SKKN: Đổi mới soạn giảng theo định hướng phát triển năng lực học sinh ở bài Một số vấn đề mang tính toàn cầu Địa lí lớp 11

Mục tiêu của đề tài là Nâng cao hiệu quả dạy học, tránh sự nhàm chán, thụ động. Góp phần nâng cao kết qủa học tập của học sinh khối 11, đặc biệt trong các bài kiểm tra chất lượng, học kỳ và thi tốt nghiệp THPT quốc gia của bộ môn Địa lí. Giúp cho bản thân và đồng nghiệp có được phương pháp và hình thức dạy học phù hợp với trình độ của học sinh, yêu cầu đổi mới của phương pháp dạy học theo định hướng phát triển năng lực. Hình thành và phát triển một số năng lực, phẩm chất cho học sinh đáp ứng yêu cầu của xã hội.

BÁO CÁO K T QUẾ Ả

NGHIÊN C U,  NG D NG SÁNG KI NỨ Ứ Ụ Ế

1. L i gi i thi uờ ớ ệ

1.1. Lý do ch n đ  tàiọ ề

       ­ Th c hi n ngh  quy t TW 8 khóa XI v  đ i m i căn b n toàn di n giáoự ệ ị ế ề ổ ớ ả ệ  

d c đào t o " Ti p t c đ i m i m nh m  phụ ạ ế ụ ổ ớ ạ ẽ ương pháp d y và h c theo hạ ọ ướ  ng

hi n đ i; phát huy tính tích c c, ch  đ ng sáng t o và v n d ng ki n th c, kĩ năngệ ạ ự ủ ộ ạ ậ ụ ế ứ  

c a ngủ ườ ọi h c; kh c ph c l i truy n th  áp đ t m t chi u, ghi nh  máy móc. T pắ ụ ố ề ụ ặ ộ ề ớ ậ  trung d y cách h c, cách nghĩ, khuy n khích t  h c, t o c  s  đ  ngạ ọ ế ự ọ ạ ơ ở ể ườ ọ ự i h c t

c p nh t và đ i m i tri th c, kĩ năng, phát tri n năng l c". ậ ậ ổ ớ ứ ể ự

       Năm h c 2019 ­ 2020 ti p t c th c hi n đ i m i v  sinh ho t chuyên mônọ ế ụ ự ệ ổ ớ ề ạ  

và ki m tra đánh giá, d y h c theo hể ạ ọ ướng phát huy tính tích c c, ch  đ ng, sángự ủ ộ  

t o c a h c sinh trong quá trình h c t p. Giúp cho h c sinh lĩnh h i tri th c, v nạ ủ ọ ọ ậ ọ ộ ứ ậ  

d ng t t h n ki n th c đã h c vào th c ti n cu c s ng.ụ ố ơ ế ứ ọ ự ễ ộ ố

       Đ i m i phổ ớ ương pháp d y h c theo đ nh hạ ọ ị ướng phát tri n năng l c là m tể ự ộ  

gi  h c phát huy đờ ọ ược tính tích c c, t  giác và ch  đ ng, sáng t o c a c  giáo viênự ự ủ ộ ạ ủ ả  

và h c sinh. Nh m nâng cao tri th c, b i dọ ằ ứ ồ ưỡng năng l c h p tác, v n d ng triự ợ ậ ụ  

th c vào th c ti n cu c s ng.ứ ự ễ ộ ố  trên c  s  đó trau d i các ph m ch t linh ho t, đ cơ ở ồ ẩ ấ ạ ộ  

l p, sáng t o c a t  duyậ ạ ủ ư

       Hi n nay nhi u giáo viên v n s  d ng giáo án cũ và phệ ề ẫ ử ụ ương pháp d y h cạ ọ  truy n th ng theo l i "truy n th  m t chi u". Ngề ố ố ề ụ ộ ề ườ ại d y trình bày và gi i thíchả  

n i dung, ch  đ ng thuy t trình theo các bộ ủ ộ ế ước chu n b  s n. H c sinh th  đ ngẩ ị ẵ ọ ụ ộ  

ti p thu ki n th c, ít chú ý đ n kĩ năng th c hành. Do đó kh  năng v n d ng ki nế ế ứ ế ự ả ậ ụ ế  

th c vào đ i s ng th c t  b  h n chứ ờ ố ự ế ị ạ ế

 Sau khi được ti p thu, nghiên c u các tài li u v  d y h c theo đ nh hế ứ ệ ề ạ ọ ị ướ  ngphát tri n năng l c h c sinh trong trể ự ọ ường trung h c ph  thông. Tôi th y c n thi tọ ổ ấ ầ ế  

ph i thay đ i cách d y, h c đ  h c sinh đ t đả ổ ạ ọ ể ọ ạ ược hi u qu  cao nh t. Tôi quy tệ ả ấ ế  

đ nh ch n đ  tài sáng ki n kinh nghi mị ọ ề ế ệ : “ Đ i m i so n gi ng theo đ nh h ổ ớ ạ ả ị ướ ng   phát tri n năng l c h c sinh   bài M t s  v n đ  mang tính toàn c u Đ a lí ể ự ọ ở ộ ố ấ ề ầ ị  

l p11"  ớ

1.2. M c đích nghiên c uụ ứ

­ Nâng cao hi u qu  d y h c, tránh s  nhàm chán, th  đ ng.ệ ả ạ ọ ự ụ ộ

­ Góp ph n nâng cao k t q a h c t p c a h c sinh kh i 11, đ c bi t trong các bàiầ ế ủ ọ ậ ủ ọ ố ặ ệ  

ki m tra ch t lể ấ ượng, h c k  và thi t t nghi p THPT qu c gia c a b  môn Đ a lí.ọ ỳ ố ệ ố ủ ộ ị

­ Giúp cho b n thân và đ ng nghi p có đả ồ ệ ược phương pháp và hình th c d y h cứ ạ ọ  phù h p v i trình đ  c a h c sinh, yêu c u đ i m i c a phợ ớ ộ ủ ọ ầ ổ ớ ủ ương pháp d y h c theoạ ọ  

đ nh hị ướng phát tri n năng l c.ể ự

­ Hình thành và phát tri n m t s  năng l c, ph m ch t cho h c sinh đáp  ng yêuể ộ ố ự ẩ ấ ọ ứ  

c u c a xã h i.ầ ủ ộ

1.3. Đ i tố ượng nghiên c uứ

­ Nghiên c u m t s  phứ ộ ố ương pháp d y h c theo đ nh hạ ọ ị ướng phát tri n năng l c:ể ự  

Phương pháp th o lu n nhóm, phả ậ ương pháp đóng vai, phương pháp gi i quy t v nả ế ấ  

­ Các phương pháp nghiên c u tài li u.ứ ệ

­ Các phương pháp đi u tra kh o sát, thu th p thông tin th c t ề ả ậ ự ế

­ Phương pháp th c nghi m s  ph m.ự ệ ư ạ

­ Các phương pháp th ng kê, x  lí s  li u. ố ử ố ệ

2. Tên sáng ki n: "ế Đ i m i so n gi ng theo đ nh hổ ớ ạ ả ị ướng phát tri n năng l cể ự  

h c sinh   bài M t s  v n đ  mang tính toàn c u, Đ a lí l p11"ọ ở ộ ố ấ ề ầ ị ớ  

3. Tác gi  sáng ki nả ế

­ H  và tên: Đào Tuy t Mai.ọ ế

­ Đ a ch  tác gi  sáng ki n: Th  tr n H p Hòa­ Tam Dị ỉ ả ế ị ấ ợ ương­ Vĩnh Phúc

­ S  đi n tho i:0983063028.ố ệ ạ

phương pháp này vào m t s  nh ng gi  h c ộ ố ữ ờ ọ c a ủ môn đ a lị í. 

