Bài làm Chế Lan Viên từng nói Thơ anh là lối thơ lấy cái đường đi toàn đời, lấy cái hơi toàn tập, lấy cái tứ toàn bài là chính... anh là con chim vụ ở đường bay hơn là bộ lông, bộ cánh, tuy vẫn là lông cánh đẹp. Không ai khác, Chế Lan Viên đang nói đến Tố Hữu- một nhà thơ của lí tưởng cộng sản, một nhà cách mạng yêu nước. Thơ ông luôn gắn liền với cách mạng, tiêu biểu là bài thơ Từ Ấy trích tập thơ cùng tên được ông sáng tác năm 18 tuổi, năm ông ra nhập đảng với niềm vui khôn xiết.
Trang 1Đ bài: C m nh n c a em v ni m vui l n, l s ng l n và tình c m c a T H uề ả ậ ủ ề ề ớ ẽ ố ớ ả ủ ố ữ qua bài T yừ ấ
Bài làm
Ch Lan Viên t ng nói "ế ừ Th anh là l i th l y cái đ ơ ố ơ ấ ườ ng đi toàn đ i, l y cái h i toàn t p, ờ ấ ơ ậ
l y cái t toàn bài là chính anh là con chim v đ ấ ứ ụ ở ườ ng bay h n là b lông, b cánh, tuy ơ ộ ộ
v n là lông cánh đ p ẫ ẹ ". Không ai khác, Ch Lan Viên đang nói đ n T H u m t nhà thế ế ố ữ ộ ơ
c a lí tủ ưởng c ng s n, m t nhà cách m ng yêu nộ ả ộ ạ ước. Th ông luôn g n li n v i cáchơ ắ ề ớ
m ng, tiêu bi u là bài th T y trích t p th cùng tên đạ ể ơ ừ Ấ ậ ơ ược ông sáng tác năm 18 tu i,ổ năm ông ra nh p đ ng v i ni m vui khôn xi t:ậ ả ớ ề ế
T y trong tôi b ng n ng h ừ ấ ừ ắ ạ
M t tr i chân lí chói trong tim ặ ờ
H n tôi là m t v ồ ộ ườ n hoa lá
R t đ m h ấ ậ ươ ng và r n ti ng chim ộ ế
"T y" là tên bài th , là tên t p th cũng là th i đi m trong đ i T H u. Nh ng nămừ ấ ơ ậ ơ ờ ể ờ ố ữ ữ
trước cách m ng là "nh ng ngày bâng khuâng đ ng gi a đôi dòng nạ ữ ứ ữ ước, ch n m t dòngọ ộ
đ nể ước trôi" nh ng vào năm 1938, g p đ ng là lúc tìm đư ặ ả ược ánh sáng. "T y" khôngừ ấ còn ch là th i đi m vô danh trôi chìm trong quên nh đ i ngỉ ờ ể ớ ờ ười mà đã tr thành th i kh cở ờ ắ thiêng liêng không th lãng quên phai nh t. Vào th i kh c y , trong h n thi sĩ "b ng n ngể ạ ờ ắ ấ ồ ừ ắ
h " . Hình nh n ng h th t chói chang khác cái n ng nh t nh t c a mùa xuân, cái n ngạ ả ắ ạ ậ ắ ợ ạ ủ ắ hanh c a mùa thu. Nh ng tia n ng h làm lá thêm xanh, hoa thêm ngát, trái thêm ng t, đ tủ ữ ắ ạ ọ ấ
tr i thêm cao. Không nh ng v y, "n ng h " trong bài th cho ta ngu n sáng r t m, r tờ ữ ậ ắ ạ ơ ồ ấ ấ ấ
tươ ủi c a tinh th n, c a linh h n. Nó làm "b ng" sáng tâm h n, b ng lên ni m vui, b ngầ ủ ồ ừ ồ ừ ề ừ
d y c ngu n s ng, b ng th c c m t mi n kí c th t đ p đ Ánh sáng y ch có th làậ ả ồ ố ừ ứ ả ộ ề ứ ậ ẹ ẽ ấ ỉ ể
c a m t tr i, đó là s s ng, h i m bao la b t bi n c a vũ tr Đó là ánh sáng c a "m tủ ặ ờ ự ố ơ ấ ấ ế ủ ụ ủ ặ
tr i chân lí" là ánh sáng c a đ ng.ờ ủ ả
Ni m vui y không h d ng l i, mà ngày càng tăng lên v i các hình nh "về ấ ề ừ ạ ớ ả ườn hoa lá",
"ti ng chim ca", m ra cho ngế ở ườ ội đ c đó là khu vườn xuân tươi m i tràn ng p s c xanhớ ậ ắ
c a cây, hủ ương th m c a hoa và nh ng ti ng chim hót ríu rít tràn đ y s c s ng. V đ pơ ủ ữ ế ầ ứ ố ẻ ẹ tâm h n, ni m vui c a tác gi đã thoát kh i ồ ề ủ ả ỏ ướ ệ ược l t ng tr ng, nó tư ươi sáng tr trung cóẻ
Trang 2chút b ng b t say mê c a chàng trai xanh tu i tr lòng. Câu th v i ki u đ nh nghĩa r tồ ộ ủ ổ ẻ ơ ớ ể ị ấ
m i m vi t b ng c m xúc d t dào mãnh li t v i các hình nh r t c th khi n cho taớ ẻ ế ằ ả ạ ệ ớ ả ấ ụ ể ế
c m nh n đả ậ ược ni m vui và say mê khi tác gi đề ả ược k t n p đ ng.ế ạ ả
