1. Trang chủ
  2. » Giáo án - Bài giảng

giáo án (kế hoạch dạy học) ngữ văn 8 kì i, soạn theo năm hoạt động chuân 2020

417 184 1

Đang tải... (xem toàn văn)

Tài liệu hạn chế xem trước, để xem đầy đủ mời bạn chọn Tải xuống

THÔNG TIN TÀI LIỆU

Thông tin cơ bản

Định dạng
Số trang 417
Dung lượng 800,34 KB

Các công cụ chuyển đổi và chỉnh sửa cho tài liệu này

Nội dung

Đây là giáo án (kế hoạch bài học) Ngữ văn 8 học kì 1 soạn theo 5 bước mới nhất. Từng bước được soạn chi tiết cụ thể: Hoạt động khởi động, hoạt động hình thành kiến thức, hoạt động luyện tập, hoạt động mở rộng, hoạt động tìm tòi mở rộng... Đề kiểm tra giữa kì có ma trận theo yêu cầu mới nhất của Bộ giáo dục cho năm học 2020 2021.

Trang 1

GIÁO ÁN NGỮ VĂN 8 HỌC KÌ 1 (ĐẦY ĐỦ TỪ TIẾT 1-72 CHI TIẾT 427

TRANG SOẠN THEO 5 HOẠT ĐỘNG)

Ngày soạn: /08/2020

Ngày dạy:

Tuần 1 Bài 1- Tiết 1: Đọc - Hiểu văn bản: TÔI ĐI HỌC

Thanh Tịnh

I MỤC TIÊU CẦN ĐẠT

1 Kiến thức:

- Cảm nhận được tâm trạng, cảm giác của nhân vật tôi trong buổi tựu trường

đầu tiên trong một đoạn trích truyện có sử dụng kết hợp các yếu tố miêu tả và biểu cảm

- Cốt truyện, nhân vật, sự kiện trong đoạn trích Tôi đi học.

- Nghệ thuật miêu tả tâm lý trẻ nhở ở tuổi đến trường trong một văn bản tự

sự qua ngòi bút Thanh Tịnh

2 Kỹ năng:

- Đọc – hiểu đoạn trích tự sự có yếu tố miêu tả và biểu cảm

- Trình bày những suy nghĩ, tình cảm về một sự việc trong cuộc sống của bản thân

- Rèn cho HS kiwx năng đọc diễn cảm, sáng tạo , kĩ năng phân tích , cảmthụ tác phẩm văn xuôi giàu chất trữ tình

- GV: Soạn kế hoạc dạy học,tư liệu tham khảo (Tập truyện “Quê Mẹ ” )

- Thiết bị dạy học : Phiếu học tập, giấy A4, Máy tính, …

- Học liệu: tranh ảnh , hình ảnh có liên quan…

- HS : Tìm hiểu bài học và đọc các tài liệu có liên quan đến bài học

III TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC

1 Mô tả phương pháp thực hiện chuỗi các hoạt động học trong bài học và kĩ thuật dạy học thực hiện trong các hoạt động.

a HĐ khởi động:

- Phương pháp: Đàm thoại, nêu và giải quyết vấn đề

Trang 2

- Kĩ thuật: Kĩ thuật đặt câu hỏi.

- Phương pháp: Đàm thoại, dạy học nhóm, nêu và giải quyết vấn đề

- Kĩ thuật: Kĩ thuật đặt câu hỏi, chia nhóm

- Phương pháp: Đàm thoại, nêu và giải quyết vấn đề

- Kĩ thuật: Kĩ thuật đặt câu hỏi

d HĐ vận dụng :

- Phương pháp : Đàm thoại, nêu và giải quyết vấn đề

- Kĩ thuật : Kĩ thuật đặt câu hỏi

e HĐ tìm tòi, sáng tạo :

- Phương pháp : Đàm thoại, nêu vấn đề

- Kĩ thuật : Kĩ thuật đặt câu hỏi

2 Tổ chức các hoạt động:

HĐ 1 HĐ khởi động:

* Mục tiêu:

- Tạo tâm thế hứng thú cho HS

- Kích thích HS nhớ lại, hồi tưởng lại kỉ niệm ngày tựu trường đầu tiên

* Nhiệm vụ: HS theo dõi đoạn video và thực hiện yêu cầu của GV.

* Phương thức thực hiện: HĐ cá nhân, HĐ cả lớp.

* Yêu cầu sản phẩm: HS suy nghĩ trả lời.

* Cách tiến hành:

- GV chuyển giao nhiệm vụ:

+ GV chiếu video : GV cho HS nghe một bài hát : Ngày đầu tiên đi học của nhạc

sĩ Ngọc Linh

? E cảm nhận được điều gì trong lời bài hát

-Dự kiến TL: Cảm xúc nỡ ngỡ, rụt rè của gày đầu tiên đi học một bạn nhỏ

? Hãy hồi tưởng lại ngày đầu tiên đi học và cho biết cảm xúc, tâm trạng của em ngày đó

-Dự kiến TL: Hồi hộp, sợ hĩa, lo lắng…

Trang 3

- GV dẫn dắt vào bài : Trong cuộc đời mỗi con người, những kỉ niệm tuổi họctrò thường đếườngn trư đợc lưu giữ bền lâu trong trí nhớ đặc biệt là những kỉ niệm

về buổi đến trường đầu tiên

Ngày đầu tiên đi học

* HĐ 2 HĐ hình thành kiến thức:

Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung ghi bảng

Hoạt động 1: Giới thiệu chung

- Mục tiêu : Giúp cho HS nắm được

những nét cơ bản về tác giả Thanh Tịnh

và văn bản Tôi đi học

- Nhiệm vụ : HS tìm hiểu ở nhà

- Phương thức thực hiện : Trình bày

dự án, hoạt động chung, hoạt động

nhóm

- Yêu cầu sản phẩm: Kết quả cuả

nhóm là phiếu học tập, câu trả lời của

HS

- Cách tiến hành :

1 GV chuyển giao nhiệm vụ : Trình

bày dự án về tác giả Thanh Tịnh

- Dự kiến TL:

- Thanh Tịnh (1911-1988) Tên khai

sinh là Trần Văn Vinh

- Quê ở xóm Gia Lạc ven sông Hương

ngoại ô tp Huế

- Năm lên 6 tuổi được đổi tên là Trần

Thanh Tịnh, học tiểu học và trung học

tại Huế, Từ năm 1933 , bắt đầu đi làm

và vào nghề dạy học Đây cũng là thời

gian ông bắt đầu sáng tác văn chương

- Trong sự nghiệp sáng tác của mình ,

Thanh Tịnh đã có mặt khs nhiều lĩnh

I Giới thiệu chung

1 Tác giả :

Trang 4

vực : truyện ngắn, truyện dài, thơ, bút kí

văn học song có lẽ ông thành công hơn

cả ở thể loại truyện ngắn và thơ Những

truyện ngắn của ông toát lên một tình

cảm êm đềm , trong trẻo Văn ông nhẹ

nhàng mà thấm sâu mang dư vị vừa

man mác buồn thương vừa ngọt ngào

? Kê các sự việc chính của văn bản

HS tiếp nhận và thực hiện nhiệm vụ

+ Ngôi kể : Thứ nhất – người kể xưng

tôi -> làm cho văn bản có sức thuyết

2 Văn bản

a Hoàn cảnh xuất xứ thể loại

- In trong tập “ Quê mẹ” xuất bản năm1941

- Là VB nhật dụng có giá trị biểu cảm cao

b Đọc chú thích, bố cục

Theo dòng hồi tưởng của nhân vật

- Đoạn 1: từ đầu-> tưng bừng rộn rã

ND: Khơi nguồn cảm xúc kỉ niệm

- Đoạn 2: còn lại

ND: Cảm xúc của nhân vật “tôi” về buổi tựu trường đầu tiên

Trang 5

- Cảm nhận của tôi lúc ở sân trường

- Tâm trạng nhân vật tụi trong lớp học

Giọng chậm, bồi hồi, chú ý những câu

đối thoại giữa hai mẹ con

- GV đọc 1 đoạn-> gọi học sinh đọc tiếp

? Đoạn 2 này có thể chia làm mấy

đoạn nhỏ?

