Bài giảng Kiểm toán 1 - Chương 2: Môi trường kiểm toán cung cấp cho người học các kiến thức: Khái quát về môi trường kiểm toán, chuẩn mực kiểm toán, đạo đức nghề nghiệp, trách nhiệm và trách nhiệm pháp lý của kiểm toán viên. Mời các bạn cùng tham khảo nội dung chi tiết.
Trang 1Copyright © 2014 Doan Van Hoat
Chương 2:
MÔI TRƯỜNG KIỂM TOÁN
Copyright © 2014 Doan Van Hoat
MỤC TIÊU & NỘI DUNG
•Giải thích tác động của môi trường kiểm
toán đến nghề nghiệp kiểm toán
•Hiểu chuẩn mực kiểm toán và đạo đức
nghề nghiệp
•Giải thích trách nhiệm KTV khi thực hiện
kiểm toán BCTC
1
2
3
4 Trách nhiệm & trách nhiệm pháp lý của KTV
Đạo đức nghề nghiệp
Chuẩn mực kiểm toán
Khái quát về môi trường kiểm toán
MỤC TIÊU & NỘI DUNG
Trang 2Copyright © 2014 Doan Van Hoat
KHÁI QUÁT VỀ MÔI TRƯỜNG KIỂM TOÁN
● Những đặc điểm của nghề kiểm toán
profession
■ Trách nhiệm đối với xã hội
■ Tính chuyên môn cao
■Tiêu chuẩn để hành nghề
■ Niềm tin của công chúng
Đặc điểm nào mà những nghề nghiệp khác không có?
Copyright © 2014 Doan Van Hoat
KHÁI QUÁT VỀ MÔI TRƯỜNG KIỂM TOÁN
Xã hội
Nhà nước
Hiệp hội nghề nghiệp
■ Chuẩn mực kiểm toán
■ Quy định về đạo đức nghề nghiệp
■ Quy định của pháp luật
● Nhân tố và định chế
Copyright © 2014 Doan Van Hoat
CHUẨN MỰC KIỂM TOÁN
Định nghĩa : Theo tài liệu của IFAC
“Chuẩn mực kiểm toán là những văn kiện mô tả
các nguyên tắc căn bản về các nghiệp vụ và
xử lý các mối quan hệ phát sinh trong quá trình
kiểm toán mà trong quá trình hành nghề các
kiểm toán viên buộc phải tuân theo”
Những nguyên
tắc căn bản
(bao gồm cả
những hướng
dẫn &
giải thích)
Thước đo để
đo lường và đánh giá chất lượng công việc kiểm toán
Trang 3Copyright © 2014 Doan Van Hoat
CHUẨN MỰC KIỂM TOÁN
Sự cần thiết :
- Đối với người sử dụng kết quả
- Đối với xã hội
- Đối với kiểm toán viên
Tổ chức ban hành chuẩn mực :
- Tổ chức nghề nghiệp
- Chính phủ
Copyright © 2014 Doan Van Hoat
HỆ THỐNG CHUẨN MỰC KIỂM TOÁN VN - VSA
1 1994
9 1999
Quy chế về hoạt động kiểm toán độc lập
(Nghị định 07/CP)
Bốn(4) chuẩn mực kiểm toán đầu tiên
12.2005 Ban hành xong tất cả 37 chuẩn mực kiểm toán
3 2004 Quy chế mới về hoạt động kiểm toán độc lập
(Nghị định 105/2004/NĐ-CP)
4.2005 Thành lập VACPA
1 2012 Luật kiểm toán độc lập có hiệu lực
12 2012 37 chuẩn mực kiểm toán mới được ban hành
và có hiệu lực vào ngày 01.01.2014
(Thông tư 214/2012 – TT – BTC)
1.2012 Nghị định 17/2012/NĐ-CP, hướng dẫn thực hiện
Luật kiểm toán độc lập
ĐẠO ĐỨC NGHỀ NGHIỆP
ª Đạo đức là gì?
Là tiêu chuẩn, nguyên tắc được xã hội, cộng đồng thừa
nhận, quy định hành vi, quan hệ giữa con người đối với
nhau, đối với xã hội, cộng đồng
ª Đạo đức nghề nghiệp là gì?
Các quy tắc đạo đức để hướng dẫn các thành viên nghề
nghiệp ứng xử và hoạt động trung thực, phục vụ cho lợi ích
chung của nghề nghiệp và xã hội nâng cao uy tín của
nghề nghiệp
ª Tại sao cần phải có những quy định về đạo đức nghề
nghiệp đối với nghề kiểm toán?
