Tiếng nói chung của Nguyễn Du và Hồ Xuân Hương về thân phận người phụ nữ dưới chế độ phong kiến và ý nghĩa của tiếng nói ấy đối với cuộc sống hôm nay. Trong xã hội phong kiến trọng nam khinh nữ, người phụ nữ là đối tượng của áp bức bất công, của nhiều ràng buộc khắt khe đến phi lý. Thấu hiểu, thông cảm và thương xót họ, không ít nhà thơ, nhà văn thời trung đại đã lên tiếng ca ngợi và bênh vực.
Trang 1Đ bài: Phân tích thân ph n ngề ậ ười ph n dụ ữ ưới ch đ phong ki n qua thế ộ ế ơ
Nguy n Du và H Xuân Hễ ồ ương
Bài làm
Ti ng nói chung c a Nguy n Du và H Xuân Hế ủ ễ ồ ương v thân ph n ngề ậ ười ph n dụ ữ ướ i
ch đ phong ki n và ý nghĩa c a ti ng nói y đ i v i cu c s ng hôm nay.ế ộ ế ủ ế ấ ố ớ ộ ố
Trong xã h i phong ki n tr ng nam khinh n , ngộ ế ọ ữ ười ph n là đ i tụ ữ ố ượng c a áp b c b tủ ứ ấ công, c a nhi u ràng bu c kh t khe đ n phi lý. Th u hi u, thông c m và thủ ề ộ ắ ế ấ ể ả ương xót h ,ọ không ít nhà th , nhà văn th i trung đ i đã lên ti ng ca ng i và bênh v c.ơ ờ ạ ế ợ ự
Đ i thi hào Nguy n Du và n sĩ H Xuân Hạ ễ ữ ồ ương là hai tác gi có nh ng tác ph m n iả ữ ẩ ổ
ti ng vi t v thân ph n nh nhoi, b t h nh c a ngế ế ề ậ ỏ ấ ạ ủ ười ph n Truy n Ki u hay còn g iụ ữ ệ ề ọ
là đo n trạ ường tân thanh (ti ng kêu đ t ru t m i) mãi mãi còn làm cho ngế ứ ộ ớ ườ ọi đ c xót xa
r i l Nguy n Du đã khái quát bi k ch ngàn đ i c a phái đ p qua hai câu th :ơ ệ ễ ị ờ ủ ẹ ơ
Đau đ n thay ph n đàn bà, ớ ậ
L i r ng b c m nh cũng là l i chung! ờ ằ ạ ệ ờ
Bi k ch y đị ấ ược ngòi bút tài hoa c a thi hào th hi n vô cùng sinh đ ng qua s ph n baủ ể ệ ộ ố ậ chìm b y n i c a nhân v t Thúy Ki u. Đang s ng trong c nh đ y đ , êm m trong gi aả ổ ủ ậ ề ố ả ầ ủ ấ ữ vòng tay bao b c yêu thọ ương c a m cha; sau c n v gió tai bay b t k do th ng bán tủ ẹ ơ ạ ấ ỳ ằ ơ
vu oan gây ra, nàng đành ph i ng m ngùi trao duyên l i cho em gái đ bán mình chu c chaả ậ ạ ể ộ
và em trai ra kh i ch n ng c tù. Ngỏ ố ụ ười con gái v a tu i trăng tròn v i v đ p nghiêngừ ổ ớ ẻ ẹ
nước nghiêng thành và tài năng có m t không hai y đã cay đ ng ch p nh n s b t côngộ ấ ắ ấ ậ ự ấ
c a s ph n dành cho nh ng k tài hoa b c m nh. Nàng g t nủ ố ậ ữ ẻ ạ ệ ạ ước m t giã bi t gia đìnhắ ệ
đ bể ước chân lên c xe đ nh m nh, lao đi trên con đỗ ị ệ ường m t mù vô đ nh.ị ị
Mười lăm năm l u l c, Thúy Ki u b sóng gió cu c đ i vùi d p bao phen đ n ch t điư ạ ề ị ộ ờ ậ ế ế
s ng l i. R i vào hang c a lũ qu m t ngố ạ ơ ổ ủ ỷ ặ ười Mã Giám Sinh, Tú Bà, S Khanh, B c Bà,ở ạ
B c H nh…, Thúy Ki u b chúng coi nh m t món hàng vô tri vô giác: Tho t mua vạ ạ ề ị ư ộ ắ ề
Trang 2tho t bán đi, Mây trôi bèo n i thi u gì là n i. Ngay lúc tên ma cô Mã Giám Sinh mua nàngắ ổ ế ơ
v i danh nghĩa cớ ướ ềi v làm v l thì h n đã Đ n đo cân s c cân tài… đ r i Cò kè b tợ ẽ ắ ắ ắ ể ồ ớ
m t thêm hai nh mua m t món hàng ngoài ch L i th c a Nguy n Du khi t c nh nàyộ ư ộ ợ ờ ơ ủ ễ ả ả
ng m ngùi, chua xót mà cũng ai oán xi t bao.ậ ế
Rõ ràng cái xã h i mà: Trong tay đã s n đ ng ti n, D u lòng đ i tr ng thay đen khó gìở ộ ẵ ồ ề ầ ổ ắ
