Nhìn về vốn văn hóa dân tộc là một trích đoạn của tiểu luận Về vấn đề tìm đặc sắc văn hóa dân tộc được Trần Đình Hượu viết từ năm 1986. Với tiểu luận này, mục đích chính mà tác giả đặt ra không phải là xác định rõ ràng từng điểm một về cái gọi là bản sắc văn hóa dân tộc, mà gợi mở con đường nghiên cứu về nó trong tư cách một vấn đề thời sự của chiến lược phát triển đất nước thời kỳ đổi mới. Như vậy, ở đây, nhìn về cũng chính là hướng tới, và hành động nhìn về truyền thống, nhìn về quá khứ trở thành một yếu tố then chốt của hành động hướng tới hiện đại, hướng tới tương lai.
Trang 1Đ bài: Phân tích văn b n Nhìn v v n văn hóa dân t c c a tác gi Tr n Đìnhề ả ề ố ộ ủ ả ầ
Hượu
Bài làm Nhìn v v n văn hóa dân t c là m t trích đo n c a ti u lu n V v n đ tìm đ c s c vănề ố ộ ộ ạ ủ ể ậ ề ấ ề ặ ắ hóa dân t c độ ược Tr n Đình Hầ ượu vi t t năm 1986. V i ti u lu n này, m c đích chínhế ừ ớ ể ậ ụ
mà tác gi đ t ra không ph i là xác đ nh rõ ràng t ng đi m m t v cái g i là b n s c vănả ặ ả ị ừ ể ộ ề ọ ả ắ hóa dân t c, mà g i m con độ ợ ở ường nghiên c u v nó trong t cách m t v n đ th i sứ ề ư ộ ấ ề ờ ự
c a chi n lủ ế ược phát tri n đ t nể ấ ước th i k đ i m i. Nh v y, đây, "nhìn v " cũngờ ỳ ổ ớ ư ậ ở ề chính là "hướng t i", và hành đ ng "nhìn v " truy n th ng, "nhìn v " quá kh tr thànhớ ộ ề ề ố ề ứ ở
m t y u t then ch t c a hành đ ng "hộ ế ố ố ủ ộ ướng t i" hi n đ i, "hớ ệ ạ ướng t i" tớ ương lai
Trong ti u lu n, bên c nh khái ni m v n văn hoá dân t c, tác gi cũng dùng m t s kháiể ậ ạ ệ ố ộ ả ộ ố
ni m khác nh : đ c s c văn hóa dân t c, thiên hệ ư ặ ắ ộ ướng văn hóa dân t c, tinh th n chungộ ầ
c a văn hóa dân t c. Cách di n đ t c a tác gi không c đ nh, c ng nh c. Có khi tác giủ ộ ễ ạ ủ ả ố ị ứ ắ ả
ch vi t đ n gi n: b n s c dân t c,ho c nói h i khác: b n s c dân t c c a văn hóa. Nhìnỉ ế ơ ả ả ắ ộ ặ ơ ả ắ ộ ủ chung, theo tinh th n toát lên t toàn b ti u lu n, có th hi u v n văn hoá dân t c hayầ ừ ộ ể ậ ể ể ố ộ
b n s c văn hóa dân t c là cái giúp khu bi t văn hóa c a dân t c này v i văn hóa c a dânả ắ ộ ệ ủ ộ ớ ủ
t c khác. B n s c văn hóa dân t c là hi n tộ ả ắ ộ ệ ượng k t tinh, là thành qu t ng h p c a m tế ả ổ ợ ủ ộ quá trình sáng t o, ti p xúc văn hóa, nhào tr n cái v n có, riêng có c a dân t c v i nh ngạ ế ộ ố ủ ộ ớ ữ cái ti p thu t bên ngoài. B n s c văn hóa v a có m t n đ nh v a có m t bi n đ i. nế ừ ả ắ ừ ặ ổ ị ừ ặ ế ổ ổ
