Trong truyện cổ dân gian nước ta có truyện Hồn Trương Ba, da hàng thịt. Từ cốt truyện của truyện cổ dân gian đó, Lưu Quang Vũ đã phát huy năng lực sáng tạo nghệ thuật, sáng tác một vở kịch lớn gửi đến người đọc những thông điệp về bản thể và cách sống của con người, cụ thể là quan hệ giữa thể xác linh hồn và cách sống chân thực, lẽ sống vì mọi người.
Trang 1Đ bài: Thông đi p L u Quang Vũ g i đ n ngề ệ ư ử ế ười đ c qua H i 7 v k ch H nọ ồ ở ị ồ
Trương Ba, da hàng th tị
Bài làm Trong truy n c dân gian nệ ổ ước ta có truy n H n Trệ ồ ương Ba, da hàng th t. T c t truy nị ừ ố ệ
c a truy n c dân gian đó, L u Quang Vũ đã phát huy năng l c sáng t o ngh thu t, sángủ ệ ổ ư ự ạ ệ ậ tác m t v k ch l n g i đ n ngộ ở ị ớ ử ế ườ ọi đ c nh ng thông đi p v b n th và cách s ng c aữ ệ ề ả ể ố ủ con người, c th là quan h gi a th xác linh h n và cách s ng chân th c, l s ng vìụ ể ệ ữ ể ồ ố ự ẽ ố
m i ngọ ười
V quan h gi a th xác và linh h n, truy n c dân gian cũng quan ni m linh h n ph i cóề ệ ữ ể ồ ệ ổ ệ ồ ả
th xác thì m i có ch trú ng và th xác ph i có linh h n thì m i s ng để ớ ỗ ụ ể ả ồ ớ ố ược nh ngư truy n c dân gian tuy t đ i hóa vai trò c a linh h n, coi nh th xác quá nên khi Trệ ổ ệ ố ủ ồ ẹ ể ươ ng
Ba mượn được th xác c a ngể ủ ười bán th t thì Trị ương Ba coi mình là Trương Ba 100% và không băn khoăn gì v hình d ng c a mình, cũng không có bi n đ i gì trong tính cách ề ạ ủ ế ổ
L u Quang Vũ có k th a truy n c dân gian, ông cũng nh n m nh vai trò cao h n c aư ế ừ ệ ổ ấ ạ ơ ủ linh h n so v i th xác. Trồ ớ ể ương Ba khi s ng l i trong thân xác anh hàng th t thì nh n bi tố ạ ị ậ ế mình là Trương Ba (d a vào kí c, tình c m và ý th c t c là d a vào ph n h n c a mình).ự ứ ả ứ ứ ự ầ ồ ủ
V Trợ ương Ba sau khi ki m tra kí c c a Trể ứ ủ ương Ba cũng nh n ch ng; Trậ ồ ương Ho t,ạ
b n c a Trạ ủ ương Ba cũng v y. Ch con dâu thì càng thậ ị ương cha ch ng h n, m c dù lúc nàyồ ơ ặ ông mang vóc hình khác vì th y ông đ c tính nhân h u h t nh cha ch ng x a.ấ ở ứ ậ ệ ư ồ ư
Tuy nhiên, L u Quang Vũ không d ng l i đó, ông th y linh h n không hoàn toàn đ cư ừ ạ ở ấ ồ ộ
l p v i th xác, ông nhìn th y s chi ph i c a thân xác đ i v i linh h n. Trậ ớ ể ấ ự ố ủ ố ớ ồ ương Ba trong xác anh hàng th t, b t đ u thích ăn ti t canh, u ng rị ắ ầ ế ố ượu, nói to, tay chân tr nên thô v ng:ở ụ
đ ng vào cây làm gãy ch i non, chân gi m lên c cây sâm quý. B Lí trộ ồ ẫ ả ị ưởng x ban ngàyử
ph i sang nhà v anh hàng th t, Trả ợ ị ương Ba cũng có lúc b xao đ ng (ít ra là c m giác)ị ộ ở ả
trước c ch thân m t c a ch v anh ta và ph i t đ u tranh đ thoát ra. Chính xác anh đãử ỉ ậ ủ ị ợ ả ự ấ ể nói v i h n Trớ ồ ương Ba: "Chính vì âm u, đui mù mà tôi có s c m nh ghê g m, l m khi átứ ạ ớ ắ
Trang 2c cái linh h n cao khi t c a ông đây". Cu c tranh cãi gi a xác anh hàng th t và h nả ồ ế ủ ộ ữ ị ồ
Trương Ba là cu c đ u tranh gi a linh h n và th xác, cu c đ u tranh trong b n thân conộ ấ ữ ồ ể ộ ấ ả
ngườ ểi đ ch ng l i tác đ ng x u c a th xác làm tha hóa linh h n.ố ạ ộ ấ ủ ể ồ