Bố cục theo dòng hồi tưởng của nhân

vật “tôi” Trong đoạn 2 có thể chia làm

nhiều đoạn nhỏ tương ứng với cảm xúc

của NV

+ P2: Tiếp theo-> ngọn núi: Tâm trạng

và cảm giác của nhân vật “tôi” trên

đường tới trường

+ P3: Tiếp -> các lớp : Đứng ở sân

trường

+ P4:Tiếp -> chút nào hết: Nghe gọi tên

và bước vào lớp

+ Còn lại : Khi ngồi vào chỗ của mình,

đón nhận giờ học đầu tiên

HĐ 2: Tìm hiểu văn bản

- Mục tiêu: Giúp HS thấy được tâm

trạng hồi hộp , cảm giác bỡ ngỡ của nv

Tôi khi cùng mẹ đi trên đường tới

trường

- Nhiệm vụ: HS thực hiện yêu cầu của

GV

- Phương thức thực hiện : HĐ chung,

thảo luận nhóm, HĐ cặp đôi

II Tìm hiểu văn bản

1 Khơi nguồn cảm xúc của NV “tôi”

- Thời gian: Cuối thu(khai giảng)

- Cảnh vật, con ngời: lá dụng nhiều, mây bàng bạc, mấy em nhỏ rụt rè cùng

mẹ đến trờng

- Tâm trạng: náo nức, mơn man, tưng bừng rộn rã nhớ về buổi tựu trường đầutiên

Trang 6

- Yêu cầu sản phẩm: Vở ghi của HS

- Cách tiến hành:

1 GV chuyển giao nhiệm vụ:

Thảo luận nhóm bằng kĩ thuật khăn trải

bàn ( 5 phút)

? Nỗi nhớ về buổi tựu trường đầu tiên

của nhân vật tôi khơi nguồn từ thời

- Cảnh sinh hoạt : mấy em nhỏ rụt rè

? Thời điểm cuối thu là thời điểm ntn ?

( không khí mát mẻ ko còn cái nắng

chói chang của mùa hè, cây cối bâng

khuâng vào mùa lá rụng )

? Hình ảnh những em nhỏ gợi cho em

cảm xúc gì ?

- Hình ảnh rất đáng yêu

Gv : Những biến chuyển của cảnh vật,

của không gian đất trời lúc cuối thu

được khắc hoạ bằng những hình ảnh thật

đẹp và gợi cảm, gợi cho lòng người

những bâng khuâng hoài nhớ Cuối thu,

đất trời thay áo mới, cây cối bâng

khuâng vào mùa thay lá, những chiếc lá

khô xào xạc tưởng vô tri vô giác đã trở

thành những sắc màu thông điệp, những

thanh âm ngôn ngữ hối thúc lòng ngời

quay trở về quá khứ Và chắc hẳn mỗi

chúng ta cũng ko bao giờ quên được

cảm giác trước không khí se lạnh của

trời thu, đất thu, đặc biệt là tìm lại chính

mình qua h/ ảnh các em nhỏ

? Nhớ về kỷ niệm quá khứ, đặc biệt là

buổi tựu trường đầu tiên, tôi có cảm xúc

ntn ? Tìm từ ngữ ?

-0 nao nức : vui sướng, hồi hộp

- NT: sử dụng từ láy có giá trị biểu cảmcao, so sánh, nhân hoá

-> Diễn tả những rung động tha thiết, trẻtrung, đẹp đẽ, trong sáng trong tâm hồncủa nhân vật tôi

Trang 7

-1 mơn man :êm ái, nhẹ nhàng.

-2 tưng bừng, rộn rã :vui như nhạc lòng

? Em hiểu nao nức, mơn man là cảm

giác ntn ? Chúng thuộc loại từ nào mà

em đã học ?( đt- gợi tả tâm trạng

GVL : Đã bao năm trôi qua nhưng tôi

vẫn ko thể nào quên những kn của buổi

tựu trừơng Những kn ấy chỉ như mới

xảy ra ngày hôm qua Cảm giác ấy đã

được nhà văn diễn tả bằng 1 so sánh thật

đẹp và gợi cảm

? Em hãy chỉ ra h/ ảnh so sánh đó trong

đoạn đầu văn bản ?

? Hình ảnh so sánh và phép nhân hoá có

ý nghĩa ntn trong diễn tả cảm xúc ?

- kỉ niệm đó rất đẹp trong sáng tinh

khôI như mấy cành hoa tươI mới

nở giữa không gian cao rộng

? Cảm xúc ấy có phải chỉ đến với nhân

vật tôi trong một lần ko ? Vì sao em

biết?

-3 Nhiều lần, luôn thường trực trong lòng

“cứ , lại”

GV: ko phải 1 lần, nhiều lần, rất nhiều,

biểu hiện qua điệp khúc “ hàng năm cứ

lòng tôi lại diễn tả sức sống lâu bền của

kn Ranh giới giữa QK và hiện tại như

bị xoá nhoà chỉ còn những h/ảnh đẹp

nhất, nguyên sơ nhất của buổi tựu

trường

Gv chuyển giao nhiệm vụ

GV chia nhóm thảo luận câu hỏi:

? Tìm chi tiết miêu tả khung cảnh thời

gian không gian cảnh vật trong hiện tại

và trong quá khứ dưới sự cảm nhận của

nhân vật tôi khi trên con đường tới

trường,

? Khung cảnh đó có sự khác nhau

2 Cảm xúc của “Tôi” về buổi tựu tờng đầu tiên

* Cảm xúc trên đường tới trường

- Thời gian: Buổi sáng cuối thu(một buổi mai đầy sương thu và gió lạnh)

- Không gian: trên con đường làng dài

và hẹp

- >Cảm giác: mọi cảnh vật thân quen đều thay đổi,lạ tự thấy mình đã lớn, có chí học ngay từ đầu

-> háo hức, hăm hở đi học Tôi thấymình trang trọng và đứng đắn hơn nh-ưng vẫn hồn nhiên, ngộ nghĩnh đángyêu

Trang 8

không? Tại sao có sự khác nhau ?

? Tìm chi tiết miêu tả tâm trạng của

nhân vật tôi? cho biết nghệ thuật đặc sắc

thể hiện tâm trạng đó?

? Những chi tiết đó diễn tả tâm trạng

của nhân vật tôi thế nào:

HS tiếp nhận và thực hiện nhiệm vụ:

? Em hãy giải thích vì sao nhân

vật Tôi lại có cảm giác thấy lạ trong

buổi đầu tiên đến trường mặc dù trên

con đường ấy, Tôi quen đi lại lắm lần?

? Thông qua những cảm nhận của bản

thân trên con đường làng đến trường

nhân vật Tôi đó tự bộc lộ đức tính gì

của mình ?

? Trong câu văn “Ý nghĩ thoáng qua

trong trí tôi nhẹ nhàng như một làn mây

lướt ngang ngọn núi”, tác giả sử dụng

nghệ thuật gì và phân tích ý nghĩa cách

diễn đạt ấy?

Câu văn sử dụng phép so sánh So sánh

một hiện tượng vô hỡnh với một hiện

tượng thiên nhiên hữu hỡnh đẹp đẽ

Chính hình ảnh này đó cho người đọc

thấy kỷ niệm của Tôi ngày đầu tiên đi

học thật cao đẹp và sâu sắc Và qua

hỡnh ảnh này tỏc giả đề cao sự học hành

với con người

? Nhận xét nghệ thuật miêu tả tâm lý

nhân vật của nhà văn?

