“Ai chiến thắng mà không hề chiến bại. Ai nên khôn mà chẳng dại đôi lần” (Tố Hữu - Dậy mà đi). Viết bài văn bàn về thắng và bại, khôn, dại trong cuộc sống?

“Thắng” trong cuộc sống được hiểu là thành công, là đạt được điều mình mong muốn. Chiến thắng làm con người thoả mãn, sung sướng, tiếp tục trở thành động lực để con người phấn đấu; “bại” là thất bại, là không đạt được mục tiêu mình mong muốn; điều đó dễ khiến ta thất vọng, đau khổ, nản lòng. Như vậy, cuộc sống trở thành một trận chiến giữa một bên là con người cùng những cố gắng nỗ lực, những hoài bão khát khao với một bên là những quy luật khắc nghiệt, những biến đổi vô tình khách quan của cuộc đời.

Đ  bài: “Ai chi n th ng mà không h  chi n b i. Ai nên khôn mà ch ng d i đôi l n”ề ế ắ ề ế ạ ẳ ạ ầ   (T  H u ­ D y mà đi). Vi t bài văn bàn v  th ng và b i, khôn, d i trong cu c s ngố ữ ậ ế ề ắ ạ ạ ộ ố

Bài làm

Cu c đ i con ngộ ờ ười là m t hành trình đ  t  tìm ki m và kh ng đ nh mình. B i th , có aiộ ể ự ế ẳ ị ở ế   không khát khao chi n th ng, mong có đế ắ ược s  khôn ngoan   đ i. Nhà th  T  H u đãự ở ờ ơ ố ữ  

t ng chiêm nghi m.ừ ệ

“Ai chi n th ng mà không h  chi n b i ế ắ ề ế ạ

Ai nên khôn mà ch ng d i đôi l n” ẳ ạ ầ

S  th ng và b i; khôn và d i   đ i có nh ng đi m c n bàn b c, xem xét kĩ lự ắ ạ ạ ở ờ ữ ể ầ ạ ưỡng

“Th ng” trong cu c s ng đắ ộ ố ược hi u là thành công, là đ t để ạ ược đi u mình mong mu n.ề ố   Chi n th ng làm con ngế ắ ười tho  mãn, sung sả ướng, ti p t c tr  thành đ ng l c đ  conế ụ ở ộ ự ể  

người ph n đ u; “b i” là th t b i, là không đ t đấ ấ ạ ấ ạ ạ ược m c tiêu mình mong mu n; đi u đóụ ố ề  

d  khi n ta th t v ng, đau kh , n n lòng. Nh  v y, cu c s ng tr  thành m t tr n chi nễ ế ấ ọ ổ ả ư ậ ộ ố ở ộ ậ ế  

gi a m t bên là con ngữ ộ ười cùng nh ng c  g ng n  l c, nh ng hoài bão khát khao v i m tữ ố ắ ỗ ự ữ ớ ộ   bên là nh ng quy lu t kh c nghi t, nh ng bi n đ i vô tình khách quan c a cu c đ i.ữ ậ ắ ệ ữ ế ổ ủ ộ ờ

Th ng và b i đ n v i con ngắ ạ ế ớ ười cũng r t khách quan không th  ki m soát đấ ể ể ược. Có thể 

b n đã n  l c, c  g ng r t nhi u song thành qu  c a b n ch a đ t đạ ỗ ự ố ắ ấ ề ả ủ ạ ư ạ ược yêu c u. V y làầ ậ  

b n th t b i. Cũng có khi b n không nghĩ mình chi n th ng nh ng vinh quang l i t i đónạ ấ ạ ạ ế ắ ư ạ ớ   chào

Ngượ ạc l i, khôn và d i l i là y u t  ch  quan. Chính hành vi, c  ch  c a con ngạ ạ ế ố ủ ử ỉ ủ ườ ự i t

b c l  tính ch t khôn d i c a nó.ộ ộ ấ ạ ủ

“Khôn” là khôn khéo, khôn ngoan, bi t làm nh ng vi c có l i. Ngế ữ ệ ợ ượ ạc l i, “d i” là d i d t,ạ ạ ộ   luôn làm nh ng đi u ng c ngh ch, b t l i cho mình.ữ ề ố ế ấ ợ

Th ng và b i, khôn và d i tắ ạ ạ ưởng nh  là nh ng m t đ i l p, mâu thu n gay g t v i nhau,ư ữ ặ ố ậ ẫ ắ ớ   không có m i liên h  gì. Song trong th c t  chúng l i có quan h  bi n ch ng, y u t  nàyố ệ ự ế ạ ệ ệ ứ ế ố  

là ti n đ  c a y u t  kia và r t có th  s  ngề ề ủ ế ố ấ ể ẽ ượ ạc l i

Qu  th c “Ai chi n th ng mà không h  chi n b i”. Làm ngả ự ế ắ ề ế ạ ườ ối s ng   trên đ i, ch ng cóở ờ ẳ  

ai dám v  ng c t  x ng ta đây toàn th ng. T  phú giàu nh t hành tinh Bill Gate cũng đãỗ ự ự ư ắ ỉ ấ  

t ng ni m tr i nh ng th t b i cay đ ng. Đ  có chi c bóng đi n hoàn h o nh  ngày nay,ừ ế ả ữ ấ ạ ắ ể ế ệ ả ư  