N u kh th th nh t cho ta c m nh n đế ổ ơ ứ ấ ả ậ ược ni m vui, s say mê c a tác gi thì đ n khề ự ủ ả ế ổ hai chính là nh ng nh n th c m i v lí l s ng:ữ ậ ứ ớ ề ẽ ố
Tôi bu c lòng tôi v i m i ng ộ ớ ọ ườ i
Đ tình trang tr i v i muôn n i ể ả ớ ơ
Đ h n tôi v i bao h n kh ể ồ ớ ồ ổ
G n gũi nhau thêm m nh kh i đ i ầ ạ ố ờ
Kh th v i đi p ng k t h p v i nh p th nhanh, trôi ch y, h i th li n m ch, gi ngổ ơ ớ ệ ữ ế ợ ớ ị ơ ả ơ ở ề ạ ọ
th sôi n i thi t tha tràn đ y nhi t tình nhi t huy t. Vi c s d ng đ ng t "bu c" thơ ổ ế ầ ệ ệ ế ệ ử ụ ộ ừ ộ ể
hi n m t lòng t nguy n chan hòa lòng mình cùng m i ngệ ộ ự ệ ọ ười, tác gi dả ường nh mu nư ố mình tr i lòng cùng qu n chúng nhân dân c n lao c a bao ki p ngả ầ ầ ủ ế ười đau kh Đó làổ
nh ng tr em bán d o, ngữ ẻ ạ ườ ở ầ ời , đ y t , nh ng ngữ ười nông dân kh c c s m hôm, Tổ ự ớ ố
H u v i mong mu n đ ng c m, xót thữ ớ ố ồ ả ương đoàn k t v i nh ng ngế ớ ữ ười dân ngoài kia mà
m h n "trang tr i" v i "kh i đ i". Có l đó là m t l s ng l n, tình c m l n v i m iở ồ ả ớ ố ờ ẽ ộ ẽ ố ớ ả ớ ớ ọ
người
Ti p t c m ch c m xúc là nh ng bi n chuy n trong tâm h n thi sĩ và mong mu n t tế ụ ạ ả ữ ế ể ồ ố ộ cùng hòa mình v i đ i:ớ ờ
Ta đã là con c a v n nhà ủ ạ
Là em c a v n ki p phôi pha ủ ạ ế
Là anh c a v n đ u em nh ủ ạ ầ ỏ Không áo c m, cù b t cù b ơ ấ ơ
Kh th cu i là s xu t hi n c a t p th v i các c m t ch s lổ ơ ố ự ấ ệ ủ ậ ể ớ ụ ừ ỉ ố ượng l n "v n nhà",ớ ạ
"v n ki p" "v n đ u" và đ i t "ta", tác gi m t l n n a kh ng đ nh tình c m g n bó c aạ ế ạ ầ ạ ừ ả ộ ầ ữ ẳ ị ả ắ ủ mình v i m i ngớ ọ ười, nh ng ngữ ườ ối s ng nghèo kh , tu i cao nh ng còn gánh nhi u n iổ ổ ư ề ỗ
c c c, nh ng tr em th i y không có c m ăn áo m c, lang thang không nhà và t t cơ ự ữ ẻ ờ ấ ơ ặ ấ ả
m i ngọ ười trên th gian này. Đây là bế ước chuy n t cái tôi sang cái ta rõ r t nh t, tìnhể ừ ệ ấ
c m thay đ i cũng b t ngu n t nh n th c v l s ng, nó p đ n trong lòng tác gi nhả ổ ắ ồ ừ ậ ứ ề ẽ ố ậ ế ả ư
m t m i duyên , có th nói là m i duyên gi a thi sĩ và ánh sáng chân lý c a đ ng. Đ t tácộ ố ể ố ữ ủ ả ặ
Trang 3ph m vào th i đ i và b i c nh b y gi năm 1938, th i đi m mà các nhà trí th c ti u tẩ ờ ạ ố ả ấ ờ ờ ể ứ ể ư
s n đang đ cao cái tôi cá nhân thì T H u đã có th buông b cái tôi đ hòa mình cùngả ề ố ữ ể ỏ ể cái ta c a th gian. Đi u này cho th y s c m nh to l n c a lí tủ ế ề ấ ứ ạ ớ ủ ưởng cách m ng đã c mạ ả hóa con người, soi sáng đường đi cho h , họ ướng h v phía m t tr i.ọ ề ặ ờ
V i khuynh hớ ướng s thi, c m h ng lãng m n, và ch t tr tình chính tr sâu s c, th Tử ả ứ ạ ấ ữ ị ắ ơ ố
H u đã tr thành ngu n c m h ng d t dào cho nh ng th h thanh niên yêu nữ ở ồ ả ứ ạ ữ ế ệ ước. Và bài
th T y c a ông truy n cho ta ng n l a, nhi t huy t và khát v ng tu i tr l n lao.ơ ừ ấ ủ ề ọ ử ệ ế ọ ổ ẻ ớ
Bài làm 2
T H u là m t nhà th cách m ng, s nghi p và th ca c a ông g n li n v i cách m ng.ố ữ ộ ơ ạ ự ệ ơ ủ ắ ề ớ ạ
Th c a ông g n bó và ph n ánh chân th t nh ng ch ng đơ ủ ắ ả ậ ữ ặ ường cách m ng đ y gian khạ ầ ổ
và hy sinh nh ng cũng nhi u th ng l i đ y v vang. Bài th T y đã ghi l i bư ề ắ ợ ầ ẻ ơ ừ ấ ạ ước ngo tặ quan tr ng trong cu c đ i c a T H u v i nh ng c m nh n và suy t sâu s c.ọ ộ ờ ủ ố ữ ớ ữ ả ậ ư ắ
"T y trong tôi b ng n ng h ừ ấ ừ ắ ạ
Không áo c m, cù b t cù b " ơ ấ ơ