Gv : Tôi đi học là đánh dấu 1 sự kiện

- Bằng nghệ thuật so sánh, sử dụnghàng loạt động từ

-> Cử chỉ ngộ nghĩnh ,đáng yêu,ngây thơ và sự thay đổi trong nhậnthức của bản thân nhân vật tôi

III HĐ luyện tập

? Tìm và phân tích các hình ảnh so sánh được tác giả sử dụng trong bài văn

Trang 9

trọng đại trong cuộc đời và cả trong tâm

hồn đứa trẻ “Tôi” thấy mình trang

trọng và đứng đắn hơn vì đã bỏ lại sau

l-ng nhữl-ng thál-ng l-ngày rol-ng chơi thả

diều, bắt bớm, những tháng ngày rong

ruổi cạnh bờ ao để bớc vào thế giới mới,

thế giới tập làm ngời lớn, thế giới của tri

thức

- Cả tình cảm và nhận thức của cậu đã

có sự chuyển biến mạnh mẽ Cậu tự

thấy mình lớn lên nên con đường làng

không còn dài và rộng như trước nữa,

cậu đã tự nhận thức được học hành là

điều rất quan trọng với bản thân mình

GV đánh giá quá trình thảo luận của

- Phương thức thực hiện : HĐ chung,

thảo luận nhóm, HĐ cặp đôi

- Yêu cầu sản phẩm: Vở ghi của HS

- Cách tiến hành:

1 GV chuyển giao nhiệm vụ

? Tìm và phân tích các hình ảnh so sánh

được tác giả sử dụng trong bài văn

HS tiếp nhận và thực hiện nhiệm vụ:

+ Nghe và trả lời câu hỏi

+ GV nhận xét

HĐ 4 HĐ vận dụng

- Mục tiêu: Vận dụng kiên thức đã học áp dụng vào bản thân

- Nhiệm vụ: HS vận dụng kiến thức đã học thực hiện yêu cầu của GV

- Phương thức thực hiện : HĐ cá nhân

Trang 10

- Yêu cầu sản phẩm: Vở ghi của HS, câu trả lời của hs

- Cách tiến hành:

1 GV chuyển giao nhiệm vụ

? Viết một đoạn văn ngắn nói lên cảm xúc của em trong ngày tựu trường đầu tiên

2 HS tiếp nhận và thực hiện nhiệm vụ:

- Nghe yêu cầu

- Trình bày cá nhân

- GV nhận xét

HĐ 5 HĐ tìm tòi , mở rộng

- Mục tiêu: Mở rộng kiến thức đã học

- Nhiệm vụ: HS về nhà tìm hiểu, sưu tầm

- Phương thức thực hiện : HĐ cá nhân

- Yêu cầu sản phẩm: Vở ghi của HS, câu trả lời của hs

- Cách tiến hành:

1 GV chuyển giao nhiệm vụ

? Hãy tìm đọc 1 số bài văn , bài thơ cũng nói về chủ đề ngày đầu tiên đi học

2 HS tiếp nhận và thực hiện nhiệm vụ:

Cảm nhận được tâm trạng, cảm giác của nhân vật tôi trong buổi tựu trường

đầu tiên trong một đoạn trích truyện có sử dụng kết hợp các yếu tố miêu tả và biểu cảm

Trang 11

- Cốt truyện, nhân vật, sự kiện trong đoạn trích Tôi đi học.

- Nghệ thuật miêu tả tâm lý trẻ nhở ở tuổi đến trường trong một văn bản tự

sự qua ngòi bút Thanh Tịnh

2 Kỹ năng:

- Đọc – hiểu đoạn trích tự sự có yếu tố miêu tả và biểu cảm

- Trình bày những suy nghĩ, tình cảm về một sự việc trong cuộc sống của bản thân

- Rèn cho HS kĩ năng đọc diễn cảm , sáng tạo, kĩ năng phân tích, cảm thụ tác

phẩm văn xuôi giàu chất trữ tình

- Tư liệu tham khảo (Tập truyện “Quê Mẹ ” )

2 HS : Nghiên cứu bài học , chuẩn bị sản phẩm theo sự phân công

III Tổ chức các hoạt động

1 Mô tả phương pháp thực hiện chuỗi các hoạt động học trong bài học và kĩ thuật dạy học thực hiện trong các hoạt động.

a HĐ khởi động:

- Phương pháp: Đàm thoại, nêu và giải quyết vấn đề

- Kĩ thuật: Kĩ thuật đặt câu hỏi

b HĐ hình thành kiến thức mới

Tìm hiểu văn bản

- Phương pháp: Đàm thoại, dạy học nhóm, nêu và giải quyết vấn đề

- Kĩ thuật: Kĩ thuật khăn phủ bàn, chia nhóm, kĩ thuật đặt câu hỏi

c HĐ luyện tập:

- Phương pháp: Đàm thoại, nêu và giải quyết vấn đề

- Kĩ thuật: Kĩ thuật đặt câu hỏi

d HĐ vận dụng :

- Phương pháp : Đàm thoại, nêu và giải quyết vấn đề

- Kĩ thuật : Kĩ thuật đặt câu hỏi

e HĐ tìm tòi, sáng tạo :

- Phương pháp : Đàm thoại, nêu vấn đề

- Kĩ thuật : Kĩ thuật đặt câu hỏi

2 Tổ chức các hoạt động:

Trang 12

HĐ 1 HĐ khởi động:

* Mục tiêu:

- Tạo tâm thế hứng thú cho HS

- Kích thích HS nhớ lại, hồi tưởng lại kỉ niệm ngày tựu trường đầu tiên

* Nhiệm vụ: HS theo dõi đoạn văn và thực hiện yêu cầu của GV.

* Phương thức thực hiện: HĐ cá nhân, HĐ cả lớp.

* Yêu cầu sản phẩm: HS suy nghĩ trả lời.

* Cách tiến hành:

- GV chuyển giao nhiệm vụ:

+ GV cho HS nge đoạn văn ?

“ Giờ học bắt đầu, cồng trường đóng lại, tôi bơ vơ trong lớp nhìn ra ngoài cổngxem còn có mẹ không Tôi như ở một thế giới hoàn toàn khác khi tôi vừa chia tay

mẹ Lúc đó tôi chẳng biết phải làm gì chỉ biết đứng đỏ mà khóc Và rồi, cô đến bêntôi, cô nắm lấy tay tôi và cô nói ràng: “Đừng sợ, có cô đây” Tôi nghe cô nói, lờinói thật ngọt ngào và dịu dàng biết bao Tôi cứ ngỡ cô là người mẹ thứ hai của tôi,che chở, quan tâm, chăm sóc và dạy dỗ tôi Tôi lúc ấy không còn đi chơi như ngàytrước nữa mà tôi đã đi học

Ngày đầu đi học thật khó, tôi chẳng biết gì cả Tôi chẳng biết cầm bút, chẳng biếtsách vở là gì nhưng điều đó chẳng khó gì khi có cô bên cạnh tôi Cô đã chỉ tôi cáchcầm bút, tập cho tôi viết chữ Và rồi ba tiếng trống trường vang lên, báo hiệu giờ

về đã đến Những bạn khác thì được ba mẹ đón về nhà Cô cũng về nhà, chỉ còn lạimột mình tôi - cậu học trò lớp một cô đơn trong căn phòng lạnh lẽo Tôi đã khóc,khóc rất to rồi đột nhiên có ai đó khẽ đặt tay lên vai tôi và nói: “Mình về nhà thôicon”, lúc đó tôi mới nhận ra là mẹ đã ở bên tôi

Ôi! Sao tôi thương đến thế, sao tôi nhớ đến thế Cái ngày đầu tiên đi học của tôi.Cái ngày mà tôi có nhiều ki niệm nhất trong tuổi thơ của mình.”

