THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG TẠO ĐỘNG LỰC CHO NGƯỜI LAO ĐỘNG TẠI CÔNG TY XÂY DỰNG CÔNG TRÌNH HÀNG KHÔNG ACC 2.1 Giới thiệu chung về công ty ACC 2.1.1 Lịch sử hình thành và phát triển của công ty
Trang 1THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG TẠO ĐỘNG LỰC CHO NGƯỜI LAO ĐỘNG TẠI CÔNG TY XÂY DỰNG CÔNG
TRÌNH HÀNG KHÔNG ACC
2.1 Giới thiệu chung về công ty ACC
2.1.1 Lịch sử hình thành và phát triển của công ty
Công ty ACC là doanh nghiệp nhà nước hạch toán độc lập – thuộc loạihình doanh nghiệp kinh tế quốc phòng Công ty được thành lập ngày06/11/1990 theo quyết định số 296/QĐ-QP của thượng tướng Đào ĐìnhLuyện, thứ trưởng bộ quốc phòng Địa chỉ hiện nay của công ty là : 178Trường Chinh, quận Đống Đa – Hà Nội
Tháng 10/1992, xí nghiệp khảo sát thiết kế và xây dựng công trình hàngkhông được tách thành hai đơn vị là công ty xây dựng công trình hàng không
- ACC và công ty thiết kế tư vấn xây dựng công trình hàng không – ADCCnhằm thực hiện các nhiệm vụ chuyên ngành Do đó, ngày 27/07/1993, BộQuốc Phòng ra quyết định số 359/QĐ-QP thành lập lại công ty xây dựng côngtrình hàng không
Tháng 5/1996, công ty xây dựng công trình hàng không-ACC sát nhậpvào tổng công ty Bay dịch vụ Việt Nam và trở thành doanh nghiệp thành viênhạch toán độc lập trực thuộc tổng công ty
Ngày 09/09/2003 Bộ trưởng Bộ Quôc phòng ra quyết định số116/2003/QĐ-BQP tách công ty ACC khỏi tổng công ty Bay dịch vụ ViệtNam và sát nhập công ty 244 và công ty xi măng phòng không vào công
ty ACC
Hiện nay công ty có 3 chi nhánh ở Tp Hồ Chí Minh, Tp Đà Nẵng và Tp
Trang 2Nha Trang cùng với các đơn vị trực thuộc là:
- Nhà máy xi măng 78 - Xí nghiệp xây dựng 243
- Xí nghiệp xây dựng 244 - Xí nghiệp xây dựng 245
- Xí nghiệp công trình 23 - Xí nghiệp công trình 24
- Xí nghiệp công trình 25 - Xí nghiệp thi công cơ giới
- Xí nghiệp đầu tư và phát triển nhà - Trung tâm kiểm định chất lượng
- Trung tâm tư vấn, khảo sát, thiết kế và kiến trúc – thành phố Hà Nội
2.1.2 Cơ cấu tổ chức
Công ty ACC được xây dựng theo mô hình trực tuyến – chức năng Theo
mô hình này, giám đốc công ty được 5 phó giám đốc tham mưu về chức năngtrước khi ra quyết định Giám đốc công ty chịu trách nhiệm hoàn toàn về mọimặt và toàn quyền quyết định các vấn đề có liên quan đến nội bộ công ty Cácphó giám đốc có trách nhiệm trước giám đốc về các công việc mà giám đốcgiao và ủy quyền dưới phó giám đốc có các phòng, ban với những chức năng
và nhiệm vụ cụ thể cùng giúp các phó giám đốc nắm bắt được thông tin trongkhu vực mình phụ trách một cách nhanh gọn, kịp thời và chính xác Đứng đầucác phòng ban là các trưởng phòng, ban chuyên môn nghiệp vụ, những ngườinày chịu trách nhiệm mọi mặt về hoạt động, công tác của đơn vị mình
Tổ chức bộ máy theo mô hình trực tuyến chức năng giúp chia sẻ, gánhvác với giám đốc, phát huy năng lực của các bộ phận, công việc phân chia rõràng Tuy nhiên, cũng do mô hình quản lý này nên thông tin phải qua nhiềucấp, dẫn tới sự sai sót, chậm chạp
SƠ ĐỒ 2.1: MÔ HÌNH TỔ CHỨC
Trang 3Phòng dự án Phòng QLCL Văn phòng Phòng TC-KT Phòng KT-VTPhòng TC-LĐ-TLPhòng kếhoạch
Chi nhánh Nha TrangChi nhánh Đà NẵngTrung tâm TVKSTK Trung tâm KĐCLNhà máy xi măng 78Xí nghiệp cơ giớiChi nhánh TP.HCM
Xí nghiệp XD 244Xí nghiệp XD 243Xí nghiệp ĐT-PT Nhà XN công trình 23XN công trình 24XN công trình 25
Xí nghiệp XD 245
BAN GIÁM ĐÔC
CÔNG TY XÂY DỰNG CÔNG TRÌNH HÀNG KHÔNG
-ACC
BAN GIÁM ĐÔC
Chi nhánhTP.HCM
Xínghiệp
XD 245
Phòng kếhoạch
Chi nhánhTP.HCM
Phòng kếhoạchPhòng kếhoạch