nh cái xã h i mà Thúy Ki u đang s ng thì nhân ph m c a ph n b coi r , b chà đ pư ộ ề ố ẩ ủ ụ ữ ị ẻ ị ạ phũ phàng. Ma l c đ ng ti n khi n nh ng k x u xa s n sàng nhúng tay vào t i ác, gây raự ồ ề ế ữ ẻ ấ ẵ ộ bao đau kh cho ngổ ười dân lương thi n.Chính s tệ ự ương ph n gay g t gi a v đ p trongả ắ ữ ẻ ẹ sáng, thi t tha c a m i tình đ u Thúy Ki u – Kim Tr ng v i hi n th c đen t i, phũ phàngế ủ ố ầ ề ọ ớ ệ ự ố
đã là l i t cáo đanh thép cái xã h i v n ác đờ ố ộ ạ ược che gi u b i hình th c tấ ở ứ ưởng nh tháiư bình th nh tr ị ị
M t thi u n tài s c v n toàn nh Thúy Ki u mà không độ ế ữ ắ ẹ ư ề ược s ng yên n, h nh phúc.ố ổ ạ
T h i h n n a, nàng b xô đ y vào h t c nh ng éo le này đ n c nh ng éo le khác:ệ ạ ơ ữ ị ẩ ế ả ộ ế ả ộ Thanh lâu hai lượt, thanh y hai l n. Mu n thoát kh i ki p s ng nh c nhã Đ a ngầ ố ỏ ế ố ụ ư ườ ử i c a
trước, rước ngườ ửi c a sau, nàng đành ch p nh n thân ph n l m n S n bìm chút ph nấ ậ ậ ẽ ọ ắ ậ
c n con mà lòng luôn mang n ng m c c m t i l i và lo s Khuôn thiêng bi t có vuôngỏ ặ ặ ả ộ ỗ ợ ế tròn cho chăng? B i vì nàng th a hi u Gi m chua l i t i b ng ba l a n ng. Qu nhiên,ở ừ ể ấ ạ ộ ằ ử ồ ả nàng đã b v c Thúc Sinh là Ho n Th đày đ a đ n m c c t đ u ch ng lên, ph i đangị ợ ả ạ ư ọ ế ứ ấ ầ ẳ ả đêm b tr n kh i Quan Âm Các.ỏ ố ỏ
Mười lăm năm tha phương c a Thúy Ki u là mủ ề ười lăm năm s ng trong đ a ng c. Ch đ nố ị ụ ỉ ế khi g p đặ ược người anh hùng T H i thì s ph n nàng m i đ t ng t đ i thay nh b iừ ả ố ậ ớ ộ ộ ổ ư ở
m t phép màu kì l T H i đã c u Thúy Ki u ra kh i ch n bùn nh , đ a nàng lên đ a vộ ạ ừ ả ứ ề ỏ ố ơ ư ị ị
c a m t b c phu nhân quy n quý. Tủ ộ ậ ề ưởng ch ng nh sau bao đau kh , ly tan, gi đâyừ ư ổ ờ
h nh phúc đã m m cạ ỉ ười tr l i v i nàng; nh ng ng đâu phút vui không dài, tên t ng đ cở ạ ớ ư ờ ổ ố
tr ng th n H Tôn Hi n đã dùng m u chọ ầ ồ ế ư ước thâm hi m đ y T H i vào ch ch t vàể ẩ ừ ả ỗ ế Thúy Ki u bu c ph i nh y xu ng sông Ti n Đề ộ ả ả ố ề ường đ r a m i h n, m i nh c mà nàngể ử ố ờ ố ụ
vô tình m c ph i. Màn đêm đen đ c l i ph ch p xu ng đ i nàng nh trắ ả ặ ạ ủ ụ ố ờ ư ước và h nơ
trước. Dù được vãi Giác Duyên c u s ng, đứ ố ược đoàn t v i gia đình v i ngụ ớ ớ ười yêu nh ngư
Trang 3đi u quý giá nh t c a con ngề ấ ủ ười là tình yêu và h nh phúc thì Thúy Ki u đã b tạ ề ị ước đo tạ tàn nh n. Nàng còn s ng mà nh đã ch t. Đo n vĩ thanh c a Truy n Ki u là m t khúc caẫ ố ư ế ạ ủ ệ ề ộ
bu n làm cho bao ngồ ườ ứi n c n Chính vì th mà giá tr hi n th c, giá tr t cáo c a tácở ế ị ệ ự ị ố ủ
ph m càng thêm sâu s c.ẩ ắ
Vi t v n i đau thân ph n c a ph n , thi hào Nguy n Du mu n thông qua đó gióng lênế ề ỗ ậ ủ ụ ữ ễ ố
h i chuông c nh t nh m i ngồ ả ỉ ọ ười hãy quan tâm đ n quy n s ng, quy n t do h nh phúcế ề ố ề ự ạ
c a m t n a nhân lo i. Tính nhân đ o đ c bi t đã khi n Truy n Ki u c a ông tr thànhủ ộ ử ạ ạ ặ ệ ế ệ ề ủ ở
m t ki t tác b t h c a Vi t Nam và th gi i.ộ ệ ấ ủ ủ ệ ế ớ
N sĩ H Xuân Hữ ồ ương, ngườ ượi đ c nhà th Xuân Di u trân tr ng và kính ph c đ t choơ ệ ọ ụ ặ danh hi u là “bà chúa th Nôm” cũng r t n i ti ng v i nh ng bài th vi t v đ tài phệ ơ ấ ổ ế ớ ữ ơ ế ề ề ụ
n Mữ ượn hình nh chi c bánh trôi nả ế ước quen thu c trong dân gian, n sĩ g i g m nh ngộ ữ ử ắ ữ suy ng m c a mình v thân ph n nh bé và ph thu c c a ngẫ ủ ề ậ ỏ ụ ộ ủ ười ph n :ụ ữ
Thân em thì tr ng ph n em tròn, ắ ậ
B y n i ba chìm v i n ả ổ ớ ướ c non.
