Trên trời cao có vô vàn những vì sao, chúng xa xôi và thần bí. Ở thời đại Galilê sống, người ta tin rằng tất cả các vì sao trên bầu trời là đứng yên, bất động mà trung tâm là Trái đất. Đây chính là “Thuyết Trái đất là trung tâm của vũ trụ” mà mọi người công nhận lúc đó. Nhưng Galilê đã dùng kính viễn vọng quan sát thấy các thiên thể vận động.
Trang 1Đ bài: Trình bày suy nghĩ c a anh (ch ) v ý ki n sau: “Đ ng s ý tề ủ ị ề ế ừ ợ ưởng c a mìnhủ
là l p d vì t t c các ý tậ ị ấ ả ưởng được công nh n ngày nay đ u l p d ". (Batradậ ề ậ ị Russell)
Bài làm
Trên tr i cao có vô vàn nh ng vì sao, chúng xa xôi và th n bí. th i đ i Galilê s ng,ờ ữ ầ Ở ờ ạ ố
người ta tin r ng t t c các vì sao trên b u tr i là đ ng yên, b t đ ng mà trung tâm là Tráiằ ấ ả ầ ờ ứ ấ ộ
đ t. Đây chính là “Thuy t Trái đ t là trung tâm c a vũ tr ” mà m i ngấ ế ấ ủ ụ ọ ười công nh n lúcậ
đó. Nh ng Galilê đã dùng kính vi n v ng quan sát th y các thiên th v n đ ng. Ông vi tư ễ ọ ấ ể ậ ộ ế trong sách c a mình r ng: “T t c không ph i là tĩnh t i, m t tr i đang quay, trái đ t cũngủ ằ ấ ả ả ạ ặ ờ ấ đang quay. Trái đ t không ch quay quanh m t tr i mà còn t quay quanh mình nó theoấ ỉ ặ ờ ự
m t tr c”. Nh ng ý ki n c a ông b Giáo h i đ kích và đ a ra xét x H n 300 năm sau,ộ ụ ữ ế ủ ị ộ ả ư ử ơ năm 1979 Tòa thánh La Mã đã công khai th a nh n, kh ng đ nh đi u Galilê nói là đúng.ừ ậ ẳ ị ề Giáo hoàng chính th c tuyên b , phán quy t c a Tòa thánh La Mã đ i v i Galilê là sai l mứ ố ế ủ ố ớ ầ nghiêm tr ng. L ch s cu i cùng đã có phán quy t công b ng đúng đ n đ i v i nhà khoaọ ị ử ố ế ằ ắ ố ớ
h c vĩ đ i này, tên tu i c a Galilê mãi mãi đọ ạ ổ ủ ược loài người kính tr ng. T câu chuy nọ ừ ệ
l ch s này b n suy nghĩ gì v m t câu nói c a Batrad Russell: “Đ ng s ý tị ử ạ ề ộ ủ ừ ợ ưởng c aủ mình l p d vì t t c các ý tậ ị ấ ả ưởng được công nh n ngày nay đ u l p d ”.ậ ề ậ ị
Đ hi u h n v câu nói này, trể ể ơ ề ước h t chúng ta c n ph i xem xét khái ni m “ý tế ầ ả ệ ưởng l pậ
d ”. L p d thông thị ậ ị ường là khái ni m đ ch v cách s ng khác ngệ ể ỉ ề ố ười, c t đ gây s chúố ể ự
ý c a ngủ ười khác. Ví d nh m t cách ăn m c khác ngụ ư ộ ặ ười, phá cách, kì l ; m t thói quenạ ộ sinh ho t khác v i thói quen sinh ho t c a đ i đa s Nó có th khác ngạ ớ ạ ủ ạ ố ể ười vì đi ch mậ sau th i đ i, đi trái ngờ ạ ược v i th i đ i, và t t nhiên có c trớ ờ ạ ấ ả ường h p đi trợ ước th i đ i.ờ ạ
Đ c bi t là khi đi trặ ệ ước th i đ i, đó s là cách s ng m i l v i nh ng ngờ ạ ẽ ố ớ ạ ớ ữ ười khác, cách
s ng có th mang l i nhi u thái đ khác nhau, đ ng tình ho c ph n đ i. Và r i cu i cùng,ố ể ạ ề ộ ồ ặ ả ố ồ ố tùy vào m c đ h p lý c a nó mà có th , nó s tr thành l i s ng tiên phong đi đ u, mứ ộ ợ ủ ể ẽ ở ố ố ầ ở
đường cho s đi theo c a nh ng ngự ủ ữ ười khác. Và t t nhiên cũng không lo i tr kh năngấ ạ ừ ả tuy m i l và gây đớ ạ ượ ực s chú ý nh ng nó không phù h p nên s nhanh chóng b đào th i.ư ợ ẽ ị ả
T đây ta có m t cách hi u toàn di n h n v khái ni m “ý từ ộ ể ệ ơ ề ệ ưởng l p d ”. Ý tậ ị ưởng l p d ,ậ ị
