Mục tiêu của đề tài là giúp cho bản thân vững vàng hơn, hiểu thêm về ngôn ngữ lập trình Pascal, để dạy học sinh của mình tiếp cận với ngôn ngữ lập trình Pascal, làm cho các em hiểu và thấy được ứng dụng rộng rãi của ngôn ngữ lập trình Pascal trong khoa học và trong đời sống.
Trang 1S GIÁO D C VÀ ĐÀO T O THANH HÓA Ở Ụ Ạ
Trang 2PH N A – Đ T V N ĐẦ Ặ Ấ Ề
Có th nói d y h c là ho t đ ng đ c tr ng ch có con ngể ạ ọ ạ ộ ặ ư ỉ ở ười. Tr i quaả hàng nghìn năm, ho t đ ng d y h c không ng ng đạ ộ ạ ọ ừ ược c i ti n. Khó có thả ế ể nói đâu là đi m d ng hay đâu là đ nh c a vi c c i ti n d y h c. Th nh ng,ể ừ ỉ ủ ệ ả ế ạ ọ ế ư
th c t cu c s ng cho th y đ n th i đi m hi n nay d y h c đã đ t đự ế ộ ố ấ ế ờ ể ệ ạ ọ ạ ượ c
nh ng thành t u r t đáng n Đó chính là nh ng thành t u làm phát huy t i đaữ ự ấ ể ữ ự ố vai trò c a ngủ ườ ọi h c, làm t i u hóa ho t đ ng c a ngố ư ạ ộ ủ ườ ại d y hướng về
người h c, là t ch c ho t đ ng d y h c theo đ nh họ ổ ứ ạ ộ ạ ọ ị ướng hi u qu nh tệ ả ấ trong nh ng đi u ki n t i u nh t. L đữ ề ệ ố ư ấ ẽ ương nhiên, đ có th th c hi nể ể ự ệ
nh ng yêu c u y, đ t đữ ầ ấ ạ ược nh ng thành t u lý tữ ự ưởng y đòi h i vi c d yấ ỏ ệ ạ
h c ph i d a trên nh ng c s khoa h c nh t đ nh mà các lo i bài t pọ ả ự ữ ơ ở ọ ấ ị ạ ậ cho
h c sinh là đi u không th thi u.ọ ề ể ế
Ho t đ ng d y h c là m t d ng ho t đ ng đ c tr ng c a loài ngạ ộ ạ ọ ộ ạ ạ ộ ặ ư ủ ườ i
nh m truy n th l i nh ng kinh nghi m, nh ng v n ki n th c c a xã h i loàiằ ề ụ ạ ữ ệ ữ ố ế ứ ủ ộ
người đã tích lu đỹ ượ ừ ế ệc t th h này cho th h khác, bi n chúng thành v nế ệ ế ố
li ng, kinh nghi m, ph m ch t và năng l c t duy sáng t o c a ngế ệ ẩ ấ ự ư ạ ủ ườ ọ i h c
Ho t đ ng d y h c g m hai ho t đ ng: ho t đ ng d y c a giáo viên và ho tạ ộ ạ ọ ồ ạ ộ ạ ộ ạ ủ ạ
đ ng h c c a h c sinh. Hai ho t đ ng này liên quan m t thi t v i nhau, tácộ ọ ủ ọ ạ ộ ậ ế ớ
đ ng qua l i l n nhau và có chung m t m c đích cu i cùng là giúp cho ngộ ạ ẫ ộ ụ ố ườ i
h c lĩnh h i đọ ộ ược n i dung h c đ ng th i phát tri n độ ọ ồ ờ ể ược ph m ch t, nhânẩ ấ cách và năng l c t duy sáng t o c a ngự ư ạ ủ ườ ọi h c
Nói nh v y trong d y h c nói chung và d y h c môn Tin nói riêngư ậ ạ ọ ạ ọ không ph i ch c n ngả ỉ ầ ườ ọi h c phát huy tính tích c c, t giác ch đ ng sángự ự ủ ộ