? Đoạn văn trên nói về cảm xúc của ai? Cảm xúc về điều gì

- Dự kiến TL: Cảm xúc bỡ ngỡ, rụt rè, lo lắng, hồi hộp , sợ hãi của một bạn nhỏkhibắt đầu giờ học đầu tiên …

? Hãy hồi tưởng lại ngày đầu tiên đi học và cho biết cảm xúc, tâm trạng của em ngày đó

- Dự kiến TL: Hồi hộp, sợ hãi, lo lắng, bỡ ngỡ

- GV dẫn dắt vào bài : Trong cuộc đời mỗi con người, những kỉ niệm tuổi họctrò thường được lưu giữ bền lâu trong trí nhớ đặc biệt là những kỉ niệm về buổiđến trường đầu tiên đứng trước một ngôi trường xa lạ và ngồi trong lớp học cóthầy cô giáo mới, bạn bè mới rồi lại tập viết đọc, tập biết viết…

Thật khó diễn tả bằng lời những cảm xúc của các em học sinh lúc đó Bởi mỗingười có những cảm xúc riêng Hôm nay , cô và các em sẽ tiếp tục tìm hiểu tâm

Trang 13

trạng của một bạn học trò trong văn bản “ Tôi đi hoc” với những kỉ niệm mơn man,buâng khuâng của một thời thơ ấu

Hoạt động 2: HĐ hình thành kiến thức

Hoạt động 2: Tìm hiểu văn bản

- Mục tiêu: Giúp HS thấy được tâm trạng hồi

hộp , cảm giác bỡ ngỡ của nv Tôi khi đứng

trước sân trường

- Nhiệm vụ: HS thực hiện yêu cầu của

GV Phương thức thực hiện : HĐ chung, thảo

luận nhóm, HĐ cặp đôi

- Yêu cầu sản phẩm: Vở ghi của HS

- Cách tiến hành:

1 GV chuyển giao nhiệm vụ:

Thảo luận nhóm bằng kĩ thuật khăn trải bàn(5

phút)

? Cảnh trước ngôi trường làng Mĩ Lí lưu lại

trong tâm trí tác giả có gì nổi bật ?Tìm những

chi tiết, hình ảnh miêu tả ngôi trường

? Cảnh tượng ấy gợi không khí gì trong lòng

người đọc

? Qua đoạn văn trên e có nhận xét gì về tâm

trạng của nhân vật tôi khi đứng trước sân

trường? Để khác họa tâm trạng, hình ảnh nhân

vật Tôi tác giả đã sử dụng biện pháp nghệ

+ Ai cũng ăn mặc chỉn chu, tươm tất

-> Không khí tưng bừng của ngày hội khai

trường

II.Tìm hiểu văn bản

* Tâm trạng của nhân vật Tôi khi đứng trước sân trường

Trang 14

trang nghiêm, thành kính, lạ lùng của ngời học

trò đối với ngôi trường

- Phép so sánh thứ 2 vừa thể hiện khát vọng

của tuổi trẻ vừa thể hiện tâm trạng

Gv : Phía sau cánh cổng trường là 1 thế giới

kỳ diệu, mới mẻ và đầy hấp dẫn, là 1 quãng

trời rộng mà những cậu học trò mới chỉ là

những chú chim non vừa thèm muốn đợc tung

cánh bay trong quãng trời ấy lại vừa e sợ vì

cảm thấy vụng về lúng túng, e sợ đến mức

không điều khiển nổi cả bớc chân Tiếng trống

trờng vang lên hoà cùng với tiếng nhịp đập

của trái tim-> hồi hộp

HĐ2: Tâm trạng của nhân vật Tôi khi nghe gọi

tên và ngồi trong lớp học

- Mục tiêu: Giúp HS thấy được tâm trạng của

nv Tôi khi nghe gọi tên và ngồi trong lớp học

- Nhiệm vụ: HS thực hiện yêu cầu của GV

- Phương thức thực hiện : HĐ chung, thảo luận

nhóm, HĐ cặp đôi

- Yêu cầu sản phẩm: Vở ghi của HS, phiếu học

tập

- Cách tiến hành:

1 GV chuyển giao nhiệm vụ:

Thảo luận nhóm bằng kĩ thuật khăn trải bàn(5

- Bằng biện pháp nghệ thuật sosánh , miêu tả tâm lí đặc sắc , tinh

Trang 15

? Hình ảnh ông đốc được miêu tả qua nhữngchi tiết nào ? Tâm trạng của nhân vật tôi khinghe ông đốc gọi tên ra sao

? Những cảm giác mà nhân vật tôi nhận đượckhi bước vào lớp học là gì

? Khi đã rời xa mẹ , cùng các bạn bước vàotrong lớp theo lời thúc giục của ông đốc và sựđón chào của thày giáo trẻ nhân vật tôi bướcvào lớp với một tâm trạng mới Những cảmgiác mà nhân vật tôi nhận được khi bước vàolớp học là gì

? Trước những cảm giác mới mẻ đó , nv tôi đãquan sát và suy nghĩ như thế nào khi nhìn racửa sổ

? E có nhận xét gì về nhan đề Tôi đi học- têncủa bài học đầu tiên cũng chính là nhan đề củatác phẩm? Theo em , tác giả đặt tên tác phẩmtrùng với tên của bài học đầu tiên có ý nghĩagì

2 HS tiếp nhận và thực hiện nhiệm vụ:

+ Tươi cười nhẫn nại

- Khi nghe gọi tên:

+ Tim : Ngừng đạp

+ Giật mình, lúng túng

+ Òa khóc

-> Vùa lo sợ vùa sung sướng

( Khi nghe ông đốc đọc danh sách họcsinh mới , nhân vật tôi càng lúng túng Nghe gọi tên thì giật mình và cảm thấy sợ khi phải xa bàn tay dịu dàng của mẹ Chú cảm thấy như

Trang 16

mình bước vào một thế giới khác và cách xa

mẹ hơn bao giờ hết Vừa ngỡ ngàng vừa tự tin

cậu bước vào lớp Và cậu cũng rất sung sướng

vì mình bắt đầu trưởng thành , bắt đầu tồn tại

độc lập và hòa nhập vào xã hội)

- Trong lớp :

+ Có mùi hương lạ

+ Cái gì cũng lạ và hay

+ Lạm nhận bàn ghế chỗ ngồi là riêng

+ Thấy quyến luyến bạn mới

- Ngoài cửa sổ: Chim liệng, hót, bay…Kỉ niệm

lại ùa về

-> Cảm giác chân thực đan xen giữa lạ và

quen

- Nhan đề : L à buổi tựu trường đầu tiên và

chính là bài học đầu tiên trong đời của nhân

* Mục tiêu : Giúp HS nắm được những nét

đặc sắc về nội dung và nghệ thuật của văn bản

* Nhiệm vụ: HS thực hiện theo yêu cầu của

GV

* Phương thức thực hiện: cá nhân

* Yêu cầu sản phẩm: câu trả lời của HS

* Cách tiến hành :

1 GV chuyển giao nhiệm vụ cho HS

- Khi nghe gọi tên:

+ Tim : Ngừng đạp + Giật mình, lúng túng + Òa khóc

-> Vùa lo sợ vùa sung sướng

- Trong lớp : + Có mùi hương lạ + Cái gì cũng lạ và hay + Lạm nhận bàn ghế chỗ ngồi làriêng

+ Thấy quyến luyến bạn mới

- Ngoài cửa sổ: Chim lieng, hót,bay…Kỉ niệm lại ùa về

-> Cảm giác chân thực đan xengiữa lạ và quen

=> Yêu thiên nhiên, yêu những kỉniệm êm đềm tuổi thơ Yêu cả sựhọc hành để trưởng

III Tổng kết

1 Nghệ thuật

Phương thức tự sự xen lẫn miêu tả

Trang 17

? Nêu những nét đặc sắc nghệ thuật của

* Mục tiêu : Giúp HS vận dụng kiến thức đã

học viết đoạn văn cảm nghĩ của mình

* Nhiệm vụ: HS thực hiện theo yêu cầu của

GV

* Phương thức thực hiện: cá nhân

* Yêu cầu sản phẩm: vở ghi đoạn văn của

HS

* Cách tiến hành :

