Trong bài thơ “Tây Tiến”, Quang Dũng đã khắc họa thành công bức tranh thiên nhiên Tây Bắc gắn liền với kỉ niệm về chặng đường hành quân của người lính

Nhìn về thơ ca Việt Nam thời kì kháng chiến chống thực dân Pháp, ta ngỡ ngàng vì chính cuộc trường chinh máu lửa ấy đã hun đúc nên hình tượng người lính Vệ quốc hào hùng, hiên ngang, chói ngời lí tưởng cao đẹp! Khác với người lính cụ Hồ trong bài thơ “Cá nước” của Tố Hữu, người trai “chưa trắng nợ anh hùng” trong bài thơ “Ngày về” của Chính Hữu hay anh bộ đội “xuất kích” trong bài thơ “Bên kia sông Đuống” của Hoàng Cầm… trong bài thơ “Tây Tiến” của Quang Dũng lại hiện lên hình tượng người lính kiêu dũng với những nét mới lạ, sự lẫm liệt hòa lẫn với chất hào hoa, đa tình. “Tây Tiến” – bài thơ tiêu biểu cho đời thơ Quang Dũng, minh chứng cho hồn thơ lãng mạn, phóng khoáng và tài hoa của nhà thơ. Trong bài thơ “Tây Tiến”, Quang Dũng đã khắc họa thành công bức tranh thiên nhiên Tây Bắc gắn liền với kỉ niệm về chặng đường hành quân của người lính, đồng thời gợi về những kí ức đẹp trong đêm liên hoan văn nghệ ấm tình quân dân. Bài thơ mang dấu ấn của cảm hứng lãng mạn!

Đ  BÀI: Trong bài th  “Tây Ti n”, Quang Dũng đã kh c h a thành công b c tranhỀ ơ ế ắ ọ ứ   thiên nhiên Tây B c g n li n v i k  ni m v  ch ng đắ ắ ề ớ ỉ ệ ề ặ ường hành quân c a ngủ ười  lính

Bài văn m uẫ

Nhìn v  th  ca Vi t Nam th i kì kháng chi n ch ng th c dân Pháp, ta ng  ngàng vì chínhề ơ ệ ờ ế ố ự ỡ  

cu c trộ ường chinh máu l a  y đã hun đúc nên hình tử ấ ượng người lính V  qu c hào hùng,ệ ố   hiên ngang, chói ng i lí tờ ưởng cao đ p! Khác v i ngẹ ớ ười lính c  H  trong bài th  “Cáụ ồ ơ  

nước” c a T  H u, ngủ ố ữ ười trai “ch a tr ng n  anh hùng” trong bài th  “Ngày v ” c aư ắ ợ ơ ề ủ   Chính H u hay anh b  đ i “xu t kích” trong bài th  “Bên kia sông Đu ng” c a Hoàngữ ộ ộ ấ ơ ố ủ  

C m… trong bài th  “Tây Ti n” c a Quang Dũng l i hi n lên hình tầ ơ ế ủ ạ ệ ượng người lính kiêu  dũng v i nh ng nét m i l , s  l m li t hòa l n v i ch t hào hoa, đa tình. “Tây Ti n” – bàiớ ữ ớ ạ ự ẫ ệ ẫ ớ ấ ế  

th  tiêu bi u cho đ i th  Quang Dũng, minh ch ng cho h n th  lãng m n, phóng khoángơ ể ờ ơ ứ ồ ơ ạ  

và tài hoa c a nhà th  Trong bài th  “Tây Ti n”, Quang Dũng đã kh c h a thành côngủ ơ ơ ế ắ ọ  

b c tranh thiên nhiên Tây B c g n li n v i k  ni m v  ch ng đứ ắ ắ ề ớ ỉ ệ ề ặ ường hành quân c a ngủ ườ  i lính, đ ng th i g i v  nh ng kí  c đ p trong đêm liên hoan văn ngh   m tình quân dân.ồ ờ ợ ề ữ ứ ẹ ệ ấ   Bài th  mang d u  n c a c m h ng lãng m n!ơ ấ ấ ủ ả ứ ạ