t o c a h trong ho t đ ng h c là đã đ t đạ ủ ọ ạ ộ ọ ạ ược m c tiêu c a ho t đ ng d yụ ủ ạ ộ ạ
h c mà ngọ ườ ại d y cũng c n ph i bi t phân tích n i dung c a ho t đ ng d yầ ả ế ộ ủ ạ ộ ạ thành nh ng ho t đ ng thành ph n r i căn c vào m c tiêu c a ti t h c, trìnhữ ạ ộ ầ ồ ứ ụ ủ ế ọ
đ c a h c sinh, trang thi t b hi n có c a nhà trộ ủ ọ ế ị ệ ủ ường mà l a ch n phự ọ ươ ngpháp gi ng d y, th i đi m đ a ra n i dung ki n th c c a ti t h c m t cáchả ạ ờ ể ư ộ ế ứ ủ ế ọ ộ phù h p nh m th c hi n nh ng ho t đ ng ti m tàng trong n i dung c n d yợ ằ ự ệ ữ ạ ộ ề ộ ầ ạ
đ đ t để ạ ược m c tiêu đ t ra m t cách cao nh t, hi u qu nh t. ụ ặ ộ ấ ệ ả ấ
Ngày nay s hi u bi t v tin h c đi u là không th thi u. B i nó đã xâmự ể ế ề ọ ề ể ế ở
nh p vào r t nhi u ngành khoa h c khác nhau v i vai trò là m t công c h uậ ấ ề ọ ớ ộ ụ ữ ích đ h c t p, ng d ng, nghiên c u và phát minh.ể ọ ậ ứ ụ ứ
PH N B GI I QUY T V N ĐẦ Ả Ế Ấ Ề
I – C S LÍ LU N C A V N Đ .Ơ Ở Ậ Ủ Ấ Ề
Vi c l a ch n và nghiên c u đ tài này tôi d a vào hai nguyên t c cệ ự ọ ứ ề ự ắ ơ
b n trong d y h c đó là: nguyên t c đ m b o s th ng nh t gi a tính v aả ạ ọ ắ ả ả ự ố ấ ữ ừ
s c chung và v a s c riêng và nguyên t c đ m b o s th ng nh t gi a tínhứ ừ ứ ắ ả ả ự ố ấ ữ
t p th và cá nhân .ậ ể
Trang 3Phương pháp d y h c Tin h c có liên quan m t thi t đ n nhi u b mônạ ọ ọ ậ ế ế ề ộ khoa h c nh : Tri t h c duy v t bi n ch ng, Toán h c, Giáo d c h c, Tâm lýọ ư ế ọ ậ ệ ứ ọ ụ ọ
h c, Lôgic h c và nh ng khoa h c khác.ọ ọ ữ ọ
C s Toán h c: Đó là tính chính xác, ch t ch và logic, tu n t và khoaơ ở ọ ặ ẽ ầ ự
h c trong d y h c.ọ ạ ọ
C s Giáo d c h c: Căn c vào nguyên t c đ m b o s th ng nh tơ ở ụ ọ ứ ắ ả ả ự ố ấ
gi a tính v a s c chung và v a s c riêng trong d y h c, gi a tính t p th vàữ ừ ứ ừ ứ ạ ọ ữ ậ ể
cá nhân trong d y h c.ạ ọ
C s Tri t h c: Mâu thu n là đ ng l c thúc đ y quá trình phát tri n.ơ ở ế ọ ẫ ộ ự ẩ ể
M t v n đ độ ấ ề ược g i ra cho h c sinh h c t p chính là m t mâu thu n gi aợ ọ ọ ậ ộ ẫ ữ yêu c u nhi m v nh n th c v i tri th c và kinh nghi m s n có.ầ ệ ụ ậ ứ ớ ứ ệ ẵ
C s Tâm lý h c: S n y sinh, hình thành tâm lý v phơ ở ọ ự ả ề ương di n cá thệ ể
là quá trình chuy n đ i liên t c t c p đ này sang c p đ khác đ t t i m tể ổ ụ ừ ấ ộ ấ ộ ạ ớ ộ
ch t lấ ượng m i và di n ra m t quy lu t đ c thù.ớ ễ ộ ậ ặ