Trang 4Copyright © 2014 Doan Van Hoat
QUY ĐỊNH ĐẠO ĐỨC NGHỀ NGHIỆP CỦA IFAC
ª Sau khi thành lập vào năm 1977, IFAC đã soạn thảo và ban
hành “hướng dẫn về các nguyên tắc cơ bản cho những
người hành nghề kế toán (Guideline on Profession Ethic for
Accountancy Profession)
ª Năm 1996 IFAC ban hành “Bộ đạo đức nghề nghiệp” (do Ủy
ban đạo đức nghề nghiệp (IFAC Ethics Committee) đảm nhận
ª Năm 1998 Bộ đạo đức nghề nghiệp được hiệu đính lại
ª Tháng 11/ 2001, IFAC đã ban hành điều lệ đạo đức nghề
nghiệp mới sau khi xem xét lại toàn bộ các quy định về đạo
đức
ª Tháng 7/2003, Ủy ban đạo đức nghề nghiệp soạn dự thảo để
hiệu đính lại điều lệ đạo đức nghề nghiệp và ban hành vào
năm 2005 Cuối năm 2005 IFAC Ethics Committee đổi tên thành
International Ethics Standards Board for Accountants (ESBA)
Copyright © 2014 Doan Van Hoat
CẤU TRÚC CHUẨN MỰC ĐẠO ĐỨC NGHỀ NGHIỆP
ª Quy định chung
ª Nội dung của chuẩn mực:
Phần A – Áp dụng cho tất cả người làm kế toán
và người làm kiểm toán
Phần B – Áp dụng cho kiểm toán viên hành nghề,
nhóm kiểm toán và công ty kiểm toán
Phần C – Áp dụng cho người cho chứng chỉ kiểm
toán viên hoạc chứng chỉ hành nghề kế toán làm
việc trong các doanh nghiệp tổ chức
Copyright © 2014 Doan Van Hoat
QUY ĐỊNH ĐẠO ĐỨC NGHỀ NGHIỆP CỦA VN
Những quy định hiện hành về đạo đức nghề nghiệp
theo những văn bản pháp lý:
ª Quy chế kiểm toán độc lập được ban hành theo
Nghị định 07/CP ngày 29/1/94 của Chính phủ
ª Chuẩn mực kiểm toán Việt Nam (VSA) 200 ban hành
1999 Sau đó là cả trong VSA 220
ª Nghị định 105/2004/NĐ-CP ngày 30/3/2004 của
Chính phủ
ª Chuẩn mực đạo đức nghề nghiệp kế toán, kiểm
toán theo Quyết định 87/2005/QĐ-BTC ngày
01/12/2005 của Bộ Tài chính
Trang 5Copyright © 2014 Doan Van Hoat
Kiểm toán viên phải tuân thủ các nguyên tắc đạo
đức nghề nghiệp kiểm toán, như sau :
a) Độc lập ;
b) Chính trực ;
c) Khách quan ;
d) Năng lực chuyên môn và tính thận trọng ;
e) Tính bí mật ;
f) Tư cách nghề nghiệp ;
g) Tuân thủ chuẩn mực chuyên môn
Chuẩn mực về đạo đức nghề nghiệp
Copyright © 2014 Doan Van Hoat
ĐỘC LẬP
Tại sao lại phải Độc lập về tư tưởng
& Độc lập về hình thức
Lợi ích của ai ?
ĐỘC LẬP
•Độc lập về tư tưởng: Là trạng thái suy nghĩ cho
phép đưa ra ý kiến mà không chịu ảnh hưởng
của những tác động trái với những đánh giá
chuyên nghiệp, cho phép một cá nhân hành
động một cách chính trực, khách quan và có sự
thận trọng nghề nghiệp, và
•Độc lập về hình thức: Là không có các quan hệ
thực tế và hoàn cảnh có ảnh hưởng đáng kể làm
cho bên thứ ba hiểu là không độc lập, hoặc hiểu
là tính chính trực, khách quan và thận trọng nghề
nghiệp khôâng được duy trì
Trang 6Copyright © 2014 Doan Van Hoat
Kiểm toán viên phải thẳng thắn, trung thực
và có chính kiến rõ ràng
Kiểm toán viên phải công bằng, tôn trọng
sự thật và không được thành kiến, thiên vị
CHÍNH TRỰC & KHÁCH QUAN
Copyright © 2014 Doan Van Hoat
NĂNG LỰC CHUYÊN MÔN & TÍNH THẬN TRỌNG
Mình có đủ khả năng để kiểm toán cho
ngân hàng An Tâm hay không ?