6. Ngày sáng ki n đế ược áp d ng l n đ u ho c áp d ng thụ ầ ầ ặ ụ ử: 17­ 10­ 2019

7. Mô t  b n ch t c a sáng ki n:ả ả ấ ủ ế

PH N I: Đ T V N ĐẦ Ặ Ấ Ề

1. C  s  c a vi c l a ch n sáng kiơ ở ủ ệ ự ọ ến

      Trong nhà tr ng trung h c ph  thông hi n nay, m i th y cô giáo khôngườ ọ ổ ệ ỗ ầ  

ng ng đ i m i phừ ổ ớ ương pháp d y h c nh ng vi c tìm ra phạ ọ ư ệ ương pháp h p lí, thuợ  hút được h c sinh không ph i là đi u đ n gi n. Nhi u giáo viên v n d y h c v iọ ả ề ơ ả ề ẫ ạ ọ ớ  

cu n giáo án cũ và phố ương pháp d y h c truy n th ng theo l i "truy n th  m tạ ọ ề ố ố ề ụ ộ  chi u"ề

      Phương pháp d y h c c a giáo viên v n còn n ng n  v  thuy t trình,ạ ọ ủ ẫ ặ ề ề ế  

gi i thích sách giáo khoa, còn b  đ ng b i sách giáo khoa. Vi c s  d ng đ  dùngả ị ộ ở ệ ử ụ ồ  

d y h c còn h n ch , ch a th  hi n đạ ọ ạ ế ư ể ệ ược ho t đ ng trên l p c a th y và trò. H cạ ộ ớ ủ ầ ọ  sinh th  đ ng ti p thu ki n th c, ít chú ý đ n kĩ năng th c hành. Nh m góp ph nụ ộ ế ế ứ ế ự ằ ầ  

gi i quy t nh ng v n đ  t n t i trong m t s  phả ế ữ ấ ề ồ ạ ộ ố ương pháp d y h c truy n th ng,ạ ọ ề ố  

k t h p m t s  phế ợ ộ ố ương pháp d y h c m i, hay, lôi cu n đạ ọ ớ ố ược h c sinh ham thíchọ  

h c, bi t h c đ  v n d ng ki n th c vào th c ti n và cu c s ng. ọ ế ọ ể ậ ụ ế ứ ự ễ ộ ố

    Qua nh ng v n đ  trên tôi quy t đ nh ch n đ  tài: ữ ấ ề ế ị ọ ề “Đ i m i so n gi ngổ ớ ạ ả  theo đ nh hị ướng phát tri n năng l c h c sinh   bài M t s  v n đ  mang tính toànể ự ọ ở ộ ố ấ ề  

c u, Đ a lí l p 11”. V i hi v ng có th  chia s  kinh nghi m và v n d ng trong quáầ ị ớ ớ ọ ể ẻ ệ ậ ụ  trình d y h c  ti t 3, bài 3: M t s  v n đ  mang tính toàn c u, môn đ a lí l p 11.ạ ọ ế ộ ố ấ ề ầ ị ớ  

Nh m phát huy tính tích c c, t  giác, ch  đ ng, sáng t o c a h c sinh, phù h p v iằ ự ự ủ ộ ạ ủ ọ ợ ớ  

đ c đi m c a t ng l p h c, môn h c, b i dặ ể ủ ừ ớ ọ ọ ồ ưỡng phương pháp t  h c, rèn luy nự ọ ệ  

kĩ năng v n d ng ki n th c vào các bài ki m tra, th c ti n cu c s ng. Đem l iậ ụ ế ứ ể ự ễ ộ ố ạ  

ni m vui h ng thú h c t p cho h c sinh.ề ứ ọ ậ ọ

PH N II: N I DUNGẦ Ộ

1. C  s  lí lu nơ ở ậ

1. 1. D y h c theo đ nh hạ ọ ị ướng phát tri n năng l cể ự

Chi n lế ược phát tri n giáo d c giai đo n 2011­ 2020 ban hành kèm theoể ụ ạ  Quy t đ nh 711/QĐ­TTg ngày 13/6/2012 c a Th  tế ị ủ ủ ướng Chính ph  ch  rõ: “Ti pủ ỉ ế  

t c đ i m i phụ ổ ớ ương pháp d y h c và đánh giá k t qu  h c t p, rèn luy n theoạ ọ ế ả ọ ậ ệ  

hướng phát huy tính tích c c, t  giác, ch  đ ng sáng t o và năng l c c a ngự ự ủ ộ ạ ự ủ ườ  i

h c”.ọ

Ngh  quy t H i ngh  Trung ị ế ộ ị ương 8 khóa XI v  đ i m i căn b n, toàn di nề ổ ớ ả ệ  giáo d c và đào t o xác đ nh: Ti p t c đ i m i m nh m  và đ ng b  các y u tụ ạ ị ế ụ ổ ớ ạ ẽ ồ ộ ế ố 

c  b n c a giáo d c đào t o theo hơ ả ủ ụ ạ ướng coi tr ng phát tri n ph m ch t, năng l cọ ể ẩ ấ ự  

c a ngủ ườ ọi h c. Chuy n m nh quá trình giáo d c t  ch  y u trang b  ki n th cể ạ ụ ừ ủ ế ị ế ứ  sang phát tri n toàn di n năng l c và ph m ch t ngể ệ ự ẩ ấ ườ ọi h c. H c đi đôi v i hành;ọ ớ  

lý lu n g n v i th c ti n; giáo d c nhà trậ ắ ớ ự ễ ụ ường k t h p v i giáo d c gia đình vàế ợ ớ ụ  giáo d c xã h iụ ộ

Chương trình d y h c truy n th ng đạ ọ ề ố ược xem là chương trình giáo d c đ nhụ ị  

hướng n i dung, đ nh hộ ị ướng đ u vào. Chú tr ng vào vi c truy n th  ki n th c,ầ ọ ệ ề ụ ế ứ  trang b  cho ngị ườ ọi h c h  th ng tri th c khoa h c khách quan v  nhi u lĩnh v cệ ố ứ ọ ề ề ự  khác nhau. Chương trình giáo d c đ nh hụ ị ướng năng l c d y h c đ nh hự ạ ọ ị ướng k tế  

qu  đ u ra nh m m c tiêu phát tri n năng l c ngả ầ ằ ụ ể ự ườ ọi h c c  v  m t n i dung vàả ề ặ ộ  chu n đ u raẩ ầ