Quang Dũng không vi t bài th  “Tây Ti n” trong nh ng ngày tháng cùng đoàn quân Tâyế ơ ế ữ  

Ti n dãi d u m a n ng trên chi n trế ầ ư ắ ế ường mi n Tây mà ông đ t bút vi t b n th o bài thề ặ ế ả ả ơ  khi ông đã xa r i đoàn quân Tây Ti n. C  bài th  là m t dòng h i tờ ế ả ơ ộ ồ ưởng không ng t quãngắ  

v  thiên nhiên Tây B c n i in h n v t chân c a đoàn binh đi qua, v  kho nh kh c nghề ắ ơ ằ ế ủ ề ả ắ ỉ 

ng i giao l u văn ngh  cùng đ ng bào, v  s  hi sinh bi tráng c a đ ng đ i. Đó là nh ng kơ ư ệ ồ ề ự ủ ồ ộ ữ ỉ 

ni m không th  nào v i trong tâm trí Quang Dũng, b y gi  tr  nên tệ ể ơ ấ ờ ở ươi nguyên, lung linh 

s ng d y trên trang th  B ng ngôn t  ngh  thu t, Quang Dũng đã xây d ng nh ng hìnhố ậ ơ ằ ừ ệ ậ ự ữ  

tượng ngh  thu t tuy t đ p: hình tệ ậ ệ ẹ ượng thiên nhiên, hình tượng người lính – khi n m iế ọ  

th  hi n lên y nh  th t, b c l  linh h n, th n thái c a hi n th c run r y, ph p ph ngứ ệ ư ậ ộ ộ ồ ầ ủ ệ ự ẩ ậ ồ  

bi n hóa.ế

Nhà th  Sóng H ng t ng cho r ng: “Th  là nh c, là h a, là ch m kh c theo m t cáchơ ồ ừ ằ ơ ạ ọ ạ ắ ộ  

riêng”. Đúng là nh  v y! Bút pháp “Thi trung h u h a” quen thu c trong th  ca c  đi nư ậ ữ ọ ộ ơ ổ ể  

b y gi  đấ ờ ược Quang Dũng v n d ng đ  v  ra trậ ụ ể ẽ ước m t ngắ ườ ọi đ c b c tranh thiên nhiênứ   núi r ng Tây B c. “Tây Ti n” là h a! Tây B c khi đi vào trong th  Quang Dũng v n giừ ắ ế ọ ắ ơ ẫ ữ 

được ch t hoang s , hùng vĩ, hi m tr  muôn đ i:ấ ơ ể ở ờ

D c lên khúc khu u d c thăm th m ố ỷ ố ẳ Heo hút c n mây súng ng i tr i ồ ử ờ Ngàn th ướ c lên cao ngàn th ướ c xu ng ố Nhà ai Pha Luông m a xa kh i ư ơ

Xa r i m t th i Tây Ti n, Quang Dũng – ngồ ộ ờ ế ười lính năm nào làm sao mà quên được cung 