Quy lu t c a quá trình nh n th c là t tr c quan sinh đ ng đ n t duyậ ủ ậ ứ ừ ự ộ ế ư
tr u từ ượng, t t duy tr u từ ư ừ ượng v th c ti n. Trong quá trình nh n th c cóề ự ễ ậ ứ
đ t đạ ược hi u qu hay không, có b n v ng hay không còn ph thu c vào quáệ ả ề ữ ụ ộ trình tích c c c a ho t đ ng, sáng t o c a ch th ự ủ ạ ộ ạ ủ ủ ể
Trong các môn h c nói chung và môn Tin h c nói riêng, s th ng nh tọ ọ ự ố ấ
gi a đi u khi n c a th y và ho t đ ng h c c a trò có th c hi n b ng cáchữ ề ể ủ ầ ạ ộ ọ ủ ự ệ ằ quán tri t, kích thích quan đi m ho t đ ng th c hi n d y h c trong ho t đ ngệ ể ạ ộ ự ệ ạ ọ ạ ộ
và b ng ho t đ ng.ằ ạ ộ
D y h c theo phạ ọ ương pháp ph i làm cho h c sinh ch đ ng t duy nhi uả ọ ủ ộ ư ề
h n, làm nhi u h n, tham gia ho t đ ng nhi u h n trong quá trình chi m lĩnhơ ề ơ ạ ộ ề ơ ế tri th c, còn th y đóng vai trò là ngứ ầ ườ ưới h ng d n.ẫ
D y h c là d y cho h c sinh phạ ọ ạ ọ ương pháp t duy sáng t o, d y tin h cư ạ ạ ọ
là ph i d y suy nghĩ, d y cho h c sinh thành th o các phả ạ ạ ọ ạ ương pháp t duy, tư ừ phân tích t ng h p tr u tổ ợ ừ ượng hóa, khái quát hóa… ph i d y cho h c sinh cóả ạ ọ
s tìm tòi t mình phát hi n và phát bi u v n đ , d đoán k t qu , tìm đự ự ệ ể ấ ề ự ế ả ượ c
hướng gi i c a bài toán khi làm bài t p tin h c nói chung và bài t p Pascal,ả ủ ậ ọ ậ
hướng vi t gi i thu t v m t bài toán. Hình thành và phát tri n t duy tíchế ả ậ ề ộ ể ư
c c, đ c l p sáng t o, có óc hoài nghi khoa h c trong d y h c tin h c cho h cự ộ ậ ạ ọ ạ ọ ọ ọ sinh là quá trình lâu dài, thông qua bài h c và t ng ti t h c.ọ ừ ế ọ
II – TH C TR NG C A V N Đ C N NGHIÊN C U:Ự Ạ Ủ Ấ Ề Ầ Ứ
2.1. Th c tr ng chung:ự ạ
Đ i v i b môn Tin h c trố ớ ộ ọ ở ường THPT nh t là ngôn ng l p trìnhấ ữ ậ Pascal. Đây là m t n i dung khó đ i v i c ngộ ộ ố ớ ả ườ ại d y và ngườ ọi h c. M tộ
Trang 4trong nh ng n i dung khó đó là các bài t p v i ữ ộ ậ ớ Câu l nh r nhánh và c uệ ẽ ấ trúc l pặ chở ương trình Tin h c 11. ọ
M t khác, nh chúng ta đã bi t xây d ng đặ ư ế ự ược h th ng bài t p là m tệ ố ậ ộ căn c cho vi c đi u khi n quá trình d y h c. Vì v y giáo viên ph i xác đ nhứ ệ ề ể ạ ọ ậ ả ị
được nh ng m c đ yêu c u th hi n nh ng hành đ ng mà h c sinh ph i đ tữ ứ ộ ầ ể ệ ữ ộ ọ ả ạ
được ho c có th đ t đặ ể ạ ược đ xây d ng h th ng bài t p, h th ng ví dể ự ệ ố ậ ệ ố ụ