đ nh không đ i l p mà t o ti n đ cho bi n đ i và bi n đ i cũng đ đi đ n m t d ng nị ố ậ ạ ề ề ế ổ ế ổ ể ế ộ ạ ổ
đ nh m i, cao h n, phong phú h n. Khái ni m v n văn hóa dân t c mà tác gi dùng v a cóị ớ ơ ơ ệ ố ộ ả ừ
m t r ng h n, v a có m t h p h n khái ni m b n s c văn hóa dân t c. Nói r ng là vì:ặ ộ ơ ừ ặ ẹ ơ ệ ả ắ ộ ộ
b n s c văn hóa làm nên cái v n văn hóa. Còn nói h p là b i: v n văn hóa dả ắ ố ẹ ở ố ường nh chư ỉ nói được m t n đ nh, c h u mà ch a nói đặ ổ ị ố ữ ư ược m t bi n đ i c a b n s c văn hóa. V iặ ế ổ ủ ả ắ ớ các khái ni m thiên hệ ướng văn hóa, tinh th n chung c a văn hóa, có l tác gi mu n nóiầ ủ ẽ ả ố chi u đ ng, chi u phát tri n c a b n s c văn hóa.ề ộ ề ể ủ ả ắ
Ngoài đo n m đ u mang tính ch t đ t v n đ , c ti u lu n (ph n đạ ở ầ ấ ặ ấ ề ả ể ậ ầ ược trích h c) t pọ ậ
Trang 2trung nêu lên và nh n xét v m t s đi m mà theo tác gi là có "liên quan g n gũi" v i cáiậ ề ộ ố ể ả ầ ớ
g i là đ c s c văn hóa dân t c. Cách tri n khai l p lu n c a tác gi khá đ c bi t. B tọ ặ ắ ộ ể ậ ậ ủ ả ặ ệ ắ
đ u, ông đã không nói v cái có, mà nói v cái không c a v n văn hoá dân t c. Có th dầ ề ề ủ ố ộ ể ễ dàng đ m đế ược trong bài có đ n trên vài ch c l n t không đế ụ ầ ừ ượ ặ ạc l p l i t không v iừ ớ hàm nghĩa ch ra nh ng cái mà dân t c ta không có (so v i các dân t c khác trên th gi i).ỉ ữ ộ ớ ộ ế ớ Bên c nh t không, các c m t và t nh ch a bao gi , ít cũng ch theo m t n i dungạ ừ ụ ừ ừ ư ư ờ ở ộ ộ
tương t Khó nói r ng tác gi c tình "đ c đáo", c tình gây n tự ằ ả ố ộ ố ấ ượng đi m này. Cáiở ể gây n tấ ượng, n u có, toát lên t cách nhìn tr c di n v v n đ h n là cách tung h ngế ừ ự ệ ề ấ ề ơ ứ ngôn t Vào th i đi m ti u lu n c a Tr n Đình Hừ ờ ể ể ậ ủ ầ ượu ra đ i, ngờ ười ta v n đã quen ngheố
nh ng l i ca t ng v dân t c mình (Càng nhìn ta, l i càng say T H u), b i v y, khiữ ờ ụ ề ộ ạ ố ữ ở ậ giáp m t v i m t cách đ t v n đ khác, m t c m h ng nghiên c u khác, nhi u ngặ ớ ộ ặ ấ ề ộ ả ứ ứ ề ườ ễ i d
có c m tả ưởng r ng tác gi đã "nói ngằ ả ược" hay đã c c đoan trong các nh n đ nh. Kì th c,ự ậ ị ự
n u n m đế ắ ược m ch nghiên c u l ch s t tạ ứ ị ử ư ưởng c a Tr n Đình Hủ ầ ượu, đ ng th i ch pồ ờ ấ
nh n nét đ c thù c a l i văn "phát bi u ý ki n", ít có trích d n cũng nh ít đ a d n ch ngậ ặ ủ ố ể ế ẫ ư ư ẫ ứ ( c p đ c th , chi ti t), l i ch y u hở ấ ộ ụ ể ế ạ ủ ế ướng vào gi i chuyên môn v n am hi u sâu s cớ ố ể ắ các v n đ h u quan, ta s d dàng chia s , tán đ ng v i tác gi v h u h t nh ng lu nấ ề ữ ẽ ễ ẻ ồ ớ ả ề ầ ế ữ ậ