Nh ng đ nh hữ ị ướng chung, t ng quát v  đ i m i phổ ề ổ ớ ương pháp d y h c theoạ ọ  

chương trình đ nh hị ướng phát tri n năng l c là:ể ự

­ Ph i phát huy tính tích c c, t  giác, ch  đ ng c a ngả ự ự ủ ộ ủ ườ ọi h c, hình thành và phát tri n năng l c t  h c trên c  s  đó trau d i các ph m ch t linh ho t, đ c l p, sángể ự ự ọ ơ ở ồ ẩ ấ ạ ộ ậ  

t o, t  duy.ạ ư

­ Có th  l a ch n m t cách linh ho t các phể ự ọ ộ ạ ương pháp chung và phương pháp đ cặ  thù c a b  môn đ  th c hi n d a trên nguyên t c “H c sinh t  mình hoàn thànhủ ộ ể ự ệ ự ắ ọ ự  nhi m v  nh n th c v i s  t  ch c, hệ ụ ậ ứ ớ ự ổ ứ ướng d n c a giáo viên”.ẫ ủ

­ Vi c s  d ng phệ ử ụ ương pháp d y h c g n ch t v i các hình th c t  ch c d y h c.ạ ọ ắ ặ ớ ứ ổ ứ ạ ọ  Tùy theo m c tiêu, n i dung, đ i tụ ộ ố ượng và đi u ki n c  th  mà có nh ng hình th cề ệ ụ ể ữ ứ  

t  ch c thích h p nh  h c cá nhân, h c nhóm; h c trong l p, h c ngoài l p…ổ ứ ợ ư ọ ọ ọ ớ ọ ớ

­ C n s  d ng đ  và hi u qu  các thi t b  d y h c t i thi u đã qui đ nh. Có th  sầ ử ụ ủ ệ ả ế ị ạ ọ ố ể ị ể ử 

d ng các đ  dùng d y h c t  làm n u xét th y c n thi t v i n i dung h c và phùụ ồ ạ ọ ự ế ấ ầ ế ớ ộ ọ  

h p v i đ i tợ ớ ố ượng h c sinh. Tích c c v n d ng công ngh  thông tin trong d y h c.ọ ự ậ ụ ệ ạ ọ1.2. Nh ng năng l c và ph m ch t đữ ự ẩ ấ ược hình thành theo đ nh hị ướng phát tri n năng l cể ự

1.2.1. V  năng l cề ự

* Khái ni mệ

Năng l c là kh  năng v n d ng nh ng ki n th c, kinh nghi m, kĩ năng, tháiự ả ậ ụ ữ ế ứ ệ  

đ  và h ng thú đ  hành đ ng m t cách phù h p và có hi u qu  trong các tìnhộ ứ ể ộ ộ ợ ệ ả  

hu ng đa d ng c a cu c s ngố ạ ủ ộ ố

* Đ c đi mặ ể

­ Có s  tác đ ng c a m t cá nhân c  th  t i m t đ i tự ộ ủ ộ ụ ể ớ ộ ố ượng c  th  đ  có m t s nụ ể ể ộ ả  

ph m nh t đ nh; do đó có th  phân bi t ngẩ ấ ị ể ệ ười này v i ngớ ười khác

­ Năng l c là m t y u t  c u thành trong m t ho t đ ng c  th  Năng l c ch  t nự ộ ế ố ấ ộ ạ ộ ụ ể ự ỉ ồ  

t i trong quá trình v n đ ng, phát tri n c a m t ho t đ ng c  th  Vì v y, năngạ ậ ộ ể ủ ộ ạ ộ ụ ể ậ  

l c v a là m c tiêu, v a là k t qu  ho t đ ng.ự ừ ụ ừ ế ả ạ ộ

­ Đ  c p t i xu th  đ t đề ậ ớ ế ạ ược m t k t qu  nào đó c a m t công vi c c  th , doộ ế ả ủ ộ ệ ụ ể  

m t con ngộ ườ ụ ể ựi c  th  th c hi n. Vì v y không t n t i năng l c chung chung.ệ ậ ồ ạ ự

* Phân lo i năng l cạ ự

­ Năng l c chung: Là nh ng năng l c c n thi t đ  cá nhân có th  tham gia hi uự ữ ự ầ ế ể ể ệ  

qu  trong nhi u ho t đ ng và các b i c nh khác nhau c a đ i s ng xã h i. Năngả ề ạ ộ ố ả ủ ờ ố ộ  

l c chung c n thi t cho m i ngự ầ ế ọ ười. Bao g m:ồ

m t s  ngộ ố ười ho c c n thi t   nh ng b i c nh nh t đ nh. Các năng l c chuyênặ ầ ế ở ữ ố ả ấ ị ự  

bi t không thay th  năng l c chung. ệ ế ự Năng l c chuyên bi t c a môn đ a lí là:ự ệ ủ ị

t  nhiên, kinh t  ­ ự ế  

xã   h i   trên   m t ộ ộ   lãnh thổ

Xác   đ nh   đ ị ượ   c

h   qu   c a ệ ả ủ  

m i   quan   h ố ệ 

t ươ ng   h   gi a ỗ ữ   các  thành  ph n ầ  

gi a   các   thành ữ  

ph n t  nhiên và ầ ự   kinh   t   ­   xã   h i ế ộ   trên m t lãnh th ộ ổ

Phân tích đ ượ c m i ố   quan h  t ệ ươ ng h ỗ 

gi a   các   thành ữ  

ph n   t   nhiên   và ầ ự   kinh   t   ­   xã   h i ế ộ   cũng   nh   h   qu ư ệ ả 