1.GV chuyển giao nhiệm vụ cho HS

? Phát biểu cảm nghĩ cuả em về dòng cảm xúc

của nhân vật “tôi”trong truyện ngắn Tôi đi học

(viết đoạn văn 5-7 câu )

2.HS tiếp nhận và thực hiện nhiệm vụ

- HS đọc yêu cầu câu hỏi

- HS làm việc cá nhân : viết đoạn văn

- Các biện pháp nghệ thuật sosánh, nhân hóa

- Nghệ thuật miêu tả tâm lí nhânvật đặc sắc

2 Nội dung

- Kỉ niệm trong sáng dầy xúcđộng không thể nào quên trongbuổi tựu trường đầu tiên

3 Ghi nhớ (SGK – 9)

IV Luyện tập

Hoạt động 4: HĐ vận dụng

* Mục tiêu : Giúp HS vận dụng kiến thức đã học viết đoạn văn ghi lại ấn tượng

của mình trong buổi đến trường khai giảng đầu tiên

Trang 18

* Nhiệm vụ: HS thực hiện theo yêu cầu của GV

* Phương thức thực hiện: cá nhân

* Yêu cầu sản phẩm: vở ghi đoạn văn của HS

* Cách tiến hành :

1.GV chuyển giao nhiệm vụ cho HS

? viết đoạn văn ghi lại ấn tượng của mình trong buổi đến trường khai giảng đầutiên (viết đoạn văn 5-7 câu )

2.HS tiếp nhận và thực hiện nhiệm vụ

- HS đọc yêu cầu câu hỏi

- HS làm việc cá nhân : viết đoạn văn

- HS nhận xét, bổ sung

- GV nhận xét, đánh giá, bổ sung và cho điểm

Hoạt động 5: HĐ tìm tòi, mở rộng

* Mục tiêu : Giúp HS mở rộng vốn kiến thức đã học

* Nhiệm vụ: HS về nhà tìm hiểu, liên hệ

* Phương thức thực hiện: cá nhân

* Yêu cầu sản phẩm: câu trả lời của HS vào trong vở

* Cách tiến hành :

1.GV chuyển giao nhiệm vụ cho HS

- Sưu tầm nhừn bài hát , bài thơ, bài văn về ngày khai trường và hát một bài hát nói

về cảm xúc của HS trong buổi khai trường

2.HS tiếp nhận và thực hiện nhiệm vụ

- HS đọc yêu cầu câu hỏi

Trang 19

1 Kiến thức.

- Hiểu rõ cấp độ khái quát của nghĩa từ ngữ và mối quan hệ về cấp độ khái quátcủa nghĩa từ ngữ

2 Kỹ năng.

-Thực hành so sánh ,phân tích các cấp độ khái quát của nghĩa từ ngữ

- Phân biệt các từ ngữ thuộc diện rộng hẹp trong các bài tập

:Nghiên cứu kiến thức nội dung trong SGK

III Tiến trình tổ chức hoạt động dạy – học.

1 Mô tả phương pháp thực hiện chuỗi các hoạt động học trong bài học và kĩ thuật dạy học thực hiện trong các hoạt động.

a HĐ khởi động:

- Phương pháp: nêu tình huống và giải quyết vấn đề

- Kĩ thuật: Kĩ thuật đặt câu hỏi

b HĐ hình thành kiến thức mới

Phân biệt từ ngữ nghĩa rộng và từ ngữ nghĩa hẹp

- Phương pháp:

+ Dạy học theo dự án, dạy học theo nhóm

+ Nêu vấn đề, giải quyết vấn đề

Trang 20

Kĩ thuật công đoạn

d HĐ vận dụng :

- Phương pháp :

Đàm thoại, nêu và giải quyết vấn đề

- Kĩ thuật : Kĩ thuật đặt câu hỏi

e HĐ tìm tòi, sáng tạo :

- Phương pháp : Đàm thoại, nêu vấn đề

- Kĩ thuật : Kĩ thuật đặt câu hỏi

2 Tổ chức các hoạt động:

HĐ 1 HĐ khởi động ( 3 p)

1 Mục tiêu:

- Tạo tâm thế hứng thú cho HS

- Kích thích HS tìm hiểu nghĩa của từ trong hệ thống từ vựng tiếng việt

2 Phương thức thực hiện :

- HĐ nhóm

3 Sản phẩm hoạt đông : phiếu học tập của nhóm

4 Phương án kiểm tra , đánh giá

- HS nhận xét, đánh giá, bổ sung

- GV đánh giá

5 Tiến trình hoạt động :

- * Nhiệm vụ: HS theo dõi đoạn video và thực hiện yêu cầu của GV.

* Phương thức thực hiện: HĐ cá nhân, HĐ cả lớp.

* Yêu cầu sản phẩm: HS suy nghĩ trả lời.

- GV yêu cầu ? chỉ ra các từ ngữ có liên quan với nhau về nghĩa

- HS tiếp nhận nhiệm vụ : Hđ trao đổi nhóm

* Thực hiện nhiệm vụ

- HS trao đổi nhóm tìm các từ có liên quan với nhau về nghĩa

- GV giao nhiệm vụ cho các nhóm

-Dự kiến sản phẩm: Các từ nghệ thuật , hội họa, âm nhạc, văn học, điêu khắc

* Báo cáo kết quả

Trang 21

- Đại diện các nhóm báo cáo kết quả thảo luận

* Đánh giá sản phẩm:

- HS đánh giá, nhận xét, bổ sung

- GV nhận xét.đánh giá

-> GV dẫn dắt vào bài mới :

GV dẫn dắt vào bài : Các em ạ, trong đoạn văn trên có những từ nghĩa rất rộng, nóbao hàm nghĩa của các từ khác và có những từ nghĩa hẹp được từ khác bao hàm.Vậy thế nào là từ nghĩa rộng và nghĩa hẹp…cô trò ta sẽ đi vào tìm hiểu qua bài họcngày hôm nay

B HĐ hình thành kiến thức: (20phút)

Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung ghi bảng

Hoạt động : KN từ nghĩa rộng, từ

nghĩa hẹp.

1 Mục tiêu : Giúp cho HS nắm được

thế nào là từ nghĩa rộng, từ nghĩa

* Chuyển giao nhiệm vụ:

- GV yêu cầu các nhóm và cá nhân HS

trả lời các câu hỏi sau:

? Nghĩa của từ “động vật” rộng hơn hay

hẹp hơn nghĩa của các từ “ thú, chim,

cá”? Vì sao?

? Nghĩa của những từ “ thú, chim, cá”

rộng hơn nghĩa của những từ nào? Hẹp

hơn nghĩa của những từ nào?

? Nghĩa của từ “ thú” rộng hơn hay hẹp

I.Từ ngữ nghĩa rộng, từ ngữ nghĩa hẹp.

