hoạt động đối nội và đối ngoại
Tên nước: Đại Việt (1054–1400 và 1427- 1834)
Kinh đô: Thăng Long
Các triều đại: Lý, Trần, Hồ, Hậu Lê
Bộ máy Nhà nước dần dần hoàn chỉnh
Trang 13* Bộ máy Nhà nước thời Lý - Trần
Vua (Hoàng đế)
Tể tướng Các quan đại thần
Đài Viện
Sảnh
Lộ - trấn Phủ - Huyện - Châu
Xã (xã quan)
Trung ương
Địa phương
Trang 14* Bộ máy Nhà nước từ thời Lê Thánh Tông
Địa phương
Vua (Hoàng đế)
Ngự sử đài Hàn lâm viện
Trang 15Phương thức tuyển chọn quan lại
1. Tập ấm (quý tộc, hoàng thân quốc thích)
Trang 16Thời Trần Thời Lý
Lu t c a ai? ậ ủ
Trang 17D ướ i đây là các đi u lu t trong b lu t H ng ề ậ ộ ậ ồ
Đ c. ứ
Em có nh n xét gì v các đi u lu t này? ậ ề ề ậ
Khi xa giá vua đi qua mà xông vào hàng người
đi theo thì xử tội đồ, nếu xông vào đội cận vệ thì xử chém Lầm lỡ thì giảm một bậc
Bán ruộng đất ở biên cương cho người ngoại quốc thì xử chém
Đào trộm đê đập làm thiệt hại nhà cửa, lúa má thì xử đồ, lưu, bắt đền tổn hại
Của thừa kế con gái cũng được chia đều như con trai Goá phụ có thể đi lấy chồng khác.
Trang 193 Hoạt động đối nội và đối ngoại
Đối nội:
Giữ gìn an ninh đất nước
Chăm lo đời sống nhân dân
Đoàn kết các dân tộc
Đối ngoại:
Thực hiện chính sách đối ngoại hoà hiếu, thân thiện
Kiên quyết bảo vệ độc lập dân tộc
Kẻ nào dám lấy một thước, một tấc đất của Thái
Tổ để lại làm mồi cho giặc thì sẽ bị trừng trị nặng
(Lê Thánh Tông)
Trang 20Khi hòa hiếu lúc xung đột
Hòa hiếu và cảnh giác Đối
Ngoại
Trang 21Ý nghĩa
c a nh ng ủ ữ
thành t u này ự
là gì?
Trang 23Bài học kết thúc, bây giờ là phần củng cố …
Trang 24M U O N D O I N U O C V I E T
T H
U
H T
G N
O U M
I
H
N H T H U
E L H O A N
O H A L U
N E
I
H T
N A
D A
A
D
I V I E T
I
H
N H L U A T
T H
G N O Q U Y E N
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15