Năng lực chủ tịch ủy ban nhân dân các huyện, thành phố tại tỉnh tây ninh

Tuy nhiên, trước yêu cầu nhiệm vụ của thời kỳ mới, đội ngũ cán bộ chủ chốt các huyện, thành phố tại tỉnh Tây Ninh hiện nay còn bộc lộ rất nhiều hạn chế, bất cập, trong đó, năng lực của C

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ NỘI VỤ

HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA

NGUYỄN MINH THẮNG

NĂNG LỰC CHỦ TỊCH ỦY BAN NHÂN DÂN

CÁC HUYỆN, THÀNH PHỐ TẠI TỈNH TÂY NINH

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ CÔNG

HÀ NỘI - 2019

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ NỘI VỤ

HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA

NGUYỄN MINH THẮNG

NĂNG LỰC CHỦ TỊCH ỦY BAN NHÂN DÂN

CÁC HUYỆN, THÀNH PHỐ TẠI TỈNH TÂY NINH

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ CÔNG

CHUYÊN NGÀNH: QUẢN LÝ CÔNG

Người hướng dẫn khoa học: GS TS NGUYỄN ĐĂNG THÀNH

HÀ NỘI - 2019

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan Luận văn “Năng lực Chủ tịch Ủy ban nhân dân các huyện, thành phố tại tỉnh Tây Ninh” là công trình nghiên cứu của riêng tôi Các kết quả nghiên cứu trong luận văn là trung thực Luận văn sử dụng các thông tin, dữ liệu từ nhiều nguồn khác nhau và có trích dẫn rõ nguồn gốc, số liệu được tổng hợp

và xử lí cẩn thận

NGƯỜI VIẾT LUẬN VĂN

Nguyễn Minh Thắng

LỜI CẢM ƠN

Trước hết cho phép em chân thành cảm ơn các Thầy giáo, Cô giáo, các cán

bộ trong Học viện Hành chính Quốc gia, Khoa Sau đại học của Học viện Hành chính Quốc gia đã luôn nhiệt tình giúp đỡ và tạo điều kiện tốt nhất cho em trong suốt quá trình học tập tại Học viện

Xin chân thành cảm ơn các anh, các chị và các bạn học viên lớp Thạc sĩ chuyên ngành Quản lý công HC22.B1, Học viện Hành chính Quốc gia đã luôn động viên, giúp đỡ và nhiệt tình chia sẻ với em những kinh nghiệm trong quá trình học tập, nghiên cứu

Đặc biệt em xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến thầy GS TS Nguyễn Đăng Thành, người đã tận tình giúp đỡ em hình thành và hoàn chỉnh luận văn này

Mặc dù đã có nhiều cố gắng, song do sự hạn hẹp về thời gian, điều kiện nghiên cứu và trình độ của bản thân, nên luận văn không tránh khỏi những khiếm khuyết Rất mong nhận được sự đóng góp ý kiến của các Thầy giáo, Cô giáo

Một lần nữa, em xin chân thành cảm ơn!

NGƯỜI VIẾT LUẬN VĂN

Nguyễn Minh Thắng

DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT TRONG LUẬN VĂN

UBND : Ủy ban nhân dân

HĐND : Hội đồng nhân dân

MỤC LỤC

Trang

MỞ ĐẦU 1

1 Lý do chọn đề tài luận văn 1

2 Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài luận văn 2

3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu của luận văn 5

4 Đối tượng, khách thể và phạm vi nghiên cứu của luận văn 6

5 Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu của luận văn 6

6 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận văn 7

7 Kết cấu của luận văn 8

Chương 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ NĂNG LỰC CHỦ TỊCH ỦY BAN NHÂN CẤP HUYỆN 9

1.1 Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp huyện 9

1.1.1 Khái niệm 9

1.1.2 Vị trí, vai trò của Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện 9

1.1.3 Nhiệm vụ, quyền hạn của Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện 10

1.1.4 Tiêu chuẩn của Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện 12

1.2 Năng lực Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp huyện 14

1.2.1 Khái niệm năng lực và yếu tố cấu thành năng lực Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp huyện 14

1.2.1.1 Khái niệm 14

1.2.1.2 Các yếu tố cấu thành năng lực Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp huyện 21

1.2.2 Các tiêu chí đánh giá năng lực Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp huyện 22

1.2.2.1 Tiêu chí về kiến thức 23

1.2.2.2 Tiêu chí về kỹ năng lãnh đạo, quản lý 24

1.2.2.3 Tiêu chí về thái độ 25

1.2.2.4 Tiêu chí về kết quả thực hiện nhiệm vụ 26

1.2.3 Các yếu tố ảnh hưởng đến năng lực Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp

huyện 27

1.2.3.1 Các yếu tố thuộc về nhận thức của một số cấp ủy đảng, tổ chức về vị trí, vai trò của Chủ tịch UBND huyện 27

1.2.3.2 Các yếu tố thuộc về quy định pháp luật, cơ chế, chính sách 28

1.2.3.3 Các yếu tố thuộc về điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội của địa phương 30

1.2.3.4 Các yếu tố thuộc về bản thân Chủ tịch Uỷ ban nhân dân cấp huyện 31

Tiểu kết chương 1 34

Chương 2 THỰC TRẠNG NĂNG LỰC CHỦ TỊCH ỦY BAN NHÂN DÂN CÁC HUYỆN, THÀNH PHỐ TẠI TỈNH TÂY NINH 35

2.1 Khái quát về điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội của tỉnh Tây Ninh và ảnh hưởng của yếu tố này đến năng lực Chủ tịch Ủy ban nhân dân các huyện, thành phố 35

2.1.1 Khái quát điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội tỉnh Tây Ninh 35

2.1.1.1 Về điều kiện tự nhiên 35

2.1.1.2 Về điều kiện kinh tế - xã hội 36

2.1.2 Ảnh hưởng của điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội đến năng lực Chủ tịch Ủy ban nhân dân các huyện, thành phố tại tỉnh Tây Ninh 38

2.2 Khái quát về Chủ tịch Ủy ban nhân dân các huyện, thành phố tại tỉnh Tây Ninh 39

2.3 Phân tích thực trạng năng lực Chủ tịch Ủy ban nhân dân các huyện, thành phố tại tỉnh Tây Ninh 40

2.3.1 Về số lượng, độ tuổi 40

2.3.2 Về kiến thức 42

2.3.3 Về kỹ năng lãnh đạo, quản lý 44

2.3.4 Về thái độ 49

2.3.5 Về kết quả thực hiện nhiệm vụ 50

2.4 Đánh giá chung về năng lực Chủ tịch Ủy ban nhân dân các huyện, thành phố

tại tỉnh Tây Ninh 52

2.4.1 Ưu điểm và nguyên nhân ưu điểm 52

2.4.1.1 Ưu điểm 52

2.4.1.2 Nguyên nhân ưu điểm 53

2.4.2 Hạn chế và nguyên nhân hạn chế 54

2.4.2.1 Hạn chế 55

2.4.2.2 Nguyên nhân hạn chế 56

Tiểu kết chương 2 61

Chương 3 QUAN ĐIỂM VÀ GIẢI PHÁP CHỦ YẾU NÂNG CAO NĂNG LỰC CHỦ TỊCH ỦY BAN NHÂN DÂN CÁC HUYỆN, THÀNH PHỐ TẠI TỈNH TÂY NINH 62

3.1 Quan điểm nâng cao năng lực Chủ tịch Ủy ban nhân dân các huyện, thành phố tại tỉnh Tây Ninh 62

3.2 Giải pháp nâng cao năng lực Chủ tịch Ủy ban nhân dân các huyện, thành phố tại tỉnh Tây Ninh 66

3.2.1 Nâng cao nhận thức, trách nhiệm của các cấp uỷ đảng, tổ chức và cán bộ, đảng viên về vị trí, vai trò của Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện 66

3.2.2 Cụ thể hóa tiêu chuẩn chức danh Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện 68

3.2.3 Hoàn thiện chế độ, chính sách đãi ngộ đối với đội ngũ cán bộ Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện 71

3.2.4 Phát huy tính tự giác trong học tập, tu dưỡng, rèn luyện của đội ngũ cán bộ Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện 73

3.2.5 Đổi mới, hoàn thiện nội dung, quy trình đánh giá, bố trí sử dụng đối với Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện và thực hiện đồng bộ các khâu trong công tác cán bộ 76

3.2.6 Đổi mới, nâng cao hiệu quả tổ chức và hoạt động của chính quyền cấp huyện 86

3.2.7 Tăng cường đầu tư cơ sở vật chất, kỹ thuật, trang thiết bị và điều kiện làm

việc cho Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện 87

3.3 Một số khuyến nghị nâng cao năng lực Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện 88

3.3.1 Đối với Trung ương 88

3.3.2 Đối với cấp tỉnh 89

3.3.3 Đối với cấp huyện 89

Tiểu kết chương 3 91

KẾT LUẬN 92

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 94

PHỤ LỤC 99

CÁC BIỂU ĐỒ

Biểu đồ 2.1 Phân tích độ tuổi và giới tính 42

Biểu đồ 2.2 Phân tích trình độ 44

Biểu đồ 2.3 Đánh giá kỹ năng lãnh đạo, điều hành 46

Biểu đồ 2.4 Đánh giá kỹ năng ra quyết định 47

Biểu đồ 2.5 Đánh giá kỹ năng thích ứng với sự thay đổi 48

Biểu đồ 2.6 Đánh giá kỹ năng giải quyết vấn đề 49

Biểu đồ 2.7 Đánh giá kỹ năng thái độ trong quan hệ giao tiếp, ứng xử 50

Biểu đồ 2.8 Kết quả phân loại thực hiện nhiệm vụ 51

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài luận văn

Trãi qua các thời kỳ lịch sử cách mạng, nhất là quá trình thực hiện sự nghiệp đổi mới, đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, Đảng và Nhà nước ta luôn quan tâm đến vấn đề xây dựng, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực,

mà nòng cốt là đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý các cấp, đáp ứng yêu cầu, đòi hỏi ngày càng cao của nhiệm vụ cách mạng Vì vậy, công tác cán bộ, trọng tâm là chăm lo xây dựng và nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ có vị trí, vai trò rất quan trọng, được Đảng ta xác định là khâu then chốt trong công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng Nghị quyết Hội nghị lần thứ 3, Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa VIII

về “Chiến lược cán bộ thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước”