h c   ho c   n i ọ ặ ơ  

c  trú ư

Quan   sát   và   ghi  chép   đ ượ c   m t ộ  

s  đ c đi m khó ố ặ ể  

nh n   bi t   h n ậ ế ơ  

c a các y u t  t ủ ế ố ự  nhiên và kinh t  ­ ế  

xã h i   khu v c ộ ở ự   quanh tr ườ ng h c ọ  

ho c n i c  trú ặ ơ ư

Thu   th p   các ậ   thông   tin   đ ượ   c

đ ượ c v  các đ c ề ặ  

đi m t  nhiên và ể ự   kinh t  ­ xã h i  ế ộ ở 

­   xã   h i   trong ộ  

m t t  b n đ ộ ờ ả ồ  hay gi a nhi u ữ ề  

t  b n đ ờ ả ồ

Gi i   thích   đ ả ượ   c

s  phân b  ho c ự ố ặ  

m i quan h  c a ố ệ ủ   các   y u   t   t ế ố ự  nhiên và kinh t  ­ ế  

li u th ng kê ệ ố

Gi i thích đ ả ượ   c quy   mô,   c u ấ   trúc,   xu   h ướ   ng

bi n   đ i   ho c ế ổ ặ   nét t ươ ng đ ng ồ   hay   khác   bi t ệ  

c a   các   đ i ủ ố  

t ượ ng th  hi n ể ệ   qua   s   li u ố ệ  

th ng kê ố

Phân   tích   m i ố   quan   h   c a   đ i ệ ủ ố  

t ượ ng t  nhiên và ự   kinh   t   ­   xã   h i ế ộ  

đ ượ c   th   hi n ể ệ   qua s  li u th ng ố ệ ố  

xã   h i   c a   m t ộ ủ ộ   lãnh th  nh t đ nh ổ ấ ị

đ ượ c   th   hi n ể ệ   trên tranh,  nh ả

Gi i   thích   đ ả ượ   c

m i quan h  c a ố ệ ủ   các   y u   t   t ế ố ự  nhiên và kinh t  ­ ế  

xã h i và h  qu ộ ệ ả 

c a   nó   t i   lãnh ủ ớ  

th  th  hi n trên ổ ể ệ   tranh  nh ả

S  d ng tranh,  nh ử ụ ả  

đ  ch ng minh hay ể ứ  

gi i   thích   cho   các ả  

hi n   t ệ ượ ng   t ự  nhiên hay kinh t  ­ ế  

xã   h i   c a   m t ộ ủ ộ   lãnh th  c  th ổ ụ ể

­ Có trách nhi m v i b n thân, c ng đ ng, đ t nệ ớ ả ộ ồ ấ ước, nhân lo i và môt trạ ường tự nhiên.

­ Th c hi n nghĩa v , đ o đ c tôn tr ng, ch p hành k  lu t, pháp lu t.ự ệ ụ ạ ứ ọ ấ ỷ ậ ậ

1.3. Quy trình chu n b  m t gi  h cẩ ị ộ ờ ọ

­ Ho t đ ng chu n b  cho m t gi  d y h c đ i v i giáo viên thạ ộ ẩ ị ộ ờ ạ ọ ố ớ ường được thể 

hi n qua vi c chu n b  giáo án. Đây là ho t đ ng xây d ng k  ho ch d y h c choệ ệ ẩ ị ạ ộ ư ế ạ ạ ọ  

m t bài h c c  th , th  hi n m i quan h  tộ ọ ụ ể ể ệ ố ệ ương tác gi a giáo viên và h c sinh,ữ ọ  

gi a h c sinh v i h c sinh nh m đ t đữ ọ ớ ọ ằ ạ ược nh ng m c tiêu c a bài h c.ữ ụ ủ ọ

1.3.1. Các bước thi t k  m t giáo án ế ế ộ

­ Bước 1: Xác đ nh m c tiêu c a bài h c căn c  vào chu n ki n th c, kĩ năng vàị ụ ủ ọ ứ ẩ ế ứ  yêu c u v  thái đ  trong chầ ề ộ ương trình. Bước này được đ t ra b i vi c xác đ nhặ ở ệ ị  

m c tiêu c a bài h c là m t khâu r t quan tr ng, đóng vai trò quan tr ng nh t,ụ ủ ọ ộ ấ ọ ọ ấ  không th  thi u c a m i giáo án. M c tiêu v a là cái đích hể ế ủ ỗ ụ ừ ướng t i, v a là yêuớ ừ  

c u c n đ t c a gi  h c, hay nói khác đi đó là thầ ầ ạ ủ ờ ọ ước đo k t qu  quá trình d y h c.ế ả ạ ọ  

Nó giúp giáo viên xác đ nh rõ các nhi m v  s  ph i làm, d n d t h c sinh tìmị ệ ụ ẽ ả ẫ ắ ọ  

hi u, v n d ng nh ng ki n th c, kĩ năng nào; ph m vi, m c đ  đ n đâu; qua đóể ậ ụ ữ ế ứ ạ ứ ộ ế  giáo d c choh c sinh nh ng bài h c gì.ụ ọ ữ ọ

­ Bước 2: Nghiên c u sách giáo khoa và các tài li u liên quan đ   hi u chính xác,ứ ệ ể ể  

đ y đ  nh ng n i dung c a bài h c; xác đ nh nh ng ki n th c, kĩ năng, thái đ  cầ ủ ữ ộ ủ ọ ị ữ ế ứ ộ ơ 

b n c n hình thành và phát tri n   h c sinh; xác đ nh trình t  logic c a bài h c.ả ầ ể ở ọ ị ự ủ ọ  

Bước này được đ t ra b i n i dung bài h c ngoài ph n đặ ở ộ ọ ầ ược trình bày trong sách giáo khoa còn có th  đã để ược trình bày trong các tài li u khác. Kinh nghi m c aệ ệ ủ  các giáo viên lâu năm cho th y: trấ ước h t nên đ c kĩ n i dung bài h c và hế ọ ộ ọ ướ  ng

d n tìm hi u bài trong sách giáo khoa đ  hi u, đánh giá đúng n i dung bài h c r iẫ ể ể ể ộ ọ ồ  

m i ch n đ c thêm t  li u đ  hi u sâu, hi u r ng n i dung bài h c. M i giáo viênớ ọ ọ ư ệ ể ể ể ộ ộ ọ ỗ  không ch  có kĩ năng tìm đúng, tìm trúng t  li u c n đ c mà c n có kĩ năng đ nhỉ ư ệ ầ ọ ầ ị  

hướng cách ch n, đ c t  li u cho h c sinh. Giáo  viên nên ch n nh ng t  li u đãọ ọ ư ệ ọ ọ ữ ư ệ  qua th m đ nh, đẩ ị ược đông đ o các nhà chuyên môn và GV tin c y. Vi c đ c sáchả ậ ệ ọ  giáo khoa, tài li u ph c v  cho vi c so n giáo án có th  chia thành 3 c p đ  sau:ệ ụ ụ ệ ạ ể ấ ộ  

đ c lọ ướ ểt đ  tìm n i dung chính xác đ nh nh ng ki n th c, kĩ năng c  b n, tr ngộ ị ữ ế ứ ơ ả ọ  tâm m c đ  yêu c u và ph m vi c n đ t; đ c đ  tìm nh ng thông tin quan tâm: cácứ ộ ầ ạ ầ ạ ọ ể ữ  

m ch, s  b  c c, trình bày các m ch ki n th c. kĩ năng và d ng ý c a tác gi ; đ cạ ự ố ụ ạ ế ứ ụ ủ ả ọ  