h p v i bài d y.ợ ớ ạ
2.2 . Đ i v i giáo viên.ố ớ
B n thân là m t giáo viên đang tr c ti p gi ng d y Tin h c, tôi m nhả ộ ự ế ả ạ ọ ạ
d n ch n đ tài: ạ ọ ề “Xây d ng h th ng bài t p khi d y câu l nh r nhánhự ệ ố ậ ạ ệ ẽ
và c u trúc l p”ấ ặ V i đ tài này tôi hy v ng s giúp cho b n thân v ng vàngớ ề ọ ẽ ả ữ
h n, hi u thêm v ngôn ng l p trình Pascal, đ d y h c sinh c a mình ti pơ ể ề ữ ậ ể ạ ọ ủ ế
c n v i ngôn ng l p trình Pascal, làm cho các em hi u và th y đậ ớ ữ ậ ể ấ ượ ứ c ng
d ng r ng rãi c a ngôn ng l p trình Pascal trong khoa h c và trong đ i s ng.ụ ộ ủ ữ ậ ọ ờ ố2.3. Đ i v i h c sinhố ớ ọ
H c sinh THPT còn coi tin h c là môn h c ph , h u h t các em ch t pọ ọ ọ ụ ầ ế ỉ ậ trung vào h c các môn thi vào các trọ ường đ i h c và trung h c chuyên nghi p.ạ ọ ọ ệ
Trường THPT Ba Đình là m t trộ ường ch t lấ ượng cao c a huy n, do v y cácủ ệ ậ
em c n ph i đầ ả ược h c và đọ ược rèn luy n, trang b nhi u h n trên m iệ ị ề ơ ọ
phương di n. Không nh ng k lệ ữ ỹ ưỡng v c b n mà còn ph i nâng cao h nề ơ ả ả ơ yêu c u SGK. Chính vì th môn Tin h c còn là hành trang đ các em mangầ ế ọ ể theo vào các trường đ i h c.ạ ọ
III GI I PHÁP VÀ T CH C TH C HI N:Ả Ổ Ứ Ự Ệ
3.1 – Phân tích nh ng căn c xây d ng các bài t p.ữ ứ ự ậ
3.1.1 S ph c t p c a đ i t ự ứ ạ ủ ố ượ ng ho t đ ng ạ ộ
Đ i tố ượng ho t đ ng càng ph c t p thì ho t đ ng càng khó th c hi n.ạ ộ ứ ạ ạ ộ ự ệ
Vì v y có th d a vào s ph c t p c a đ i tậ ể ự ự ứ ạ ủ ố ượng đ xây d ng các bài t p.ể ự ậ
Ví d 1:ụ Khi cho h c sinh luy n t p v câu l nh r nhánh có th đ a raọ ệ ậ ề ệ ẽ ể ư các bài t p d a vào s ph c t p c a bi n s ậ ự ự ứ ạ ủ ế ố
Ch ng h n: Vi t chẳ ạ ế ương trình cho máy nh n vào 3 s th c b t k Xétậ ố ự ấ ỳ xem 3 s đó có làm thành 3 c nh c a m t tam giác không? ố ạ ủ ộ
ví d này h c sinh có th d dàng đ a ra thu t toán đ vi t đ c
Trang 5Bước 2: – N u (a < b + c) và (b < a + c) và (c < a + b) thì ti p đ n bế ế ế ướ c3;
– N u không th a mãn thì chuy n đ n bế ỏ ể ế ước 4;
Bước 3: Thông báo 3 s v a nh p là ba c nh c a m t tam giác;ố ừ ậ ạ ủ ộ
Bước 4: Thông báo 3 s v a nh p không ph i là ba c nh c a m t tamố ừ ậ ả ạ ủ ộ giác;
t p l i càng tăng thêm r t nhi u. Các em không nh ng ph i so sánh t ng 2 haiạ ạ ấ ề ữ ả ổ