Bài th n m trong ph n máu l a c a t p T y đơ ằ ầ ử ủ ậ ừ ấ ược vi t vào ngày mà T H u đế ố ữ ượ c
đ ng vào hàng ngũ c a Đ ng.ứ ủ ả
"T y trong tôi b ng n ng h ừ ấ ừ ắ ạ
M t tr i chân lí chói qua tim" ặ ờ
"T y" là ch cái m c th i gian đ c bi t trong cu c đ i cách m ng và trong cu c đ i thừ ấ ỉ ố ờ ặ ệ ộ ờ ạ ộ ờ ơ
T H u. Đó là khi T h u 18 tu i đang ho t đ ng r t tích c c trong ĐTNCS Hu Đố ữ ố ữ ổ ạ ộ ấ ự ế ượ c giác ng lý tộ ưởng c ng s n, T H u vô cùng vui sộ ả ố ữ ướng, ông đã ho t đ ng cách m ngạ ộ ạ
m t cách say mê và sau m t năm ông độ ộ ược k t n p vào Đ ng. T c là đế ạ ả ứ ược đ ng vào hàngứ ngũ danh d c a nh ng con ngự ủ ữ ười tiên phong
C m t "b ng n ng h " là bi u tụ ừ ừ ắ ạ ể ượng cho c m xúc c a bài th "B ng n ng h " là b ngả ủ ơ ừ ắ ạ ừ lên vui sướng hân hoan, b ng lên ni m h nh phúc, b ng lên m t chân lý t a sáng choừ ề ạ ừ ộ ỏ
cu c đ i c a mình. Hình nh "m t tr i chân lí chói qua tim" là hình nh n d bi u tộ ờ ủ ả ặ ờ ả ẩ ụ ể ượ ng cho lý tưởng cách m ng. Nh ng t ng đạ ữ ừ ữ ượ ử ục s d ng chính xác, giàu s c g i đây là tứ ợ ở ừ
"b ng" và t "chói". T "b ng" ch ánh sáng phát ra đ t ng t, t "chói" ch ánh sáng xuyênừ ừ ừ ừ ỉ ộ ộ ừ ỉ
Trang 4m nh. V y hình nh "b ng n ng h ", "chói qua tim" đã di n t đạ ậ ả ừ ắ ạ ễ ả ược ni m vui đ t ng tề ộ ộ
c a nhà th T H u đã kh ng đ nh lí tủ ơ ố ữ ẳ ị ưởng c ng s n nh m t ngu n ánh sáng m i, làmộ ả ư ộ ồ ớ
b ng sáng lên tâm h n. Tác gi g i chân lí cách m ng là m t tr i chân lí b i Đ ng là m từ ồ ả ọ ạ ặ ờ ở ả ộ ngu n ánh sáng kì di u, t a ra t nh ng t tồ ệ ỏ ừ ữ ư ưởng đúng đ n, h p v i l ph i. Nó báo hi uắ ợ ớ ẽ ả ệ
nh ng đi u t t lành cho cu c s ng. Cách g i y th hi n thái đ thành kính c a nhà thữ ề ố ộ ố ọ ấ ể ệ ộ ủ ơ
đ i v i cách m ng. T "chói qua tim" là tác gi nh n m nh ánh sáng c a lí tố ớ ạ ừ ả ấ ạ ủ ưởng là m tộ ngu n ánh sáng m nh, nó xua tan đi màn sồ ạ ương mù c a ý th c ti u t s n và m ra trongủ ứ ể ư ả ở tâm h n nhà th m t chân tr i m i c a nh n th c, c a t tồ ơ ộ ờ ớ ủ ậ ứ ủ ư ưởng
Hai câu th sau tác gi vi t b ng bút pháp tr tình lãng m n cùng v i nh ng hình nh soơ ả ế ằ ữ ạ ớ ữ ả sánh r t sinh đ ng, giàu hình tấ ộ ượng đ di n t ni m vui sể ễ ả ề ướng vô h n c a bu i đ u ti pạ ủ ổ ầ ế xúc v i lý tớ ưởng c ng s n:ộ ả
"H n tôi là m t v ồ ộ ườ n hoa lá
R t đ m h ấ ậ ươ ng và r n ti ng chim" ộ ế
Hình nh "vả ườn hoa lá" và "r n ti ng chim" là hình nh n d tộ ế ả ẩ ụ ượng tr ng cho m t thư ộ ế
gi i tớ ươi sáng, r n rã, tràn đ y s c s ng. Nhà th so sánh h n tôi nh vộ ầ ứ ố ơ ồ ư ườn hoa lá, m tộ cách so sánh l y hình nh c th đ ch m t khái ni m tr u tấ ả ụ ể ể ỉ ộ ệ ừ ượng. Đ t đó b n đ cể ừ ạ ọ chúng ta có th c m nh n để ả ậ ược v đ p tâm h n c a nhà th khi đ n v i cách m ng. Đ iẻ ẹ ồ ủ ơ ế ớ ạ ố
v i T H u, lí tớ ố ữ ưởng cách m ng không ch kh i d y m t s c s ng m i mà còn mang l iạ ỉ ơ ậ ộ ứ ố ớ ạ
m t c m h ng sáng t o m i cho h n th Đó là nhà th say mê ca ng i nhân dân, ca ng iộ ả ứ ạ ớ ồ ơ ơ ợ ợ
đ t nấ ước, say mê ho t đ ng c ng hi n cho cách m ng. Nh v y, kh th m đ u bài thạ ộ ố ế ạ ư ậ ổ ơ ở ầ ơ
di n t ni m vui, ni m say mê và h nh phúc tràn ng p trong tâm h n nhà th t khi đễ ả ề ề ạ ậ ồ ơ ừ ượ c giác ng lý tộ ưởng cách m ng, đạ ược k t n p vào Đ ng C ng S n. Nh ng câu th trênế ạ ả ộ ả ữ ơ