đã khẳng định: “Cán bộ là nhân tố quyết định sự thành bại của cách mạng, gắn liền với vận mệnh của Đảng, của đất nước và chế độ, là khâu then chốt trong công tác xây dựng Đảng” [19] Nghị quyết lần thứ 4, Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XI “Một số vấn đề cấp bách về xây dựng Đảng hiện nay” tiếp tục khẳng định nhiệm vụ: “Xây dựng đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý các cấp, nhất là cấp Trung ương, đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế” [24]

Quán triệt và thực hiện nghiêm túc các nghị quyết của Trung ương về cán

bộ và công tác cán bộ, Tỉnh ủy Tây Ninh đã quan tâm, chăm lo xây dựng đội ngũ cán bộ nói chung và đội ngũ cán bộ chủ chốt các huyện, thành phố nói riêng đảm bảo về số lượng và chất lượng, góp phần hoàn thành các chương trình, nhiệm vụ chính trị của địa phương, cơ quan, đơn vị, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh nhà

Hiện nay, đội ngũ cán bộ chủ chốt các huyện, thành phố cơ bản có bản lĩnh chính trị vững vàng, kiên định mục tiêu xã hội chủ nghĩa, tin tưởng tuyệt đối vào đường lối đổi mới của Đảng, tiếp tục phát huy truyền thống đoàn kết, thống nhất, vận dụng sáng tạo và tập trung chỉ đạo thực hiện thắng lợi mọi đường lối, nghị

quyết của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; tích cực tu dưỡng, rèn luyện, nâng cao về tư tưởng chính trị, phẩm chất đạo đức, lối sống, trình độ, năng lực và hiệu quả quản lý, điều hành, hoàn thành tốt chức trách, nhiệm vụ được giao và đã

có những đóng góp quyết định vào thành tích chung của sự nghiệp xây dựng, phát triển của địa phương, đơn vị

Tuy nhiên, trước yêu cầu nhiệm vụ của thời kỳ mới, đội ngũ cán bộ chủ chốt các huyện, thành phố tại tỉnh Tây Ninh hiện nay còn bộc lộ rất nhiều hạn chế, bất cập, trong đó, năng lực của Chủ tịch Ủy ban nhân dân (UBND) các huyện, thành phố (gọi chung là Chủ tịch UBND huyện) còn nhiều vấn đề cần nghiên cứu như: năng lực của Chủ tịch UBND huyện còn bộc lộ nhiều hạn chế, kỹ năng lãnh đạo, quản lý, quan hệ, giao tiếp, ứng xử; việc tổ chức, triển khai, thực hiện các chính sách còn gặp nhiều khó khăn, lúng túng, nhất là khi gặp các tình huống phức tạp, mới phát sinh…

Để khắc phục những hạn chế, yếu kém nêu trên, việc nghiên cứu, tổng kết, đánh giá đúng thực trạng, chỉ rõ nguyên nhân và rút ra bài học kinh nghiệm, từ đó

đề ra các giải pháp chủ yếu nâng cao hơn nữa năng lực của Chủ tịch UBND huyện nhằm đáp ứng đòi hỏi bức thiết của thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa là một yêu cầu tất yếu khách quan, có ý nghĩa sâu sát cả về lý luận và thực tiễn Đây không chỉ là nhiệm vụ cần thiết, cấp bách trước mắt, mà còn là nhiệm vụ chiến lược quan trọng, lâu dài của tỉnh Tây Ninh, nhằm thực hiện thắng lợi mục tiêu xây dựng tỉnh Tây Ninh phát triển bền vững

Để góp phần giải quyết vấn đề nêu trên, em chọn và thực hiện đề tài:

“Năng lực Chủ tịch Ủy ban nhân dân các huyện, thành phố tại tỉnh Tây Ninh”

làm Luận văn thạc sĩ chuyên ngành Quản lý công

2 Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài luận văn

Vấn đề năng lực đội ngũ cán bộ chủ chốt cấp huyện nói chung và năng lực của Chủ tịch UBND huyện nói riêng, trong thời gian qua đã được khá nhiều công trình khoa học nghiên cứu ở những góc độ, phạm vi và những địa phương khác

nhau quan tâm thực hiện Sau đây là một số công trình tiêu biểu liên quan trực tiếp đến đề tài luận văn:

2.1 Sách, đề tài khoa học

- Nguyễn Phú Trọng, Trần Xuân Sầm (chủ nhiệm), Luận cứ khoa học cho

việc nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước [41] Các tác giả đã làm rõ những vấn đề lý luận và thực tiễn

về chất lượng và nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước; chỉ ra những nội dung tiêu chuẩn chung và tiêu chuẩn riêng đối với từng loại cán bộ cụ thể Làm rõ nội dung các khâu, các bước, quy trình của công tác cán bộ như: phát hiện, lựa chọn, đánh giá, sử dụng và cất nhắc cán bộ, huấn luyện đào tạo, bồi dưỡng cán bộ…

- Vũ Văn Hiền (chủ nhiệm), Xây dựng đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý

nhằm đáp ứng yêu cầu của quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước [27]

Tác giả đã tập trung luận giải vai trò của việc xây dựng đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý của hệ thống chính trị; phân tích, đánh giá thực trạng đội ngũ này Từ đó, tác giả đã nhấn mạnh đến những yêu cầu về tiêu chuẩn phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống và năng lực cán bộ trong mối quan hệ với yêu cầu nhiệm vụ trong thời kỳ mới Trên cơ sở đó tác giả đưa ra giải pháp chủ yếu nhằm xây dựng đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý nhằm đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước đất nước

- Bùi Đình Phong (2002), Tư tưởng Hồ Chí Minh về cán bộ và công tác cán

bộ [34] Tác giả thể hiện một cách khá toàn diện về những tư tưởng chủ đạo của

Chủ tịch Hồ Chí Minh về công tác cán bộ như: tuyển dụng, bố trí, sử dụng, đào tạo, nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ

- Mai Quốc Chánh, Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực đáp ứng yêu cầu

công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước [13]

2.2 Tạp chí

- Nguyễn Thị Mai Anh, Yêu cầu và giải pháp xây dựng đội ngũ cán bộ thời

kỳ hội nhập quốc tế [1] Tác giải đã khái quát những thành tựu và hạn chế của công

tác cán bộ gần 30 năm qua của Đảng ta và chỉ ra một số yêu cầu đối với cán bộ trong thời kỳ mới Từ đó, đề ra 04 giải pháp chủ yếu để xây dựng đội ngũ cán bộ các cấp có phẩm chất, năng lực thực sự ngang tầm, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong thời kỳ hội nhập quốc tế

- Nguyễn Thị Thu Hà, Nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ của thành phố

Hồ Chí Minh đáp ứng yêu cầu mới [26] Đầu tiên, tác giả nêu ra một số biện pháp

chủ yếu mang lại kết quả tích cực, góp phần củng cố, nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ Thành phố Hồ Chí Minh Tiếp đến, tác giả trình bày một số kinh nghiệm thực tiễn của Đảng bộ Thành phố Hồ Chí Minh Để đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong giai đoạn cách mạng mới, khắc phục những hạn chế, yếu kém trong công tác cán bộ và trong đội ngũ cán bộ, tác giả đã đề ra 10 nội dung cần thực hiện tốt khi triển khai các khâu trong công tác cán bộ

- Tô Huy Rứa, Một số vấn đề về phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao

ở nước ta hiện nay [42] Tác giả đã đưa ra một số dẫn dụ, để có thể khẳng định

nguồn lực con người, vốn con người là hết sức quan trọng trong chiến lược và chính sách phát triển của mọi quốc gia Và đưa ra một số luận điểm mới về phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao và xây dựng đội ngũ cán bộ cấp chiến lược

Từ đó, tác giả đã đề xuất một số định hướng giải pháp thực hiện trong giai đoạn mới phấn đấu đến năm 2020 nước ta, về cơ bản, tạo được nền tảng để sớm trở thành nước công nghiệp theo hướng hiện đại

2.3 Luận án, luận văn

- Vũ Thị Kim Dung (2012), Nâng cao năng lực quản lý cho đội ngũ cán bộ

chủ chốt chính quyền cơ sở tỉnh Phú Thọ, luận văn thạc sĩ Quản lý công, Học viện

Hành chính Quốc gia [17] Luận văn nêu lên được các cơ sở lý luận cũng như thực trạng năng lực của cán bộ chủ chốt chính quyền cấp xã, trong đó đối tượng nghiên cứu chủ yếu là Chủ tịch, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã

- Phạm Thị Quỳnh Hoa (2006), Xây dựng tiêu chí đánh giá năng lực của

Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã ở nước ta hiện nay, luận văn thạc sĩ Quản lý công,

Học viện Hành chính Quốc gia [28] Luận văn đã hệ thống hóa một cách đầy đủ về

những vấn đề lý luận và thực tiễn đối với việc xác định các tiêu chí đánh giá năng lực làm việc của Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã, tạo cơ sở để xây dựng những chương trình đào tạo hiệu quả và xác định các chiến lược phát triển phù hợp đối với đội ngũ cán bộ này

- Oulaphom Lakhonesam (2015), Nâng cao năng lực quản lý của đội ngũ cán

bộ, công chức giữ chức vụ lãnh đạo, quản lý ở tỉnh Phong Sa Ly, nước Cộng hòa dân chủ nhân dân Lào, luận văn thạc sĩ Quản lý công, Học viện Hành chính Quốc gia [33]

Luận văn đánh giá năng lực của đội ngũ cán bộ, công chức giữ chức vụ lãnh đạo, quản

lý của tỉnh Phong Sa Ly, trên cơ sở đó đề xuất giải pháp để nâng cao năng lực quản lý của đội ngũ cán bộ này

- Nguyễn Mậu Dựng (1996), Xây dựng đội ngũ cán bộ chủ chốt của đảng

bộ các cấp ở Tây Nguyên hiện nay”, luận án tiến sĩ, Học viện Chính trị Quốc gia

Hồ Chí Minh [18] Tác giải đánh giá thực trạng của đội ngũ cán bộ chủ chốt của đảng bộ các cấp ở Tây Nguyên, những yêu cầu đối với việc xây dựng đội ngũ cán

bộ lãnh đạo chủ chốt ở Tây Nguyên Phân tích những chính sách của Đảng về tiêu chuẩn cán bộ lãnh đạo ở các cấp, tạo nguồn cán bộ cho từng địa phương, chính sách đồng bộ về đào tạo, chế độ đãi ngộ cán bộ cho vùng Tây Nguyên