Năng lực chuyên môn chia làm 2 giai đoạn :
- Đạt được trình độ nghiệp vụ
- Duy trì năng lực chuyên môn
Copyright © 2014 Doan Van Hoat
NĂNG LỰC CHUYÊN MÔN & TÍNH THẬN TRỌNG
?!
Ta có đủ năng lực nhưng điều gì có thể xảy ra nếu ta không thận trọng đúng mức
Trang 7Copyright © 2014 Doan Van Hoat
TÍNH BÍ MẬT
Tôi đang kiểm toán cho Cty
X & nghĩ rằng mọi người nên bán cổ phần của họ càng sớm càng tốt !
Copyright © 2014 Doan Van Hoat
•Các nguy cơ ảnh hưởng tính độc lập
•Nguy cơ tư lợi
•Nguy cơ tự kiểm tra
•Nguy cơ về sự bào chữa
•Nguy cơ về quan hệ ruột thịt
•Nguy cơ bị đe dọa
•Các biện pháp bảo vệ
•Từ các chuẩn mực và các quy định
•Từ môi trường làm việc
ĐẠO ĐỨC NGHỀ NGHIỆP
TRÁCH NHIỆM CỦA NGƯỜI QUẢN LÝ
Việc lập và trình bày BCTC là trách nhiệm của nhà
quản ly.ù
TRÁCH NHIỆM CỦA KIỂM TOÁN VIÊN
TRÁCH NHIỆM CỦA KTV
Trách nhiệm của KTV là thiết kế và thực hiện một
cuộc kiểm toán để đảm bảo hợp lý là BCTC không
còn các sai sót trọng yếu
Trang 8Copyright © 2014 Doan Van Hoat
Đảm bảo hợp lý là BCTC không còn sai
lệch trọng yếu
Cung cấp thông tin về các phát hiện cho
Ban giám đốc, Ban quản trị của đơn vị
được kiểm toán
Mục tiêu tổng thể của kiểm toán BCTC
Copyright © 2014 Doan Van Hoat
Đảm bảo hợp lý
Tại sao chỉ
đảm bảo hợp
lý
CÁC HẠN CHẾ TIỀM TÀNG
Bản chất của lập và trình bày
BCTC
Bản chất của thủ tục kiểm
toán
Điều kiện thực hiện kiểm toán
với thời gian và giá phí hợp lý (Quan hệ chi phí và lợi ích)
Những vấn đề khác: gian lận,
không tuân thủ, bên có liên quan, hoạt động liên tục
Copyright © 2014 Doan Van Hoat
Sai phạm của KTV
■ Sai sót thông thường
■ Sai sót nghiêm trọng
■ Gian lận
TRÁCH NHIỆM PHÁP LÝ CỦA KTV
Trang 9Copyright © 2014 Doan Van Hoat
Trách nhiệm
pháp lý
của KTV
Trách nhiệm dân sự
Trách nhiệm hình sự TRÁCH NHIỆM PHÁP LÝ CỦA KTV
Copyright © 2014 Doan Van Hoat
Kiểm toán
viên
Đơn vị được kiểm toán Chủ nợ
Cổ đông
Trong hợp đồng Ngoài hợp đồng
Ngoài hợp đồng
TRÁCH NHIỆM PHÁP LÝ CỦA KTV
TRÁCH NHIỆM PHÁP LÝ CỦA KTV
Điều 29, đoạn 12 Luật kiểm tốn độc lập quy định trách
nhiệm của cơng ty kiểm tốn với người sử dụng kết
quả kiểm tốn như sau:
Chịu trách nhiệm với người sử dụng kết quả kiểm tốn
khi người sử dụng kết quả kiểm tốn:
a)Cĩ lợi ích liên quan trực tiếp đến kết quả kiểm tốn
b)Cĩ hiểu biết một cách hợp lý về báo cáo tài chính
và cơ sở lập báo cáo tài chính là các chuẩn mực
kế tốn, chế độ kế tốn và các quy định khác của
pháp luật cĩ liên quan;
c) Đã sử dụng một cách thận trọng thơng tin trên
BCTC đã kiểm tốn
Trang 10Copyright © 2014 Doan Van Hoat
TRÁCH NHIỆM PHÁP LÝ CỦA KTV
Cố ý làm sai quy định
Thông đồng, bao che cho người
phạm lỗi
Dùng thủ thuật để che dấu
Nhận hối lộ
Phát hành báo cáo thiếu khách
quan hay lường gạt
Copyright © 2014 Doan Van Hoat