được vi t b ng c m xúc d t dào di n t tâm tr ng, tâm h n b ng nh ng hình nh c thế ằ ả ạ ễ ả ạ ồ ằ ữ ả ụ ể
và sinh đ ng đã t o độ ạ ược m t n tộ ấ ượng đ c đáo, m i l so v i th ca cách m ng độ ớ ạ ớ ơ ạ ươ ng
th i và trờ ước đó. Xong cái h p d n l n nh t trong th T H u là con ngấ ẫ ớ ấ ơ ố ữ ười chân thành, tâm h n trong tr o, n ng nhi t đã tìm đồ ẻ ồ ệ ược m t cách di n đ t r t phù h p.ộ ễ ạ ấ ợ
Khi giác ng lý tộ ưởng T h u đã kh ng đ nh quan ni m m i v l s ng. Đó là s g n bóố ữ ẳ ị ệ ớ ề ẽ ố ự ắ hài hòa gi a cái tôi cá nhân và cái ta chung c a m i ngữ ủ ọ ười:
"Tôi bu c lòng tôi v i m i ng ộ ớ ọ ườ i
Đ tình trang tr i v i muôn n i" ể ả ớ ơ
Trang 5Đ h n tôi v i bao h n kh ể ồ ớ ồ ổ
G n gũi nhau thêm m nh kh i đ i" ầ ạ ố ờ
Đ ng t "bu c" th hi n m t ý th c t nguy n và quy t tâm cao đ c a T H u mu nộ ừ ộ ể ệ ộ ứ ự ệ ế ộ ủ ố ữ ố
vượt qua gi i h n c a cái tôi cá nhân đ s ng chan hòa v i m i ngớ ạ ủ ể ố ớ ọ ười. "Bu c" còn cóộ nghĩa là t mình ph i có trách nhi m g n bó v i c ng đ ng. M i ngự ả ệ ắ ớ ộ ồ ọ ườ ởi đây là nh ngữ
người lao kh , nh ng con ngổ ữ ười cùng chung giai c p vô s n. T "trang tr i" khi n ta liênấ ả ừ ả ế
tưởng t i tâm h n c a nhà th đang tr i r ng v i cu c đ i: t o ra kh năng đ ng c m sâuớ ồ ủ ơ ả ộ ớ ộ ờ ạ ả ồ ả
xa v i hoàn c nh c a t ng con ngớ ả ủ ừ ườ ụ ểi c th "G n gũi nhau thêm m nh kh i đ i" là tácầ ạ ố ờ
gi nói đ n tinh th n đoàn k t. "Kh i đ i" là hình nh n d ch m t kh i ngả ế ầ ế ố ờ ả ẩ ụ ỉ ộ ố ười đông
đ o cùng chung m t c nh ng , cùng chung m t lý tả ộ ả ộ ộ ưởng, đoàn k t v i nhau, g n bó ch tế ớ ắ ặ
ch v i nhau, cùng ph n đ u vì m t m c đích chung: đ u tranh giành l i quy n s ng vàẽ ớ ấ ấ ộ ụ ấ ạ ề ố quy n đ c l p dân t c. Nh v y, toàn b kh th trên b ng l i s d ng nh ng t ngề ộ ậ ộ ư ậ ộ ổ ơ ằ ố ử ụ ữ ừ ữ chính xác, giàu n ý, nhà th đã g i g m m t cách sâu s c v t tẩ ơ ử ắ ộ ắ ề ư ưởng, tình c m c aả ủ mình. Đó là tình yêu thương con ngườ ủi c a T H u g n v i tình c m h u ái giai c p. Nóố ữ ắ ớ ả ữ ấ
th hi n ni m tin c a tác gi vào s c m nh đoàn k t, câu th trên cũng là m t l i kh ngể ệ ề ủ ả ứ ạ ế ơ ộ ờ ẳ
đ nh: khi cái tôi chan hòa v i cái ta, khi cá nhân hòa vào t p th cùng lí tị ớ ậ ể ưởng thì s cứ
m nh nhân lên g p b i. Nh ng câu th cũng là bi u hi n nh n th c m i v l s ng chanạ ấ ộ ữ ơ ể ệ ậ ứ ớ ề ẽ ố hòa cá nhân và t p th , gi a cái tôi và cái ta. Trong l s ng y con ngậ ể ữ ẽ ố ấ ười tìm th y ni mấ ề vui và s c m nh. S thay đ i nh n th c y, nó b t ngu n sâu xa t s t giác ng lýứ ạ ự ổ ậ ứ ấ ắ ồ ừ ự ự ộ
tưởng c a nhà th T H u.ủ ơ ố ữ
"Tôi đã là con c a v n nhà ủ ạ
Là em c a v n ki p phôi pha ủ ạ ế
Là anh c a v n đ u em nh ủ ạ ầ ỏ Không áo c m, cù b t cù b " ơ ấ ơ
kh th này, nhà th ti p t c ghi nh n nh ng chuy n bi n trong nh n th c và hành
đ ng th hi n trong quan h v i các t ng l p khác nhau c a qu n chúng lao đ ng. đây,ộ ể ệ ệ ớ ầ ớ ủ ầ ộ Ở tác gi đã kh ng đ nh tình c m g n bó v i "v n nhà" (Tôi đã là con c a v n nhà: "v nả ẳ ị ả ắ ớ ạ ủ ạ ạ nhà" là m t t p th l n lao, r ng rãi, nh ng r ng h n là toàn th qu n chúng nhân dân laoộ ậ ể ớ ộ ư ộ ơ ể ầ
đ ng, "v n ki p phôi pha" là nh ng ngộ ạ ế ữ ườ ối s ng nghèo kh , sa sút, v t v , c c c, "v nổ ấ ả ơ ự ạ
đ u em nh " là nh ng em bé lang thang v t vầ ỏ ữ ấ ưởng nay đây mai đó).