Trang 42.1.3 Các lĩnh vực hoạt động sản xuất kinh doanh
Từ một xí nghiệp chuyên ngành, ACC đã trở thành công ty đa dạngngành nghề trong cả lĩnh vực xây dựng công trình hàng không Cụ thể baogồm:
- Tư vấn khảo sát thiết kế các công trình và hạ tầng kỹ thuật; thiết kế thicông nội, ngoại thất
- Xây dựng các công trình hàng không, công trình công nghiệp, dân dụng,giao thông vận tải, bưu điện, thủy lợi, thủy điện, xăng dầu, cấp thoát nước, côngtrình văn hóa, thể thao, công trình đường dây tải điện, trạm biến áp
- Kinh doanh vận tải hàng hóa đường bộ; đại lý xăng dầu, ga đốt, lắp đặtcác thiết chế văn hóa, thiết bị cơ khí, điện lạnh, điện tử, thiết bị an toàn vàphòng cháy, chữa cháy
- Đầu tư phát triển hạ tầng và kinh doanh nhà
- Tư vấn giám sát thi công xây dựng công trình, tư vấn lựa chọn nhà thầu
và quản lý dự án đầu tư
- Kiểm định chất lượng vật liệu, sản phẩm và công trình xây dựng; sảnxuất kinh doanh xi măng; khai thác đá, cát, sản xuất kinh doanh vật liệu xâydựng, cho thuê kho tàng, bến bãi; xuất nhập khẩu trang thiết bị, khí tài, cácdịch vụ đảm bảo bay
2.1.4 Cơ cấu lao động
Lao động trong cơ quan và các đơn vị trực thuộc tổ chức thành hai bộphận: bộ phận lao động gián tiếp và bộ phận lao động trực tiếp
- Bộ phận lao động gián tiếp:
+ Lao động quản lý, gồm: giám đôc, phó giám đốc; kế toán trưởng côngty; trưởng chi nhánh; giám đốc, phó giám đốc xí nghiệp – trung tâm trực
Trang 5thuộc; kế toán trưởng xí nghiệp trực thuộc.
+ Lao động tham mưu – giúp việc quản lý, gồm: trưởng – phó phòng cơquan công ty, trung tâm
+ Lao động phục vụ quản lý và gián tiếp sản xuất, gồm: trợ lý và nhânviên các phòng, chi nhánh công ty, các đơn vị trực thuộc, nhân viên bảo vệ,lái xe, tạp vụ cho các bộ phận gián tiếp
- Bộ phận lao động trực tiếp sản xuất:
+ Ban chỉ huy công trường, đội trưởng, đội phó, tổ trưởng tổ đội xây dựng.+ Nhân viên trực tiếp sản xuất của các trung tâm
+ Lái xe, lái máy và thợ các loại trực tiếp tham gia vào sản xuất, thi côngtại công trường
+ Lao động hợp đồng thời vụ trong các tổ, đội thi công
+ Lao động hợp đồng thời vụ trong các xưởng, các xí nghiệp, các chinhánh, trung tâm, cửa hàng
Tuy nhiên do đặc điểm của ngành nghề xây dựng, đi theo các công trình
và hoạt động theo mùa đợt, theo kỹ thuật chuyên môn nên số lao động biếnđộng trong các tháng, các quý, năm là khá lớn, lại thường xuyên phải luânchuyển lao động nên việc quản lý, tổ chức lao động còn nhiều khó khăn
Trang 6Bảng 2.1: TÌNH HÌNH LAO ĐỘNG CÔNG TY ACC NĂM 2006 - 2007
(Nguồn: Phòng tổ chức – lao động – tiền lương)
2.1.5 Mục tiêu của công ty ACC giai đoạn 2007-2010
Trong giai đoạn 2007-2010 công ty ACC phấn đấu giữ vững vai trò làmột doanh nghiệp hàng đầu về chuyên ngành xây dựng công trình hàngkhông Phấn đấu tham gia xây dựng thêm các công trình ở nước ngoài Vớimục tiêu chung là: chất lượng - tiến độ - hiệu quả
Bên cạnh đó, công ty sẽ từng bước thực hiện việc vận hành hệ thốngquản lý chất lượng theo ISO 9001:2000 cho các bộ phận chức năng thuộc tổchức của công ty xây dựng công trình hàng không – ACC
Trong giai đoạn sắp tới, công ty sẽ tiến hành đổi mới, sắp xếp lại doanhnghiệp, kiện toàn tổ chức, nâng cao năng lực thiết bị, vốn và nguồn lực conngười theo hướng phát triển và phù hợp với nền kinh tế thị trường
Công ty cũng tích cực hưởng ứng đẩy mạnh cuộc vận động công trình,sản phẩm xây dựng đạt chất lượng cao của ngành xây dựng giai đoạn năm
Trang 72006 – 2010; phấn đấu có thêm nhiều công trình, sản phẩm đạt huy chươngvàng chất lượng.