đ  phát hi n và phân tích, đánh giá các chi ti t trong t ng m ch ki n th c, kĩ năng.ể ệ ế ừ ạ ế ứ  Khâu khó nh t trong đ c sách giáo khoa và các t  li u là đúc k t đấ ọ ư ệ ế ược ph m vi,ạ  

m c đ  ki n th c, kĩ năng c a t ng bài h c sao cho phù h p v i năng l c c a h cứ ộ ế ứ ủ ừ ọ ợ ớ ự ủ ọ  sinh và đi u ki n d y h c. Trong th c t  d y h c, nhi u khi chúng ta thề ệ ạ ọ ự ế ạ ọ ề ường đi 

ch a t i ho c đi quá nh ng yêu c u c n đ t v  ki n th c, kĩ năng. N u n m v ngư ớ ặ ữ ầ ầ ạ ề ế ứ ế ắ ữ  

n i dung bài h c, giáo viên s  phác h a nh ng n i dung và trình t  n i dung c aộ ọ ẽ ọ ữ ộ ự ộ ủ  

bài gi ng phù h p, th m chí có th  c i ti n cách trình bày các m ch ki n th c, kĩả ợ ậ ể ả ế ạ ế ứ  năng c a sách giáo khoa, xây d ng m t h  th ng câu h i, bài t p giúp h c sinhủ ự ộ ệ ố ỏ ậ ọ  

nh n th c, khám phá, v n d ng các ki n th c, kĩ năng trong bài m t cách thíchậ ứ ậ ụ ế ứ ộ  

h p.ợ

­ Bước 3: Xác đ nh kh  năng đáp  ng các nhi m v  nh n th c c a HS, g m: xácị ả ứ ệ ụ ậ ứ ủ ồ  

đ nh nh ng ki n th c, kĩ năng mà h c sinh đã có và c n có; d  ki n nh ng khóị ữ ế ứ ọ ầ ự ế ữ  khăn, nh ng tình hu ng có th  n y sinh và các phữ ố ể ả ương án gi i quy t. Bả ế ước này 

được đ t ra b i trong gi  h c theo đ nh hặ ở ờ ọ ị ướng đ i m i PPDH, giáo viên khôngổ ớ  

nh ng ph i n m v ng n i dung bài h c mà còn ph i hi u h c sinh đ  l a ch nữ ả ắ ữ ộ ọ ả ể ọ ể ự ọ  PPDH, phương ti n d y h c, các hình th c t  ch c d y h c và đánh giá cho phùệ ạ ọ ứ ổ ứ ạ ọ  

h p. Nh  v y, trợ ư ậ ước khi so n giáo án cho gi  h c m i, giáo viên ph i lạ ờ ọ ớ ả ường trướ  ccác tình hu ng, các cách gi i quy t nhi m v  h c t p c a h c sinh. Nói cách khác,ố ả ế ệ ụ ọ ậ ủ ọ  tính kh  thi c a giáo án ph  thu c vào trình đ , năng l c h c t p c a h c sinh,ả ủ ụ ộ ộ ự ọ ậ ủ ọ  

được xu t phát tấ ừ : nh ng ki n th c, kĩ năng mà h c sinh đã có m t cách ch cữ ế ứ ọ ộ ắ  

ch n, v ng b n; nh ng ki n th c, kĩ năng mà h c sinh ch a có ho c có th  quên;ắ ữ ề ữ ế ứ ọ ư ặ ể  

nh ng khó khăn có th  n y sinh trong quá trình h c t p c a h c sinh. Bữ ể ả ọ ậ ủ ọ ước này chỉ 

là s  d  ki n; nh ng trong th c ti n, có nhi u gi  h c do không d  ki n trự ự ế ư ự ễ ề ờ ọ ự ế ướ  c,giáo viên đã lúng túng trước nh ng ý ki n không đ ng nh t c a h c sinh v iữ ế ồ ấ ủ ọ ớ  

nh ng bi u hi n r t đa d ng. Do v y, dù m t công nh ng m i giáo viên nên dànhữ ể ệ ấ ạ ậ ấ ư ỗ  

th i gian đ  xem qua bài so n trờ ể ạ ước gi  h c k t h p v i ki m tra đánh giá thờ ọ ế ợ ớ ể ườ  ngxuyên đ  có th  d  ki n trể ể ự ế ước kh  năng đáp  ng các nhi m v  nh n th c cũngả ứ ệ ụ ậ ứ  

nh  phát huy tích c c v n ki n th c, kĩ năng đã có c a h c sinh.ư ự ố ế ứ ủ ọ

­ Bước 4: L a ch n PPDH, phự ọ ương ti n d y h c, hình th c t  ch c d y h c vàệ ạ ọ ứ ổ ứ ạ ọ  cách th c đánh giá thích h p nh m giúp HS h c t p tích c c, ch  đ ng, sáng t o.ứ ợ ằ ọ ậ ự ủ ộ ạ  

Bước này được đ t ra b i trong gi  h c theo đ nh hặ ở ờ ọ ị ướng đ i m i PPDH, giáo viênổ ớ  

ph i quan tâm t i vi c phát huy tính tích c c, t  giác, ch  đ ng, sáng t o, rènả ớ ệ ự ự ủ ộ ạ  luy n thói quen và kh  năng t  h c, tinh th n h p tác, kĩ năng v n d ng ki n th cệ ả ự ọ ầ ợ ậ ụ ế ứ  vào nh ng tình hu ng khác nhau trong h c t p và trong th c ti n; tác đ ng đ n tữ ố ọ ậ ự ễ ộ ế ư 

tưởng và tình c m đ  đem l i ni m vui, h ng thú trong h c t p cho h c sinh.ả ể ạ ề ứ ọ ậ ọ  Trong th c ti n d y h c hi n nay, các giáo viên v n quen v i l i d y h c đ ngự ễ ạ ọ ệ ẫ ớ ố ạ ọ ồ  

lo t v i nh ng nhi m v  h c t p không có tính phân hoá, ít chú ý t i năng l c h cạ ớ ữ ệ ụ ọ ậ ớ ự ọ  

t p c a t ng đ i tậ ủ ừ ố ượng h c sinh. Đ i m i phọ ổ ớ ương pháp d y h c s  chú tr ng c iạ ọ ẽ ọ ả  

ti n th c ti n này, phát huy th  m nh t ng h p c a các phế ự ễ ế ạ ổ ợ ủ ương pháp d y h c,ạ ọ  

phương ti n d y h c, hình th c t  ch c d y h c và cách th c đánh giá nh m tăngệ ạ ọ ứ ổ ứ ạ ọ ứ ằ  

cường s  tích c c h c t p c a các đ i tự ự ọ ậ ủ ố ượng h c sinh trong gi  h c.ọ ờ ọ