Ngoài ra, còn nhiều công trình, đề tài nghiên cứu, luận văn, luận án, bài viết khác có liên quan đến đề tài Có thể nói, những công trình nghiên cứu trên đã góp phần làm rõ nhận thức khoa học về năng lực của đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý Tuy nhiên, đến nay vẫn chưa có công trình, đề tài, luận văn, luận án nào

đề cập trực tiếp hoặc nghiên cứu chuyên sâu về lý luận và thực tiễn của năng lực Chủ tịch Ủy ban nhân dân các huyện, thành phố tại tỉnh Tây Ninh

3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu của luận văn

3.1 Mục đích:

Trên cơ sở làm rõ những vấn đề lý luận về năng lực Chủ tịch UBND cấp huyện và thực trạng năng lực Chủ tịch UBND các huyện, thành phố tại tỉnh Tây Ninh, luận văn đề xuất những quan điểm và giải pháp chủ yếu nâng cao năng lực Chủ tịch UBND các huyện, thành phố tại tỉnh Tây Ninh trong giai đoạn tới

3.2 Nhiệm vụ

- Nghiên cứu lý luận về năng lực của Chủ tịch UBND cấp huyện;

- Khảo sát, phân tích, đánh giá đúng thực trạng năng lực Chủ tịch UBND huyện, thành phố tại tỉnh Tây Ninh, chỉ ra ưu điểm, hạn chế và nguyên nhân của hạn chế về năng lực của Chủ tịch UBND huyện, thành phố tại tỉnh Tây Ninh

- Đề xuất các quan điểm và những giải pháp chủ yếu nâng cao năng lực Chủ tịch UBND các huyện, thành phố tại tỉnh Tây Ninh trong giai đoạn hiện nay

4 Đối tượng, khách thể và phạm vi nghiên cứu của luận văn

4.1 Đối tượng nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu của luận văn là năng lực Chủ tịch UBND các huyện, thành phố tại tỉnh Tây Ninh

- Về không gian nghiên cứu: Luận văn nghiên cứu thực trạng năng lực Chủ tịch UBND huyện trên địa bàn 09 huyện, thành phố tại tỉnh Tây Ninh

- Về thời gian nghiên cứu: Nghiên cứu thực tiễn liên quan đến năng lực của Chủ tịch UBND các huyện, thành phố tại tỉnh Tây Ninh từ năm 2015 trở lại đây

5 Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu của luận văn

5.1 Phương pháp luận:

Luận văn dựa trên cơ sở lý luận của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối, quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam và chính sách, pháp luật của Nhà nước về công tác cán bộ nói chung và chất lượng đội ngũ cán bộ nói riêng

5.2 Phương pháp nghiên cứu

Cụ thể gồm: Logic - lịch sử, phân tích - tổng hợp, thống kê, tổng kết thực tiễn

Ngoài ra, luận văn kết hợp sử dụng các phương pháp:

- Phương pháp khảo cứu tài liệu: Đây là phương pháp truyền thống được sử dụng trong các nghiên cứu khoa học xã hội nói chung và nghiên cứu quản lý hành chính công nói riêng Các nguồn tài liệu liên quan đến đề tài được thu thập tương đối đa dạng, phong phú Trong luận văn, tác giả sử dụng chủ yếu (1) dưới dạng sách, báo, đề tài mục đích nhằm nghiên cứu cơ sở lý luận để đánh giá năng lực Chủ tịch UBND cấp huyện, (2) nguồn dữ liệu từ niên giám thống kê của tỉnh Tây Ninh, Báo cáo chính trị của Đảng bộ tỉnh Tây Ninh, số liệu về Chủ tịch UBND các huyện, thành phố của Ban Tổ chức Tỉnh ủy Tây Ninh

- Phương pháp chuyên gia: Trong quá trình nghiên cứu, tác giả đã tiến hành tham khảo ý kiến của các cán bộ và công chức chuyên môn, các đồng chí lãnh đạo thuộc UBND các huyện, thành phố tại tỉnh Tây Ninh về các vấn đề liên quan đến năng lực của Chủ tịch UBND huyện

- Phương pháp so sánh: nhằm đánh giá đúng thực trạng năng lực của Chủ tịch UBND huyện

- Phương pháp phân tích, dự báo: nhằm đưa ra những giải pháp để nâng cao năng lực của Chủ tịch UBND huyện

- Phương pháp điều tra xã hội học: nhằm thu thập các thông tin xã hội liên quan đến năng lực của Chủ tịch UBND huyện, từ đó đưa ra các nhận định, đánh

giá sát thực Bằng cách tiến hành khảo sát trực tiếp (gồm cán bộ, công chức và

người dân khi đến liên hệ công việc tại 09 huyện, thành phố tại tỉnh Tây Ninh)

thông qua hệ thống phiếu (số phiếu phát ra: 100 phiếu; thu về: 100 phiếu)

6 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận văn

6.1 Về lý luận:

- Luận văn có giá trị tham khảo cả về mặt lý luận và thực tiễn nhằm cải thiện một số vấn đề còn hạn chế về năng lực của Chủ tịch UBND huyện

- Đề xuất các quan điểm và giải pháp chủ yếu góp phần nâng cao năng lực của Chủ tịch UBND huyện

6.2 Về thực tiễn:

- Kết quả nghiên cứu của luận văn có thể góp phần nâng cao nhận thức, trách nhiệm của các cấp ủy đảng và các tổ chức chính trị - xã hội ở tỉnh trong quá trình đánh giá và nâng cao năng lực của Chủ tịch UBND huyện

- Kết quả nghiên cứu của luận văn có thể được dùng làm tài liệu tham khảo phục vụ cho công tác nghiên cứu, học tập ở các cơ sở hoạt động có liên quan

7 Kết cấu của luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục, luận văn gồm 3 chương

Chương 1: Cơ sở lý luận về năng lực Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp huyện Chương 2: Thực trạng năng lực Chủ tịch Ủy ban nhân dân các huyện, thành phố tại tỉnh Tây Ninh

Chương 3: Quan điểm và giải pháp chủ yếu nâng cao năng lực Chủ tịch Ủy ban nhân dân các huyện, thành phố tại tỉnh Tây Ninh

1.1.2 Vị trí, vai trò của Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện

Với vị trí là người đứng đầu UBND cấp huyện, Chủ tịch UBND huyện có vai trò quan trọng, mang tính đặc thù của UBND huyện là cơ quan hành chính ở địa phương Cụ thể như sau:

Thứ nhất, triển khai đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật

của Nhà nước thông qua việc chỉ đạo, tuyên truyền, tổ chức, hướng dẫn, kiểm tra, đôn đốc Nhân dân Để đảm bảo tốt vai trò này, Chủ tịch UBND huyện cần có phẩm chất và năng lực tốt mới có thể cụ thể hóa được đường lối, đưa chủ trương, chính sách vào cuộc sống của Nhân dân, vận dụng một cách sáng tạo vào thực tiễn nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu quả trong công tác quản lý

Thứ hai, góp phần quan trọng trong việc đảm bảo bộ máy hành chính nhà

nước vận hành thông suốt, bảo đảm sự thống nhất trong quản lý nhà nước từ Trung ương đến cơ sở

Thứ ba, thực hiện hoạt động quản lý nhà nước trên địa bàn, tổ chức cung

cấp các dịch vụ công cần thiết theo sự phân cấp cho Nhân dân địa phương và tổ

chức thực hiện các nghĩa vụ của công dân đối với Nhà nước và xã hội trên địa bàn mình quản lý Tầm quan trọng của Chủ tịch UBND huyện có tính chất quyết định các mục tiêu quản lý nhà nước ở cơ sở được thực hiện hiệu quả, chất lượng cung ứng dịch vụ công ở địa phương được đảm bảo và ngày càng nâng cao hơn nữa

Thứ tư, có vai trò quan trọng trong việc xây dựng và hoàn thiện bộ máy

chính quyền địa phương ở huyện, bởi trong quá trình quản lý họ trực tiếp kiểm chứng sự đúng đắn, phát hiện những khiếm khuyết của chính sách, từ đó có sự điều chỉnh, phản hồi, góp ý với cơ quan cấp trên để việc ban hành các chính sách được phù hợp với thực tiễn hơn Hiệu lực, hiệu quả quản lý hành chính nhà nước ở địa phương, chính là căn cứ cho thấy phẩm chất, năng lực, trình độ của Chủ tịch UBND huyện

Chính vì Chủ tịch UBND huyện có vị trí, vai trò vô cùng quan trọng như vậy, cho nên việc quan tâm chăm lo xây dựng đội ngũ Chủ tịch UBND huyện có phẩm chất chính trị vững vàng, đạo đức tốt, lối sống trong sạch, giản dị, lành mạnh, có trí tuệ, kiến thức và trình độ, năng lực cao, hết lòng phục vụ Nhân dân, hoàn thành tốt mọi nhiệm vụ được giao là ưu tiên hàng đầu của Đảng và Nhà nước

ta liên tục từ trước cho đến nay

1.1.3 Nhiệm vụ, quyền hạn của Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện

Chủ tịch UBND huyện là người đứng đầu UBND huyện, lãnh đạo, điều hành mọi công việc của UBND huyện Thông thường, Chủ tịch UBND huyện sẽ đồng thời là Phó Bí thư Đảng ủy của huyện đó

Theo Điều 29, Luật Tổ chức chính quyền địa phương năm 2015, nhiệm vụ, quyền hạn của Chủ tịch UBND huyện, được quy định cụ thể như sau:

Một là, lãnh đạo và điều hành công việc của UBND, các thành viên UBND

huyện; lãnh đạo, chỉ đạo các cơ quan chuyên môn thuộc UBND huyện;

Hai là, phê chuẩn kết quả bầu, miễn nhiệm, bãi nhiệm Chủ tịch UBND,

Phó Chủ tịch UBND cấp xã; điều động, đình chỉ công tác, cách chức Chủ tịch UBND, Phó Chủ tịch UBND cấp xã; giao quyền Chủ tịch UBND cấp xã trong trường hợp khuyết Chủ tịch UBND cấp xã giữa hai kỳ họp HĐND cấp xã; bổ

nhiệm, miễn nhiệm, điều động, cách chức, khen thưởng, kỷ luật cán bộ, công chức, viên chức thuộc phạm vi quản lý theo quy định của pháp luật;