đường chi n đ u mà ông và đ ng đ i đã t ng đi qua? Làm sao có th  quên nh ng thángế ấ ồ ộ ừ ể ữ   ngày gian nan, v t v  chinh ph c thiên nhiên, trong lòng ngùn ng t ng n l a yêu nấ ả ụ ụ ọ ử ướ  c, lòng căm thù, tinh th n “Nh t kh  b t ph c hoàn” (M t đi không tr  l i)? Nh ng chàngầ ấ ứ ấ ụ ộ ở ạ ữ   trai tr  ph n đông là thanh niên trí th c Hà Thành, đang ng i trên gh  nhà trẻ ầ ứ ồ ế ường b ngỗ   nghe ti ng g i c a quê hế ọ ủ ương, t  nguy n d n thân vào cu c hành binh máu l a. Tay c mự ệ ấ ộ ử ầ   bút gi  đây c m súng. Chân t ng đi trên con đờ ầ ừ ường b ng ph ng r p màu c  Th  đô nghìnằ ẳ ợ ờ ủ   năm văn hi n nay ph i leo lên d c cao “khúc khu u” g p gh nh. Quang Dũng đã d ng lênế ả ố ỷ ậ ề ự   hình  nh nh ng con d c Tây B c quanh co, hi m tr  T  láy “thăm th m” giàu giá tr  t oả ữ ố ắ ể ở ừ ẳ ị ạ   hình, di n t  chi u kích không gian mà th p thoáng đ ng sau là s  nh c nh n, gian khễ ả ề ấ ằ ự ọ ằ ổ 

c a ngủ ười lính Tây Ti n. Dòng th  “Heo hút c n mây súng ng i tr i” m  ra hai hình  nh,ế ơ ồ ử ờ ở ả  

m t là thiên nhiên mây mù giăng l i, mây b nh b ng trên đ nh núi, đ nh núi nh t nhòaộ ố ề ồ ỉ ỉ ạ   trong mây (“c n mây”); hai là bóng dáng ngồ ười lính Tây Ti n đang leo lên d c núi, h ngế ố ọ   súng ch ch lên t a h  nh  ch m c  đ nh tr i, qua cái nhìn lãng m n c a Quang Dũng đãế ự ồ ư ạ ả ỉ ờ ạ ủ  

tr  thành “súng ng i tr i”. Đ n dòng th  th  ba, câu ch  nh  đang b  b  đôi ra u n mìnhở ử ờ ế ơ ứ ữ ư ị ẻ ố   theo th  núi: “Ngàn thế ước lên cao, ngàn thước xu ng”. M t quãng đố ộ ường dài “ngàn 

thước”, h t lên cao r i l i đ  xu ng, chông chênh g p gh nh, th  h i ngế ồ ạ ổ ố ậ ề ử ỏ ườ ội b  hành sao  không kh i m t nhoài v t c n s c mình cho đỏ ệ ắ ạ ứ ược? Ti t tr i Tây B c đau d u dàng nhế ờ ắ ị ư 

ti t tr i Hà N i? Khí h u mi n núi kh c nghi t, l nh giá h n nhi u, nh ng c n m aế ờ ộ ậ ề ắ ệ ạ ơ ề ữ ơ ư  

tr ng tr i b t ch t đ n r i b t ch t đi. Khi Quang Dũng cùng đ ng đ i v a đ n b n Phaắ ờ ấ ợ ế ồ ấ ợ ồ ộ ừ ế ả   Luông thì c n m a  p đ n, l nh s t se. Hai ti ng “Nhà ai” nghe sao thân thơ ư ậ ế ạ ắ ế ương quá!  Trong th  ca, ngơ ười ta thường không ch  s  v t, hi n tỉ ự ậ ệ ượng thu c v  s  h u c a m tộ ề ở ữ ủ ộ  

người nào đó c  th  mà thụ ể ường dùng “ai” v a h i v a b c l  c m xúc (“Ti ng ai thaừ ỏ ừ ộ ộ ả ế   thi t bên c n”, “Nh  ai ti ng hát ân tình th y chung” – T  H u…). Trong t m m t ngế ồ ớ ế ủ ố ữ ầ ắ ườ  i lính, nh ng ngôi nhà đ ng bào đang b nh b ng trong bi n m a tr ng xóa. M t c nhữ ồ ề ồ ể ư ắ ộ ả  

tượng đ p đ , m   o mà kh c nghi t bi t ch ng nào. ẹ ẽ ờ ả ắ ệ ế ừ

Trong b n dòng th  này, hình tố ơ ượng người lính không xu t hi n tr c ti p mà th p thoángấ ệ ự ế ấ  