­ Bước 5: Thi t k  giáo án. Đây là bế ế ước người giáo viên b t tay vào so n giáo án,ắ ạ  thi t k  n i dung, nhi m v , cách th c ho t đ ng, th i gian và yêu c u c n đ tế ế ộ ệ ụ ứ ạ ộ ờ ầ ầ ạ  cho t ng ho t đ ng d y c a giáo viên và ho t đ ng h c t p c a h c sinh. Trongừ ạ ộ ạ ủ ạ ộ ọ ậ ủ ọ  

th c t , có nhi u giáo viên khi so n bài thự ế ề ạ ường ch  đ c sách giáo khoa, sách giáoỉ ọ  viên và b t tay ngay vào ho t đ ng thi t k  giáo án; th m chí, có giáo viên ch  cănắ ạ ộ ế ế ậ ỉ  

c  vào nh ng g i ý c a sách giáo viên đ  thi t k  giáo án b  qua các khâu xác đ nhứ ữ ợ ủ ể ế ế ỏ ị  

m c tiêu bài h c, xác đ nh kh  năng đáp  ng nhi m v  h c t p c a h c sinh,ụ ọ ị ả ứ ệ ụ ọ ậ ủ ọ  nghiên c u n i dung d y h c, l a ch n các phứ ộ ạ ọ ự ọ ương pháp d y h c, phạ ọ ương ti nệ  

d y h c, hình th c t  ch c d y h c và cách th c đánh giá thích h p nh m giúpạ ọ ứ ổ ứ ạ ọ ứ ợ ằ  

h c sinh h c t p tích c c, ch  đ ng, sáng t o. Cách làm nh  v y không th  giúpọ ọ ậ ự ủ ộ ạ ư ậ ể  giáo viên có được m t giáo án t t và có nh ng đi u ki n đ  th c hi n m t giộ ố ữ ề ệ ể ự ệ ộ ờ 

d y h c t t. C n ph i th c hi n qua các bạ ọ ố ầ ả ự ệ ước 1, 2, 3, 4 trên đây r i hãy b t tay vàoồ ắ  

so n giáo án c  th ạ ụ ể

1.3.2. Các n i dung chính c a giáo án theo đ nh hộ ủ ị ướng phát tri n năng l cể ự

­ M c tiêu bài h c: nêu rõ các yêu c u h c sinh c n đ t v  ki n th c, kĩ năng, tháiụ ọ ầ ọ ầ ạ ề ế ứ  

đ  Các m c tiêu độ ụ ược bi u đ t b ng đ ng t  c  th ể ạ ằ ộ ừ ụ ể

­ Chu n b  v  phẩ ị ề ương pháp và phương ti n d y h c: Giáo viên chu n b  các thi tệ ạ ọ ẩ ị ế  

b  d y h c (tranh  nh, mô hình, b n đ , video, gi y A0, bút ghi ). Các phị ạ ọ ả ả ồ ấ ươ  ng

ti n d y h c (máy tính, giáo án) và các tài li u d y h c c n thi t. Hệ ạ ọ ệ ạ ọ ầ ế ướng d n h cẫ ọ  sinh chu n b  bài h c: làm bài t p, chu n b  tài li u, d  dùng h c t p c n thi t.ẩ ị ọ ậ ẩ ị ệ ồ ọ ậ ầ ế

­ T  ch c các ho t đ ng d y h c: Trình bày rõ cách th c tri n khai các ho t đ ngổ ứ ạ ộ ạ ọ ứ ể ạ ộ  

d y h c c  th  V i m i ho t đ ng c n ch  rõ: tên ho t đ ng, m c tiêu c a ho tạ ọ ụ ể ớ ỗ ạ ộ ầ ỉ ạ ộ ụ ủ ạ  

đ ng, cách ti n hành ho t đ ng, th i lộ ế ạ ộ ờ ượng đ  th c hi n ho t đ ng, k t lu n c aể ự ệ ạ ộ ế ậ ủ  giáo viên v  ki n th c, kĩ năng, thái đ  h c sinh c n có sau ho t đ ng. Nh ng tìnhề ế ứ ộ ọ ầ ạ ộ ữ  

hu ng th c ti n có th  v n d ng ki n th c, kĩ năng, thái đ  đã h c đ  gi i quy tố ự ễ ể ậ ụ ế ứ ộ ọ ể ả ế  

v n đ  liên quan đ n bài h c.ấ ề ế ọ

­ Hướng d n các ho t đ ng n i ti p: xác đ nh nh ng vi c h c sinh c n phait ti pẫ ạ ộ ố ế ị ữ ệ ọ ầ ế  

t c th c hi n sau gi  h c đ  c ng c , kh c sâu, m  r ng bài cũ ho c đ  chu n bụ ự ệ ờ ọ ể ủ ố ắ ở ộ ặ ể ẩ ị cho bài m i.ớ

2. C  s  th c ti n c a vi c d y h c theo đ nh hơ ở ự ễ ủ ệ ạ ọ ị ướng phát tri n năng l cể ự

2.1. Th c tr ng d y h c bài "M t s  v n đ  mang tính toàn c u" theoự ạ ạ ọ ộ ố ấ ề ầ  

hướng phát huy tính tích c c h c t p c a h c sinhự ọ ậ ủ ọ

Sau khi tìm hi u qua m t s  giáo viên gi ng d y, m t s  sách biên so n giáoể ộ ố ả ạ ộ ố ạ  

án tôi nh n th y r ng:ậ ấ ằ

M c tiêu bài h c là v n đ  quan tr ng, giáo viên c n bám sát chụ ọ ấ ề ọ ầ ương trinh̀  sách giáo khoa, chu n ki n th c đ  xác đ nh đúng hẩ ế ứ ể ị ướng v  m c tiêu ki n th c, kĩề ụ ế ứ  năng cho h c sinh.ọ

Trong bài h c này v i kh i lọ ớ ố ượng ki n th c l n, nhi u ki n th c hay, giápế ứ ớ ề ế ứ  viên c n đ c tham kh o nhi u tài li u, có k  năng phân tích t ng h p, khai thácầ ọ ả ề ệ ỹ ổ ợ  

m t cách logic m i làm rõ độ ớ ược n i dung bài h c. Tuy nhiên nhi u giáo viên v nộ ọ ề ẫ  

ch a s  d ng các phư ử ụ ương ti n d y h c hi u qu , ho c 1 s  trệ ạ ọ ệ ả ặ ố ường l p thi u cớ ế ơ 

s  v t ch t. Nhi u GV ít liên h  th c t , không khai thác thông tin qua báo, đài,ở ậ ấ ề ệ ự ế  tivi    bài " M t s  v n đ  mang tính toàn c u " n u nh  s  d ng công nghỞ ộ ố ấ ề ầ ế ư ử ụ ệ thông tin, bi t cách t i các video, thì HS s  ghi nh  ki n th c lâu h n.ế ả ẽ ớ ế ứ ơ

V  hình th c t  ch c d y h c tôi nh n th y nhi u GV không s  d ng cácề ứ ổ ứ ạ ọ ậ ấ ề ử ụ  hình th c d y h c m i, ch  áp d ng d y h c theo l p. C n ti n hành t  ch c choứ ạ ọ ớ ỉ ụ ạ ọ ớ ầ ế ổ ứ  

h c sinh làm vi c theo nhóm, theo c p đ  tăng tính h p tác gi a các h c sinh.ọ ệ ặ ể ợ ữ ọ  