t t nhiên là nh ng ý tấ ữ ưởng khác người, nh ng ý tữ ưởng mà không h có ngề ở ười khác cũng
Trang 2nh hi m ai có ý đ nh th c hi n chúng. Cũng nh ý nghĩa c a khái ni m l p d nói chung,ư ế ị ự ệ ư ủ ệ ậ ị
ý tưởng l p d có th là ý tậ ị ể ưởng thú v mang đ n nh ng đi u th c s quan tr ng, c nị ế ữ ề ự ự ọ ầ thi t và đúng đ n mà ngế ắ ười khác ch a t ng nghĩ ra. Và có th , đó là nh ng ý tư ừ ể ữ ưởng đượ c coi là điên r vì không có kh năng th c thi trong hi n th c đ i s ng. T t nhiên, cũngồ ả ự ệ ự ờ ố ấ không ph i là t t c nh ng ý tả ấ ả ữ ưởng được công nh n ngày nay đ u là l p d cũng nh t tậ ầ ậ ị ư ấ
c nh ng ý tả ữ ưởng l p d ngày nay đ u đậ ị ề ược công nh n. Nh ng trong ý ki n này c aậ ư ế ủ Batrad Russell, ông nghiêng v nh ng ý tề ữ ưởng l p d th c s có ý nghĩa đ i v i conậ ị ự ự ố ớ
người, có nghĩa là nh ng ý tữ ưởng l p d mang tính chân lí, trậ ị ước sau s đẽ ược m i ngọ ườ i
th a nh n. H n là ông đã l y nh ng th c t l ch s , đ c bi t là l ch s v khoa h c đừ ậ ẳ ấ ữ ự ế ị ử ặ ệ ị ử ề ọ ể làm ti n đ cho nh n đ nh c a mình. L ch s đã ch ng minh đi u đó b ng r t nhi u d nề ề ậ ị ủ ị ử ứ ề ằ ấ ề ẫ
ch ng hùng h n. Trứ ồ ước đó là Copecnic và đ n th k XVI là Galile đã kh ng đ nh nh ngế ế ỷ ẳ ị ữ chân lí mà th i kì đó b coi là l p d , điên r : Không ph i trái đ t mà m t tr i m i là trungờ ị ậ ị ồ ả ấ ặ ờ ớ tâm c a vũ tr Nh ng ý ki n đó b đ kích, b khép t i và không đủ ụ ữ ế ị ả ị ộ ược th a nh n. Nh ngừ ậ ư
r i ba trăm năm sau, chính Giáo hoàng, nh ng ngồ ữ ười đã t ng khép t i Galile, l i ph iừ ộ ạ ả
đ ng ra th a nh n chân lí c a ông. Galile m t nh ng quan ni m trứ ừ ậ ủ ấ ư ệ ước đây b coi là quái dị ị
gi đây đã tr thành chân lý vĩ đ i. Đó chính là bi k ch c a ngờ ở ạ ị ủ ười tiên phong, b t h nhấ ạ
nh ng đ y vinh quang. Trong văn h c, chúng cũng b t g p r t nhi u nh ng trư ầ ọ ắ ặ ấ ề ữ ường h pợ
tương t khi mà s xu t hi n c a m t lo i th , m t trào l u, m t trự ự ấ ệ ủ ộ ạ ể ộ ư ộ ường phái văn h cọ ban đ u ra đ i không đầ ờ ược b n đ c ch p nh n, b t y chay, b “ném đá”. Nh ng đó làạ ọ ấ ậ ị ẩ ị ư
nh ng s n ph m t t y u đi kèm v i s phát tri n trong nh n th c và đ i s ng tình c mữ ả ẩ ấ ế ớ ự ể ậ ứ ờ ố ả
c a con ngủ ười cũng nh tình hình kinh t xã h i c a th i đ i đó, th nên nó l i d n đư ế ộ ủ ờ ạ ế ạ ầ ượ c công nh n và th m chí sau này phát tri n r t m nh, trậ ậ ể ấ ạ ường h p c a trào l u văn h c hiênợ ủ ư ọ
th c, ch nghĩa hi n sinh là nh ng ví d tiêu bi u. T t nhiên, không ph i ý tự ủ ệ ữ ụ ể ấ ả ưởng l p dậ ị nào cũng có th tr thành ý tể ở ưởng được m i ngọ ười công nh n. S l p d b t ngu n tậ ự ậ ị ắ ồ ừ
nh ng đi u vô lý không có c s trong th c t thì ch có th tr thành quái d , quái đ n màữ ề ơ ở ự ế ỉ ể ở ị ả thôi. Còn nh ng đi u l p d sau này đữ ề ậ ị ược th a nh n đây thì l i là nh ng đi u l p dừ ậ ở ạ ữ ề ậ ị
xu t phát t c s khoa h c và th c t Đi trấ ừ ơ ở ọ ự ế ước và th m chí là đi ngậ ược v i quan ni mớ ệ