2.2 Quan điểm và những quy định chung của lãnh đạo công ty đối với hoạt động tạo động lực cho nhân viên.
2.2.1 Quan điểm của lãnh đạo công ty
Ngay từ đầu, ban lãnh đạo ACC đã xác định yếu tố con người đóng vaitrò quan trọng trong quá trình hình thành và phát triển của công ty ACC.Nguồn nhân lực được xem như là tài sản – vốn của công ty Do đó, ban lãnhđạo công ty chủ trương định hướng đầu tư và phát triển nguồn nhân lực, trong
đó chú trọng tới việc xây dựng các hoạt động tạo động lực làm việc cho nhânviên toàn công ty Ngoài ra lãnh đạo công ty còn một số quan điểm như: luônhướng tới xây dựng tinh thần tập thể đoàn kết, vững mạnh, quản lý nhân viêntheo phong cách dân chủ…
2.2.2 Những quy định chung đối với hoạt động tạo động lực của công
ty ACC.
Trước hết, ban lãnh đạo công ty căn cứ vào đặc điểm của đội ngũ laođộng và đặc điểm ngành nghề lĩnh vực kinh doanh để đưa ra các chính sáchtạo động lực phù hợp cho nhân viên Các chính sách tạo động lực phải thực sựhướng về con người, coi trọng con người Giá trị của từng nhân viên trongcông ty được đề cao và đánh giá đúng đắn
Thứ hai, với mục tiêu là chất lượng - tiến độ - hiệu quả, các nhà lãnh đạocông ty sẽ căn cứ vào công việc cũng như trình độ và khả năng của các nhânviên để đưa ra các quyết định về lương còn chế độ khen thưởng được căn cứvào sự đóng góp thực sự của từng nhân viên, nghĩa là cho dù nhân viên có ở
bộ phận nào mà có những đóng góp xứng đáng cho công ty cũng đều đượckhen thưởng như nhau
Quy định cuối cùng không thể không nói tới đó là cách đánh giá của các
Trang 8nhà lãnh đạo công ty đối với kết quả lao lao động của các nhân viên mìnhquản lý Đây là nhân tố đóng vai trò then chốt trong các hoạt động tạo độnglực cho nhân viên của công ty ACC, bởi vì sự đánh giá của ban lãnh đạo sẽtạo ra cho nhân viên tâm lý “hài lòng” hay “không hài lòng”, họ sẽ cảm nhậnđược sự “công bằng” hay “bất công” trong các cách đánh giá Do đó, để cóthể tồn tại và phát triển bền vững thì một yếu tố cần thiết là ban lãnh đạo công
ty cần chỉ rõ cho nhân viên những cách thức cũng như các tiêu chí được sửdụng để đánh giá kết quả của nhân viên mình Có như vậy thì người lao độngmới cảm thấy thỏa mãn và minh bạch trong công ty của mình để từ đó họ cóthêm những nỗ lực mới đóng góp cho công ty nhiều hơn