đi m then ch t mà ông nêu lên.ể ố
Khi kh ng đ nh: "Gi a các dân t c, chúng ta không th t hào là n n văn hóa c a ta đẳ ị ữ ộ ể ự ề ủ ồ
s , có nh ng c ng hi n l n lao cho nhân lo i, hay có nh ng đ c s c n i b t", tác gi đãộ ữ ố ế ớ ạ ữ ặ ắ ổ ậ ả
d a vào khá nhi u căn c : Vi t Nam, kho tàng th n tho i không phong phú (xét theoự ề ứ ở ệ ầ ạ
nh ng gì còn đữ ược b o t n đ n bây gi ); tôn giáo, tri t h c đ u không phát tri n; khôngả ồ ế ờ ế ọ ề ể
có m t ngành khoa h c, kĩ thu t nào phát tri n đ n thành có truy n th ng; âm nh c, h iộ ọ ậ ể ế ề ố ạ ộ
h a, ki n trúc đ u không phát tri n đ n tuy t kĩ; th ca r t đọ ế ề ể ế ệ ơ ấ ược yêu thích nh ng các nhàư
th không ai nghĩ s nghi p c a mình là th ca; Dĩ nhiên, đây m i ch là nh ng "cănơ ự ệ ủ ở ơ ớ ỉ ữ
c l n", mà b n thân chúng có th và c n ph i đứ ớ ả ể ầ ả ược ch ng minh b ng hàng lo t d ki nứ ằ ạ ữ ệ
c th Do đ nh hụ ể ị ướng riêng c a bài vi t, tác gi đành lủ ế ả ướt qua v n đ này. Đi u quanấ ề ề
tr ng h n đ i v i ông là nói rõ ti n đ mà d a trên đó các "căn c l n" đã đọ ơ ố ớ ề ề ự ứ ớ ược nêu lên:
" m t s dân t c ho c là m t tôn giáo, ho c là m t trở ộ ố ộ ặ ộ ặ ộ ường phái tri t h c, m t ngànhế ọ ộ khoa h c, m t n n âm nh c, h i h a, phát tri n r t cao, nh họ ộ ề ạ ộ ọ ể ấ ả ưởng ph bi n và lâu dàiổ ế
Trang 3đ n toàn b văn hóa, thành đ c s c văn hóa c a dân t c đó, thành thiên hế ộ ặ ắ ủ ộ ướng văn hóa c aủ dân t c đó". Theo logic v n đ , cu i đo n 2, tác gi còn c t nghĩa lí do c a các "ki uộ ấ ề ở ố ạ ả ắ ủ ể
l a ch n văn hóa" v a đự ọ ừ ược chính ông trình bày đ ta th y rõ tính quy lu t c a nó: "Th cể ấ ậ ủ ự
t đó cho ta bi t khuynh hế ế ướng, h ng thú, s a thích, nh ng h n th , còn cho ta bi t sứ ự ư ư ơ ế ế ự
h n ch c a trình đ s n xu t, c a đ i s ng xã h i. Đó là văn hoá c a c dân nôngạ ế ủ ộ ả ấ ủ ờ ố ộ ủ ư nghi p đ nh c , không có nhu c u l u chuy n, trao đ i, không có s kích thích c a đô th ".ệ ị ư ầ ư ể ổ ự ủ ị
B ng cách l t đi l t l i v n đ nh th , tác gi đã th c s làm tăng s c thuy t ph c choằ ậ ậ ạ ấ ề ư ế ả ự ự ứ ế ụ
lu n đi m c a mình.ậ ể ủ
D dàng nh n th y r ng, v i ti u lu n này, tác gi đã thoát kh i thái đ ho c ca ng i,ễ ậ ấ ằ ớ ể ậ ả ỏ ộ ặ ợ
ho c chê bai đ n gi n thặ ơ ả ường th y khi ti p c n v n đ Tinh th n chung c a bài vi t làấ ế ậ ấ ề ầ ủ ế