c nh v i m t c nh mà các em không nh ng l i ph i so sánh m t l n n a màạ ớ ộ ạ ữ ạ ả ộ ầ ữ còn ph i s d ng vòng l p l ng nhau m i gi i quy t đả ử ụ ặ ồ ớ ả ế ược, do v y giáo viênậ
c n hầ ướng d n cho các em thu t toán đ gi i quy t v n đ này .ẫ ậ ể ả ế ấ ề
Thu t toánậ :
Bước 1: Nh p 3 s a, b, c tậ ố ương ng v i ba c nh c a tam giác;ứ ớ ạ ủ
Bước 2: N u (a < b + c) và (b < a + c) và (c < a + b) thì ti p đ n bế ế ế ước 3;
N u không th a mãn đi u ki n trên thì chuy n đ n bế ỏ ề ệ ể ế ước 10;
Bước 3: Thông báo có là tam giác ;
Bước 4: Đ a s l n v c;ư ố ớ ề
Bước 5: a := a*a; b := b*b; c := c*c
Bước 6: N u c < a + b thì chuy n đ n bế ể ế ước 8;
N u c = a + b thì chuy n sang bế ể ước 9;
N u không thì chuy n đ n bế ể ế ước 7;
Bước 7: Thông báo là tam giác tù ; chuy n đ n bể ế ước 11;
Bước 8: Thông báo là tam giác nh n ; chuy n đ n bọ ể ế ước 11;
Bước 9: Thông báo là tam giác vuông ; chuy n đ n bể ế ước 11;
Bước 10: Thông báo không là tam giác ;
Trang 6Tóm l iạ : Đ i tố ượng ho t đ ng càng ph c t p thì ho t đ ng càng khóạ ộ ứ ạ ạ ộ
th c hi n khi g p nh ng bài toán d ng này, ngự ệ ặ ữ ạ ười giáo viên ph i t t hả ừ ừ ướ ng
d n h c sinh đ a v d ng đ n gi n nh t nh khi có ít đ i tẫ ọ ư ề ạ ơ ả ấ ư ố ượng tham gia
ho t đ ng, t đó h c sinh d dàng l n lạ ộ ừ ọ ễ ầ ượt gi i quy t đả ế ược yêu c u c a bàiầ ủ
t p.ậ
3.1.2 S tr u t ự ừ ượ ng, khái quát c a đ i t ủ ố ượ ng ho t đ ng ạ ộ
Nh chúng ta đã bi t, tính ch t c a gi i thu t là không gi i m t bàiư ế ấ ủ ả ậ ả ộ toán riêng l nào c mà gi i cho m t l p bài toán có cùng c u trúc nh ng khácẻ ả ả ộ ớ ấ ư nhau v m t d li u vào. Vì v y, đ i tề ặ ữ ệ ậ ố ượng ho t đ ng càng tr u tạ ộ ừ ượng, khái quát có nghĩa là yêu c u ho t đ ng càng cao. Do đó có th coi m c đ tr uầ ạ ộ ể ứ ộ ừ
tượng, khái quát c a đ i tủ ố ượng là căn c đ xây d ng bài t p.ứ ể ự ậ
Ví d 2:ụ Vi t chế ương trình nh p vào m t dãy s nguyên sau đó tính t ngậ ộ ố ổ các s âm và tính trung bình c ng c a các s dố ộ ủ ố ương
a) Dãy đó có 10 ph n t ầ ử
b) S ph n t c a dãy đố ầ ử ủ ược nh n vào t bàn phím trậ ừ ước khi vào t ngừ
ph n t c a dãy. ầ ử ủ
c) S ph n t c a dãy không đố ầ ử ủ ược bi t chính xác trế ước khi vào t ngừ
ph n t c a dãy mà ch bi t trong kho ng đó. Nó hoàn toàn xác đ nh khiầ ử ủ ỉ ế ả ị