1 Ví dụ

Trang 22

Voi, hươu

Rô, thu

Tu hú, sáo

hơn nghĩa của các từ: voi ,hươu

? Nghĩa của từ “chim”rộng hơn hay hẹp

hơn nghĩa của các từ : tu hú, sáo

? Nghĩa của từ”cá”rộng hơn hay hẹp hơn

nghĩa của các từ: cá rô, cá thu

? Vì sao em biết được nghĩa của cá từ :thú

, chim , cá rộng hơn nghĩa của các từ voi,

hươu, tu hú, sáo, cá rô, cá thu

? vẽ sơ đồ cho các từ trên

- HS tiếp nhận nhiệm vụ

* Thực hiện nhiệm vụ:

- HS HĐ cá nhân, HĐ nhóm thảo luận trả

lời các câu hỏi trên

- GV quan sát và giao nhiệm vụ cho từng

bao hàm nghĩa của 3 từ : thú, chim, cá

-Nghĩa của từ “thú”rộng hơn nghĩa của

* Báo cáo kết quả

- Đại diện các nhóm báo cáo kết quả thảo

3 Ghi nhớ (SGK).

II Luyện tập

1 Bài tập 1

Trang 23

C Hoạt động luyện tập.(15 phút)

1 Mục tiêu: Giúp HS vận dụng kiến thức

đã học về cấp độkhái quát nghĩa của từ để

- Các nhóm trao đổi , thảo luận , ghi kết

quả vào phiếu học tập

áo sơ mi)

b)

Vũ khí

2 Bài tập 2.

Trang 24

Súng

( súng trường,

đại bác )

Bom( bom bi,bom ba càng )

* Báo cáo kết quả:

- Đại diện các nhóm báo cáo sản phẩm

* Đánh giá kết quả:

- Các nhóm nhận xét, đánh giá, bổ sung

-GV nhận xét, đánh giá

- GV chốt kiến thức bài tập 1

1 Mục tiêu: Giúp HS vận dụng kiến thức

đã học về cấp độkhái quát nghĩa của từ để

- Các nhóm trao đổi , thảo luận , ghi kết

quả vào phiếu học tập

* Báo cáo kết quả:

- Đại diện các nhóm báo cáo sản phẩm

* Đánh giá kết quả:

3 Bài tập 4.

Trang 25

- Các nhóm nhận xét, đánh giá, bổ sung-GV nhận xét, đánh giá

- GV chốt kiến thức bài tập 2

1 Mục tiêu: Giúp HS vận dụng kiến thức

đã học về cấp độkhái quát nghĩa của từ đểtìm từ ngữ không thuộc phạm vi mỗinhóm

* Báo cáo kết quả:

- Đại diện các nhóm báo cáo sản phẩm

* Đánh giá kết quả:

- Các nhóm nhận xét, đánh giá, bổ sung-GV nhận xét, đánh giá

- GV chốt kiến thức bài tập 4

D Hoạt động vận dụng (5 phút)

Mục tiêu: Giúp HS vận dụng kiến thức

đã học về cấp độkhái quát nghĩa của từ đểvận dụng trong giao tiếp, trong cuộc sống

2 Phương thức thực hiện:HĐ cá nhân

3 Sản phẩm hoạt động : câu trả lời của

Trang 26

“ Trong đầm gì đẹp bằng sen

Lá xanh, bông trắng , lại chen nhị vàng

Nhị vàng , bông trắng, lá xanh

Gần bùn mà chẳng hôi tanh mùi bùn.”

? Cho các từ : lúa nếp, ngũ cốc, lúa tẻ,

lúa, tám thơm Hãy xác định mối quan hệ

về nghĩa của các từ trên

* Báo cáo kết quả:

- HS trả lời câu hỏi

* Đánh giá kết quả:

- HS khác nhận xét, đánh giá, bổ sung-GV nhận xét, đánh giá

- GV chốt kiến thức bài tập

E Hoạt động tìm tòi, mở rộng (2p)

1 Mục tiêu: Giúp HS vận dụng kiến thức

đã học về cấp độkhái quát nghĩa của từtìm tòi, sưu tầm những đoạn văn trong cácvăn bản đã học có sử dụng cấp độ kháiquát nghĩa của từ

2 Phương thức thực hiện:HĐ cá nhân

Trang 27

3 Sản phẩm hoạt động : đoạn văn mà HS

* Chuyển giao nhiệm vụ:

- GV : sưu tầm các đoạn văn, bài thơ có

sử dụng cấp độ khái quát nghãi của từ ngữ

- Nắm được chủ đề của văn bản, tính thống nhất về chủ đề của văn bản

- Những thể hiện của chủ đề trong một văn bản

2 Kỹ năng.

- Đọc hiểu và có khả năng bao quát toàn bộ văn bản

- Trình bày một văn bản (nói ,viết )thống nhất về chủ đề

- Biết viết một văn bản đảm bảo tính thống nhất về chủ đề, biết xác định và duytrì đối tượng trình bày, chọn lựa, sắp xếp các phần sao cho văn bản tập trungnêu bật ý kiến, cảm xúc của mình

3.Thái độ : - Giáo dục cho HS tình cảm yêu mến nền văn học của dân tộc.

4 Năng lực

Trang 28

- Phát triển cho HS năng lực sáng tạo, tạo lập văn bản

II Chuẩn bị.

1 Chuẩn bị của giáo viên:

- Kế hoạch bài học

- Học liệu: Phiếu học tập , bảng phụ

2 Chuẩn bị của học sinh :

- Nội dung kiến thức đã chuẩn bị ở nhà

- Phiếu học tập

III Tiến trình tở chức hoạt động dạy và học

1 Mô tả phương pháp thực hiện chuỗi các hoạt động học trong bài học và kĩ thuật dạy học thực hiện trong các hoạt động.

a HĐ khởi động:

- Phương pháp: nêu tình huống và giải quyết vấn đề

- Kĩ thuật: Kĩ thuật đặt câu hỏi

b HĐ hình thành kiến thức mới

Xác định chủ đề trong văn bản và tính thống nhất về chủ đề của văn bản

- Phương pháp:

+ Dạy học theo dự án, dạy học theo nhóm

+ Nêu vấn đề, giải quyết vấn đề

Đàm thoại, nêu và giải quyết vấn đề

- Kĩ thuật : Kĩ thuật đặt câu hỏi

e HĐ tìm tòi, sáng tạo :

- Phương pháp : Đàm thoại, nêu vấn đề

- Kĩ thuật : Kĩ thuật đặt câu hỏi

2 Tổ chức các hoạt động:

Trang 29

HĐ khởi động ( 3 phút)

1 Mục tiêu:

- Tạo tâm thế hứng thú cho HS

- Giúp HS biết xác định chủ đề trong văn bản

HS tiếp nhận bằng cách theo dõi đoạn văn và thực hiện yêu cầu của GV

* Thực hiện nhiệm vụ

- HS : HĐ nhóm , HĐ cả lớp.

- GV : Quan sát nhắc nhở các nhóm ghi kết quả hđ vào phiếu học tập

- Dự kiến sản phẩm : Đoạn văn trên đã nói lên về niềm hạnh phúc , sung sướng của nhân vật tôi khi được nằm trong lòng mẹ

* Báo cáo kết quả

- Các nhóm báo cáo kết quả hoạt động của nhóm

* Đánh giá kết quả :

- Các nhóm đánh giá, nhận xét, bổ sung

Trang 30

- GV nhận xét, đánh giá

->Gv dẫn dắt vào bài mới : Như chúng ta đã biết, chủ đề của VB là điểm tựa, là

vđ chính mà VB biểu đạt Tính thống nhất về chủ đề của VB là một trong nhữngđặc trưng quan trọng tạo nên VB, phân biệt VB với những câu hỗn độn, vớinhững chuỗi bất thường về nghĩa Một VB không mạch lạc và không có tính liênkết là VB không đảm bảo tính thống nhất về chủ đề Để hiểu rõ hơn vđ này,chúng ta cùng tìm hiểu bài học hôm nay

Hoạt động 1: chủ đề của văn bản

(10 phút)

1 Mục tiêu: Giúp cho HS nắm được chủ đề

là gì và hình thành cho HS khái niệm về

* Chuyển giao nhiệm vụ

- GV yêu cầu cá nhân và các nhóm nghe câu

hỏi để trao đổi , thảo luận

+ Tác giả nhớ lại những kỉ niệm sâu sắc nào

về thời thơ ấu của mình? Sự hồi tưởng ấy gợi

lên những ấn tượng gì trong lòng tác giả?

+ Hãy nêu chủ đề của văn bản này?