B n thân Trả ương Ba cũng t th y nhi u đi u phi n toái và có nguy c t đánh m t mình.ự ấ ề ề ề ơ ự ấ Ông c m th y vả ấ ướng víu xa l trong thân xác khác, cháu gái n i ông không nh n ông, vạ ộ ậ ợ ông mu n b đi, con dâu th y ông không ch khác l v thân xác mà b t đ u khác c vố ỏ ấ ỉ ạ ề ắ ầ ả ề tính tình. Trương Ba cũng đã ph i t nói: "Mày (thân xác) đã th ng r i đ y, cái thân xácả ự ắ ồ ấ không ph i c a ta, mày đã tìm đ m i cách đ l n át ta". Trả ủ ủ ọ ể ấ ương Ba đã ph i ti n hànhả ế
m t cu c đ u tranh v i xác anh hàng th t, đây là cu c đ u tranh gi a linh h n và th xácộ ộ ấ ớ ị ộ ấ ữ ồ ể trong m t con ngộ ười. Th xác cũng có ti ng nói riêng c a nó, nhu c u riêng c a nó, nh ngể ế ủ ầ ủ ữ nhu c u này có cái chính đáng, có cái không chính đáng, con ngầ ười ph i bi t ti t ch , bi tả ế ế ế ế
đè nén nhu c u th xác, th m chí ph i hi sinh m t s nhu c u ầ ể ậ ả ộ ố ầ
Trước nh ng phi n toái và nguy c tha hóa do s ng trong thân xác mữ ề ơ ố ượn c a k khác,ủ ẻ
Trương Ba mu n tr l i thân xác cho anh hàng th t. Nh ng nh th có nghĩa là Trố ả ạ ị ư ư ế ương Ba
l i ph i ch t. Trạ ả ế ương Ba s n sàng ch t vì n u s ng mà không là mình, mà m t d n nhânẵ ế ế ố ấ ầ cách, mà nhìn th y nh ng ngấ ữ ười khác đau kh (ví d ch v anh Hàng th t, "ch ta th tổ ụ ị ợ ị ị ậ đáng thương", r i v , r i con, r i cháu nh đã nói trên), thì thà ch t còn h n.ồ ợ ồ ồ ư ế ơ
Lúc đó có cháu T ch ng may ôm ch t, Đ Thích đ nh cho h n Trỵ ẳ ế ế ị ồ ương Ba nh p vào thânậ xác cháu, thì cháu T đỵ ượ ốc s ng l i v i h n Trạ ớ ồ ương Ba, còn h n Trồ ương Ba đượ ố c s ng trong thân xác bé b ng c a cháu. Trỏ ủ ương Ba cũng t ch i vì n u th , bi k ch s ng khôngừ ố ế ế ị ố
là mình l i ti p di n s ng gây phi n toái, đau kh cho nh ng ngạ ế ễ ố ề ổ ữ ười khác (trước nh t làấ cho m cháu T r i đ n v mình ). Trẹ ỵ ồ ế ợ ương Ba đ ngh Đ Thích dùng phép thiêng c uề ị ế ứ
s ng cho cháu T còn mình ch p nh n cái ch t. Đó là cách duy nh t đ h n Trố ỵ ấ ậ ế ấ ể ồ ương Ba có
th thanh th n th gi i bên kia. "T lúc tôi có đ can đ m đi đ n quy t đ nh này, tôiể ả ở ế ớ ừ ủ ả ế ế ị
b ng c m th y mình là Trỗ ả ấ ương Ba th t, tâm h n tôi tr l i thanh th n, trong sáng nhậ ồ ở ạ ả ư
x a "ư
Trương Ba ch t nh ng linh h n Trế ư ồ ương Ba v n s ng trong n i nh c a m i ngẫ ố ỗ ớ ủ ọ ười, s ngố
Trang 3trong s s ng v n đang sinh sôi c a cây c , c a con ngự ố ẫ ủ ỏ ủ ười (Đo n k t).ạ ế
Tóm l i, qua v k ch, L u Quang Vũ đã sáng t o nên m t tình hu ng n d có s c lôiạ ở ị ư ạ ộ ố ẩ ụ ứ
cu n và g i suy nghĩ sâu s c, g i t i ngố ợ ắ ử ớ ườ ọi đ c thông đi p: "Trong con ngệ ười có hai th cự
th là th xác và linh h n, hai th c th đó có quan h h u c v i nhau nh ng cũng có tínhể ể ồ ự ể ệ ữ ơ ớ ư
đ c l p tộ ậ ương đ i v i nhau. Con ngố ớ ười ph i luôn luôn đ u tranh v i b n thân, đi u ch nh,ả ấ ớ ả ề ỉ làm ch nh ng nhu c u, ham mu n đ có đủ ữ ầ ố ể ược s th ng nh t hài hòa gi a linh h n vàự ố ấ ữ ồ
th xác hể ướng t i s hoàn thi n nhân cách. Đó là s ng thành th t, s ng trong s ch, làớ ự ệ ố ậ ố ạ
s ng vì m i ngố ọ ười, không th s ng gi d i, s ng b ng m i giá, s ng trên s đau kh c aể ố ả ố ố ằ ọ ố ự ổ ủ
người khác. .". T tư ưởng tri t lí c a L u Quang Vũ, v con ngế ủ ư ề ười, v quan h gi a linhề ệ ữ
h n và th xác, v cách s ng và l s ng c a con ngồ ể ề ố ẽ ố ủ ườ ừi v a bi n ch ng, v a l c quan vàệ ứ ừ ạ cao thượng. Đi u này cùng v i tài năng sáng t o ngh thu t c a tác gi đã làm cho về ớ ạ ệ ậ ủ ả ở
k ch có giá tr nhân văn cao, vị ị ươ ớ ần t i t m nhân lo i.ạ