Nghị luận xã hội về tầm quan trọng của sức khỏe đối với mỗi người

Có một quy luật “bất di bất dịch” của cuộc sống, đó là “sinh, lão, bệnh, tử”. Cho dù bạn là ai, bạn sinh ra trong hoàn cảnh nào, bạn giàu có hay không, bạn là tổng thống hay chỉ là một người đánh giày thì bạn cũng không thể nào sống ngoài quy luật này.

Đ  bài: Ngh  lu n xã h i v  t m quan tr ng c a s c kh e đ i v i m i ngề ị ậ ộ ề ầ ọ ủ ứ ỏ ố ớ ỗ ười

Bài làm

Có m t quy lu t “b t di b t d ch” c a cu c s ng, đó là “sinh, lão, b nh, t ”. Cho dù b nộ ậ ấ ấ ị ủ ộ ố ệ ử ạ  

là ai, b n sinh ra trong hoàn c nh nào, b n giàu có hay không, b n là t ng th ng hay ch  làạ ả ạ ạ ổ ố ỉ  

m t ngộ ười đánh giày thì b n cũng không th  nào s ng ngoài quy lu t này. Riêng v i tôi, làạ ể ố ậ ớ  

m t ngộ ười đàn ông đã bước sang tu i 48, tôi c m nh n r t rõ quy lu t đó.ổ ả ậ ấ ậ

Tôi r t thích m t câu chuy n, chuy n k  r ng:ấ ộ ệ ệ ể ằ

Có m t chàng trai b  đu i vi c. Anh r t hoang mang và tìm đ n m t nhà thông thái. Anhộ ị ổ ệ ấ ế ộ   trình bày: “Th a ông, con v a b  m t vi c. V y theo ông con nên làm th  nào?”. Nhàư ừ ị ấ ệ ậ ế   thông thái li n h i “Con còn đi đề ỏ ược không?”, “D , đạ ược”. Nhà thông thái l i h i ti pạ ỏ ế  

“Con còn nhìn th y gì không?”, “D , có”. “Con còn nghe đấ ạ ược không?”, “D , ch c ch nạ ắ ắ  

r i”. “V y, con còn nói đồ ậ ược không?”, “D , ông th y r i còn gì”. Cho đ n lúc này thì nhàạ ấ ồ ế   thông thái ch  v  vai chàng trai và k t lu n “V y thì con ch  m t vi c mà thôi, có gì màỉ ỗ ế ậ ậ ỉ ấ ệ   con ph i lo s  v y!”.ả ợ ậ

T  câu chuy n này, tôi m i nh n ra r ng nh ng gì chúng ta đang có, chúng ta không hừ ệ ớ ậ ằ ữ ề 

bi t quý tr ng. Có r t nhi u th  chúng ta đang có chúng ta c m th y bình thế ọ ấ ề ứ ả ấ ường thì đó 

l i đang là ni m khao khát c a bi t bao ngạ ề ủ ế ười khác. M t trong s  nh ng th  quý giá nh tộ ố ữ ứ ấ  

mà cu c đ i đã ban t ng cho ta, đó chính là s c kh e.ộ ờ ặ ứ ỏ

C  m i l n ph i đi thăm ngứ ỗ ầ ả ườ ối  m trong b nh vi n là tôi l i s  lên đ u, lên chân, lên tayệ ệ ạ ờ ầ  

đ  xem m i th  c a mình có còn nguyên v n hay không. C  m i l n đi vi ng đám ma, tôiể ọ ứ ủ ẹ ứ ỗ ầ ế  

l i s  lên ng c mình đ  xem tìm mình còn đ p m nh hay không. N u b n có d p vàoạ ờ ự ể ậ ạ ế ạ ị   phòng c p c u c a b nh vi n Vi t Đ c (Hà N i) hay b nh vi n Ch  R y (TP.H  Chíấ ứ ủ ệ ệ ệ ứ ộ ệ ệ ợ ẫ ồ   Minh), b n s  có c m nh n xem vi c mình đang kh e m nh th c s  là có giá tr  nh  thạ ẽ ả ậ ệ ỏ ạ ự ự ị ư ế  nào

Vào bu i sáng hay bu i chi u, m i b n vào các công viên, b n s  th y “t c đổ ổ ề ờ ạ ạ ẽ ấ ắ ường”. 