ti n hành m t s phân tích, đánh giá khoa h c đ i v i nh ng đ c đi m n i b t c a vănế ộ ự ọ ố ớ ữ ặ ể ổ ậ ủ hóa Vi t Nam. Th c ra, khen hay chê v n là m t ph n ng tình c m bình thệ ự ố ộ ả ứ ả ường, hoàn toàn có đ lý do đ có m t trong m t bài nghiên c u. Nh ng đi u quan tr ng là n uủ ể ặ ộ ứ ư ề ọ ế
người vi t không vế ượt lên được vòng trói bu c c a s khen chê ch quan thì m i ki nộ ủ ự ủ ọ ế ngh , đ xu t sau đó s ít tính thuy t ph c. Tr n Đình Hị ề ấ ẽ ế ụ ầ ượu h n ý th c sâu s c v đi uẳ ứ ắ ề ề
đó nên đã s d ng m t gi ng văn đi m tĩnh, khách quan đ trình bày các lu n đi m.ử ụ ộ ọ ề ể ậ ể
Ngườ ọi đ c ch có th nh n ra đỉ ể ậ ược ngu n c m h ng th t s c a tác gi n u hi u cáiồ ả ứ ậ ự ủ ả ế ể đích xa mà ông hướng đ n: góp ph n xây d ng m t chi n lế ầ ự ộ ế ược phát tri n m i cho đ tể ớ ấ
nước, đ a đ t nư ấ ước thoát kh i tình tr ng nghèo nàn, l c h u, kém phát tri n hi n th i.ỏ ạ ạ ậ ể ệ ờ
Sau khi đã nêu m t lo t đi m "không đ c s c" c a văn hóa Vi t Nam, tác gi l i kh ngộ ạ ể ặ ắ ủ ệ ả ạ ẳ
đ nh: "ngị ười Vi t Nam có n n văn hóa c a mình". N u vi c làm trệ ề ủ ế ệ ước không đ ng nghĩaồ
v i cái g i là "chê" thì vi c làm sau không ph i là bi u hi n c th c a cái g i là "khen".ớ ọ ệ ả ể ệ ụ ể ủ ọ Không có gì mâu thu n đây c , b i, th nh t, theo tác gi quan ni m, vi c đi tìm cáiẫ ở ả ở ứ ấ ả ệ ệ riêng c a văn hóa Vi t Nam không nh t thi t ph i g n li n v i vi c c ch ng minh dânủ ệ ấ ế ả ắ ề ớ ệ ố ứ
t c Vi t Nam không thua kém các dân t c khác nh ng đi m mà th gi i đã th a nh n làộ ệ ộ ở ữ ể ế ớ ừ ậ
r t n i b t h (ví d nh s phát tri n c a h th ng th n tho i, tôn giáo, tri t h c, cácấ ổ ậ ở ọ ụ ư ự ể ủ ệ ố ầ ạ ế ọ ngành ngh thu t, ki n trúc, ). N l c ch ng minh nh th là m t n l c vô v ng. Tácệ ậ ế ỗ ự ứ ư ế ộ ỗ ự ọ
gi ch ra nh ng đi m "không đ c s c" c a văn hóa Vi t Nam là trên tinh th n y. Vi cả ỉ ữ ể ặ ắ ủ ệ ầ ấ ệ
Trang 4làm c a tác gi rõ ràng hàm ch a m t g i ý v phủ ả ứ ộ ợ ề ương pháp lu n nghiên c u v n đ b nậ ứ ấ ề ả
s c văn hóa dân t c: đi tìm đ c s c văn hóa Vi t Nam ph i có cái nhìn sát v i th c tắ ộ ặ ắ ệ ả ớ ự ế
Vi t Nam, không th v n d ng nh ng mô hình c đ nh; đi u quan tr ng khác là ph i tìmệ ể ậ ụ ữ ố ị ề ọ ả
ra c i ngu n c a hi n tộ ồ ủ ệ ượng không có nh ng đi m đ c s c n i b t nh c a các dân t cữ ể ặ ắ ổ ậ ư ủ ộ khác đ th y để ấ ược cái "đ c s c" c a văn hóa Vi t Nam. V n đ "có" hay "không" nhi uặ ắ ủ ệ ấ ề ề khi ch a quan tr ng b ng v n đ "t i sao có ?", "t i sao không ?". Th hai, tác gi quanư ọ ằ ấ ề ạ ạ ứ ả