người ta vào d u hi u k t thúc dãy đó là nh n đấ ệ ế ậ ượ ốc s 0
Trang 7Trường h p a) s ph n t c a dãy là m t h ng s , các em ch c n bợ ố ầ ử ủ ộ ằ ố ỉ ầ ố trí vòng l p ặ For là có th th c hi n đ c, đo n ch ng trình nh sau:ể ự ệ ượ ạ ươ ư
for i := 1 to 10 do
Begin
Write(‘Nhap so thu: ’,i,‘=’); Readln(a);
If a < 0 then ta := ta + a Else Begin td := td + a; sd := sd + 1; End;
End;
Writeln(‘Tong cac so am la: ’, ta);
Writeln(‘Trung binh cong cua cac so duong la: ’, (td/sd):8:2);
Trường h p b) ho t đ ng này đợ ạ ộ ược khái quát, giáo viên có th g i ý để ợ ể
h c sinh có th phát hi n ra và bi t vi t chọ ể ệ ế ế ương trình trong đó, ta c n m tầ ộ
bi n đ nh n vào s ph n t c a dãy trế ể ậ ố ầ ử ủ ước khi th c hi n vòng l p, bi n đ mự ệ ặ ế ế này ph i ch y t 1 đ n n.ả ạ ừ ế
Đo n chạ ương trình nh sau:ư
th g i ý: Dùng m t bi n đ xác đ nh ch s ph n t c a dãy và dùng vòngể ợ ộ ế ể ị ỉ ố ầ ử ủ
l p v i đi u ki n sau đ nh n vào ph n t c a dãy s và đi u ki n đ k tặ ớ ề ệ ể ậ ầ ử ủ ố ề ệ ể ế thúc là nh n vào m t s 0.ậ ộ ố
Trang 8Writeln('Trung binh cong cua cac so duong la: ',(td/sd):8:2);
Nh v y: Ho t đ ng nh p vào m t dãy s nguyên có th đư ậ ạ ộ ậ ộ ố ể ược ti nế hành ba bình di n khác nhau, trong đó tính tr u tở ệ ừ ượng và khái quát c a đ iủ ố
tượng ho t đ ng ngày càng gia tăng tùy thu c vào đ i tạ ộ ộ ố ượng h c sinh.ọ
Ví d 3:ụ Tính giá tr c a bi u th c P nh sau:ị ủ ể ứ ư
Trường h p b) s khái quát hoá đã cao h n h c sinh ph i bi t tợ ự ơ ọ ả ế ổ
ch c l p nh ph n a) thì không gi i quy t đứ ặ ư ầ ả ế ược yêu c u bài. Vì v y nhi mầ ậ ệ
v c a ngụ ủ ười giáo viên ph i hả ướng d n h c sinh vòng l p ẫ ọ ặ For đi theo chi uề
Downto t n đ n 1 đ tính d n giá tr c a P t trong ra ngoài, còn n u đi theoừ ế ể ầ ị ủ ừ ế chi u ề to s không gi i quy t đ c bài toán.ẽ ả ế ượ
có n d u căn m. Đ giúp h c sinh không n n khi c m th y bài quá khó, nhi mấ ể ọ ả ả ấ ệ
v c a ngụ ủ ười th y giáo nh c l i cho h c sinh bi t căn b c m c a m t s nàoầ ắ ạ ọ ế ậ ủ ộ ố
đó có s mũ là 1/m và đ nh p đố ể ậ ược P l n h n 1 và n không âm thì ph i tớ ơ ả ổ
ch c vòng l p…đ h c sinh tính đứ ặ ể ọ ược P nh sau:ư
Trang 9Tóm l i vi c xây d ng dạ ệ ự ược h th ng bài t p nh v y s giúp cho h cệ ố ậ ư ậ ẽ ọ sinh tăng kh năng t duy, kh năng tr u tả ư ả ừ ượng hoá, khái quát hoá.