R n nát m c d u tay k n n, ắ ặ ầ ẻ ặ
Mà em v n gi t m lòng son ẫ ữ ấ
Nh ng dù có ph i s ng ki p ba chìm b y n i chín lênh đênh thì ngư ả ố ế ả ổ ười ph n v n giụ ữ ẫ ữ
được nguyên v n ph m ch t t t đ p v n có. Trong nh ng l i t thán đ y xót xa, cayẹ ẩ ấ ố ẹ ố ữ ờ ự ầ
đ ng v n n ch a ni m t hào chính đáng c a h ắ ẫ ẩ ứ ề ự ủ ọ
bài th T tình, n sĩ Xuân H ng đã b c b ch tâm tr ng b c xúc cao đ c a b n thân
và cũng là tâm tr ng c a bao ph n cùng c nh ng trong xã h i phong ki n:ạ ủ ụ ữ ả ộ ộ ế
Đêm khuya văng v ng tr ng canh d n, ẳ ố ồ
Tr cái h ng nhan v i n ơ ồ ớ ướ c non.
Chén r ượ u h ươ ng đ a say l i t nh, ư ạ ỉ
Trang 4V ng trăng bóng x khuy t ch a tròn ầ ế ế ư Xiên ngang m t đ t rêu t ng đám, ặ ấ ừ Đâm to c chân mây đá m y hòn ạ ấ Ngán n i xuân đi xuân l i l i, ỗ ạ ạ
M nh tình san s tí con con ả ẻ
Nh ng ữ ước m , khao khát tình yêu, h nh phúc c a ngơ ạ ủ ười ph n cũng đụ ữ ược H Xuânồ
Hương th hi n qua bài th M i tr u:ể ệ ơ ờ ầ
Qu cau nho nh mi ng tr u hôi, ả ỏ ế ầ Này c a Xuân H ủ ươ ng m i qu t r i ớ ệ ồ
Có ph i duyên nhau thì th m l i, ả ắ ạ
Đ ng xanh nh lá, b c nh vôi! ừ ư ạ ư
Gi a cu c đ i xanh lá b c vôi, ngữ ộ ờ ạ ười ph n ch c u mong đụ ữ ỉ ầ ược hưởng nh ng tình nghĩaữ chân thành, m áp đ có thêm ngu n vui, ngu n an i. L i c nh t nh nh nhàng mà th mấ ể ồ ồ ủ ờ ả ỉ ẹ ấ thía n ch a trong bài th có s c lay đ ng lòng ngẩ ứ ơ ứ ộ ười
Đi m tể ương đ ng l n nh t gi a Nguy n Du và H Xuân Hồ ớ ấ ữ ễ ồ ương chính là m i quan tâmố
th c s t i bi k ch c a ngự ự ớ ị ủ ười ph n kéo dài qua bao th k Th Nguy n Du, th Xuânụ ữ ế ỉ ơ ễ ơ
Hương mãi mãi là ti ng kêu thế ương đ t ru t xé lòng, nh c nh m i ngứ ộ ắ ở ọ ười nên tôn tr ngọ quy n s ng t do và bình đ ng c a ph n – nh ng ngề ố ự ẳ ủ ụ ữ ữ ười duy trì s s ng trên trái đ tự ố ấ này. đâu mà ngỞ ười ph n ch a đụ ữ ư ược th c s gi i phóng và th c s tôn tr ng thì ti ngự ự ả ự ự ọ ế kêu kh n thi t hãy bênh v c và b o v ph n v n còn tính th i s nóng h i c a nó, choẩ ế ự ả ệ ụ ữ ẫ ờ ự ổ ủ
dù nó đã được các thi sĩ c t lên cách đây đã m y trăm năm.ấ ấ