ni m văn hóa là s t ng hòa c a nhi u y u t , trong đó l i s ng, quan ni m s ng là y uệ ự ổ ủ ề ế ố ố ố ệ ố ế
t then ch t; mà l i s ng, quan ni m s ng y cũng l i là m t h th ng, k t qu s t ngố ố ố ố ệ ố ấ ạ ộ ệ ố ế ả ự ổ hòa c a muôn vàn y u t khác nh h n. Khi quan sát th y ngủ ế ố ỏ ơ ấ ười Vi t Nam có l i s ng,ệ ố ố quan ni m s ng riêng, bi u hi n qua vi c ta đã t t o ra đệ ố ể ệ ệ ự ạ ược cho mình m t cái "màngộ
l c" nh m g t b ho c ti p thu, l a ch n nh ng cái gì không c n thi t ho c c n thi tọ ằ ạ ỏ ặ ế ự ọ ữ ầ ế ặ ầ ế cho mình, tác gi hoàn toàn có c s đ kh ng đ nh: ngả ơ ở ể ẳ ị ười Vi t Nam có n n văn hóaệ ề riêng. Hóa ra, "không đ c s c" m t vài đi m thặ ắ ở ộ ể ường hay được người ta nh c t i khôngắ ớ
có nghĩa là không có gì ! Ph i nói r ng, tác gi đã có m t quan ni m toàn di n v văn hóa,ả ằ ả ộ ệ ệ ề
và h n th , bi t tri n khai công vi c nghiên c u c a mình d a vào vi c kh o sát th c tơ ế ế ể ệ ứ ủ ự ệ ả ự ế khách quan ch không ph i vào các "tri th c tiên nghi m", các đ nh đ ứ ả ứ ệ ị ề
Trong đo n 3, tác gi có nêu khái quát m t đ c đi m c a văn hóa Vi t Nam: "Cái đ pạ ả ộ ặ ể ủ ệ ẹ
v a ý là xinh, là khéo. Ta không háo h c cái tráng l , huy hoàng, không say mê cái huy nừ ứ ệ ề
o, k vĩ. Màu s c chu ng cái d u dàng, thanh nhã, ghét s c s Quy mô chu ng s v a
khéo, v a xinh, ph i kho ng. Giao ti p, ng x chu ng h p tình, h p lí, áo qu n, trangừ ả ả ế ứ ử ộ ợ ợ ầ
s c, món ăn đ u không chu ng s c u k T t c đ u hứ ề ộ ự ầ ỳ ấ ả ề ướng vào cái đ p d u dàng, thanhẹ ị
l ch, duyên dáng và có quy mô v a ph i". Vào th i đi m ti u lu n ra đ i, khái quát nêuị ừ ả ờ ể ể ậ ờ trên có th đã gây để ược nh ng ng c nhiên thú v , b i nó gi ng nh k t qu c a m t cáiữ ạ ị ở ố ư ế ả ủ ộ nhìn đ n t phía bên ngoài ho c c a m t n l c ph n t nh, c g ng tách mình ra kh iế ừ ặ ủ ộ ỗ ự ả ỉ ố ắ ỏ mình nh m t đánh giá. Th c t cho th y: th t khó nh n di n đằ ự ự ế ấ ậ ậ ệ ược nét đ c s c văn hoáặ ắ
c a dân t c mình m t khi ta đang hít th trong b u khí quy n c a nó, quá quen v i nó.ủ ộ ộ ở ầ ể ủ ớ
Gi đây, khái quát trong ti u lu n c a Tr n Đình Hờ ể ậ ủ ầ ượu g n nh đã tr thành m t nh nầ ư ở ộ ậ
th c ph bi n, thứ ổ ế ường được nh c l i v i m t ít bi n thái trong nhi u tài li u khác nhau.ắ ạ ớ ộ ế ề ệ
Đi u này th c ra khá d hi u vì có vô s d n ch ng trong đ i s ng và trong văn h cề ự ễ ể ố ẫ ứ ờ ố ọ