c a th i đ i b y gi , nó không đủ ờ ạ ấ ờ ược th a nh n và b coi là khác ngừ ậ ị ười, là l p d Gailileậ ị
b k t t i vì th i đó ngị ế ộ ờ ười ta đ u tin r ng các vì tinh tú, r ng trái đ t đ ng yên và trái đ tề ằ ằ ấ ứ ấ
Trang 3chính là trung tâm c a vũ tr Nh ng ông thì l i nói r ng th c t không ph i v y! Nhìnủ ụ ư ạ ằ ự ế ả ậ qua kính vi n v ng thì trái đ t không ph i là trung tâm c a vũ tr Nó quay quanh m t tr iễ ọ ấ ả ủ ụ ặ ờ
và t quay quanh chính nó. Văn h c hi n sinh nói v nh ng đi u phi lí, b t công, vô nghĩaự ọ ệ ề ữ ề ấ trong cu c s ng c a con ngộ ố ủ ười th i đ i y. Nó xu t phát t chính s th t v ng c a conờ ạ ấ ấ ừ ự ấ ọ ủ
ngườ ềi v cu c s ng có th c trong th i đ i b y gi B i v y nên dù m i l , khác ngộ ố ự ờ ạ ấ ờ ở ậ ớ ạ ườ i,
nh ng nó cũng v n d n đư ẫ ầ ược th a nh n đ cu i cùng tr thành m t trào l u, m t chừ ậ ể ố ở ộ ư ộ ủ nghĩ văn h c đ l i nhi u giá tr Không th không nói đ n bi k ch c a ngọ ể ạ ề ị ể ế ị ủ ười tiên phong,
đó là m t bi k ch đau đ n nh ng đ y vinh quang. H cũng gi ng nh chàng Đanco trongộ ị ớ ư ầ ọ ố ư câu chuy n c a M.Gorki l y trái tim mình làm đu c đ a dân làng đ n m t m nh đ t m i,ệ ủ ấ ố ư ế ộ ả ấ ớ
đ n m t cu c s ng m i, m t tế ộ ộ ố ớ ộ ương lai m i v y.ớ ậ
T quan ni m này c a Batrad Russell, ta suy nghĩ v b n thân và nh ng đi u đang di n raừ ệ ủ ề ả ữ ề ễ trong cu c s ng, c n ph i hi u r ng, ý tộ ố ầ ả ể ằ ưởng được đ cao đây ph i là nh ng ý tề ở ả ữ ưở ng
xu t phát t c s th c ti n, khoa h c c a ngấ ừ ơ ở ự ễ ọ ủ ườ ưi đ a ra quan ni m. Khi y, m c dù banệ ấ ặ
đ u nó không đầ ược th a nh n nh ng r i cùng v i th i gian, chi n th ng s thu c vừ ậ ư ồ ớ ờ ế ắ ẽ ộ ề
nh ng gì là chân lý. Câu nói kêu g i m i chúng ta hãy dám suy nghĩ và đ a ra ý tữ ọ ỗ ư ưởng, hãy dám th c hi n nh ng ý tự ệ ữ ưởng mà mình cho là đúng và gi ni m tin v ng vàng vào chân lý.ữ ề ữ
M t đi u đã là chân lí thì có th ban đ u ch a độ ề ể ầ ư ược th a nh n nh ng r i cu i cùng nóừ ậ ư ồ ố cũng s đúng v trí x ng đáng v i nó. Đó cũng là m t cách th hi n b n lĩnh và cá tínhẽ ở ị ứ ớ ộ ể ệ ả
c a con ngủ ười. Th i đ i ngày nay, khi xã h i ngày càng phát tri n, nh ng cái cũ trờ ạ ộ ể ữ ước đó
có cái đã đi vào sáo mòn và th m chí tr nên không phù h p. Nó đòi h i b n thân m iậ ở ợ ỏ ả ỗ
ngườ ầi c n là m t cái đ u “bùng n ” nh ng ý tộ ầ ổ ữ ưởng sáng t o. T t nhiên, đ làm đạ ấ ể ượ c
đi u này thì trề ước h t b n thân m i ngế ả ỗ ườ ầi c n trang b cho mình tri th c v ng ch c làmị ứ ữ ắ
n n t ng cho s sáng t o các ý tề ả ự ạ ưởng cũng nh thái đ t tin vào tính chân th c c a nó.ư ộ ự ự ủ
Nh ng ý tữ ưởng được xu t phát t th c ti n và mang tính khoa h c thấ ừ ự ễ ọ ường s phù h p v iẽ ợ ớ
xu th phát tri n c a th i đ i, và nó s vế ể ủ ờ ạ ẽ ượt qua nh ng sóng gió ban đ u c a k tiênữ ầ ủ ẻ phong đ tr thành ngể ở ười chi n th ng.ế ắ
Hãy đ m là ngả ườ ấi l y trái tim và kh i óc c a mình làm ng n đèn m ra nh ng vùng đ tố ủ ọ ở ữ ấ
m i nh chàng Đanco đã làm. S có khó khăn, s có v t v nh ng r i m t ngày mai, vinhớ ư ẽ ẽ ấ ả ư ồ ộ quang s đ n ẽ ế