Trang 6Tình c m c a tác gi th hi n qua cách x ng hô: con, anh và em, cho ta th y tình h u áiả ủ ả ể ệ ư ấ ữ giai c p, tình yêu thấ ương ru t th t. Đi p t "đã là" là m t đi m nh n, nó giúp tác gi thộ ị ệ ừ ộ ể ấ ả ể
hi n sâu s c tình c m g n bó c a mình v i qu n chúng nhân dân lao kh Tác gi đã xácệ ắ ả ắ ủ ớ ầ ổ ả
đ nh mình là m t thành viên trong đ i gia đình qu n chúng lao kh Tình c m y tr nênị ộ ạ ầ ổ ả ấ ở cao quý h n khi ta hi u đơ ể ược T H u v n là m t trí th c ti u t s n, có l i s ng đ caoố ữ ố ộ ứ ể ư ả ố ố ề cái tôi cá nhân, ích k , h p hòi. Nhà th đã vỉ ẹ ơ ượt qua giai c p c a mình đ đ n v i giai c pấ ủ ể ế ớ ấ
vô s n v i tình c m chân thành và đi u này ch ng t s c m nh c m hóa m nh m líả ớ ả ề ứ ỏ ứ ạ ả ạ ẽ
tưởng cách m ng đ i v i nh ng ngạ ố ớ ữ ười trí th c ti u t s n.ứ ể ư ả
V i cách s d ng linh ho t các bút pháp t s , tr tình và lãng m n, s d ng linh ho t vàớ ử ụ ạ ự ự ữ ạ ử ụ ạ
hi u qu các bi n pháp tu t nh so sánh, n d , ngôn ng r i s d ng t ng giàu tìnhệ ả ệ ừ ư ẩ ụ ữ ồ ử ụ ừ ữ
c m, giàu hình nh. Bài th đã th hi n đả ả ơ ể ệ ược m t cách sâu s c, tinh t s thay đ i nh nộ ắ ế ự ổ ậ
th c, t tứ ư ưởng, tình c m c a m t thanh niên u tú khi đả ủ ộ ư ược giác ng lý tộ ưởng cách m ngạ
và được vinh d đ ng trong hàng ngũ lãnh đ o c a Đ ng. Bài th cũng th hi n nh ngự ứ ạ ủ ả ơ ể ệ ữ
nh n th c m i v l s ng, đó là l s ng g n bó hài hòa gi a cái tôi riêng v i cái ta chungậ ứ ớ ề ẽ ố ẽ ố ắ ữ ớ
c a m i ngủ ọ ười. Cũng nh s chuy n bi n sâu s c c a nhà th , bài th cũng có ý nghĩaư ự ể ế ắ ủ ơ ơ
m đ u cho con đở ầ ường cách m ng, con đạ ường th ca c a T H u. Nó là tuyên ngôn v lơ ủ ố ữ ề ẽ
s ng c a ngố ủ ười chi n sĩ cách m ng và cũng là tuyên ngôn c a nhà th chi n sĩ. Bài thế ạ ủ ơ ế ơ cũng tiêu bi u cho phong cách ngh thu t th T H u, có s k t h p hài hòa gi a tr tìnhể ệ ậ ơ ố ữ ự ế ợ ữ ữ
và chính tr , s d ng nhu n nhuy n các th pháp ngh thu t quen thu c c a th ca truy nị ử ụ ầ ễ ủ ệ ậ ộ ủ ơ ề
th ng nh ng giàu hình nh và giàu nh p đi u l i th gi n d khi n nó d đi vào lòngố ư ả ị ệ ờ ơ ả ị ế ễ
ngườ ọi đ c
Bài làm 3
S c h p d n c a t p th T y (1937 1946) trứ ấ ẫ ủ ậ ơ ừ ấ ước h t là s h p d n c a lí tế ự ấ ẫ ủ ưởng cách
m ng. Lí tạ ưởng v y g i thanh niên T H u lên đẫ ọ ố ữ ường đ u tranh và anh đã hấ ướng theo lý
tưởng nh hoa hư ướng dương hướng v phía m t tr i. Nhà th nguy n su t đ i ph n đ uề ặ ờ ơ ệ ố ờ ấ ấ cho lý tưởng
Bài th nói lên lý tơ ưởng, nói đ n nh ng chuy n bi n trong tâm h n nhà th khi đế ữ ể ế ồ ơ ược ánh sáng lý tưởng chi u r i. Nh ng v n đ lí tế ọ ữ ấ ề ưởng cách m ng đạ ược nhà th di n đ t tơ ễ ạ ự nhiên nhu n nhuy n, b ng ti ng nói c a ngh thu t, b ng hình nh âm thanh, b ng tìnhầ ễ ằ ế ủ ệ ậ ằ ả ằ
Trang 7c m chân thành n ng th m.ả ồ ắ
Nhan đ T y có ý nghĩa thông báo th i gian. T y g i nh v th i đi m may m nề ừ ấ ờ ừ ấ ợ ớ ề ờ ể ắ thiêng liêng, xúc đ ng khi tâm t đang Băn khoăn đi ki m l yêu đ i thì b t g p ánh sángộ ư ế ẽ ờ ắ ặ
c a Đ ng nên tâm h n nhà th b ng lên ni m vui sủ ả ồ ơ ừ ề ướng ng t ngây:ấ
T y trong tôi b ng n ng h ừ ấ ừ ắ ạ
M t tr i chân lí chói qua tim ặ ờ
H n tôi là m t v ồ ộ ườ n hoa lá