3.1.3 N i dung c a ho t đ ng ộ ủ ạ ộ
N i dung c a ho t đ ng ch y u là nh ng tri th c liên quan đ n ho tộ ủ ạ ộ ủ ế ữ ứ ế ạ
đ ng và nh ng đi u ki n khác c a ho t đ ng. N i dung ho t đ ng càng giaộ ữ ề ệ ủ ạ ộ ộ ạ ộ tăng thì ho t đ ng càng khó th c hi n cho nên n i dung ho t đông cũng làạ ộ ự ệ ộ ạ
m t căn c đ phân lo i bài t p.ộ ứ ể ạ ậ
Ví d 4:ụ Nh n vào m ph n t c a m t dãy s , in ra các s chia h t 5 vàậ ầ ử ủ ộ ố ố ế cho 9, tính t ng các s chia h t cho 9. Có th phân lo i bài t p d a vào sổ ố ế ể ạ ậ ự ự
ph c t p c a n i dung b ng nh ng m c sau:ứ ạ ủ ộ ằ ữ ứ
a) Nh p vào m ph n t là s nguyên dậ ầ ử ố ương và in ra màn hình dãy v aừ
nh p.ậ
b) Nh p vào m ph n t là s nguyên, in ra màn hình các ph n t là sậ ầ ử ố ầ ử ố chia h t cho 9 và chia h t cho 5. Tính t ng các s chia h t cho 9.ế ế ổ ố ế
c) Nh p vào m ph n t là s nguyên l n h n 3 và nh h n 3000, in raậ ầ ử ố ớ ơ ỏ ơ màn hình các ph n t là s chia h t cho 9 và chia h t cho 5. Tính t ng các sầ ử ố ế ế ổ ố chia h t cho 9.ế
n i dung a) h c sinh d dàng đ c l p vi t chỞ ộ ọ ễ ộ ậ ế ương trình nh n vào sậ ố
m và b trí vòng l p đ nh n vào các s nguyên không âm nh sau:ố ặ ể ậ ố ư
Write('Day vua nhap la: ');
For i := 1 to m do Write(So[i]:3);
n i dung Ở ộ b) thêm n i dung in ra các s h t cho 9 và chia h t cho 5,ộ ố ế ế sau đó tính t ng các s chia h t cho 9, r t có th các em s lúng túng, các emổ ố ế ấ ể ẽ
có th ch a nghĩ ra để ư ược ngay, Vì v y, giáo viên c n hậ ầ ướng d n cho các emẫ
ch c n thêm đi u ki n nh p đỉ ầ ề ệ ậ ượ ở ốc s sau Until, nh v y h c sinh s dư ậ ọ ẽ ễ dàng vi t đế ượ ệc l nh đó:
Write('Nhap vao bao nhieu phan tu la nguyen duong? ');
Readln(m);
i := 0;
Repeat
Trang 10Write('Nhap so thu ',i,' = ');
Readln(So[i]);
if So[i] < 0 then Begin Writeln('Moi nhap lai so thu ',i); i := i 1; End; Until i = m;
Write('So chia het cho 5 va 9 la: ');
for i := 1 to m do
Begin
If (So[i] mod 5 = 0) and (So[i] mod 9 = 0) then Write(So[i]:5); End; Readln;
For i := 1 to m do If So[i] mod 9 = 0 then s := s + So[i];
Write('Tong cac so chia het cho 9 la: ',s:3);
Khi đ n n i dung ế ộ c) m c dù thêm n i dung là các s đó l n h n 3 và nhặ ộ ố ớ ơ ỏ
h n 3000 nh ng đã đơ ư ược hướng d n theo t duy ý ẫ ư ở b) các em d dàng làmễ