- HS tiếp nhận nhiệm vụ: Nghe kĩ câu hỏi và

suy nghĩ , trao đổi thảo luận câu trả lời

Trang 31

theo nhóm để trả lời các câu hỏi trên

- GV quan sát, nhắc nhở ý thức thảo luận của

các nhóm

* Báo cáo kết quả

- Cá nhân HS trả lời câu hỏi

- Đại diện các nhóm trình bày kết quả thảo

luận nhóm

- Dự kiến trả Lời:

- Cứ vào thời điểm cuối thu, các em nhỏ rụt rè

nép dưới nón mẹ

- Kỉ niệm khi đi trên đường

- Kỉ niệm khi đứng trong sân trường,trước cửa

lớp khi nghe gọi tên

- Kỉ niệm khi ngồi trong lớp…

-> Gợi tâm trạng hồi hộp, bỡ ngỡ, cảm động

nhưng có phần sung sướng hạnh phúc

* Chủ đề: Tâm trạng hồi hộp, cảm giác ngỡ

ngàng, niềm hạnh phúc của tác giả trong ngày

đầu tiên đi học

* Đánh giá kết quả :

-HS và các nhóm đánh giá nhận xét , bổ sung

- GV nhận xét , đánh giá

- GV chốt kiến thức và ghi bảng

Những vấn đề trên đây chính là chủ đề của văn

bản Tôi đi học Đối tượng được nói đến ở đây

là nhân vật tôi – Người đi học; và vấn đề chính

được biểu đạt là những kỉ niệm xưa – buổi tựu

trường đầu tiên

Trang 32

- Câu trả lời của cá nhân HS

* Chuyển giao nhiệm vụ

- GV yêu cầu cá nhân và các nhóm nghe câu

hỏi để trao đổi , thảo luận

? Căn cứ vào đâu em biết văn bản : “ Tôi đi

học” nói lên những kỉ niệm của tác giả về buổi

tựu trường?

? Hãy tìm các từ ngữ chứng tỏ tâm trạng hồi

hộp, bỡ ngỡ đó in sâu vào lòng nhân vật tôi

suốt cuộc đời ?

? Tìm các từ ngữ, chi tiết nêu bật cảm giác mới

lạ xen lẫn bỡ ngỡ của nhân vật tôi?

? Vai trò của các chi tiết, từ ngữ vừa tìm được

là gì?

- HS tiếp nhận nhiệm vụ: Nghe kĩ câu hỏi và

suy nghĩ , trao đổi thảo luận câu trả lời

* Thực hiện nhiệm vụ:

- HS làm việc cá nhân và trao đổi thảo luận

theo nhóm để trả lời các câu hỏi trên

- GV quan sát, nhắc nhở ý thức thảo luận của

- Nhan đề: câu chuyện nói về : Tôi đi học Đại

từ “tôi” được nhắc lại nhiều lần

- Các câu nhắc đến kỉ niệm của buổi tựu

trường đầu tiên:

+ Hôm nay tôi đi học

+ Hằng năm cứ vào cuối thu…

hồn của tác phẩm

II Tính thống nhất về chủ đề của văn bản.

1 VD: V ăn bản : Tôi đi học.

2 Nhận xét

-VB có tính thống nhất về chủ

đề khi biểu đạt chủ đề xácđịnh ,không xa rời hay lạc sangchủ đề khác

- Các phương diện thể hiện:nhan đề, lời đề từ (nếu có), từngữ hình tượng, giọng điệu(thơ), cốt truyện, nhan vật, diễnbiến… tạo thành một chỉnhthể

- Để viết một văn bản đảm bảotính thống nhất về chủ đề, cần

Trang 33

+ Tôi quên thế nào được…

+ Hai quyển vở mới………

- Từ ngữ: cứ đến, quên thế nào được……

- Chi tiết: con đường quen đi lại lắm lần nhưng

lần này tự nhiên thấy lạ; trương Mĩ Lý trông

vừa xinh xắn vừa oai nghiêm ; một người bạn

tôi chưa hề quen biết nhưng không hề xa lạ

chút nào,

=> Vai trò : Toàn bộ nhan đề, nội dung, chi tiết,

từ ngữ trong văn bản đều tập trung khắc hoạ,

tô đậm, làm nổi bật chủ đề của văn bản (những

kỉ niệm của tác giả về buổi tựu trường)

- GV nêu câu hỏi cho HS và nhiệm vụ của các

nhóm trả lời theo các câu hỏi sau:

? VB viết về đối tượng nào, vấn đề gì

? Các đv trình bày đối tượng, vấn đề theo một

xác lập hệ thống ý cụ thể ,sắpxếp và diễn đạt những ý đó chohợp với chủ đề đã xác định

* Ghi nhớ ( SGK) III Luyện tập Bài tập 1.

Trang 34

thứ tự nào? Có thể thay đổi được thứ tự này

không? Vì sao?

? Chủ đề của VB? Tìm các từ ngữ, câu tiêu

biểu thể hiện chủ đề của VB

- HS tiếp nhận nhiệm vụ: Nghe kĩ câu hỏi và

suy nghĩ , trao đổi thảo luận câu trả lời

* Thực hiện nhiệm vụ:

- HS làm việc cá nhân và trao đổi thảo luận

theo nhóm để trả lời các câu hỏi trên

- GV quan sát, nhắc nhở ý thức thảo luận của

các nhóm

* Báo cáo kết quả

- Hs trả lời cá nhân các câu hỏi trên

- Các nhóm trình bày kết quả thảo luận nhóm

- Dự kiến trả lời :

- Văn bản viết về rừng cọ quê hương

- Văn bản đã trình bày đối tượng: đi từ miêu tả

cây cọ -> tác dụng của nó trong đời sống con

người

- Không thể thay đổi cách sắp xếp này được vì

cách sắp xếp ấy mới phù hợp được kiểu bài

biểu cảm, phù hợp với dòng cảm xúc của tác

- Hs thảo luận nhóm để tìm ý nào đã làm

cho bìa viết lạc đề

- Sửa lại:

+ cứ mùa thu về, mỗi lần thấycác em nhỏ núp dưới nón mẹlần đầu tiên đến trường, lòng lạináo nức, rộn rã,

+ Cảm thấy con đường làngvốn quen đi lại lắm lần tự nhiênthấy lạ, cảnh vật đều thay đổi

Trang 35

- Hs thảo luận nhóm để tìm ý nào đã làm

cho bìa viết lạc đề

1 Mục tiêu: Giúp cho HS vận dụng kiến thức

đã học để vận dụng khi làm văn, viết văn bản

* Chuyển giao nhiệm vụ

- GV nêu câu hỏi cho HS và nhiệm vụ của các

nhóm trả lời theo câu hỏi sau:

? Viết một đoạn văn ngắn khoảng 7-10 câu

với chủ đề quê hương

- HS tiếp nhận nhiệm vụ: Nghe kĩ câu hỏi và

suy nghĩ , trao đổi thảo luận câu trả lời

* Thực hiện nhiệm vụ:

- HS làm việc cá nhân và trao đổi thảo luận

theo nhóm để trả lời các câu hỏi trên

- GV quan sát, nhắc nhở ý thức thảo luận của

các nhóm

* Báo cáo kết quả

- Các nhóm trình bày đoạn văn theo yêu cầu

* Đánh giá kết quả :

- Các nhóm đánh giá nhận xét chéo , bổ sung

E Hoạt động tìm tòi và mở rộng

+ muốn tự cố gắng thử sứcmang sách vở

+ cảm thấy ngổi trường vốn qualại nhiều lần cũng có nhiều biếnđổi

+ cảm thấy gần gũi, thânthương đối với lớp học, với bạnmới

Trang 36

(2 phỳt)

* Mục tiờu : HS mở rộng kiến thức đó học

* Nhiệm vụ : Về nhà tỡm hiểu

* Phương thức hoạt động: cỏ nhõn

* Yờu cầu sản phẩm: cõu trả lời của HS

trong vở ghi

* Cỏch tiến hành:

1 GV chuyển giao nhiệm vụ cho HS:

? Xỏc định chủ đố của văn bản Tiếng gà trưa

của Xuõn Quỳnh và chỉ rừ tớnh thống nhất về

chủ đề trong bài thơ đú

2 HS tiếp nhậnvà thực hiện nhiệm vụ

- Đọc yờu cầu cõu hỏi

- Khỏi niệm thể loại hồi kớ

- Cốt truyện, nhõn vật, sự kiờn trong đoạn trớch “Trong lũng mẹ”

- Ngôn ngữ kể chuyệnthể hiện niềm khao khát tình cảm ruộtthịt cháy bỏng của nhân vật

- Biết căm ghét ngững thành kiếncổ hủ, nhỏ nhen, độc áckhông thể làm khô héotình cảm ruột thịt sâu năng, thiêngliêng

Trang 37

3 Thái độ:

- Giáo dục cho HS tình cảm gia đình, tình mẫu tử sâu nặng

- Phê phán hủ tục phong kiến lạc hậu, hà khắc

4 Năng lực: Phát triển các năng lực như:

+ Năng lực chung: Năng lực giải quyết vấn đề, năng lực sáng tạo, năng lực sử dụngngôn ngữ, năng lực hợp tác,…

+ Năng lực chuyên biệt: Năng lực nghe, nói, đọc, viết, tạo lập văn bản

II Chuẩn bị:

1 GV: Lập kế hoạch dạy học, tài liệu, hình ảnh mẹ con, phiếu học tập.

2 HS: Nghiên cứu bài học, chuẩn bị sản phẩm theo sự phân công.

III Tổ chức các hoạt động.

1 Mô tả phương pháp thực hiện chuỗi các hoạt động học trong bài học và kĩ thuật dạy học thực hiện trong các hoạt động.

a HĐ khởi động:

- Phương pháp: Đàm thoại, nêu và giải quyết vấn đề

- Kĩ thuật: Kĩ thuật đặt câu hỏi

- Phương pháp: Đàm thoại, dạy học nhóm, nêu và giải quyết vấn đề

- Kĩ thuật: Kĩ thuật đặt câu hỏi, chia nhóm

- Phương pháp: Đàm thoại, nêu vấn đề

- Kĩ thuật: Kĩ thuật đặt câu hỏi

d HĐ vận dụng :

- Phương pháp : Đàm thoại, nêu và giải quyết vấn đề

- Kĩ thuật : Kĩ thuật đặt câu hỏi

e HĐ tìm tòi, sáng tạo :

- Phương pháp : Đàm thoại, nêu vấn đề

- Kĩ thuật : Kĩ thuật đặt câu hỏi

2 Tổ chức các hoạt động:

HĐ 1 HĐ khởi động:

Trang 38

* Mục tiêu:

- Tạo tâm thế hứng thú cho HS

- Kích thích HS tìm hiểu về tình mẹ con sâu nặng trong hoàn cảnh xa mẹ của béHồng

* Nhiệm vụ: HS theo câu hỏi và thực hiện yêu cầu của GV.

* Phương thức thực hiện: HĐ cá nhân, HĐ cả lớp.

* Yêu cầu sản phẩm: HS suy nghĩ trả lời.

* Cách tiến hành:

- GV chuyển giao nhiệm vụ:

? Hãy kể tên một số tác phẩm, hoặc đọc một đoạn thơ mà em biết nói về tình cảmgia đình, tình mẹ con

-Dự kiến TL: “ Bức tranh của em gái tôi” - Tạ Duy Anh) (Tình anh em trong giađình)

“ Những ngôi sao thức ngoài kia suốt đời (Ca ngợi tình mẹ)

(Trần Quốc Minh)

HĐ2 Hình thành kiến thức

*GV giới thiệu bài:

* Mục tiêu: Giúp HS nắm được những nét cơ bản về

tác giả Nguyên Hồng và văn bản Trong lòng mẹ.

* Nhiệm vụ: HS tìm hiểu ở nhà.

* Phương thức thực hiện: trình bày dự án, hoạt động

chung, hoạt động cá nhân

* Yêu cầu sản phẩm: Kết quả hoạt động bằng phiếu

học tập, câu trả lời của HS

- Cho hs xem ch©n dung t¸c gi¶ Nguyªn

Hång Cuèn håi ký-tù truyÖn “Nh÷ng ngµy

th¬ Êu” vµ nãi lêi dÉn.

2.HS tiếp nhận và thực hiện nhiệm vụ: trình bày theo

1.T¸c gi¶:

2.V¨n b¶n:

a XuÊt xø:

b §äc, chóthÝch, bè côc

* §äc

* Chó thÝch

* Bè côc

Trang 39

gì về thể hồi ký?

- Là tập hồi ký viết về tuổi thơ cay đắng của tác giả Tác phẩm gồm 9 chơng.

đã xẩy ra trong cuộc đời một con ngời cụthể, thờng là tác giả

- Đoạn trích thuộc chơng 4 của tác phẩm.

- Hớng dẫn hs đọc chậm, sâu lắng để thể hiện cảm xúc tâm trạng của nhân vật.

1 GV chuyển giao nhiệm vụ:

+ Ngụi kể: ngụi số1 xưng “tụi”, làm cho cõu chuyện

kể khỏch quan, tin cậy, bộc lộ rừ cảm xỳc, tõm trạngcủa người kể chuyện

+ cú hai tỡnh huống truyện: Bộ Hồng núi chuyện với

bà cụ, bộ hồng gặp mẹ í nghĩa: thể hiện rừ thỏi độcảm xỳc của nhõn vật với từng người thõn trong giađỡnh và quan điểm, hành động của nhõn vật

- GV chốt :

? Túm tắt?

- HS túm tắt.

- GV chốt: Bộ Hồng đó bỏ chiếc mũ trắng quấn

băng đen trờn đầu vỡ sắp đến ngày giỗ đoạn tang

bố Một hụm bà cụ gọi Hồng và bảo em cú muốn vào Thanh húa thăm mẹ khụng?

Bộ Hồng toan trả lời “cú” vỡ gần một năm dũng em phải

Trang 40

sống xa mẹ và phải sống trong sự ghẻ lạnh của họ hàng

bờn nội.Nhưng nhận ra sự cay độc và tõm địa xấu của

cụ Hồng cỳi đầu khụng đỏp, trong lũng em rất nhớ mẹ

và mong được gặp mẹ Thế rồi đến ngày giỗ bố mẹ

Hồng cũng về Tan học thoỏng nhỡn từ xa em đó thấy

người ngồi trờn xe giống mẹ, em bối rối gọi mẹ ơi! Xe

chầm chậm em được gặp mẹ , được mẹ ụm trong lũng

em cảm thấy hơi ấm của mẹ mơn man khắp da thịt, cõu

núi của cụ lại văng vẳng bờn tại em nhưng lại tan biến

Đoạn 1: Từ đầu đến” và mày cũng cũn phải cú họ,

cú hàng, người ta hỏi đến chứ”: Tõm địa độc ỏc

* Mục tiờu: Giỳp học sinh tỡm hiểu về tớnh cỏch và

tõm dịa xấu xa của nhõn vật bà cụ

* Nhiệm vụ: HS thực hiện yờu cầu của GV.

* Phương thức thực hiện: HĐ chung, Thảo luận

b Chỉ ra những đặc sắc nghệ thuật cú trong đoạn

truyện? Để nờu bật bản chất của bà cụ T/g đó sd

BPNT gỡ ?

c Cảm nhận của em về nhõn vật bà cụ?

2.HS tiếp nhận và thực hiện nhiệm vụ:

II//Đọc hiểu văn bản

1 Nhân vật bàcô trong cuộc

đối thoại với chú

bé Hồng

-> NT: tương phản, sosỏnh, biểu cảm trực

Ngày đăng: 25/10/2020, 06:07

TỪ KHÓA LIÊN QUAN

TÀI LIỆU CÙNG NGƯỜI DÙNG

TÀI LIỆU LIÊN QUAN

🧩 Sản phẩm bạn có thể quan tâm

w