đ ng sau khung c nh thiên nhiên.  n tằ ả Ấ ượng v  ngề ười lính Tây Ti n trong đo n th  nàyế ạ ơ   không ph i là dáng v  mà là n i v t v  nh c nh n khi g ng mình đi trên con đả ẻ ỗ ấ ả ọ ằ ồ ường hi mể  

tr  Trên ch ng đở ặ ường gian kh  đó, có bi t bao ngổ ế ười đã ngã g c vì không còn chút s cụ ứ  

l c nào, b  l i hành trình dài và gi c m  phía trự ỏ ạ ấ ơ ước. Nh ng cũng có bao ngư ườ ỗ ự  i n  l c

vượt lên, súng trên tay, m t n y l a, hào khí ngút tr i. Nghĩ v  ch ng đắ ả ử ờ ề ặ ường nguy nan  y,ấ  

người lính năm nào sao không kh i xúc đ ng, xót xa?ỏ ộ

Theo dòng h i tồ ưởng, Quang Dũng đ a ta vào b u không khí  m áp c a đêm liên hoan vănư ầ ấ ủ   ngh   m tình quân dân. Trong th  ca th i kháng chi n, tình quân dân “cá nệ ấ ơ ờ ế ước” cũng là 

c m h ng chính cho sáng t o ngh  thu t. Sau ch ng đả ứ ạ ệ ậ ặ ường g p gh nh khúc khu u, sauậ ề ỷ   phút giây đ i m t v i quân thù, nh ng anh lính tr  có kho nh kh c l ng đ ng lòng mìnhố ặ ớ ữ ẻ ả ắ ắ ọ  

đ  r i ng  ng n, đ m say trể ồ ơ ẩ ắ ước vũ đi u man s  và âm nh c ng t ngào phệ ơ ạ ọ ương xa x  l :ứ ạ

Doanh tr i b ng lên h i đu c hoa ạ ừ ộ ố Kìa em xiêm áo t  bao gi ự ờ Khèn lên man đi u nàng e  p ệ ấ

Nh c v  Viên Chăn xây h n th ạ ề ồ ơ

Kí  c ngứ ười lính hướng v  đêm h i tr i có ánh đu c b p bùng, con ngề ộ ạ ố ậ ười ng t ngây trongấ   giai đi u cùng vóc dáng yêu ki u c a ngệ ề ủ ười thi u n  Ch  v i t  “b ng lên” thôi màế ữ ỉ ớ ừ ừ   không gian th  tr  nên lung linh, sáng r c l  thơ ở ự ạ ường. Hình  nh nh ng bó “đu c hoa” h pả ữ ố ợ  

l i thành “h i đu c hoa” th p sáng r ng hoang núi th m, sạ ộ ố ắ ừ ẳ ưở ấi  m lòng người sau nh ngữ  

tr c tr  hi m nguy. Dòng th  ti p theo g i t  c m xúc ng  ngàng c a ngắ ở ể ơ ế ợ ả ả ỡ ủ ười lính Tây 

Ti n trế ước v  đ p c a cô em xóm núi: “Kìa em xiêm áo t  bao gi ”. Đang ng m nhìn ánhẻ ẹ ủ ự ờ ắ   sáng “đu c hoa”, ngố ười lính Tây Ti n b t ng  trông th y s  xu t hi n c a ngế ấ ờ ấ ự ấ ệ ủ ười thi uế  

n  xuân thì “xiêm áo t  bao bao gi ”, xinh đ p và l ng l y nh  nh ng tiên n  gi a đêmữ ự ờ ẹ ộ ẫ ư ữ ữ ữ  

h i hoa đăng nào đó trong m  tộ ơ ưởng. Hai ti ng “Kìa em” nghe sao tha thi t quá! Ph iế ế ả   chăng nh ng lính  y xu t thân t  đ t Hà Thành, c t cách thanh l ch hào hoa, tr  trung, yêuữ ấ ấ ừ ấ ố ị ẻ  