2.3 Thực trạng động lực của nhân viên tại công ty xây dựng công trình hàng không - ACC.
Động lực làm việc của nhân viên công ty ACC được xem xét qua các tiêu chí sau:
Xét tính tích cực trong công việc của nhân viên công ty ACC:
Theo số liệu điều tra 100 nhân viên trong công ty ACC có 95% người đilàm đúng giờ giấc và chấp hành nghiêm chỉnh mọi nội quy, quy định củacông ty Họ luôn cố gắng hoàn thành công việc được giao và luôn phấn đấuvượt mức kế hoạch mà công ty đặt ra Đặc biệt, khi người lao động cảm thấythỏa mãn với công việc của mình họ sẽ làm việc tích cực và hăng say hơn Sốliệu thống kê đối với 100 nhân viên công ty ACC cho thấy: có 80% ngườicảm thấy rất hài lòng với công việc hiện tại của mình, có 13% người cảm thấybình thường đối với công việc hiện tại và có 7% người cho rằng công việchiện tại chưa thực sự làm họ thỏa mãn Như vậy có thể nói, nhìn chung đa sốnhân viên của công ty ACC thấy hài lòng với vị trí công việc họ đang đảmnhiệm và làm việc trên tinh thần tích cực, nhiệt huyết luôn sẵn sàng hết lòng
vì công việc
Trang 9Xét về năng suất, chất lượng, hiệu quả công việc của nhân viên công ty
LĐ (người)
NSBQ (nghìn đồng)
DT (nghìn đồng)
LĐ (người)
NSBQ (nghìnđồng)
Trang 10Qua bảng số liệu trên ta thấy năng suất lao động bình quân của công tyACC luôn lớn hơn rất nhiều so với năng suất lao động bình quân của các xínghiệp 243, 244, 245 Đặc biệt qua các năm 2006 và 2007, năng suất lao độngbình quân của công ty ACC cũng có những thay đổi đáng kể Cụ thể:
Trong năm 2006, doanh thu bình quân một người lao động tạo ra cho công
ty là 190,2 triệu đồng và lợi nhuận bình quân họ tạo ra là 11,536 triệu đồng Tớinăm 2007, doanh thu bình quân một lao động tạo ra cho công ty ACC là 195,73
và mức lợi nhuận bình quân một lao động tạo ra là 11,729 triệu đồng Như vậy,
so với năm 2006 năng suất lao động bình quân của nhân viên trong năm 2007
ACC đã được trao tặng Đó là: Bộ Xây dựng đã trao tặng 39 huy chương vàng
chất lượng cao cho 39 công trình công ty thi công; huy chương vàng cho sản
phẩm mặt đường bêtông xi măng cường độ cao; cúp vàng cho doanh nghiệp tiêubiểu ngành xây dựng Việt Nam (2005); 10 năm liên tục (1996 – 2006) được
tặng 11 cờ đơn vị đạt sản phẩm xây dựng chất lượng cao; công trình sân đỗ
Trang 11máy bay A75 sân bay Tân Sơn Nhất được hội đồng chất lượng cấp nhà nước
xác nhận là 1 trong 15 công trình tiêu biểu thập kỷ 90
Đó là những phần thưởng cao quý thể hiện nỗ lực không chỉ của ban lãnhđạo công ty mà còn của toàn bộ nhân viên công ty Các thành tích đã thể hiệnchất lượng sản phẩm của công ty ngày càng đảm bảo, có uy tín trong lĩnh vựcxây dựng công trình hàng không Ngoài ra, các phần thưởng cũng khẳng địnhthêm một lần nữa có sự gia tăng trong động lực làm việc của nhân viên công tyACC
Hiệu quả làm việc cũng là một trong những tiêu chí thể hiện động lực làmviệc của nhân viên công ty ACC Hiệu quả làm việc của nhân viên là thuật ngữdùng để chỉ mối quan hệ giữa kết quả thực hiện công việc của nhân viên và chiphí mà nhân viên bỏ ra để có kết quả đó trong những điều kiện nhất định Kếtquả do nhân viên tạo ra được thể hiện trong doanh thu hàng năm của công ty.Chi phí người lao động bỏ ra được xác định bằng các khoản: tiền lương, tiềnthưởng, phụ cấp, bảo hiểm v v do công ty chi trả Năm 2006, chi phí bìnhquân mỗi tháng của người lao động là 3035 nghìn đồng và kết quả bình quânmỗi tháng 1 người lao động tạo ra là 15850 nghìn đồng Hiệu quả tuyệt đốitrung bình của một lao động trong mỗi tháng tạo ra bằng:
16311 – 3100= 13211 nghìn đồng (trong đó kết quả bình quân mỗi tháng
do 1 lao động tạo ra là 16311 nghìn đồng, chi phí bình quân mỗi tháng do 1 laođộng bỏ ra là 3100 nghìn đồng)