      V  phề ương pháp d y h c: nhi u GV ch  d ng l i   thuy t trình k t h pạ ọ ề ỉ ừ ạ ở ế ế ợ  đàm tho i g i m  (ch  y u là nhóm phạ ợ ở ủ ế ương pháp truy n th ng) mà ch a s  d ngề ố ư ử ụ  các phương pháp, kĩ thu t d y h c tích c c tiên ti n h n, ví d  phậ ạ ọ ự ế ơ ụ ương pháp tranh 

lu n, đ ng não, th o lu n ậ ộ ả ậ

2.2. Đ c đi m thu n l i và khó khăn c a bài "M t s  v n đ  mang tính toànặ ể ậ ợ ủ ộ ố ấ ề  

c u", l p 11­ Ban c  b nầ ớ ơ ả

2.2.1. Thu n l iậ ợ

Bài h c b  trí thành 1 ti t, ki n th c sách giáo khoa khá rõ ràng dọ ố ế ế ứ ướ ạ  i d ng

đo n văn tạ ường minh, câu h i gi a bài, cu i bài, kênh hình;ỏ ữ ố

Ki n th c v  kinh t ­ xã h i th  gi i nên h c sinh d  nh n th y qua sách,ế ứ ề ế ộ ế ớ ọ ễ ậ ấ  báo, tivi,  liên h  th c ti n khá thu n l i.ệ ự ễ ậ ợ

Có nhi u ki n th c giáo viên có th  minh h a sinh đ ng b ng các tranh  nh,ề ế ứ ể ọ ộ ằ ả  video

II. Phương pháp d y h cạ ọ

III. Chu n b  c a giáo viên và h c sinhẩ ị ủ ọ

­ Theo dõi, hướng d n, giúp đ  h c sinh th c hi n nhi m v ẫ ỡ ọ ự ệ ệ ụ

­ Đánh giá k t qu  s n ph m th c hi n nhi m v  c a h c sinh.ế ả ả ẩ ự ệ ệ ụ ủ ọ

­ K t thúc ho t đ ng, giáo viên s  d ng n i dung h c sinh tr  l i đ  t o ra tìnhế ạ ộ ử ụ ộ ọ ả ờ ể ạ  

­ Trao đ i th o lu n ổ ả ậ

­ Báo cáo k t qu  th o lu n. H c sinh c p nh t s n ế ả ả ậ ọ ậ ậ ả  

ph m c a ho t đ ng h c ẩ ủ ạ ộ ọ

C. LUY N T PỆ Ậ

Ho t đ ng 3: ạ ộ (Nêu tên c a ho t đ ng)ủ ạ ộ

1. M c tiêuụ

­ Nêu rõ m c tiêu c n đ t c a ho t đ ng.ụ ầ ạ ủ ạ ộ

­ Trao đ i th o lu n ổ ả ậ

­ Báo cáo k t qu  th o lu n. H c sinh c p nh t s n ế ả ả ậ ọ ậ ậ ả  

­ Trao đ i th o lu n ổ ả ậ

­ Báo cáo k t qu  th o lu n. H c sinh c p nh t s n ế ả ả ậ ọ ậ ậ ả  

­ Bi n đ i khí h u toàn c u và suy gi m t ng ôdônế ổ ậ ầ ả ầ

­ Ô nhi m ngu n nễ ồ ước ng t, bi n và đ i dọ ể ạ ương

­ Suy gi m đa d ng sinh v t.ả ạ ậ

3. M t s  v n đ  khácộ ố ấ ề

­ Xung đ t s c t c, xung đ t tôn giáo và n n kh ng b ộ ắ ộ ộ ạ ủ ố

­ T i ph m kinh t  ng m, t i ph m liên quan s n xu t, v n chuy n, mua bán muaộ ạ ế ầ ộ ạ ả ấ ậ ể  túy

­ Trình bày được m t s  bi u hi n, nguyên nhân ô nhi m môi trộ ố ể ệ ễ ường; phân tích 

được h u qu  c a ô nhi m môi trậ ả ủ ễ ường; nh n th c đậ ứ ượ ự ầc s  c n thi t ph i b o vế ả ả ệ môi trường

­ Hi u để ượ ự ầc s  c n thi t b o v  hòa bình và nguy c  chi n tranh.ế ả ệ ơ ế

2. Kĩ năng

­ Phân tích b ng s  li u, rút ra nh n xét v  đ c đi m dân s  th  gi i. ả ố ệ ậ ề ặ ể ố ế ớ

­ Phân tích tranh  nh  đ  bi t đả ể ế ược m t trong nh ng nguyên nhân gây ô nhi mộ ữ ễ  

­ Yêu quê hương đ t nấ ước

­ Có ý th c b o v  môi trứ ả ệ ường n i mình đang s ngơ ố

4. Đ nh hị ướng phát tri n năng l cể ự

­ T  h c, gi i quy t v n đ , t  duy theo lãnh th , h p tác, giao ti p.ự ọ ả ế ấ ề ư ổ ợ ế

­ Năng l c  ng d ng công ngh  thông tin.ự ứ ụ ệ

II. Phương pháp d y h cạ ọ

­ Phương pháp d y h c: th o lu n nhóm, đàm tho i, tình hu ng, đ ng não, gi ngạ ọ ả ậ ạ ố ộ ả  

+ M t s  tin,  nh th i s  v  chi n trang khu v c và n n kh ng b  trên th  gi iộ ố ả ờ ự ề ế ự ạ ủ ố ế ớ

a, GV yêu c u HS th o lu n và tr  l i câu h i: Em hãy nêu ra m t s  v n đ  đangầ ả ậ ả ờ ỏ ộ ố ấ ề  

nh h ng đ n toàn th  gi i, đòi h i s  n  l c c a c  th  gi i đ  gi i quy t?

b, HS th c hi n và ghi ra gi y nháp, chu n b  lên báo cáo trự ệ ấ ẩ ị ướ ớc l p

c, GV g i 1 HS lên báo cáo. các HS khác trao đ i và b  sung thêm.ọ ổ ổ

d, GV s  d ng n i dung h c sinh tr  l i đ  t o ra tình hu ng có v n đ  và d nử ụ ộ ọ ả ờ ể ạ ố ấ ề ẫ  

d t vào n i dung bài h c.ắ ộ ọ

N i dung bài h c: Bên c nh vi c b o v  Hòa Bình, nhân lo i đang ph i đ i m tộ ọ ạ ệ ả ệ ạ ả ố ặ  

v i nhi u thách th c m i, c n ph i ph i h p ho t đ ng, n  l c gi i quy t nh :ớ ề ứ ớ ầ ả ố ợ ạ ộ ỗ ự ả ế ư  bùng n  dân s , già hóa dân s , ô nhi m môi trổ ố ố ễ ường, nguy c  kh ng b  qu c t ơ ủ ố ố ế  

Đ  hi u chi ti t và rõ ràng h n v  v n đ  này, chúng ta cùng nghiên c u bài h cể ể ế ơ ề ấ ề ứ ọ  hôm nay: M t s  v n đ  mang tính toàn c u.ộ ố ấ ề ầ