Trang 5ch ng t s xác đáng c a nó, ví d : Vi t Nam không có nh ng công trình ki n trúc đ sứ ỏ ự ủ ụ ệ ữ ế ồ ộ
nh Kim t tháp, V n lý trư ự ạ ường thành, Ăng co Vát Chùa M t c t (chùa Diên H u) ộ ộ ự
m t bi u tộ ể ượng c a văn hóa Vi t Nam có quy mô r t bé; chi c áo dài r t đủ ệ ấ ế ấ ược ph nụ ữ
Vi t Nam a chu ng có v đ p n n nã, d u dàng, thệ ư ộ ẻ ẹ ề ị ướt tha; nhi u câu t c ng , ca dao khiề ụ ữ nói v kinh nghi m s ng, ng x r t đ cao s h p lí, h p tình: Khéo ăn thì no, khéo coề ệ ố ứ ử ấ ề ự ợ ợ thì m; sao cho v a lòng ngấ ở ừ ườ ở ội/ r ng ngườ ườ ở ẹi c i, h p người chê; L i nói ch ngờ ẳ
m t ti n mua/ L a l i mà nói cho v a lòng nhau ấ ề ự ờ ừ
K t lu n quan tr ng nh t c a tác gi v tinh th n chung c a văn hóa Vi t Nam n m ế ậ ọ ấ ủ ả ề ầ ủ ệ ằ ở câu in nghiêng trong ph n cu i đo n trích: Tinh th n chung c a văn hóa Vi t Nam là thi tầ ố ạ ầ ủ ệ ế
th c, linh ho t, dung hòa. Toàn b nh ng t nh tinh nhanh, khôn khéo, dung h p, sàngự ạ ộ ữ ừ ư ợ
l c, tinh luy n, ti p nh n, đọ ệ ế ậ ược dùng trong đo n văn cũng có tác d ng "ph ho " choạ ụ ụ ạ
k t lu n đó. Tác gi còn ch rõ: trên lĩnh v c văn hóa, b n lĩnh c a dân t c Vi t Nam thế ậ ả ỉ ự ả ủ ộ ệ ể
hi n t p trung s "đ ng hóa", "dung h p" ch không ph i s "t o tác". V các kháiệ ậ ở ự ồ ợ ứ ả ở ự ạ ề
ni m v a d n, d a vào văn c nh chúng đệ ừ ẫ ự ả ượ ử ục s d ng, có th xác đ nh:ể ị
"T o tác" là khái ni m có tính ch t quy ạ ệ ấ ước, ch nh ng sáng t o l n c a m t dân t c ỉ ữ ạ ớ ủ ộ ộ
nh ng sáng t o mà các dân t c khác không có ho c có mà không đ t t m vóc kì vĩ, gâyữ ạ ộ ặ ạ ầ
nh h ng m nh m đ n chung quanh, t o thành nh ng m u m c đáng h c t p đ n nh
th ế
Khái ni m "đ ng hóa" v a ch v th t n t i nghiêng v phía ti p nh n nh ng nhệ ồ ừ ỉ ị ế ồ ạ ề ế ậ ữ ả
hưởng t bên ngoài, nh ng nh hừ ữ ả ưởng lan đ n t các n n văn minh, văn hóa l n, v a chế ừ ề ớ ừ ỉ
kh năng ti p thu ch đ ng c a ch th ti p nh n cái kh năng cho phép m t dân t cả ế ủ ộ ủ ủ ể ế ậ ả ộ ộ
bi n nh ng cái ngo i lai thành cái c a mình, trên c s g n l c và thu gi ế ữ ạ ủ ơ ở ạ ọ ữ
Khái ni m "dung h p" v a có nh ng m t g n gũi v i khái ni m "đ ng hóa" v a có đi mệ ợ ừ ữ ặ ầ ớ ệ ồ ừ ể khác. V i khái ni m này, h n tác gi mu n nh n m nh đ n kh năng "chung s ng hòaớ ệ ẳ ả ố ấ ạ ế ả ố bình" c a nhi u y u t ti p thu t nhi u ngu n khác nhau, có th hài hòa đủ ề ế ố ế ừ ề ồ ể ược v i nhauớ trong m t h th ng, m t t ng th m i.ộ ệ ố ộ ổ ể ớ