R t đ m h ấ ậ ươ ng và r n ti ng chim ộ ế
Nhà th dùng hàng lo t bi n pháp tu t đ nói lên nh ng c m xúc đ ng mãnh li t khi đónơ ạ ệ ừ ể ữ ả ộ ệ
nh n ánh sáng chân lý. Lí tậ ưởng cách m ng là ngu n sáng d u kí chói chang nh ánh n ngạ ồ ị ư ắ
m t tr i gi a nh ng ngày hè r c r đã tràn ng p tâm h n, kh i d y nh ng tình c m m iặ ờ ữ ữ ự ỡ ậ ồ ơ ậ ữ ả ớ
m , nh ng rung đ ng thi t tha, t o bẻ ữ ộ ế ạ ước ngo t m i trong đ i. Ánh sáng soi đặ ớ ờ ường đi t iớ
tương lai rõ ràng, r ng m T b ng v a di n t s c m nh c a lí tộ ở ừ ừ ừ ễ ả ứ ạ ủ ưởng xua tan màn
sương mù c a ý th c ti u t s n v a di n t s b ng t nh c a nh n th c, giác ng vủ ứ ể ư ả ừ ễ ả ự ừ ỉ ủ ậ ứ ộ ề chân lí, l s ng l n. T chói cũng góp ph n th hi n s c m nh chinh ph c c a lí tẽ ố ớ ừ ầ ể ệ ứ ạ ụ ủ ưởng, nhanh chóng chi m lĩnh m i trái tim, tâm h n. T H u đã ví tâm h n xao đ ng c a mìnhế ọ ồ ố ữ ồ ộ ủ đang chói chang n ng h khác nào nh m t vắ ạ ư ộ ườn hoa lá đang đ m hậ ương và r n ti ngộ ế chim. T đ m và r n di n t m t đ , m c đ d i dào c a s s ng, th hi n ni m ng từ ậ ộ ễ ả ậ ộ ứ ộ ồ ủ ự ố ể ệ ề ấ ngây trong men say h nh phúc. Tâm h n th t t m xanh vì ti p nh n chân lý là ti p nh nạ ồ ậ ắ ế ậ ế ậ ngu n s ng, ngu n năng lồ ố ồ ượng m i. M t lí tớ ộ ưởng đ p n i b t qua h th ng hình nhẹ ổ ậ ệ ố ả
đ p.ẹ
Lí tưởng đ n v i nhà th , nhà th th p sáng mình trong lí tế ớ ơ ơ ắ ưởng t o nên nh ng chuy nạ ữ ể
bi n v t tế ề ư ưởng tình c m m đ u cho nh ng ho t đ ng đ y ý nghĩa: ả ở ầ ữ ạ ộ ầ
Tôi bu c lòng tôi v i m i ng ộ ớ ọ ườ i
Đ tình trang tr i v i trăm n i ể ả ớ ơ
Đ h n tôi v i bao h n kh ể ồ ớ ồ ổ
G n gũi nhau thêm m nh kh i đ i ầ ạ ố ờ
Bước chuy n bi n đ u tiên c a nhà th là hòa mình vào qu n chúng lao kh , thông c mể ế ầ ủ ơ ầ ổ ả
và chia s v i nh ng n i kh đau c a h Nhà th đ n v i h không ph i t lòng tr c nẻ ớ ữ ỗ ổ ủ ọ ơ ế ớ ọ ả ừ ắ ẩ
mà v i tình c m chan ch a yêu thớ ả ứ ương. Tình c m đả ược di n đ t b ng t ng cô đ ngễ ạ ằ ừ ữ ọ
Trang 8hàm súc. T bu c di n đ t m t cách sinh đ ng s g n bó khăng khít c a nhà th qu nừ ộ ễ ạ ộ ộ ự ắ ủ ơ ầ chúng. T trang tr i g i lên tình c m thừ ả ợ ả ương m n bao la. T kh i cho ta hình dung v s cế ừ ố ề ứ
m nh đoàn k t. Nh ng t này v a có tính hình tạ ế ữ ừ ừ ượng v a có giá tr bi u c m. Lí từ ị ể ả ưở ng
d n (d t nhà th v v i cu c đ i, tìm th y v trí ch đ ng trong đ i đ ng trên l p trẫ ắ ơ ề ớ ộ ờ ấ ị ỗ ứ ờ ứ ậ ườ ng
c a nhânủ
Nh p đi u câu th t o âm hị ệ ơ ạ ưởng vang v ng, góp ph n bi u đ t tr ng thái tâm h n nhàọ ầ ể ạ ạ ồ
th Lúc này lí tơ ưởng đã m đôi cánh c a tâm h n. Tâm h n anh đang l ng gió b nở ủ ồ ồ ộ ố
phương, hướng v trăm ng Tâm h n y đang c g ng về ả ồ ấ ố ắ ượt ra kh i cái tôi t m thỏ ầ ườ ng
nh bé đ th c hi n tâm nguy n cao đ p n i cu c đ i r ng l n:ỏ ể ự ệ ệ ẹ ơ ộ ờ ộ ớ
Tôi đã là con c a v n nhà ủ ạ
Là em c a v n ki p phôi pha ủ ạ ế
Là anh c a v n đ u em nh ủ ạ ầ ỏ Không áo c m, cù b t cù b ơ ấ ơ
Đi p t là cái g ch n i b n ch t, m t bên là cái tôi, bên kia là cu c đ i v n ki p thệ ừ ạ ố ề ặ ộ ộ ờ ạ ế ươ ng đau. Cán cân b l ch nên cái tôi nghiêng v chan hòa v i cái ta r ng l n. L i th trangị ệ ề ớ ộ ớ ờ ơ