Ho t đ ng 2: Tìm hi u v  dân sạ ộ ể ề ố

­ Phương pháp d y h c gi i quy t v n đ , phạ ọ ả ế ấ ề ương pháp b n đ  t  duy.ả ồ ư

­ Kĩ thu t khăn tr i bàn, hình th c t  ch c ho t ho t k t h p gi a cá nhân và ậ ả ứ ổ ứ ạ ạ ế ợ ữ

nhóm

3. T  ch c ho t đ ngổ ứ ạ ộ

Ho t đ ng c a GV và HSạ ộ ủ N i dung chínhộ

a, GV giao nhi m v  cho HS ệ ụ

­ GV chia l p ra 6 nhóm, m i nhóm kho ng 6 ng ớ ỗ ả ườ   i,

phát cho m i nhóm 1 t  gi y A0 ỗ ờ ấ

­ GV h ướ ng d n h c sinh quan sát đ  th  tình hình gia ẫ ọ ồ ị  

tăng dân s  trên th  gi i và b ng 3.1: t  su t gia tăng dân ố ế ớ ả ỉ ấ  

­ Bùng n  dân s  di n ra ch  y u   các n ổ ố ễ ủ ế ở ướ c đang phát   tri n ể

bàn( gi y A0) ý ki n c a b n theo ch  đ  mà giáo viên ấ ế ủ ạ ủ ề  

đ a ra: ư

+ Nh n xét tình hình gia tăng dân s  trên th  gi i? ậ ố ế ớ

+ So sánh t  su t gia tăng t  nhiên c a các n ỉ ấ ự ủ ướ c đang  

phát tri n v i các n ể ớ ướ c phát tri n và toàn th  gi i? ể ế ớ

+ Dân s  gia tăng nhanh gây ra nh ng h u qu  gì v  m t ố ữ ậ ả ề ặ  

b, HS th c hi n nhi m v : HS t p trung vào câu h i, ự ệ ệ ụ ậ ỏ  

vi t vào ô mang s  c a mình. M i cá nhân làm vi c đ c ế ố ủ ỗ ệ ộ  

l p trong kho ng vài phút. K t thúc th i gian làm vi c ậ ả ế ờ ệ  

cá nhân, các thành viên chia s  và th ng nh t câu tr  l i ẻ ố ấ ả ờ  

Vi t nh ng ý ki n chung c a c  nhóm vào ô gi a t m ế ữ ế ủ ả ữ ấ  

khăn tr i bàn (gi y A0)  ả ấ

­ Trong quá trình th c hi n GV quan sát và đi u ch nh ự ệ ề ỉ  

nhi m v  h c t p cho phù h p v i đ i t ệ ụ ọ ậ ợ ớ ố ượ ng HS.

c, GV cho các nhóm g n các m u gi y "khăn t i bàn" lên ắ ẫ ấ ả  

b ng đ  c  l p cùng nh n xét ả ể ả ớ ậ

d, GV ch t ki n th c, nh n xét đánh giá k t qu  th c ố ế ứ ậ ế ả ự  

hi n c a HS. Kh c sâu bùng n  dân s  di n ra ch  y u ệ ủ ắ ổ ố ễ ủ ế  

các n ướ c đang phát tri n và già hóa dân s  di n ra ch ể ố ễ ủ 

y u các n ế ướ c phát tri n ể

­ Nguyên nhân: Các n ướ c thu c Châu Á, Châu Phi, Mĩ La ộ  

Tinh giành đ ượ c đ c l p, đ i s ng đ ộ ậ ờ ố ượ ả c c i thi n, c ng ệ ộ  

v i nh ng ti n b  v  m t y t  là t  l  t  vong gi m ớ ữ ế ộ ề ặ ế ỉ ệ ử ả  

nhanh trong khi t  l  sinh còn cao ỉ ệ

­ B ng các chính sách dân s  và phát tri n kinh t ­ xã ằ ố ể ế  

h i, nhi u n ộ ề ướ c đã đ t t  l  gia tăng dân s  h p lí, s ạ ỉ ệ ố ợ ự 

gia tăng dân s  th  gi i đang có xu h ố ế ớ ướ ng gi m d n ả ầ  

song còn s  chênh l ch gi a các nhóm n ự ệ ữ ướ c.

Liên h  th c t    Vi t Nam:  ệ ự ế ở ệ Hi n nay dân s  Vi t ệ ố ệ  

Nam đang   trong th i kì c  c u dân s  vàng, nh ng t c ở ờ ơ ấ ố ư ố  

đ  già hóa dân s  đang tăng nhanh. Đòi h i n ộ ố ỏ ướ c ta v a ừ  

ph i đ ng th i th c hi n các chính sách đ  thích  ng ả ồ ờ ự ệ ể ứ  

v i già hóa dân s , v a ph i tranh th  t n d ng ngu n ớ ố ừ ả ủ ậ ụ ồ  

nhân l c vàng cho s  phát tri n kinh t ự ự ể ế

+ các n ướ c này chiÕm 80% dân s  và 95% s  dân gia ố ố   tăng hàng năm th  gi i ế ớ

­ Giai đo n 2001­2005 các n ạ ướ c đang phát tri n có t  l ể ỉ ệ  gia tăng dân s  t  nhiên cao, đ t 1,5% (các n ố ự ạ ướ c phát   tri n th p là 0,1%) ể ấ

­ H u qu : Dân s  tăng nhanh gây s c ép n ng n  đ i ậ ả ố ứ ặ ề ố  

v i   phát   tri n   kinh   t ,   ch t   l ớ ể ế ấ ượ ng   cu c   s ng   và   tài ộ ố   nguyên môi tr ườ ng.

2. Già hoá dân số

­ Trong c  c u dân s , t  l  nhóm tu i d ơ ấ ố ỉ ệ ổ ướ i 15 tu i ngµy ổ   càng th p, t  l  nhóm trên 65 tu i ngày càng cao ấ ỉ ệ ổ

­ Tu i th  dân s  th  gi i ngày càng tăng ổ ọ ố ế ớ

­ Các n ướ c phát tri n có dân s  già h n ể ố ơ

­ H u qu : ậ ả + Thi u lao đ ng b  sung ế ộ ổ + Chi phí phúc l i xã h i cho ng ợ ộ ườ i già l n ( qu  nuôi ớ ỹ  

d ưỡ ng, chăm sóc ng ườ i  cao tu i, tr  l ổ ả ươ ng h u, các ư   phúc l i xã h i, b o hi m y t ) ợ ộ ả ể ế

Ho t đ ng 3:  Tìm hi u Môi trạ ộ ể ường

­ Phương pháp d y h c nêu v n đ ,th o lu n nhóm, đóng vai.ạ ọ ấ ề ả ậ

­ Kĩ thu t đ ng não, khai thác ki n th c qua tranh  nhậ ộ ế ứ ả

­ Hình th c th o lu n nhóm.ứ ả ậ