Nhìn chung, theo Tr n Đình Hầ ượu, văn hóa Vi t Nam xa l v i s c c đoan, không ch pệ ạ ớ ự ự ấ
Trang 6nh n s c c đoan, và riêng vi c không ch p nh n đi u đó đã bi u hi n m t b n lĩnh đángậ ự ự ệ ấ ậ ề ể ệ ộ ả
tr ng. Nh v y, khi khái quát b n s c văn hóa Vi t Nam qua các t nh "đ ng hóa",ọ ư ậ ả ắ ệ ừ ư ồ
"dung h p", tác gi Tr n Đình Hợ ả ầ ượu không h r i vào thái đ t ti hay mi t th dân t c.ề ơ ộ ự ệ ị ộ
Cũng c n nói thêm: trên con đầ ường xác đ nh cái g i là b n s c văn hoá dân t c, Tr nị ọ ả ắ ộ ầ Đình Hượu đã có nh ng đi m g p g v i nhi u nhà nghiên c u t tữ ể ặ ỡ ớ ề ứ ư ưởng, văn hóa, văn
h c khác. Nhà Đ o h c Cao Xuân Huy t ng hình dung tri t lí Vi t Nam là tri t lí Nọ ạ ọ ừ ế ệ ế ướ c hay Nhu đ o. Còn nhà s h c Tr n Qu c Vạ ử ọ ầ ố ượng thì vi t: "Tôi g i cái b n lĩnh b n s cế ọ ả ả ắ
bi t nhu, bi t cế ế ương, bi t công, bi t th , bi t "trông tr i trông đ t trông mây " r i tùyế ế ủ ế ờ ấ ồ
th i mà làm ăn theo chu n m c "nh t thì nhì th c" y, là kh năng ng bi n c a ngờ ẩ ự ấ ụ ấ ả ứ ế ủ ườ i
Vi t Nam, c a l i s ng Vi t Nam, c a văn hóa Vi t Nam !" v.v ệ ủ ố ố ệ ủ ệ
Trong b i c nh th i đ i ngày nay, vi c tìm hi u b n s c văn hóa dân t c tr thành m tố ả ờ ạ ệ ể ả ắ ộ ở ộ nhu c u t nhiên. Ch a bao gi dân t c ta có c h i thu n l i nh th đ xác đ nh "chânầ ự ư ờ ộ ơ ộ ậ ợ ư ế ể ị
di n m c" c a mình qua hành đ ng so sánh đ i chi u v i "khuôn m t" c a các dân t cệ ụ ủ ộ ố ế ớ ặ ủ ộ khác. Gi a hai v n đ hi u mình và hi u ngữ ấ ề ể ể ười có m i quan h tố ệ ương h Tìm hi u b nỗ ể ả
s c văn hóa dân t c r t có ý nghĩa đ i v i vi c xây d ng m t chi n lắ ộ ấ ố ớ ệ ự ộ ế ược phát tri n m iể ớ cho đ t nấ ước, trên tinh th n làm sao phát huy đầ ượ ốc t i đa m t m nh v n có, kh c ph cặ ạ ố ắ ụ
được nh ng nhữ ược đi m d n thành c h u đ t tin đi lên. Tìm hi u b n s c văn hóa dânể ầ ố ữ ể ự ể ả ắ
t c dĩ nhiên cũng g n li n v i vi c qu ng bá cái hay, cái đ p c a dân t c đ "góp m t"ộ ắ ề ớ ệ ả ẹ ủ ộ ể ặ cùng năm châu, thúc đ y m t s giao l u lành m nh, có l i chung cho vi c xây d ng m tẩ ộ ự ư ạ ợ ệ ự ộ
th gi i hòa bình, n đ nh và phát tri n. Đ n v i ti u lu n V n đ tìm đ c s c văn hoáế ớ ổ ị ể ế ớ ể ậ ấ ề ặ ắ dân t c, c th là đ n v i đo n trích Nhìn v v n văn hoá dân t c, chúng ta c m nh nộ ụ ể ế ớ ạ ề ố ộ ả ậ
được nh ng đi u g i m quý báu đó t m t nhà nghiên c u tâm huy t v i ti n đ phátữ ề ợ ở ừ ộ ứ ế ớ ề ồ tri n c a dân t c.ể ủ ộ