đ i, yêu ngờ ười, vì th  mà th a lòng, sung sế ỏ ướng, say mê trước bóng hình ki u di m?!ề ễ  

Ti ng “Khèn” văng v ng, ngế ẳ ười thi u n  u n mình trong đi u Lăm Vông múa t ngế ữ ố ệ ặ  

nh ng ngữ ười lính, gieo vào lòng người nh ng hình  nh tữ ả ươi đ p khó có th  phai m ẹ ể ờ  

Dường nh  âm nh c đ  s c v ng vào “xây h n th ” trong tâm tư ạ ủ ứ ọ ồ ơ ưởng, nâng đ  gi c m ngỡ ấ ộ  

c a ngủ ười lính tr  hẻ ướng v  Viên Chăn xa xôi. ề

Không ph i ch    bài th  “Tây Ti n” Quang Dũng m i tái hi n xúc đ ng tình quân dân.ả ỉ ở ơ ế ớ ệ ộ   Trong bài th  “Nh ng làng đi qua”, vi t năm 1947, tình c m c a nhân dân đ i v i anh bơ ữ ế ả ủ ố ớ ộ 

đ i cũng độ ược Quang Dũng nh c đ n b ng t t c  t m lòng tri ân, trân tr ng:ắ ế ằ ấ ả ấ ọ

Bu ng chu i ti n quân em m i c t ồ ố ễ ớ ắ

Nh a cây còn tuôn nh  s a v t ự ư ữ ắ Khúc hát đ ng ca “V  qu c quân” ồ ệ ố

Cu i xóm trông theo v y m y l n ố ẫ ấ ầ

Nh ng   m i bài th , Quang Dũng l i có m t cách th  hi n hoàn toàn khác nhau.   đo nư ở ỗ ơ ạ ộ ể ệ Ở ạ  

th  này, m i v  đ p c a c nh v t, văn hóa và con ngơ ọ ẻ ẹ ủ ả ậ ười Tây B c đắ ược c m h n trả ồ ẻ  trung, lãng m n, đa tình c a nh ng anh lính tr  Tình quân dân keo s n đạ ủ ữ ẻ ơ ược Quang Dũng 

th  hi n th t xúc đ ng trong đêm liên hoan văn ngh   m áp nghĩa tình. Ch c ch n r ngể ệ ậ ộ ệ ấ ắ ắ ằ  

nh ng k  ni m này s  s ng mãi trong tâm h n ngữ ỉ ệ ẽ ố ồ ười lính, ti p thêm s c m nh cho các anhế ứ ạ   trên bước đường hành quân muôn d m nghìn trùng.ặ

M i đo n th  là m t nét v  khác nhau trong b c tranh mà thiên nhiên là phông n n, ngỗ ạ ơ ộ ẽ ứ ề ườ  i

lính Tây Ti n là nhân v t trung tâm hi n lên v i nh ng nét đ p đáng trân quý. M t Tâyế ậ ệ ớ ữ ẹ ộ  

B c hoang dã, hi m tr  th p thoáng bóng dáng ngắ ể ở ấ ười lính Tây Ti n v t ki t s c l c chinhế ắ ệ ứ ự  

ph c thiên nhiên nh ng không bao gi  b  cu c vì lý tụ ư ờ ỏ ộ ưởng cao đ p. M t Tây B c xinhẹ ộ ắ  

