Trong nền văn học Trung đại Việt Nam, hình ảnh người phụ nữ trong thơ văn ít được nhắc đến, nếu có chỉ xuất hiện thoáng qua trong một số tác phẩm. Thế nhưng vào cuối thế kỉ XVIII, có một người phụ nữ đã xuất hiện, đưa hình ảnh người phụ nữ lên một tầm cao mới, họ không chỉ là những người phụ nữ thấp cổ bé họng, bị chà đạp, khinh rẻ mà họ đã trở nên mạnh mẽ, dám chống lại cái xã hội phong kiến, đạp tung mọi lễ giáo kìm hãm những người phụ nữ, dám ngẩng cao đầu mà nói Không chồng mà chửa mới ngoan - Có chồng mà chửa thế gian thường tình.
Trang 1Đ bài: Trình bày suy nghĩ v ề ề ước m h nh phúc c a ngơ ạ ủ ười ph n Vi t Nam quaụ ữ ệ bài T tình 2ự
Bài làm
Trong n n văn h c Trung đ i Vi t Nam, hình nh ngề ọ ạ ệ ả ười ph n trong th văn ít đụ ữ ơ ượ c
nh c đ n, n u có ch xu t hi n thoáng qua trong m t s tác ph m. Th nh ng vào cu iắ ế ế ỉ ấ ệ ộ ố ẩ ế ư ố
th k XVIII, có m t ngế ỉ ộ ười ph n đã xu t hi n, đ a hình nh ngụ ữ ấ ệ ư ả ười ph n lên m t t mụ ữ ộ ầ cao m i, h không ch là nh ng ngớ ọ ỉ ữ ười ph n th p c bé h ng, b chà đ p, khinh r màụ ữ ấ ổ ọ ị ạ ẻ
h đã tr nên m nh m , dám ch ng l i cái xã h i phong ki n, đ p tung m i l giáo kìmọ ở ạ ẽ ố ạ ộ ế ạ ọ ễ hãm nh ng ngữ ười ph n , dám ng ng cao đ u mà nói Không ch ng mà ch a m i ngoan ụ ữ ẩ ầ ồ ử ớ
Có ch ng mà ch a th gian thồ ử ế ường tình
Người ph n đó chính là H Xuân Hụ ữ ồ ương, ngườ ượi đ c Xuân Di u m nh danh là Bàệ ệ chúa th Nôm. Là ngơ ười ph n vi t v thân ph n nh ng ngụ ữ ế ề ậ ữ ười ph n , H Xuânụ ữ ồ
Hương th u hi u n i đau c a h h n ai h t. Th bà là ti ng nói đ ng c m, xót xa choấ ể ỗ ủ ọ ơ ế ơ ế ồ ả thân ph n c a nh ng ngậ ủ ữ ười ph n có nhan s c nh ng s ph n l i đ y b t h nh, h mụ ữ ắ ư ố ậ ạ ầ ấ ạ ẩ hiu, và luôn b chà đ p. M t s bài th c a bà đ m ch t tr tình đ m th m, xen l n ítị ạ ộ ố ơ ủ ậ ấ ữ ằ ắ ẫ nhi u c m xúc tha thi t, bu n t i th hi n m t cách sâu s c thân ph n c a ngề ả ế ồ ủ ể ệ ộ ắ ậ ủ ười phụ
n trong xã h i phong ki n x a v i bi t bao n i ni m khát khao đữ ộ ế ư ớ ế ỗ ề ược s ng h nh phúcố ạ trong tình yêu đôi l a. Chùm th T tình g m ba bài là m t ph n ánh sâu s c tâm t tìnhứ ơ ự ồ ộ ả ắ ư
c m c a nhà th , m t ngả ủ ơ ộ ười ph n duyên ph n h m hiu quá l a l thì. Hay nh t trongụ ữ ậ ẩ ứ ỡ ấ chùm th này là bài th hai.ơ ứ
Đêm khuya văng v ng tr ng canh d n ẳ ố ồ
Tr cái h ng nhan v i n ơ ồ ớ ướ c non Chén r ượ u h ươ ng đ a say l i t nh ư ạ ỉ
V ng trăng bóng x khuy t ch a tròn ầ ế ế ư Xiên ngang m t đ t rêu t ng đám ặ ấ ừ Đâm to c chân mây đá m y hòn ạ ấ Ngán n i xuân đi xuân l i l i ỗ ạ ạ
M nh tình san s tí con con ả ẻ