tr ng nh l i kh ng đ nh t nguy n đ n v i qu n chúng lao kh Kh th đánh d u bọ ư ờ ẳ ị ự ệ ế ớ ầ ổ ổ ơ ấ ướ c chuy n m nh m trong t tể ạ ẽ ư ưởng tình c m c a nhà th G n bó v i qu n chúng, nhà thả ủ ơ ắ ớ ầ ơ nguy n làm m t thành viên trong đ i gia đình c a nh ng ngệ ộ ạ ủ ữ ườ ở ậi b c thang cu i cùngố trong xã h i cũ đ th c t nh h cùng đ u tranh và tranh đ u vì h N u kh th hai chộ ể ứ ỉ ọ ấ ấ ọ ế ổ ứ ủ
y u hế ướng n i v i cái tôi xu t x , thì kh th này, cái tôi ch y u hộ ớ ấ ứ ở ổ ơ ủ ế ướng ngo i nh ngạ ư cái láng sâu trong tâm h n ngồ ười chi n sĩ là tình thế ương vô h n đ i v i thân ph n l c loài,ạ ố ớ ậ ạ
bé nh , b v : Hai đ a bé, Đi đi em, M t ti ng rao đêm Hai kh th sau bi u hi n nhânỏ ơ ơ ứ ộ ế ổ ơ ể ệ sinh quan cách m ng, tinh th n nhân đ o c ng s n cao đ p c a nhà thạ ầ ạ ộ ả ẹ ủ ơ
N u t p th T y là ch ng đế ậ ơ ừ ấ ặ ường th c a tâm h n ngơ ủ ồ ười thanh niên t s n đư ả ược giác
ng và tr thành ngộ ở ười chi n sĩ cách m ng thì bài th T y tóm t t quá trình chuy nế ạ ơ ừ ấ ắ ể
bi n y. Quá trình chuy n bi n tình c m nh n th c di n t cô đ ng hàm súc trong m tế ấ ể ế ả ậ ứ ễ ả ọ ộ bài th ng n g n đ y hình nh và giàu c m xúc. Nhà th vui sơ ắ ọ ầ ả ả ơ ướng ng t ngây khi b t g pấ ắ ặ ánh sáng di u k , ánh sáng chân lý c a Đ ng và nhà th nguy n s là chi n sĩ cách m ngệ ỳ ủ ả ơ ệ ẽ ế ạ
đ u tranh cho quy n l i c a qu n chúng công nông. Bài th có ý nghĩa nh m t tuyênấ ề ợ ủ ầ ơ ư ộ ngôn v quan đi m nhân sinh v i nh ng nh n th c, tình c m m i c a nhà th , trên c sề ể ớ ữ ậ ứ ả ớ ủ ơ ơ ở
Trang 9đó là quan đi m ngh thu t c a nhà th : Văn chể ệ ậ ủ ơ ương ph c v s nghi p cách m ng.ụ ụ ự ệ ạ Thanh niên ph i bi t l a ch n và xây d ng lí tả ế ự ọ ự ưởng s ng cao đ p thì m i có cu c s ngố ẹ ớ ộ ố giàu ý nghĩa
Bài làm 4
T H u m t ti ng th tr tình chính tr xu t s c c a dòng văn h c cách m ng Vi tố ữ ộ ế ơ ữ ị ấ ắ ủ ọ ạ ệ Nam, ông đã th i vào th ca cách m ng m t lu ng sinh khí n ng nàn, r o r c, hăm h ,ổ ơ ạ ộ ồ ồ ạ ự ở tâm huy t c a ngế ủ ười lính tr v i ch t gi ng đ m th m d u ng t c a ngẻ ớ ấ ọ ằ ắ ị ọ ủ ười dân x Hu ứ ế Bài th T y đơ ừ ấ ược trích t ph n Máu l a c a t p th cùng tên đã ghi l i nh ng giây phútừ ầ ử ủ ậ ơ ạ ữ say mê c a tác gi khi b t g p lý tủ ả ắ ặ ưởng cách m ng. Đó không ch là c m xúc vui sạ ỉ ả ướ ng
ph n kh i mà đó còn là ph m ch t cao đ p c a ngấ ở ẩ ấ ẹ ủ ười chi n sĩ c ng s n mu n hòa nh pế ộ ả ố ậ
c ng hi n h t mình cho cu c đ i.ố ế ế ộ ờ
Không ph i ng u nhiên mà T H u đ t tên bài th là T y. Sau bao tháng năm "Hoangả ẫ ố ữ ặ ơ ừ ấ mang không đ nh trị ướ ươc t ng lai" thì đ n tháng 7 1938 ngế ười chi n sĩ tr đã tìm đế ẻ ượ c con đường lý tưởng cách m ng c a cu c đ i mình. Chính vì th mà cu c đ i đang t i tămạ ủ ộ ờ ế ộ ờ ố
b ng hóa thành nh ng bình minh cây xanh n ng d i, tâm h n đang u t i m t mù b ng trỗ ữ ắ ộ ồ ố ị ỗ ở nên vui tươi say mê náo nhi t h n lên. Đó ph i chăng chính là cái m c đánh d u cho sệ ẳ ả ố ấ ự
trưởng thành trong con người nhà th Và đ ng th i nó cũng chính là m t bơ ồ ờ ộ ước ngo t l nặ ớ trong cu c đ i c a ông. T đây nhà th đã tìm độ ờ ủ ừ ơ ược con đường đi cho chính b n thânả mình. Và cũng t đây ông s chuyên tâm vào con đừ ẽ ường cách m ng v i Đ ng y. Nhà thạ ớ ả ấ ơ không còn ph i bâng khuâng đi tìm ki m l yêu đ i yêu cu c s ng này n a mà t y sả ế ẽ ờ ộ ố ữ ừ ấ ẽ