Ba là, lãnh đạo, chỉ đạo việc thực hiện các nhiệm vụ thi hành Hiến pháp,

pháp luật, các văn bản của cơ quan nhà nước cấp trên, của HĐND và UBND huyện; bảo đảm quốc phòng, an ninh và trật tự, an toàn xã hội; bảo vệ tài sản của

cơ quan, tổ chức, bảo hộ tính mạng, tự do, danh dự, nhân phẩm, tài sản, các quyền

và lợi ích hợp pháp khác của công dân; thực hiện các biện pháp quản lý dân cư trên địa bàn huyện;

Bốn là, lãnh đạo và chịu trách nhiệm về hoạt động của hệ thống hành chính

nhà nước từ huyện đến cơ sở, bảo đảm tính thống nhất, thông suốt của nền hành chính; chỉ đạo công tác cải cách hành chính và cải cách công vụ, công chức trong

hệ thống hành chính nhà nước ở địa phương;

Năm là, đình chỉ việc thi hành hoặc bãi bỏ văn bản trái pháp luật của cơ

quan chuyên môn thuộc UBND huyện và văn bản trái pháp luật của UBND, Chủ tịch UBND cấp xã Đình chỉ việc thi hành văn bản trái pháp luật của HĐND cấp

xã, báo cáo UBND huyện để đề nghị HĐND huyện bãi bỏ;

Sáu là, chỉ đạo Chủ tịch UBND cấp xã; ủy quyền cho Phó Chủ tịch UBND

huyện hoặc người đứng đầu cơ quan chuyên môn thuộc UBND huyện thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn trong phạm vi thẩm quyền của Chủ tịch UBND huyện;

Bảy là, quản lý và tổ chức sử dụng có hiệu quả công sở, tài sản, phương

tiện làm việc và ngân sách nhà nước được giao trên địa bàn huyện theo quy định của pháp luật;

Tám là, tổ chức việc thanh tra, kiểm tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo, xử lý

vi phạm pháp luật, tiếp công dân theo quy định của pháp luật;

Chín là, chỉ đạo thực hiện các biện pháp bảo vệ môi trường, phòng, chống

cháy, nổ; chỉ đạo và áp dụng các biện pháp để giải quyết các công việc đột xuất, khẩn cấp trong phòng, chống thiên tai, dịch bệnh, an ninh, trật tự, an toàn xã hội trên địa bàn huyện theo quy định của pháp luật;

Mười là, thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn do cơ quan nhà nước cấp trên phân

cấp, ủy quyền [35]

1.1.4 Tiêu chuẩn của Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện

Tiêu chuẩn cán bộ là hệ thống các tiêu chí về phẩm chất, đạo đức, lối sống trình độ học vấn, kiến thức chuyên môn, năng lực công tác và uy tín cần phải có để cán bộ có thể đảm đương và hoàn thành tốt nhiệm vụ do cương vị công tác đòi hỏi

Sự phát triển của xã hội, yêu cầu nhiệm vụ đặt ra cho cán bộ ngày càng cao, cho nên đòi hỏi các tiêu chuẩn của người cán bộ cũng không ngừng được bổ sung, phát triển cả về số lượng và chất lượng của từng tiêu chuẩn chức danh Tiêu chuẩn của người cán bộ không phải là mong muốn chủ quan, mà do nhu cầu của thực tiễn, cũng không phải mỗi cán bộ đều có sẵn những chuẩn mực để làm cán bộ mà phải trãi qua quá trình ý thức, chủ động rèn luyện, học tập, tu dưỡng

Chủ tịch UBND huyện là người đứng đầu UBND huyện, lãnh đạo và điều hành mọi công việc của UBND, các thành viên của UBND huyện Cho nên, việc xác định các tiêu chuẩn của Chủ tịch UBND huyện là cần thiết và là khâu quan trọng trong việc xây dựng đội ngũ cán bộ chủ chốt

Ngoài ra, Chủ tịch UBND huyện là cán bộ thuộc diện Ban Thường vụ Tỉnh

ủy quản lý, cho nên, xét về tiêu chuẩn chức danh, Chủ tịch UBND huyện phải vừa đảm bảo tiêu chuẩn chung về chức danh cán bộ diện Ban Thường vụ Tỉnh ủy quản

lý và tiêu chuẩn cụ thể đối với vị trí là Chủ tịch UBND huyện:

* Tiêu chuẩn chung:

Về chính trị tư tưởng: trung thành với lợi ích của Đảng, của quốc gia, dân

tộc và Nhân dân; kiên định chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, mục tiêu, lý tưởng về độc lập dân tộc, chủ nghĩa xã hội và đường lối đổi mới của Đảng

Có lập trường, quan điểm, bản lĩnh chính trị vững vàng, không dao động trong bất

cứ tình huống nào, kiên quyết đấu tranh bảo vệ Cương lĩnh, đường lối của Đảng, Hiến pháp và pháp luật của Nhà nước Có tinh thần yêu nước nồng nàn, đặt lợi ích của Đảng, quốc gia, dân tộc, Nhân dân, tập thể lên trên lợi ích cá nhân; sẵn sàng hy sinh vì sự nghiệp của Đảng, vì độc lập, tự do của Tổ quốc, vì hạnh phúc của Nhân

dân Yên tâm công tác, chấp hành nghiêm sự phân công của tổ chức và hoàn thành tốt mọi nhiệm vụ được giao

Về đạo đức, lối sống, ý thức tổ chức kỷ luật: có phẩm chất đạo đức trong

sáng; lối sống trung thực, khiêm tốn, chân thành, giản dị; cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư Tâm huyết và có trách nhiệm với công việc; không tham vọng quyền lực, không háo danh; có tinh thần đoàn kết, xây dựng, gương mẫu, thương yêu đồng chí, đồng nghiệp Bản thân không tham nhũng, quan liêu, cơ hội, vụ lợi, chạy chức, chạy quyền và tích cực đấu tranh ngăn chặn, đẩy lùi các biểu hiện suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, những biểu hiện “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ; kiên quyết đấu tranh chống quan liêu, cửa quyền, tham nhũng, lãng phí, chủ nghĩa cá nhân, lối sống cơ hội, thực dụng, bè phái, lợi ích nhóm, nói không đi đôi với làm; công bằng, chính trực, trọng dụng người tài, không để người thân, người quen lợi dụng chức vụ, quyền hạn của mình để trục lợi Tuân thủ và thực hiện nghiêm các nguyên tắc tổ chức, kỷ luật của Đảng, nhất

là nguyên tắc tập trung dân chủ, tự phê bình và phê bình

Về trình độ, ngạch công chức: chuyên môn nghiệp vụ: có trình độ đại học

và tương đương trở lên, phù hợp với chuyên ngành, lĩnh vực công tác; lý luận chính trị: phải có trình độ lý luận chính trị cao cấp hoặc cử nhân; quản lý nhà nước, ngạch công chức: phải có chứng chỉ bồi dưỡng quản lý nhà nước ngạch chuyên viên hoặc tương đương trở lên, hoặc đang giữ ngạch chuyên viên hoặc tương đương trở lên; trình độ tin học, ngoại ngữ: có trình độ tin học, ngoại ngữ theo quy định, yêu cầu của vị trí làm việc

Về năng lực và uy tín: có tư duy đổi mới, có tầm nhìn, phương pháp làm

việc khọc; có năng lực tổng hợp, phân tích và dự báo Có khả năng phát hiện những mâu thuẫn, thách thức, thời cơ, thuận lợi, vấn đề mới, khó khăn và những hạn chế, bất cập trong thực tiễn; mạnh dạn đề xuất những nhiệm vụ, giải pháp phù hợp, khả thi, hiệu quả để phát huy, thúc đẩy hoặc tháo gỡ Có năng lực thực tiễn, nắm chắc và hiểu biết cơ bản tình hình thực tế để cụ thể hóa và tổ chức thực hiện

có hiệu quả các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà

nước ở lĩnh vực, địa bàn công tác được phân công; năng động, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm và vì Nhân dân phục vụ Có khả năng lãnh đạo, chỉ đạo; gương mẫu, quy tụ và phát huy sức mạnh tổng hợp của tập thể, cá nhân; được cán bộ, đảng viên, quần chúng nhân dân tin tưởng, tín nhiệm

Về sức khỏe, độ tuổi, và kinh nghiệm: đủ sức khỏe để thực hiện nhiệm vụ;

đảm bảo đủ tuổi bổ nhiệm, giới thiệu ứng cử theo quy định Có kinh nghiệm lãnh đạo, quản lý

Về tiêu chuẩn chính trị: đảm bảo đủ tiêu chuẩn chính trị theo quy định hiện

hành của công tác bảo vệ chính trị nội bộ của Đảng

* Tiêu chuẩn cụ thể đối với chức danh Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện: Thứ nhất, có trình độ, kiến thức toàn diện về pháp luật và quản lý hành

chính nhà nước; am hiểu sâu về tình hình chính trị, kinh tế, xã hội, an ninh, quốc phòng của địa phương; nắm bắt được tình hình chung của tỉnh Có năng lực cụ thể hóa đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước, của tỉnh, nghị quyết của cấp ủy, HĐND thành chương trình, kế hoạch của UBND và chỉ đạo

tổ chức thực hiện có hiệu quả Có năng lực toàn diện về tổ chức, quản lý, chỉ đạo, điều hành các cơ quan chuyên môn trực thuộc và UBND cấp xã; quyết đoán, quyết liệt, kịp thời để quyết định những vấn đề khó, phức tạp liên quan đến quản lý nhà nước ở địa phương Có khả năng lãnh đạo, chỉ đạo tổng kết thực tiễn, đề xuất với cấp có thẩm quyền ban hành các cơ chế, chính sách phát triển địa phương

Thứ hai, đã tham gia ban thường vụ huyện ủy, thành ủy Đã kinh qua và

hoàn thành tốt nhiệm vụ của một trong số các chức danh: phó chủ tịch HĐND, phó chủ tịch UBND huyện, thành phố; ủy viên ban thường vụ huyện ủy, thành ủy

1.2 Năng lực Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp huyện

1.2.1 Khái niệm năng lực và yếu tố cấu thành năng lực Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp huyện

1.2.1.1 Khái niệm

* Khái niệm năng lực:

Thuật ngữ năng lực có nguồn gốc từ tiếng Latinh là capacitas; tiếng Pháp là capacité; tiếng Anh là capacity hoặc ability - có nghĩa khả năng làm việc tốt

Khái niệm về năng lực được hiểu theo nhiều nghĩa khác nhau Năng lực được hiểu như sự thành thạo, khả năng thực hiện của cá nhân đối với một công việc cụ thể nào đó Năng lực cũng được hiểu là khả năng, công suất của một doanh nghiệp, thẩm quyền pháp lý của một cơ quan Theo quan niệm của các nhà tâm lý học “năng lực là tổ hợp các thuộc tính độc đáo của cá nhân, phù hợp với những yêu cầu của một hoạt động nhất định, đảm bảo cho hoạt động đó đạt hiệu quả cao” [40]

Còn theo Từ điển tiếng Việt thì năng lực được hiểu: “Năng lực là khả năng, điều kiện chủ quan hoặc tự nhiên sẵn có để thực hiện một hoạt động nào đó ở mức

độ cao hoặc năng lực được hiểu là những phẩm chất của con người tạo cho con người có khả năng hoàn thành có kết quả một quá trình hoạt động nhất định” [46]

Theo Từ điển Thuật ngữ Hành chính: “Năng lực là khả năng về thể chất và trí tuệ của cá nhân con người hoặc khả năng của một tập thể có tổ chức, tự tạo lập

và thực hiện được các hành vi xử sự của mình trong các quan hệ xã hội nhằm thực hiện được mục tiêu, nhiệm vụ do mình đề ra hoặc do Nhà nước hay chủ thể khác

ấn định với kết quả tốt nhất” [11]

Còn theo Chủ tịch Hồ Chí Minh: “Năng lực của con người không phải hoàn toàn do tự nhiên mà có, mà một phần lớn do công tác, do tập luyện mà có” Có thể nói năng lực không chỉ là tư cách bẩm sinh vốn có thuần túy của con người, tự động bảo đảm cho con người đạt được kết quả trong hoạt động nào đó, mà là kết quả của sự phối hợp những tư chất bẩm sinh vốn có với sự rèn luyện, tu dưỡng, học tập thông qua hoạt động thực tiễn của con người [31]

Trong cuộc sống hằng ngày, năng lực gồm có năng lực suy nghĩ, năng lực làm việc, năng lực hoạt động,… Các dạng năng lực này thể hiện ở nhiều hình thức khác nhau nhưng về bản chất nó là khả năng của một cá nhân phải có mới có thể hoàn thành tốt công việc nào đó Xét về phạm vi, có năng lực của cá nhân và năng lực của tổ chức Tuy nhiên, trong phạm vi của Luận văn này, tác giả chỉ

nghiên cứu năng lực của cá nhân, mà cụ thể là năng lực của đội ngũ Chủ tịch UBND cấp huyện

Xét dưới góc độ pháp lý: Năng lực của một chủ thể có thể bao gồm nhiều yếu tố, nhưng trong đó có hai yếu tố chủ yếu đó là năng lực hành vi và năng lực pháp luật, cụ thể:

- Năng lực pháp luật là khả năng của một chủ thể có được các quyền và phải thực hiện những nghĩa vụ cũng như phải chịu trách nhiệm mà Nhà nước quy định cho các cá nhân hay tổ chức, trước khi họ tham gia vào các quan hệ pháp luật nhất định Năng lực pháp luật của từng chủ thể thường phụ thuộc vào các điều kiện của từng cá nhân, tổ chức, đồng thời cũng phụ thuộc vào nhiều yếu tố khác nhau; trong đó quan trọng nhất là ý chí của Nhà nước, mà ý chí của Nhà nước lại phụ thuộc vào cơ sở hạ tầng kinh tế, xã hội quy định Vì vậy với một con người cụ thể,

có địa vị xã hội giống nhau, nhưng cấu trúc của quốc gia khác nhau, thì năng lực pháp luật của những người đó cũng có đặc điểm khác nhau, bởi do chính hệ thống pháp luật mà con người đó phải lệ thuộc và bị điều chỉnh

- Năng lực hành vi là khả năng hoạt động của một cá nhân, một tổ chức hay một cộng đồng, có thể tự mình tạo lập, tự thực hiện các hành vi, xử sự của bản thân

và tự mình trực tiếp tham gia vào các quan hệ xã hội theo ý chí của mình và của Nhà nước

Năng lực thường có quan hệ mật thiết với quyền lực, hiệu lực, hiệu quả Nếu một cá nhân hay tổ chức nào đó có một quyền hạn to lớn, do cơ quan nhà nước có thẩm quyền giao cho, nhưng bản thân họ lại không có khả năng hoạt động hoặc hoạt động yếu kém, thì quyền hạn mà họ được giao cũng bị hạn chế nhiều, có nghĩa là không thể thực hiện hoặc thực hiện có giới hạn quyền lực của mình

Mặc dù năng lực còn được hiểu theo nhiều nghĩa khác nhau, nhưng có thể rút ra những điểm chung, đó là:

- Thứ nhất, năng lực bao giờ cũng gắn với một chủ thể nhất định, có thể là

một cá nhân hay là một tổ chức

- Thứ hai, các yếu tố tạo nên năng lực của một cá nhân là một tập hợp tất cả

các yếu tố tâm lý và sinh lý, tạo ra con người khả năng hoàn thành một hoạt động nào đó có kết quả cao Đó là các yếu tố về thể chất, năng khiếu bẩm sinh, kiến thức, kỹ năng, kỹ xảo, kinh nghiệm, thái độ, phẩm chất đạo đức, quan hệ xã hội, định hướng giá trị cá nhân

- Thứ ba, năng lực của mỗi cá nhân có thể có được là do các yếu tố bẩm

sinh, tuy nhiên chủ yếu vẫn là do tác động từ bên ngoài thông qua đào tạo, bồi dưỡng hay là từ rèn luyện, tích lũy kinh nghiệm của mỗi cá nhân Chủ tịch Hồ Chí Minh cũng đã nhận xét rằng: Năng lực của con người không phải hoàn toàn do tự nhiên mà có mà phần lớn là do công tác tập luyện tạo nên

- Thứ tư, năng lực của mỗi cá nhân là yếu tố cần thiết, đảm bảo cho mọi

công việc, hoạt động được hoàn thành một cách có kết quả cao Một người có năng lực cao thì khả năng thực hiện hoàn thành công việc đạt kết quả cao hơn so với những người không có năng lực hoặc năng lực yếu Trong xã hội luôn vận động và phát triển, mỗi người chúng ta không ngừng tìm tòi, rèn luyện, học tập để nâng cao năng lực để có thể đáp ứng với yêu cầu của công việc

Vậy năng lực của con người chính là tổng hòa những điều kiện, những nhân tố chủ quan tiềm năng bên trong con người cùng tham gia vào công việc giải quyết, thực hiện các mục tiêu đề ra nhằm đáp ứng nhu cầu công việc của bản thân

và cộng đồng

Từ những khái niệm trên, có thể khái quát về năng lực, cụ thể như sau:

năng lực là tổng hợp các đặc điểm, các khả năng về thể chất, trí tuệ của cá nhân,

tổ chức đáp ứng được yêu cầu của một hoạt động nào đó, mang lại hiệu quả cao nhất trong quá trình tổ chức thực hiện

* Khái niệm năng lực Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp huyện

Trong hoạt động lãnh đạo, quản lý, năng lực của Chủ tịch UBND huyện chính là năng lực của những người đứng đầu thực hiện nhiệm vụ một cách có hiệu quả cao nhất

Năng lực bao giờ cũng gắn liền với hoạt động cụ thể, với một lĩnh vực hoạt động nhất định Năng lực của mỗi người được hình thành bằng chính hoạt động

của người đó Chính trong quá trình hoạt động mà những thành phần của năng lực, các chức năng tâm lý được hình thành, củng cố và phát triển Khi nói đến năng lực của một người nào đó là nói đến năng lực cụ thể, năng lực gắn liền với lĩnh vực hoạt động chủ đạo của người đó

Năng lực quản lý là toàn bộ những đặc điểm, phẩm chất tâm lý của những

cá nhân nhất định, tham gia vào việc đảm bảo cho họ có thể chỉ huy, điều khiển, điều chỉnh các công việc và mang lại những kết quả nhất định

Năng lực quản lý được thể hiện một cách tập trung trong toàn bộ chu trình hoạt động quản lý từ việc kế hoạch hóa đến tổ chức, chỉ đạo việc thực hiện và kiểm tra, đánh giá, hiệu chỉnh Hoạt động quản lý là hoạt động đa dạng, vừa mang tính khoa học vừa mang tính nghệ thuật, nên đòi hỏi rất cao về năng lực quản lý Người cán bộ lãnh đạo đòi hỏi “phải có trình độ hiểu biết về lý luận chính trị, quan điểm, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, có trình độ văn hóa, chuyên môn, đủ năng lực, sức khỏe để làm việc có hiệu quả, đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ được giao”

Người cán bộ lãnh đạo đòi hỏi phải có năng lực cơ bản như: năng lực trí tuệ, năng lực tổ chức, năng lực chuyên môn, năng lực truyền đạt

- Năng lực trí tuệ:

Năng lực trí tuệ là khả năng biến tri thức thành phương pháp và sử dụng thành thạo chúng để tiếp tục nhận thức, tìm ra bản chất, quy luật, xu hướng tất yếu của sự vật và vận dụng đúng đắn những quy luật đó trong cuộc sống

Năng lực trí tuệ của người cán bộ lãnh đạo thể hiện ở việc phân tích tình huống, thu thập, xử lý thông tin, xây dựng các chiến lược, kế hoạch, khả năng lựa chọn các quyết định đúng đắn, tối ưu, năng lực tổng kết, rút ra kết luận, rút ra những bài học kinh nghiệm

Người cán bộ lãnh đạo có năng lực trí tuệ là người có khả năng nhận thức nhanh nhạy, chính xác; hình thành được tư duy logic, tư duy có hệ thống trên cơ sở thực hiện thuần thục các thao tác trí tuệ như: phân tích, tổng hợp, so sánh, trừu tượng hóa, khái quát hóa và cụ thể hóa

- Năng lực tổ chức:

Năng lực tổ chức là tổ hợp các phẩm chất tâm lý của nhân cách nhằm đáp ứng yêu cầu của công tác tổ chức và điều hành công tác tổ chức; điều hành công việc đạt kết quả cao