Hiệu quả tương đối trung bình của một lao động tạo ra mỗi tháng bằng:
Trang 1216311 / 3100 = 5,26
Qua phân tích trên ta thấy, hiệu quả làm việc của người lao động tại công
ty ACC tương đối tốt Những con số đã chứng minh có sự nỗ lực, cố gắng hếtmình của nhân viên và lãnh đạo công ty hay nói cách khác động lực làm việccủa nhân viên công ty ACC đã tăng lên so với năm 2006
Xét về tính chủ động thích nghi của người lao động công ty ACC:
Trong những năm qua, tính chủ động và thích nghi của người lao độngcông ty ACC nhìn chung khá cao và tốt họ phải thích nghi với những điều kiệnlàm việc khó khăn, với những chuyến công tác xa xôi trên biên giới, trong rừngsâu, ngoài hải đảo nhưng với tinh thần làm việc nhiệt tình, họ đã cố gắng vượtqua mọi khó khăn thử thách hoàn thành công việc được giao Không chỉ thíchnghi với môi trường làm việc mới, với những điều kiện làm việc khó khăn, nhânviên công ty ACC còn luôn chủ động, nhạy bén trong tiếp thị thị trường (tìmkiếm và mở rộng thị trường), tổ chức lao động sản xuất, mua bán vật tư, xâydựng dân dụng… chính vì có sự chủ động thích nghi cao của nhân viên công tyACC nên có rất nhiều sản phẩm tạo ra đạt chất lượng tốt góp phần làm tăngdoanh thu và lợi nhuận cho công ty
Xét về tính sáng tạo của nhân viên công ty ACC:
Có thể nói, động lực làm việc của nhân viên công ty ACC được thể hiện rõnhất qua tính sáng tạo trong công việc của họ chỉ khi có động lực làm việc thìnhân viên công ty mới hăng hái, say mê, tìm tòi và sáng tạo ra những cái hay,cái mới phục vụ hữu ích cho công việc trong những năm qua, công ty luônkhuyến khích cán bộ công nhân viên phát huy sáng kiến cải tiến kỹ thuật với sự
nỗ lực, cố gắng hết mình nhân viên công ty ACC đã cho ra những sáng kiến mớiqua các năm gần đây như sau:
Năm 2005 người lao động công ty đã tạo ra 2 sáng kiến: công nghệ khoancọc đất gia cố xi măng phun khô và phun ướt; công nghệ dùng búa rung thủy lựckhoan phá bê tông cũ thay cho công nghệ khoan nổ phá trước đây
Trang 13Năm 2006 kế tiếp truyền thống của các năm trước, nhân viên công ty đãnghiên cứu được 2 phát minh: công nghệ tạo nhám mặt đường bê tông xi măng
bằng thiết bị tạo nhám TN01 đã đạt giải 3 Hội thi “ sản phẩm đề tài sáng tạo”
do công đoàn Quân chủng phát động; công nghệ dùng máy cắt khe bê tông khôthay cho công nghệ đặt thanh laty khi bê tông còn ướt trước đây
Năm 2007 nhân viên công ty nghiên cứu và cho ra đời các sáng kiến: côngnghệ trải đầm bê tông thế hệ mới có hệ thống đầm rung 3 cấp, giảm được 2 – 3lượt lu so với dây chuyền thi công bê tông nhựa nóng bằng thiết bị thôngthường; công nghệ dùng thiết bị đun bơm hỗn hợp mastic chèn khe bê tông thaycho công nghệ đun rót thủ công trước đây; công nghệ dùng thiết bị thổi hạtthoáng khô (cát thạch anh) làm sạch khe bê tông thay cho quy trình cọ thủ công
và rửa bằng nước trước đây
Các sáng kiến của nhân viên công ty ACC đã góp phần nâng cao năng suấtlao động, giảm thiểu chi phí sản xuất, tăng chất lượng sản phẩm, khẳng định uytín và thành công của công ty trong lĩnh vực xây dựng công trình hàng không.Như vậy, các chỉ tiêu phân tích ở trên cho thấy động cơ làm việc của nhânviên công ty ACC tương đối khá, có sự gia tăng động lực làm việc của nhânviên công ty ACC qua các năm Các nhà lãnh đạo công ty cần vận dụng nhữngchính sách phù hợp nhằm góp phần nâng cao động lực của người lao động haynói cách khác, ban lãnh đạo công ty cần phải sử dụng hợp lý hệ thống các công
cụ tạo động lực cho nhân viên để động viên,khích lệ nhân viên làm việc tíchcực, hăng say và đóng góp cho công ty nhiều hơn
2.4 Thực trạng sử dụng các công cụ tạo động lực cho người lao động tại công ty xây dựng công trình hàng không – ACC.