Đêm khuya là lúc con người ta c m th y cô đ n, l loi nh t. Khi m t mình không ngả ấ ơ ẻ ấ ộ ủ
Trang 2được bà l i l ng tai nghe ti ng tr ng canh văng v ng liên h i, báo hi u bạ ắ ế ố ẳ ồ ệ ước đi d n d pồ ậ
c a th i gian.ủ ờ
Đêm khuya văng v ng tr ng canh d n ẳ ố ồ
Tr cái h ng nhan v i n ơ ồ ớ ướ c non
Đây cũng là lúc bà c m th y xót xa cho thân ph n h m hiu c a mình, nh ng ngả ấ ậ ẩ ủ ữ ười phụ
n khác có l gi đây đang trong vòng tay c a ch ng còn bà thì m t mình tr cái h ngữ ẽ ờ ở ủ ồ ộ ơ ồ nhan v i nớ ước non. T tr đ ng trừ ơ ứ ướ ừ ồc t h ng nhan g i cái gì đó r rúng và pha chút m aợ ẻ ỉ mai. Ch có đá m i tr gan cùng tu nguy t v y mà nhan s c c a ngỉ ớ ơ ế ệ ậ ắ ủ ười ph n này cũngụ ữ
tr gan v i nơ ớ ước non. Không ng đủ ược, bà mượn chén rượu u ng đ say, đ quên đi cáiố ể ể
th c t i đau đ n này.ự ạ ớ
Chén r ượ u h ươ ng đ a say l i t nh ư ạ ỉ
V ng trăng bóng x khuy t ch a tròn ầ ế ế ư
Th nh ng rế ư ượu không làm bà say, bà quên được, càng u ng càng t nh, càng t nh càng đau,ố ỉ ỉ càng nghĩ v th c t i c a mình. Đêm đã khuya, v ng trăng s p l n, đã bi t bao thi nhânề ự ạ ủ ầ ắ ặ ế
mượn hình nh v ng trăng làm ngả ầ ườ ại b n tri âm tri k nh ng trăng đây không ph i b nỉ ư ở ả ạ
đ chia s tâm tr ng c a n thi sĩ lúc này mà v ng trăng càng xoáy sâu vào n i đau c a bà.ể ẻ ạ ủ ữ ầ ỗ ủ Trong cái đêm khuya y, trong âm thanh c a ti ng tr ng d n, gi a chén rấ ủ ế ố ồ ữ ượu v ng trăngầ khuy t càng g i não nùng h n.ế ợ ơ
Trăng đây là hình nh th t nh ng nó cũng n d hình nh tu i xuân c a ngở ả ậ ư ẩ ụ ả ổ ủ ười ph n ,ụ ữ
n u v ng trăng đó là ngày r m tròn đ y viên mãn thì l i khác, đây v ng trăng khuy tế ầ ằ ầ ạ ở ầ ế
th hi n s thi u th n không đ y đ Ngh thu t đ i trong hai câu th này r t tài tình,ể ệ ự ế ố ầ ủ ệ ậ ố ơ ấ đăng đ i, hô ng nhau, cùng làm n i b t lên thân ph n c a m t khách h ng nhan b cố ứ ổ ậ ậ ủ ộ ồ ạ
m nh, có nhan s c mà ph i ch u c nh dang d , cô đ n. T i bu n cho duyên ph n c aệ ắ ả ị ả ở ơ ủ ồ ậ ủ mình, người ph n đã tr i qua bi t bao đêm dài thao th c mong đ i, ụ ữ ả ế ứ ợ ước m nh ng ngàyơ ư tháng c ch ng ch t thêm hi v ng đ i ch , khát khao, nh ng h nh phúc v n mù m t. Bi tứ ồ ấ ọ ợ ờ ư ạ ẫ ị ế bao gi v ng trăng l i tròn nh bi t bao tháng ngày m ờ ầ ạ ư ế ơ ước. Càng cô đ n, càng đ i ch ,ơ ợ ờ càng mong ch thì càng đau bu n.ờ ồ
B u tr i là v y, còn m t đ t thì: ầ ờ ậ ặ ấ Xiên ngang m t đ t rêu t ng đám ặ ấ ừ Đâm to c chân mây đá m y hòn ạ ấ
Trang 3Tác gi đã dùng nh ng đ ng t m nh nh xiên, đâm k t h p v i các b ng ngang, d cả ữ ộ ừ ạ ư ế ợ ớ ổ ữ ọ cho th y đấ ượ ứ ốc s c s ng mãnh li t c a c cây hoa lá. Chúng là nh ng sinh v t m m y uệ ủ ỏ ữ ậ ề ế