Năng lực tổ chức của người cán bộ lãnh đạo là khả năng tổ chức, sắp xếp con người vào trong guồng máy để vận hành một cách tốt nhất, được thể hiện qua một số kỹ năng như: kỹ năng nhận thức vấn đề; kỹ năng thu thập và xử lý thông tin; kỹ năng hoạch định các phương án giải quyết vấn đề; kỹ năng lựa chọn phương

án tối ưu và ra quyết định; kỹ năng tổ chức bộ máy lãnh đạo; kỹ năng đánh giá, đào tạo, bồi dưỡng, bố trí và sử dụng con người

- Năng lực chuyên môn:

Năng lực chuyên môn là sự tổng hợp kiến thức, kinh nghiệm và trí tuệ của người cán bộ lãnh đạo để hoàn thành có kết quả nhiệm vụ chuyên môn được giao

Năng lực chuyên môn ở đây được thể hiện trước tiên là khả năng chỉ đạo thực hiện có hiệu quả các hoạt động chuyên môn Người cán bộ lãnh đạo phải giỏi chuyên môn không có nghĩa là giải quyết trực tiếp các vấn đề chuyên môn, mà là khả năng biết nhìn nhận, đánh giá và tìm ra được các giải pháp có hiệu quả qua các trợ lý chuyên môn hoặc cùng với trợ lý chuyên môn của mình Khả năng chuyên môn giỏi của người cán bộ lãnh đạo còn thể hiện ở khả năng đánh giá năng lực làm việc của những người cấp dưới và biết phát huy khả năng chuyên môn của họ

ở mức tối đa

- Năng lực tuyên truyền:

Năng lực tuyên truyền là khả năng tác động vào con người bằng tình cảm, ý chí và nhân cách của chính bản thân mình Đó là sự động viên, khuyến khích, tập hợp được nhiều người hăng hái lao vào công việc chung Sự tác động này, trước hết biểu hiện ở khả năng lan truyền nghị lực và ý chí của người cán bộ lãnh đạo sang nhiều người khác, khơi dậy lòng hăng hái và quyết tâm của họ

Năng lực tuyên truyền của người cán bộ lãnh đạo biểu hiện qua phương pháp, nội dung, hình thức lựa chọn con người có đủ trình độ đáp ứng yêu cầu công việc, khả năng thu hút, tập hợp mọi người tham gia hoạt động vì mục đích chung của tập thể, của xã hội và thông qua giao tiếp để thiết lập các mối quan hệ giao tiếp của người cán bộ lãnh đạo với các công chức, viên chức có liên quan, với các bộ phận, đơn vị có liên quan để tác động, thuyết phục, khuyến thích mọi người thực hiện tốt nhất công việc của mình

Thực hiện được điều này, đòi hỏi người cán bộ lãnh đạo phải có các kỹ năng giao tiếp, kỹ năng thuyết phục, kỹ năng lắng nghe, và kỹ năng gợi mở

Ngoài ra, là người đứng đầu, đòi hỏi Chủ tịch UBND huyện phải có những phẩm chất cơ bản sau:

- Khả năng tư duy, thể hiện ở tầm nhìn xa, sâu và rộng Tức là người có khả năng tiên đoán, dự báo những việc sẽ xảy ra trong tương lai để đưa ra các chiến lược, chương trình, kế hoạch, mục tiêu cho địa phương, đơn vị mình một cách hiện thực và có hiệu quả Hay nói cách khác, có khả năng hoạch định chiến lược

- Khả năng thiết kế cơ cấu tổ chức bộ máy phù hợp, có chức năng, nhiệm

vụ rõ ràng, phối hợp nhịp nhàng và hoạt động có hiệu quả Muốn vậy nhà lãnh đạo, quản lý phải biết phát hiện năng lực của các thành viên trong tổ chức để đào tạo, bồi dưỡng, sử dụng và lôi cuốn họ tham gia vào các công việc chung nhằm đạt được mục tiêu của cơ quan, tổ chức, đơn vị mình

- Phải có bản lĩnh chính trị vững vàng, tính quyết đoán cao, có tính kỷ luật cao và thực sự làm tấm gương để cấp dưới noi theo

- Phải có mối quan hệ tốt với cấp trên, cùng cấp, cấp dưới và các đối tác Muốn vậy, người cán bộ lãnh đạo phải nắm bắt được tâm lý của mọi người để hài hòa trong các mối quan hệ cấp trên, ngang cấp, đặc biệt hiểu tâm lý mỗi công chức, nhân viên cấp dưới để tập hợp, quy tụ mọi người; xây dựng, bố trí, sử dụng lực lượng đó

Với mỗi cấp độ, mỗi vị trí lãnh đạo khác nhau lại có những yêu cầu riêng

về năng lực Chẳng hạn, đối với người đứng đầu một ngành cấp tỉnh đòi hỏi phải

có tầm nhìn chiến lược, khả năng phán đoán và quyết đoán cao hơn cấp huyện Ngay trong cùng cấp lãnh đạo thì người lãnh đạo, quản lý đứng đầu các cơ quan kinh tế, tài chính, thương mại cũng đòi hỏi khả năng suy đoán, đưa ra quyết định nhanh hơn một số ngành ít chịu sự biến động của cơ chế thị trường như ngành giáo dục, lao động - thương binh - xã hội, … Ngược lại, ở các cấp thấp hơn như cấp xã

là người trực tiếp đưa đường lối chính sách của Đảng và Nhà nước vào cuộc sống, đòi hỏi người lãnh đạo, quản lý phải thật am hiểu về pháp luật, có phương pháp tiếp cận mềm dẻo, tỉ mỉ, cụ thể và thuyết phục để người dân có thể hiểu và tự giác chấp hành Thậm chí ngay trong cùng một cơ quan, thì mỗi vị trí và mỗi giai đoạn khác nhau, đòi hỏi các cấp độ năng lực khác nhau, phương pháp, kỹ năng khác nhau

Có thể khái quát về năng lực của Chủ tịch UBND huyện: là khả năng về

thể chất và trí tuệ của Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện trong việc lãnh đạo, điều hành mọi công việc của Ủy ban nhân dân huyện, làm cho hoạt động của Ủy ban nhân dân huyện đạt hiệu quả cao nhất

Cho nên, Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện, ngoài việc cần phải có kiến thức nền tảng và chuyên sâu về lĩnh vực phụ trách, còn phải trang bị cho mình những kiến thức thuộc về các lĩnh vực khác như văn hóa - xã hội, lịch sử, nghệ thuật, tự nhiên… bên cạnh đó, luôn rèn luyện thể chất, giữ gìn sức khỏe tốt

1.2.1.2 Các yếu tố cấu thành năng lực Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp huyện

Trong giai đoạn hiện nay, Chủ tịch UBND huyện phải đối diện với các thách thức lớn như sự phát triển vượt bật của khoa học công nghệ, sự thay đổi liên tục, không ngừng trong nhận thức của người dân về nhu cầu và nguyện vọng chính đáng ngày càng cao; sự tăng cường vị thế, quyền năng và vai trò làm chủ của người dân Để thích ứng được những đổi mới trên, đòi hỏi, Chủ tịch UBND huyện phải không ngừng học tập nâng cao trình độ về mọi mặt, để am hiểu nhiều lĩnh vực, tích lũy được nhiều kỹ năng Ngoài ra, phải chăm chỉ rèn luyện sức khỏe, có sức khỏe tốt thì mới làm được những công việc khác, trong đó, có hoạt động lãnh

đạo, quản lý Tóm lại, nói một cách cụ thể, Chủ tịch UBND huyện phải không ngừng nâng cao năng lực bản thân để đáp ứng được yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới Vì vậy, có thể hiểu năng lực của Chủ tịch UBND huyện là tổng thể các yếu tố sau: kiến thức; kỹ năng; thái độ, hành vi ứng xử trong công việc

Thứ nhất, về kiến thức: là những hiểu biết chung và chuyên biệt về ngành,

lĩnh vực phụ trách Những hiểu biết đó giúp cho Chủ tịch UBND huyện có sự nhìn nhận, đánh giá khách quan, khoa học, quan sát, tư duy về một vấn đề cụ thể,

từ đó đưa ra các quyết định chính xác, hợp lí Kiến thức bao gồm: kiến thức chuyên môn, kiến thức văn hóa - xã hội và kiến thức về khoa học, tự nhiên, địa

lý Cho nên, kiến thức không chỉ có được thông qua quá trình học tập từ sách vở, trường lớp, mà còn từ quá trình tự học tập, kinh nghiệm trong quá trình công tác

và cuộc sống hằng ngày

Thứ hai, về kỹ năng lãnh đạo, quản lý: thể hiện ở chỗ Chủ tịch UBND

huyện có khả năng áp dụng các kỹ thuật, phương pháp và công cụ để giải quyết công việc của mình phụ trách Cho nên, kỹ năng lãnh đạo, quản lý còn được hiểu là khả năng vận dụng tốt những kiến thức, kinh nghiệm thu được trong lĩnh vực quản

lý nhằm mang lại hiệu quả cao nhất trong công việc Và trong công việc thì luôn biến động không ngừng, nên việc hiệu chỉnh là quá trình diễn ra thường xuyên nhằm hướng tới việc hoàn thiện kỹ năng lãnh đạo, quản lý của Chủ tịch UBND huyện, có như vậy thì họ mới có thể đáp ứng được yêu cầu ngày càng cao, những vấn đề mới phát sinh trong tương lai

Thứ ba, về thái độ: thái độ, hành vi ứng xử trong công việc chính là quan

điểm, ý thức, tính cách của mỗi con người Còn hành vi được biểu hiện thông qua các mối quan hệ, ứng xử, giao tiếp Cho nên, thông qua thái độ và hành vi chính là biểu hiện của năng lực Chủ tịch UBND huyện, muốn thực hiện công việc đạt hiệu quả cao thì Chủ tịch UBND huyện cần phải có thái độ tích cực, quan tâm, xây dựng được mối quan hệ tốt với mọi người, hành vi ứng xử phù hợp với quyền hạn

và trách nhiệm được giao

1.2.2 Các tiêu chí đánh giá năng lực Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp huyện

Tiêu chí đánh giá năng lực của Chủ tịch UBND huyện là tập hợp các yếu

tố, điều kiện, đặc trưng, các chỉ số định tính, định lượng làm căn cứ để nhận biết,

để đánh giá năng lực của đội ngũ cán bộ này trên thực tế Bao gồm các nhóm yếu

tố sau:

1.2.2.1 Tiêu chí về kiến thức

Một là, về kiến thức học vấn: tuy trình độ học vấn không phải là yếu tố duy

nhất quyết định hiệu quả hoạt động của người cán bộ, nhưng nó là nền tảng cho việc nhận thức, tiếp thu đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước Giúp cho Chủ tịch UBND huyện tổ chức thực hiện tốt những chỉ đạo của cấp có thẩm quyền vào thực tế địa phương Cho nên, nếu trình độ học vấn thấp

sẽ làm hạn chế về khả năng nhận thức và năng lực tổ chức thực hiện của Chủ tịch UBND huyện Cần xem đây là tiêu chí quan trọng đầu tiên để đánh giá năng lực của Chủ tịch UBND huyện

Hai là, về kiến thức chuyên môn nghiệp vụ: đây là những kiến thức chuyên

sâu về một lĩnh vực nhất định, được biểu hiện qua những cấp độ cụ thể Những kiến thức này, giúp cho Chủ tịch UBND huyện xử lý tốt, giải quyết có hiệu quả công việc mình phụ trách Tuy nhiên, yêu cầu công việc ngày càng cao, luôn có nhiều thay đổi, phức tạp, đòi hỏi người cán bộ phải không ngừng học tập, nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ, cập nhật kiến thức có liên quan đến lĩnh vực mình phụ trách, có như vậy mới có thể hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao và có chiều hướng phát triển ngày càng tốt hơn

Ba là, về kiến thức tin học, ngoại ngữ: trong thời đại công nghệ 4.0 này, thì

không chỉ riêng Chủ tịch UBND huyện, mà bất cứ chức danh nào, thuộc lĩnh vực hoạt động tư hay công đều cần phải quan tâm trao dồi, nâng cao trình độ tin học, ngoại ngữ Chỉ khi nào có thể tự tin trao đổi, giao tiếp với người nước ngoài có liên quan trong công việc thì Chủ tịch UBND huyện mới có thể thực hiện hoạt động của mình một cách hiệu quả nhất Và thông qua biểu hiện về trình độ tin học, ngoại ngữ cũng đã phản ảnh phần nào về năng lực của Chủ tịch UBND huyện

Bốn là, về kiến thức lý luận chính trị: đây là cơ sở xác định quan điểm, lập

trường giai cấp công nhân của người cán bộ nói chung và Chủ tịch UBND huyện nói riêng Nếu Chủ tịch UBND huyện có lập trường tư tưởng chính trị vững vàng, hoạt động vì mục tiêu, lý tưởng cách mạng, tận tụy phục vụ Nhân dân thì sẽ được Nhân dân kính trọng, tin yêu và người dân sẽ cùng nhau chấp hành nghiêm, thực hiện tốt các chủ trương, chính sách, pháp luật của Đảng và Nhà nước, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước Tuy nhiên, khi Chủ tịch UBND huyện không

có lập trường tư tưởng chính trị vững vàng, hoạt động đi trái lại lợi ích của quốc gia, dân tộc, có những biểu hiện thoái hóa, biến chất… sẽ đánh mất lòng tin của Nhân dân, hoạt động kém hiệu quả Ngoài ra, đây cũng là điểm yếu để các thế lực thù địch, phản động lợi dụng để thực hiện âm mưu “diễn biến hòa bình”, gây ra “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa”, là một nỗi lo lớn mà Nghị quyết Trung ương 4, (khóa XI) đã chỉ ra [24]

Năm là, về kiến thức quản lý nhà nước: đây là kiến thức mà Chủ tịch

UBND huyện rất cần vì hoạt động của một công chức lãnh đạo là hoạt động quản

lý nhà nước trên các lĩnh vực, do vậy cần phải trang bị cho mình những vấn đề cơ bản nhất về nhà nước và pháp luật, nền hành chính nhà nước, nắm vững và vận dụng thành thạo các công cụ, kỹ năng, phương pháp điều hành, quản lý nhà nước Những kiến thức này sẽ giúp cho họ hiểu sâu sắc hơn, cụ thể hơn về nhiệm vụ, quyền hạn của mình để giải quyết công việc có kết quả cao

1.2.2.2 Tiêu chí về kỹ năng lãnh đạo, quản lý

Kỹ năng là năng lực vận dụng có hiệu quả những tri thức về phương thức hành động đã được chủ thể lĩnh hội để thực hiện những chức năng, nhiệm vụ được giao Các kỹ năng lãnh đạo, quản lý phản ánh tính chuyên nghiệp của cán bộ trong thực thi nhiệm vụ Đây là một trong những tiêu chí quan trọng đánh giá năng lực của cán bộ, công chức nói chung và Chủ tịch UBND huyện nói riêng

Các kỹ năng lãnh đạo, quản lý mà Chủ tịch UBND huyện cần phải có: kỹ năng quản lý nhà nước; kỹ năng soạn thảo văn bản; kỹ năng sử dụng máy tính; kỹ năng thu thập, xử lý thông tin, tuyên truyền, phổ biến thông tin… nhằm mang lại

hiệu quả trong quá trình tổ chức chỉ đạo, điều hành công việc Trong đó, kỹ năng quản lý nhà nước giữ vai trò quyết định, nó thể hiện khả năng vận dụng khéo léo, thành thạo những kiến thức và kinh nghiệm quản lý vào việc thực hiện nhiệm vụ quản lý nhà nước trên các lĩnh vực của Chủ tịch UBND huyện

Trong đó, kỹ năng quản lý nhà nước còn bao gồm: kỹ năng xây dựng và tổ chức thực hiện chương trình, kế hoạch; kỹ năng ra quyết định; kỹ năng tổ chức kỳ họp; kỹ năng tuyên truyền, phổ biến pháp luật, thi hành và áp dụng pháp luật trong quản lý nhà nước; kỹ năng lập và quản lý thực hiện dự án; kỹ năng tổ chức kiểm tra hành chính, xử phạt, cưỡng chế hành chính…

Ngoài ra, Chủ tịch UBND huyện là người đứng đầu cơ quan, đơn vị, cho nên, họ phải có khả năng tập hợp cán bộ, công chức dưới quyền; hướng dẫn làm việc nhóm; lãnh đạo, chỉ đạo, khuyến khích, tạo động lực cho cán bộ, công chức dưới quyền cùng đạt được mục tiêu chung của tổ chức

1.2.2.3 Tiêu chí về thái độ

Tiêu chí về thái độ của Chủ tịch UBND huyện chính là kỹ năng quan hệ, giao tiếp, ứng xử của họ trong quá trình thực thi nhiệm vụ, được đánh giá qua các nội dung như: mức độ thoải mái, tự tin khi tiếp xúc, giao tiếp với mọi người; mức

độ truyền đạt thông tin rõ ràng, đầy đủ, chính xác, dễ hiểu; mức độ nắm vững tâm

lý của người khác; mức độ kiên nhẫn, lịch sự trong quá trình lắng nghe ý kiến của người khác; mức độ kiểm soát cảm xúc, hành vi của bản thân và quan tâm đến cảm xúc, thái độ của người khác

Về kỹ năng quan hệ, giao tiếp, ứng xử: trong hoạt động quản lý hành chính, giao tiếp, ứng xử đóng vai trò hết sức quan trọng, chất lượng của hoạt động quản lý hành chính, sự hợp tác giữa Nhân dân và chính quyền phụ thuộc vào chất lượng của hoạt động giao tiếp, ứng xử Cho nên, Chủ tịch UBND huyện có kỹ năng giao, ứng xử tốt sẽ tạo ra hình ảnh đẹp, thân thiện, gắn bó, gần gũi với Nhân dân, từ đó giúp cho Chủ tịch UBND huyện hiểu rõ hơn tình hình thực tiễn, có thể đưa ra các quyết định đúng đắn, giải quyết các vấn đề liên quan đến quyền và lợi ích của Nhân dân sâu sát hơn Chính vì tầm quan trọng như vậy, Quy chế Văn hóa công sở

tại các cơ quan hành chính nhà nước cũng quy định rõ: “Trong giao tiếp và ứng xử với Nhân dân, cán bộ, công chức, viên chức phải nhã nhặn, lắng nghe ý kiến, giải thích, hướng dẫn rõ ràng, cụ thể về các quy định liên quan đến giải quyết công việc Cán bộ, công chức, viên chức không được có thái độ hách dịch, nhũng nhiễu, gây khó khăn, phiền hà khi thực hiện nhiệm vụ” [38]

Cho nên, tiêu chí về thái độ của Chủ tịch UBND huyện được thể hiện thông qua sự hài lòng của người dân khi được phục vụ, trong quá trình người dân đến làm việc tại cơ quan hành chính nhà nước, Chủ tịch UBND huyện trong khi tiếp xúc giải quyết công việc có tinh thần trách nhiệm cao, giải quyết công việc kịp thời, chính xác, đúng quy định, giải thích, hướng dẫn tận tình Điều này cũng chính là sự thể hiện năng lực chuyên môn và chất lượng dịch vụ cao của Chủ tịch UBND huyện

Đồng thời, sự hài lòng của người dân còn thể hiện khi được Chủ tịch UBND huyện tiếp xúc với thái độ, hành vi nghiêm túc, tôn trọng, đúng mực, lịch

sự, nhiệt tình, không gây phiền hà, sách nhiễu đối với công dân Bảo đảm đúng trình tự, thủ tục và giải quyết kịp thời các công việc của người dân, không né tránh những công việc thuộc phạm vi thẩm quyền Tôn trọng, đúng thời gian, đúng lịch, đúng hẹn trong tiếp dân, giải quyết kịp thời những vướng mắc, đơn thư khiếu nại,

tố cáo của công dân

1.2.2.4 Tiêu chí về kết quả thực hiện nhiệm vụ

* Về kết quả thực hiện nhiệm vụ của cá nhân (đánh giá hằng năm):

Là kết quả đạt được trong hoạt động của Chủ tịch UBND huyện đối với một công việc, một vấn đề nào đó Nó là sự so sánh giữa kết quả tạo ra với chi phí cần thiết cho việc thực hiện Điều này phản ánh chính xác về năng lực Chủ tịch UBND huyện Nếu Chủ tịch UBND huyện giải quyết công việc tốt, hiệu quả cao, chứng tỏ họ có năng lực tốt, ngược lại, nếu không hoàn thành nhiệm vụ chứng tỏ

họ có năng lực kém

Kết quả thực hiện nhiệm vụ được giao được thể hiện qua những nội dung (theo Điều 56, Luật Cán bộ công chức năm 2008):