đ p, lãng m n,  m áp tình ngẹ ạ ấ ười, nh ng ngữ ười lính tr  trung, đa tình m  r ng lòng mìnhẻ ở ộ   đón nh n nh ng đi u tậ ữ ề ươ ẹi đ p. Quang Dũng đã g i nhi u h n t , không ch  làm hi n lênợ ề ơ ả ỉ ệ  

trước m t ngắ ườ ọi đ c khung c nh thiên nhiên núi r ng mi n Tây mà còn ghi l i cái h nả ừ ề ạ ồ  

c a c nh v t. C m h ng lãng m n là đ c đi m n i b t trong h n th  Quang Dũng. Đôiủ ả ậ ả ứ ạ ặ ể ổ ậ ồ ơ   khi th  ông chìm vào cái bi, l p t c Quang Dũng nâng cái bi b ng c m h ng lãng m n bayơ ậ ứ ằ ả ứ ạ  

b ng đ  hình tổ ể ượng th  tráng l , gi ng th  hào hùng, con ngơ ệ ọ ơ ười dũng c m, kì vĩ h n baoả ơ  

gi  h t. C m h ng lãng m n, nh t là ch t tr  tình Cách m ng là m t thành t  quan tr ngờ ế ả ứ ạ ấ ấ ữ ạ ộ ố ọ  

c a th  ca Cách m ng. Đ i s ng quân ngũ tuy gian nan, v t v  nh ng ngủ ơ ạ ờ ố ấ ả ư ười lính Tây 

Ti n v n vui, v n tr  trung, yêu đ i, n  l c hế ẫ ẫ ẻ ờ ỗ ự ướng v  phía trề ước. Ch t lãng m n c a bàiấ ạ ủ  

th  “Tây Ti n” giúp Quang Dũng kh ng đ nh v  đ p c a con ngơ ế ẳ ị ẻ ẹ ủ ười Vi t Nam m t th iệ ộ ờ  

đã qua: trong chi n tranh kh c li t, con ngế ố ệ ườ ẫi v n hiên ngang, vươ ớ ẻ ẹn t i v  đ p lí tưở  ng

và v  đ p cu c đ i. Đó là ngu n s c m nh tinh th n to l n giúp h  vẻ ẹ ộ ờ ồ ứ ạ ầ ớ ọ ượt qua th  tháchử  

c a chi n tranh. ủ ế

H n b y mơ ả ươi năm trôi qua, “Tây Ti n” c a Quang Dũng v n còn rung đ ng tâm h nế ủ ẫ ộ ồ  

ngườ ọi đ c. Âm hưởng c a bài th  v n văng v ng trong lòng ngủ ơ ẫ ẳ ười m i khi ng m nghĩ vỗ ẫ ề 

m t th i kháng chi n gian kh  mà hào hùng. Bài th  đã t c vào tâm tộ ờ ế ổ ơ ạ ưởng m i ngỗ ườ ứ  i b c

tượng đài b t t  v  ngấ ử ề ười lính Tây Ti n – nh ng ngế ữ ười đã t ng dâng hi n máu xừ ế ương vì 

lý tưởng cao đ p c a cu c đ i. Th  h  tr  Vi t Nam hôm nay l n lên trong b u khôngẹ ủ ộ ờ ế ệ ẻ ệ ớ ầ   khí thanh bình, được h c t p, phát tri n b n thân. Khói l a chi n trọ ậ ể ả ử ế ường, “gươm k  t nề ậ  

c  súng k  tay” ch  còn xu t hi n trong nh ng trang sách, qua l i k  c a nh ng ngổ ề ỉ ấ ệ ữ ờ ể ủ ữ ười đi  qua cu c chi n. Chúng ta bi t r ng đ  có độ ế ế ằ ể ược cu c s ng hôm nay, bi t bao ngộ ố ế ười đã đổ  máu xương gìn gi  t ng t c đ t thiêng liêng. V y nên, chúng ta hãy s ng sao cho tr n v nữ ừ ấ ấ ậ ố ọ ẹ   nghĩa tình, bi t  n th  h  cha anh, s ng nhi t thành, mai này l n lên làm tròn s  m nhế ơ ế ệ ố ệ ớ ứ ệ  

c a mình đ i v i quê hủ ố ớ ương x  s  Ôi T  qu c! Hai ti ng  y th t cao quý, thiêng liêng!ứ ở ổ ố ế ấ ậ