nh ng cho th y đư ấ ượ ứ ốc s c s ng mãnh li t c a c cây hoa lá. Ngệ ủ ỏ ười ph n trong bài thụ ữ ơ này cũng v y, cũng mu n ph n kháng, mu n b t tung kh i xi ng xích c a xã h i phongậ ố ả ố ứ ỏ ề ủ ộ
ki n, nh ng đi u đó không th Không thoát kh i đế ư ề ể ỏ ược, người ph n đành ch p nh nụ ữ ấ ậ
th c t i v i m t n i ni m ngao ngán.ự ạ ớ ộ ỗ ề
Ngán n i xuân đi xuân l i l i ỗ ạ ạ
M nh tình san s tí con con ả ẻ
T ngán có nghĩa là chán ngán, ngán ng m v cu c đ i éo le, b c b o c a H Xuânừ ẩ ề ộ ờ ạ ẽ ủ ồ
Hương. Xuân đây có nghĩa là mùa xuân nh ng cũng n d v tu i xuân c a ngở ư ẩ ụ ề ổ ủ ười phụ
n Mùa xuân là mùa c a tình yêu, c a tu i tr , ai cũng háo h c mong ch nh ng riêng bàữ ủ ủ ổ ẻ ứ ờ ư thì không b i mùa xuân qua đi tu i xuân c a ngở ổ ủ ười ph n cũng qua đi. Xuân Di u, ôngụ ữ ệ hoàng c a th tình Vi t Nam cũng đã t ng ti c r th t lên:ủ ơ ệ ừ ế ẻ ố
Xuân đ ươ ng t i nghĩa là xuân đ ớ ươ ng qua Xuân còn non nghĩa là xuân s già ẽ
và
Nói làm chi r ng xuân v n tu n hoàn ằ ẫ ầ
N u tu i tr ch ng hai l n th m l i ế ổ ẻ ẳ ầ ắ ạ
Th nh ng, n u Xuân Di u háo h c mong ch mùa xuân t i thì H Xuân Hế ư ế ệ ứ ờ ớ ồ ương l i ngánạ
ng m mùa xuân v nên bà vi t xuân l i l i, m t chút ngán ng m trong câu th y vì mùaẩ ề ế ạ ạ ộ ẩ ơ ấ xuân trôi d n đi mà b n thân mình v n m t thân m t mình, l chi c, thi u th n yêuầ ả ẫ ộ ộ ẻ ế ế ố
thương, gi s có tình yêu thì mình cũng ch đả ử ỉ ượ ẻc s tí con con
Trong câu cu i cùng c a bài th này, t ng ch đ u thoáng ý ng m ngùi m c, tình ch cóố ủ ơ ừ ữ ề ậ ấ ứ ỉ
m t m nh vì ph i chia đâu độ ả ả ược tròn đ y nguyên v n, khác chi ánh trăng khuy t trên b uầ ẹ ế ầ
tr i. San s nh ng ch đờ ẻ ư ỉ ược m t tí con con, l i th tộ ờ ơ ưởng nh m t l i b n c t, tư ộ ờ ỡ ợ ưởng như
ti ng cế ười ng o ngh c a bà nh ng sao th y chua xót. Đã con con là nh r i mà còn tíạ ễ ủ ư ấ ỏ ồ
n a thì c c nh Vì ph i ch u c nh tình c m b chia s nên đã có l n bà đã ph i c t ti ngữ ự ỏ ả ị ả ả ị ẻ ầ ả ấ ế
ch i:ử
Chém cha cái ki p l y ch ng chung ế ấ ồ
K đ p chăn bông k l nh lùng ẻ ắ ẻ ạ
Trang 4T tình II là bài th t than thân, nói ra t đáy lòng c a m t ngự ơ ự ự ủ ộ ười ph n quá l a l thì,ụ ữ ứ ỡ
mượ ượn r u, nhìn trăng đ quên đi cái th c t i cô đ n. Nh ng Nguy n Du t ng nói c nhể ự ạ ơ ư ễ ừ ả nào c nh ch ng đeo s u Ngả ẳ ầ ười bu n c nh có vui đâu bao gi b i v y rồ ả ờ ở ậ ượu và trăng càng làm cho người ph n thêm bu n t i v i duyên ph n h m hiu c a mình. Càng bu nụ ữ ồ ủ ớ ậ ẩ ủ ồ
t i càng khao khát có đủ ược h nh phúc tr n v n. Dù v y n i b t lên trong bài th là s cạ ọ ẹ ậ ổ ậ ơ ứ
s ng mãnh li t và m t t m lòng yêu cu c s ng th t thi t tha.ố ệ ộ ấ ộ ố ậ ế