- Chấp hành đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng và pháp luật của Nhà nước;

- Phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống, tác phong và lề lối làm việc;

- Năng lực, trình độ chuyên môn, nghiệp vụ;

- Tiến độ và kết quả thực hiện nhiệm vụ;

- Tinh thần trách nhiệm và phối hợp trong thực hiện nhiệm vụ;

- Thái độ phục vụ nhân dân

Ngoài những nội dung nêu trên, Chủ tịch UBND huyện là công chức lãnh đạo, cho nên, còn được xem xét theo những nội dung:

- Kết quả hoạt động của cơ quan, tổ chức, đơn vị được giao lãnh đạo, quản lý;

- Năng lực lãnh đạo, quản lý;

- Năng lực tập hợp, đoàn kết công chức” [36]

* Về kết quả thực hiện nhiệm vụ phát triển kinh tế, chính trị - xã hội, an ninh - quốc phòng ở địa phương:

Đây là thước đo năng lực của Chủ tịch UBND huyện một cách rõ nét nhất, thông qua khả năng triển khai thực hiện chính sách có hiệu quả, phù hợp với tình hình thực tế của địa phương, sẽ góp phần làm cho địa phương phát triển kinh tế, chính trị - xã hội, an ninh - quốc phòng ổn định

Ngược lại, nếu Chủ tịch UBND huyện có năng lực yếu kém, hạn chế, không biết vận dụng linh hoạt những chủ trương, chính sách, pháp luật của Đảng

và Nhà nước vào tình hình cụ thể của địa phương thì sẽ gây ra hậu quả tiêu cực, kinh tế, chính trị - xã hội trì trệ, chậm phát triển, an ninh - quốc phòng bất ổn, đồng nghĩa với việc hiệu quả quản lý thấp

1.2.3 Các yếu tố ảnh hưởng đến năng lực Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp huyện

1.2.3.1 Các yếu tố thuộc về nhận thức của một số cấp ủy đảng, tổ chức

về vị trí, vai trò của Chủ tịch UBND huyện

Thứ nhất, chính nhận thức của một số cấp ủy đảng, tổ chức tác động mạnh

mẽ tới công tác quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng Chủ tịch UBND huyện Chỉ khi có nhận thức đúng và thống nhất trong hành động thì mới xây dựng và thực hiện tốt

kế hoạch đề ra trong công tác cán bộ

Thứ hai, nếu các cấp ủy đảng, tổ chức nhận thức tốt vị trí, vai trò của Chủ

tịch UBND huyện, thấy rõ tất cả những khó khăn, trở ngại trong quá trình thực hiện nhiệm vụ của Chủ tịch UBND huyện, thì mới có thể đề xuất, ban hành các chủ trương, chính sách và giải pháp hợp lý, nhằm tạo điều kiện cho Chủ tịch UBND huyện hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao

1.2.3.2 Các yếu tố thuộc về quy định pháp luật, cơ chế, chính sách

Một là, về chính sách quản lý, sử dụng, cơ chế bầu cử: nếu có chính sách

quản lý, sử dụng hợp lý, sẽ tạo ra động lực, thúc đẩy người cán bộ an tâm công tác,

cố gắng phát huy năng lực, sở trường để hoàn thành công việc đạt hiệu quả cao nhất Nếu cơ chế, chính sách quản lý, sử dụng bất hợp lý, thì sẽ mang lại tác dụng ngược Đặc biệt là cơ chế bầu cử, nếu cơ chế bầu cử thiếu khoa học, minh bạch sẽ không phát huy được hiệu quả, khó lựa chọn được nhân sự đầy đủ phẩm chất, đạo đức, năng lực và trình độ đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ Đối với Chủ tịch UBND huyện, là người đứng đầu, với vị trí, vai trò hết sức quan trọng, thì việc lựa chọn

đúng người cần phải đặc biệt quan tâm

Hai là, về giáo dục, đào tạo, bồi dưỡng: thông qua quá trình đào tạo, bồi

dưỡng nhằm nâng cao năng lực cho người cán bộ, giúp họ đáp ứng được yêu cầu của công việc Cho nên, đào tạo, bồi dưỡng có ý nghĩa rất quan trọng, quyết định trình độ và năng lực người người cán bộ nói chung và Chủ tịch UBND huyện nói riêng Mặc dù năng lực của Chủ tịch UBND huyện được hình thành từ nhiều yếu

tố, nhưng quá trình đào tạo, bồi dưỡng, học tập, rèn luyện từ trường lớp, thực tiễn công tác là yếu tố rất quan trọng Vì vậy, cần phải quan tâm nhiều hơn nữa các chế

độ, chính sách hợp lý, tạo động lực giúp cho hoạt động giáo dục, đào tạo phát huy được giá trị lớn của nó

Ba là, về nhận xét, đánh giá, khen thưởng, kỷ luật: nhận xét, đánh giá cán

bộ là khâu đầu tiên và cũng là khâu quan trọng trong công tác cán bộ và ảnh hưởng đến các khâu tiếp theo của việc xây dựng đội ngũ cán bộ Đánh giá đúng cán bộ về phẩm chất, năng lực, trình độ, khả năng của cán bộ sẽ bố trí, sử dụng cán bộ “đúng người, đúng việc”, vừa phát huy được khả năng của cán bộ, vừa nâng cao hiệu quả công việc được giao Thông qua nhận xét, đánh giá đúng thì mới thực hiện hoạt động khen thưởng, kỷ luật công tâm, khách quan, thật sự phát huy được vai trò của việc thực hiện chính sách khen thưởng, kỷ luật Quá trình hoạt động, cống hiến của công chức sẽ được đánh giá, để thấy được mức độ cống hiến của công chức, từ đó

có những hình thức khen thưởng tương xứng Đối với khen thưởng là hình thức công nhận sự đóng góp của cán bộ, công chức đối với hoạt động công vụ, là hình thức khuyến khích về vật chất hay tinh thần khi họ hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao Ngoài ra, việc khen thưởng còn để ghi nhận công lao đóng góp của cán

bộ, công chức; động viên, khuyến khích tinh thần làm việc của công chức; giáo dục con người hướng đến cái chân, thiện, mỹ; đẩy lùi các biểu hiện tiêu cực Để việc khen thưởng chính xác, phát huy hiệu quả, cần phải đảm bảo các nguyên tắc: chính xác, công khai, công bằng, kịp thời Còn kỷ luật, là việc xử lý công chức mắc phải sai lầm, khuyết điểm trong quá trình thi hành công vụ Đây là việc rất cần thiết trong việc duy trì nền nếp làm việc, kỷ cương trật tự xã hội Như vậy, việc nhận xét, đánh giá, khen thưởng, kỷ luật có tác động lớn đến chất lượng đội ngũ công chức hành chính nói chung và Chủ tịch UBND huyện nói riêng Nếu việc nhận xét, đánh giá, khen thưởng, kỷ luật chính xác, khách quan, công bằng, đảm bảo động viên, khuyến khích cán bộ, công chức phấn đấu đạt thành tích xuất sắc trong quá trình thực thi công vụ, trong thực hiện nhiệm vụ được giao, không ngừng cống hiến hết mình vì sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Xã hội Chủ nghĩa; đồng thời có biện pháp ngăn chặn và xử lý kịp thời đối với những cá nhân có hành

vi sai phạm

Bốn là, chế độ tiền lương và chính sách đãi ngộ: chế độ tiền lương và chính

sách đãi ngộ đối với Chủ tịch UBND huyện là một trong những yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến chất lượng Chủ tịch UBND huyện Chính sách đãi ngộ cho Chủ

tịch UBND huyện bao gồm cả đãi ngộ về vật chất và khuyến khích về tinh thần

Đó là chế độ tiền lương, tiền thưởng, phụ cấp chức vụ, tiền làm thêm giờ, trợ cấp khó khăn, phúc lợi xã hội, bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, nhà công vụ, công tác phí, lương hưu, nghỉ ngơi, ốm đau, thai sản, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp… Nếu tiền lương thấp sẽ không kích thích được cán bộ, công chức gắn bó với Nhà nước, không thu hút được nhân tài; ngược lại, người làm việc giỏi, người có tài bỏ khu vực nhà nước ra làm việc cho khu vực ngoài nhà nước nơi có tiền lương và thu nhập cao có xu hướng tăng Mặt khác, thu nhập thấp cũng là một trong những nguyên nhân dẫn đến tiêu cực, tham nhũng Thực tế cho thấy, khi thu nhập của con người tương xứng với công sức của họ bỏ ra thì họ gắn bó với cơ quan, đơn vị, rất khó mua chuộc, cám dỗ, sa ngã Do đó, nâng cao thu nhập và tích cực đổi mới chế

độ đãi ngộ theo nguyên tắc thu nhập tương xứng với lao động, có chế độ đãi ngộ tinh thần thỏa đáng với những cán bộ, công chức lãnh đạo nói chung và Chủ tịch UBND huyện nói riêng có thành tích trong công tác là biện pháp động viên hiệu quả, thiết thực góp phần hạn chế tham nhũng, nâng cao tinh thần, năng lực thực thi công vụ của cán bộ, công chức

1.2.3.3 Các yếu tố thuộc về điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội của địa phương

Thứ nhất, về điều kiện sống, làm việc bao gồm cả môi trường bên trong và

bên ngoài, nó tác động trực tiếp đến hoạt động và sự phát triển năng lực của người cán bộ Nếu điều kiện sống, làm việc tốt, đầy đủ, tiện nghi sẽ phát huy được hết khả năng, trí tuệ, sáng tạo của người cán bộ, ngược lại, điều kiện sống, làm việc quá kém thì sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến năng lực của người cán bộ và gián tiếp đó

là hiệu quả trong hoạt động lãnh đạo, điều hành

Môi trường làm việc nói chung, môi trường làm việc trong các cơ quan nhà nước nói riêng, có ảnh hưởng trực tiếp đến kết quả hoạt động của mọi tổ chức, cá nhân Môi trường làm việc lý tưởng sẽ là “mảnh đất màu mỡ” thu hút và giữ chân những người tài giỏi đến công tác Môi trường làm việc theo hướng tích cực làm cho mọi người có niềm tin, có động lực vào tổ chức, vào đơn vị, vào công việc