Đó chính là quan điểm sáng tác của nhà thơ Nguyễn Đình Chiểu - một nhà thơ nổi tiếng của nền văn học trung đại Việt Nam. Ông đã để lại cho đời sau nhiều tác phẩm nổi tiếng mang tính nhân đạo sâu sắc, trong đó có bài thơ Xúc cảnh đã để lại bao ấn tượng trong lòng người đọc. Bởi đó là lời bộc bạch tâm sự của tác giả trước thời thế của đất nước.
Trang 1Đ bài: Bình gi ng bài th Xúc c nh c a Nguy n Đình Chi u ề ả ơ ả ủ ễ ể
Bài làm:
"Ch bao nhiêu đ o thuy n không th m ở ạ ề ẳ Đâm m y th ng gian bút ch ng tà." ấ ằ ẳ
Đó chính là quan đi m sáng tác c a nhà th Nguy n Đình Chi u m t nhà th n i ti ngể ủ ơ ễ ể ộ ơ ổ ế
c a n n văn h c trung đ i Vi t Nam. Ông đã đ l i cho đ i sau nhi u tác ph m n iủ ề ọ ạ ệ ể ạ ờ ề ẩ ổ
ti ng mang tính nhân đ o sâu s c, trong đó có bài th "Xúc c nh" đã đ l i bao n tế ạ ắ ơ ả ể ạ ấ ượ ng trong lòng ngườ ọi đ c. B i đó là l i b c b ch tâm s c a tác gi trở ờ ộ ạ ự ủ ả ước th i th c a đ tờ ế ủ ấ
nước
M đ u bài th , đó là n i lòng băn khoăn lo l ng trở ầ ơ ỗ ắ ước th i th c a đ t nờ ế ủ ấ ước:
"Hoa c ngùi ngùi ngóng gió đông ỏ Chúa Xuân đâu h i có hay không?" ỡ
Hình nh đ u tiên hi n ra "hoa c " m t hình nh n d cho nh ng con ngả ầ ệ ỏ ộ ả ẩ ụ ữ ười Vi t Nam,ệ
mà cũng chính là tác gi đang ngóng ch "gió đông" m t đi u kì l s đ n v i đ t nả ờ ộ ề ạ ẽ ế ớ ấ ướ c Tâm t c a ông đang đ m chìm vào m t mong mu n, mong mu n đi u kì di u s đ nư ủ ắ ộ ố ố ề ệ ẽ ế
v i đ t nớ ấ ước trong hoàn c nh khó khăn này. Tác gi luôn ao ả ả ước sao, qu c thái dân an,ố nhân dân được hưởng m no, h nh phúc. V i câu h i tu t , m t câu h i, không bi t cóấ ạ ớ ỏ ừ ộ ỏ ế câu tr l i không dành cho chúa Xuân, th hi n s m ng manh, m t đi u không ch cả ờ ể ệ ự ỏ ộ ề ắ
ch n v tình c nh đ t nắ ề ả ấ ước lúc b y gi ấ ờ
Nguy n Đình Chi u luôn dõi theo tình hình qu c gia, trong t ng th i kh c l ch s :ễ ể ố ừ ờ ắ ị ử
"Mây giăng i B c trông tin nh n ả ắ ạ Ngày x non Nam b t ti ng h ng ế ặ ế ồ
B cõi x a đà chia đ t khác ờ ư ấ
N ng s ắ ươ ng nay há đ i tr i chung." ộ ờ
Qua nh ng câu th này, ta càng th y đữ ơ ấ ượ ộc t i ác c a k thù. đây, tác gi đã ph i sủ ẻ Ở ả ả ử
d ng "mây giăng i B c" "x non Nam" đ ch t i ác c a k thù, làm cho đ t nụ ả ắ ế ể ỉ ộ ủ ẻ ấ ước dân chúng s ng trong b t n, tiêu đi u mà m m t. "Trông tin nh n" tác gi cũng nh ngố ấ ổ ề ờ ị ạ ả ư ườ i dân đang trông ngóng m t đi u t t lành, m t tin vui, nh ng nó l i th t mong manh "b tộ ề ố ộ ư ạ ậ ặ
ti ng h ng". B cõi gi đây đã b chia c t, nhân dân s ng trong l m than c c kh b i sế ồ ờ ờ ị ắ ố ầ ự ổ ở ự
Trang 2nô l áp b c c a b n xâm lăng. N i u t c, t c gi n dệ ứ ủ ọ ỗ ấ ứ ứ ậ ường nh đã đ t đ n đ nh đi m,ư ạ ế ỉ ể khi n tác gi ph i th t lên "há đ i tr i chung". Câu th khi n cho ngế ả ả ố ộ ờ ơ ế ườ ọi đ c bi t đế ượ c cái hi n th c đau đ n b y gi , b m t nệ ự ớ ấ ờ ị ấ ước, m t quy n làm ch , lòng tác gi càng cămấ ề ủ ả
h n quân thù.ậ
Hai câu k t, tác gi mong mu n đ t nế ả ố ấ ước s xu t hi n k tích, mong sao ngẽ ấ ệ ỳ ườ ứ i đ ng
đ u đ t nầ ấ ước nghĩ cách đ l y l i giang s n:ể ấ ạ ơ
"Ch ng nào thánh đ ân soi th u ừ ế ấ
M t tr n m a nhu n r a núi sông." ộ ậ ư ầ ử
Dường nh m i ni m tin, hy v ng đư ọ ề ọ ược d n vào trông c y "thánh đ ". Nhân dân mongồ ậ ế nhà vua hãy tìm cách đ giành l i đ c l p dân t c. Hãy th u hi u lòng dân, ra tay c u dânể ạ ộ ậ ộ ấ ể ứ
c u nứ ước, tr l i s bình an m no cho nhân dân. Ph i là m t con ngả ạ ự ấ ả ộ ười yêu nướ c
thương dân, tác gi m i có th vi t ra nh ng v n th đ y xúc đ ng và chân thành đ nả ớ ể ế ữ ầ ơ ầ ộ ế
v y.ậ
Ch v i tám câu th , ta có th th y đỉ ớ ơ ể ấ ượ ấc t m lòng r ng l n c a tác gi đ i v i dân t c.ộ ớ ủ ả ố ớ ộ
Dù c p m t c a ông b mù, nh ng cũng không th ngăn c n đặ ắ ủ ị ư ể ả ược ý chí mu n góp côngố
s c c a mình cho đ t nứ ủ ấ ước. Ông dùng chính ngòi bút c a mình đ sáng tác ra nh ng tácủ ể ữ
ph m nhân đ o, t cáo nh ng t i ác c a b n xâm lăng. Ông luôn x ng đáng là m t nhàẩ ạ ố ữ ộ ủ ọ ứ ộ
th m t ngôi sao sáng trong n n văn h c trung đ i Vi t Nam.ơ ộ ề ọ ạ ệ