m ra m t chân lý m t tở ộ ộ ương lai h a h n h n:ứ ẹ ơ
"Đâu nh ng ngày x a tôi nh tôi ữ ư ớ Bâng khuâng đi tìm l yêu đ i ẽ ờ
V n v theo mãi vòng quanh qu n ẩ ơ ẩ
Mu n thoát than ôi thoát ch ng r i" ố ẳ ờ
Ngay t kh th đ u nhà th không th nào d u n i c m sừ ổ ơ ầ ơ ể ấ ổ ả ướng say mê vui sướng c aủ mình khi b t g p lý tắ ặ ưởng cách m ng c a Đ ng. Ni m vui sạ ủ ả ề ướng y r t chân thành vàấ ấ
đ y thành kính:ầ
"T y trong tôi b ng n ng h ừ ấ ừ ắ ạ
Trang 10M t tr i chân lý chói qua tim ặ ờ
H n tôi là m t v ồ ộ ườ n hoa lá
R t đ m h ấ ậ ươ ng và r n ti ng chim " ộ ế
Cái kho nh kh c nhà th b t g p lí tả ắ ơ ắ ặ ưởng cách m ng c a Đ ng thì trong nhà th nh cóạ ủ ả ơ ư ánh n ng h sáng soi. T i sao nhà th l i nói so sánh v i ánh n ng h , là b i không ánhắ ạ ạ ơ ạ ớ ắ ạ ở
n ng nào có th chói chang nh ánh n ng mùa h So sánh nh th nhà th mu n thắ ể ư ắ ạ ư ế ơ ố ể
hi n đệ ượ ức s c m nh soi sáng c a chân lý cách m ng kia. lý tạ ủ ạ ưởng cách m ng c a Đ ngạ ủ ả
đ n v i ngế ớ ười chi n sĩ c ng s n yêu đ i nhi t huy t hăng say y có s c sáng soi tâm h nế ộ ả ờ ệ ế ấ ứ ồ
nh xuyên nh th u c m t lý tư ư ấ ả ộ ưởng hoài bão. Ngày nào T H u còn bâng khuâng điố ữ
ki m l yêu đ i thì bây gi tâm h n y đế ẽ ờ ờ ồ ấ ược xác đ nh m t cách ch c ch n nh t v lýị ộ ắ ắ ấ ề
tưởng. Ánh sáng chân lý nh chói qua tim ngư ười chi n sĩ. M t l n n a nhà th l i dùngế ộ ầ ữ ơ ạ hình nh m t tr i đ nói đ n chân lý y. Có th nói m t chân lý mà nhà th dùng đ n haiả ặ ờ ể ế ấ ể ộ ơ ế hình nh mang s c g i t đó là n ng h và m t tr i đ nh m th hi n lên s c m nh soiả ứ ợ ả ắ ạ ặ ờ ể ằ ể ệ ứ ạ sáng tâm h n c a lý tồ ủ ưởng c a Đ ng.ủ ả
Và trong thâm tâm người chi n sĩ y thì lý tế ấ ưởng y gi đây tr thành m t chân lý c aấ ờ ở ộ ủ
b n thân mình. Không th gi u n i s say mê vui v y, tâm h n c a nhà th gi ng nhả ể ấ ổ ự ẻ ấ ồ ủ ơ ố ư
m t vộ ườn hoa lá đ y màu s c. bi n pháp so sánh y khi n cho chúng ta th y đầ ắ ệ ấ ế ấ ược ni mề vui c a nhà th đang n y n gi ng nh m t khu vủ ơ ả ở ố ư ộ ườ ươ ố ần t i t t đ y màu s c c a nhi uắ ủ ề
lo i cây. Không nh ng th trong khu vạ ữ ế ườ ấn y còn có c nh ng âm thanh, đó là ti ng chimả ữ ế
r n ràng. Ti ng hót y hay chính là nh ng khúc nh c vui tộ ế ấ ữ ạ ươi réo r t trong lòng ngắ ườ i chi n sĩ khi không còn nh ng ngày bâng khuâng ki m l yêu đ i n a. Khu vế ữ ế ẽ ờ ữ ườ ấ ạ n y l i còn đ m hậ ương th m, đó ph i chăng là s th m th o c a t m lòng con ngơ ả ự ơ ả ủ ấ ười mu n c ngố ố
hi n h t mình cho T qu c. Nh v y có th nói qua kh th đ u ta th y đế ế ổ ố ư ậ ể ổ ơ ầ ấ ược ni m vuiề
ng p tràn trong lòng ngậ ười chi n sĩ khi b t g p lý tế ắ ặ ưởng cách m ng c a Đ ng. Ni m vuiạ ủ ả ề tràn ng p hân hoan nh réo r t ngân vang tràn đ y khí th sinh sôi nh khu vậ ư ắ ầ ế ư ườn hoa lá
n ọ
Sang kh th th hai nhà th th hi n s hòa nh p gi a cái tôi cá nhân và cái ta chung:ổ ơ ứ ơ ể ệ ự ậ ữ
"Tôi bu c lòng tôi v i m i ng ộ ớ ọ ườ i
Đ tình trang tr i v i trăm n i ể ả ớ ơ
Đ h n tôi v i bao h n kh ể ồ ớ ồ ổ