Edison đã t ng làm n  hàng trăm chi c bóng đèn  Nh  v y, chi n th ng đừ ổ ế ư ậ ế ắ ược d ng lênự  

t  chi n trừ ế ường c a th t b i. Nó gi ng nh  đ nh núi cao lên nh  tri u tri u viên đá épủ ấ ạ ố ư ỉ ờ ệ ệ   mình. Th t b i đã giúp con ngấ ạ ười kinh nghi m, nhìn ra cái sai, bi t cách làm đúng.ệ ế

Nh ng ta cũng c n hi u r ng, không có chi n th ng nào là tuy t đ i c  B i tri th c nhânư ầ ể ằ ế ắ ệ ố ả ở ứ  

lo i là mênh mông, con ngạ ười dù n  l c đ n đâu cũng không th  chi m lĩnh h t. Hi uỗ ự ế ể ế ế ể  

nh  v y đ  sau m i chi n th ng ta l i bi t khiêm như ậ ể ỗ ế ắ ạ ế ường h n, ti p t c ý th c đơ ế ụ ứ ược vai  trò c a vi c rèn luy n h c h i. Sau chi n th ng mà kiêu căng, ng o m n thì bủ ệ ệ ọ ỏ ế ắ ạ ạ ước ti pế   theo s  là th t b i ê ch  B t kh  chi n b i nh  Xêda, Napôlêông  v n có lúc ph i cúiẽ ấ ạ ề ấ ả ế ạ ư ẫ ả  

đ u ch u trói. Cũng nh  v y, ch ng có th t b i nào hoàn toàn. Sau th t b i ta l i trầ ị ư ậ ẳ ấ ạ ấ ạ ạ ưở  ng thành h n, c ng cáp h n, “th t b i là m  thành công”. Vì v y, n u có th t b i, b n chơ ứ ơ ấ ạ ẹ ậ ế ấ ạ ạ ỉ  nên bu n phi n mà ch  có tuy t v ng. Hãy bi n n i bu n làm đ ng l c đ  ti p t c vồ ề ớ ệ ọ ế ỗ ồ ộ ự ể ế ụ ươ  n lên. Vùi d p mình trong tuy t v ng bi quan cũng có nghĩa là t  dìm mình xu ng bùn đenậ ệ ọ ự ố  

b i tr n vĩnh vi n.ạ ậ ễ

Th ng b i là chuy n thắ ạ ệ ường tình   đ i, đi u quan tr ng là ta ph i h c cách đón nh n đở ờ ề ọ ả ọ ậ ể  sau m i l n th ng b i là m t l n chúng ta l n h n, có đ ng l c đ  can đ m m nh d nỗ ầ ắ ạ ộ ầ ớ ơ ộ ự ể ả ạ ạ  

bước ti p con đế ường mình đã ch n.ọ

Khôn và d i cũng đ ng c nh nhau, bi n ch ng v i nhau nh  v y. “Ai nên khôn mà ch ngạ ứ ạ ệ ứ ớ ư ậ ẳ  

d i đôi l n”.ạ ầ

Sau m i l n d i là m t l n ta trỗ ầ ạ ộ ầ ưởng thành, khôn ngoan h n, thu nh t đơ ặ ược bài h c vọ ề  cách th c, phứ ương ti n  cho các hành đ ng trong cu c s ng. Nh ng bài h c  y s  gópệ ộ ộ ố ữ ọ ấ ẽ   vào cái “túi khôn” c a m i ngủ ỗ ườ ểi đ  “m i l n v p ngã là m t l n b t d i”.ỗ ầ ấ ộ ầ ớ ạ

V n bi t d i là không có l i, ch ng ai mu n d i c , nh ng có nên gi u đi cái d t, cái d iẫ ế ạ ợ ẳ ố ạ ả ư ấ ố ạ  

c a b n thân? Trong m t l p h c n u h c sinh không phát bi u, không th c m c, giáoủ ả ộ ớ ọ ế ọ ể ắ ắ   viên khó có th  phát hi n ph n b  h ng trong ki n th c c a h c trò. Nh  v y sao giúp cácể ệ ầ ị ổ ế ứ ủ ọ ư ậ  

em c ng c , hoàn thi n đủ ố ệ ược? Cũng nh  v y, trong cu c s ng, m i ngư ậ ộ ố ỗ ườ ầi c n tích c cự  

h c h i, khám phá. Đ  l  ra cái sai c a mình s  giúp mình hi u thêm v  cái đúng.ọ ỏ ể ộ ủ ẽ ể ề

Th ng và b i; khôn và d i, chúng là nh ng đ c đi m luôn luôn t n t i trong m t conắ ạ ạ ữ ặ ể ồ ạ ộ  

người dù   hình th c này hay hình th c khác. Hi u rõ v  chúng đ  m i con ngở ứ ứ ể ề ể ỗ ườ ự ế  i t  bi t

vươn lên hướng t i s  hoàn thi n.ớ ự ệ