Hàng ngàn người đang chen chúc trong nh ng kho ng không nh  bé đ  luy n t p s cữ ả ỏ ể ệ ậ ứ  

kh e và hít th  nh ng phân t  không khí trong lành và ít  i c a thành ph  đông đúc, nh nỏ ở ữ ử ỏ ủ ố ộ  

nh p và đ y khói b i.ị ầ ụ

N u có d p, m i các b n hãy vào thăm nh ng tr i dế ị ờ ạ ữ ạ ưỡng lão, b n s  hình dung ra tạ ẽ ươ  ng lai c a mình. B n có bao gi  tủ ạ ờ ưởng tượng ra con người mình sau 20 năm n a, 30 nămữ  

n a. Chúng ta s  là nh ng c  già còng l ng, đang bữ ẽ ữ ụ ư ước nh ng bữ ước đi c c k  ch m rãi,ự ỳ ậ  

có khi đang ng i trên xe đ y, ngồ ẩ ước nh ng ánh m t n ng n  cùng v i nh ng ti ng thữ ắ ặ ề ớ ữ ế ở 

n ng n ặ ề

Gi  đây, khi ng i vi t nh ng dòng ch  này, tôi đang tờ ồ ế ữ ữ ưởng tượng l i nh ng năm tháng khiạ ữ   tôi m i ch p ch ng bớ ậ ữ ước vào đ i khi m i mờ ớ ười tám đôi mươi. Ngày  y ch  v i chi c xeấ ỉ ớ ế  

đ p l c c c, v i nh ng đ ng lạ ọ ọ ớ ữ ồ ương bèo b t c a th i bao c p nh ng l i v i m t s c tr ,ọ ủ ờ ấ ư ạ ớ ộ ứ ẻ  

c m  và nh ng tình c m trong sáng tr  trung. Đó chính là s c tr

Gi  đây, đi u tôi mong ờ ề ước nh t là c  m i ngày chi u đ n đ  đấ ứ ỗ ề ế ể ược v  nhà quây qu nề ầ   bên gia đình và ch i đùa v i các con c a mình. Nhà tôi   trong m t ngõ nh  c a thành phơ ớ ủ ở ộ ỏ ủ ố 

Hà N i, bên c nh c a m t trộ ạ ủ ộ ường ti u h c lâu đ i. C  bu i chi u m y b  con l i ch yể ọ ờ ứ ổ ề ấ ố ạ ạ   sang sân trường, tôi l i đạ ược hòa mình trong ti ng nô đùa, ti ng hét c a tr  th , trong khiế ế ủ ẻ ơ  

đó mình thì đi d o, hít th  không khí trong lành c a m t không gian tuy t di u.ạ ở ủ ộ ệ ệ

C u con trai đ u c a tôi đã 12 tu i nên có v  b t đ u “ngậ ầ ủ ổ ẻ ắ ầ ườ ới l n”, nh ng tôi l i có thêmư ạ  

c u con trai th  hai m i h n 3 tu i. R t nhi u ni m vui, h nh phúc và c m nh n c aậ ứ ớ ơ ổ ấ ề ề ạ ả ậ ủ  

cu c s ng, v  ch ng tôi độ ố ợ ồ ược hưởng t  ti ng cừ ế ười và nô đùa c a c u con th  hai. N u aiủ ậ ứ ế  

đó bước vào nhà tôi, h  có th  r t ng c nhiên khi th y nh ng đ a con c a tôi c  liên t cọ ể ấ ạ ấ ữ ứ ủ ứ ụ   lên ti ng “b  hâm điên”, b i vì đó là nh ng lúc tôi đế ố ở ữ ược nói nh ng th  linh tinh vô nghĩa,ữ ứ  

đó là lúc tôi b t chắ ước chính con c a mình. B i vì tôi bi t, cái mà tôi mu n nh t lúc nàyủ ở ế ố ấ   chính là tu i tr , chính là s c tr  thì tôi l i không th  nào có đổ ẻ ứ ẻ ạ ể ược, v y thì t i sao mình l iậ ạ ạ   không tìm cách “l a” mình, cách t t nh t chính là làm b n c a con thôi.ừ ố ấ ạ ủ

M t trong nh ng quà t ng “thiên phú” dành cho con ngộ ữ ặ ười đó chính là s c m nh th  ch t.ứ ạ ể ấ  

B n không th  nào dùng thái đ  hay ạ ể ộ ước mu n nào đó đ  thay cho quy lu t gi i h n c aố ể ậ ớ ạ ủ  

c  b p. B n có th  có nh ng s c m nh c a tinh th n nh ng cũng có lúc tinh th n khôngơ ắ ạ ể ữ ứ ạ ủ ầ ư ầ  

th  đi u khi n để ề ể ượ ơ ắc c  b p hay nh ng h  th ng đang v n hành c  th  c a chúng ta.ữ ệ ố ậ ơ ể ủ Tôi nghĩ r ng đ  th c s  kh e m nh, tinh th n  nh hằ ể ự ự ỏ ạ ầ ả ưởng r t nhi u đ n s c kh e c aấ ề ế ứ ỏ ủ   chúng ta. N u b n thế ạ ường xuyên lo l ng ho c suy nghĩ tiêu c c, đó là cách h y ho i s cắ ặ ự ủ ạ ứ  

kh e c a mình nhanh nh t. N u b n quá l m d ng s c kh e c a mình đ  th c đêm nhi uỏ ủ ấ ế ạ ạ ụ ứ ỏ ủ ể ứ ề  

h n, th a mãn thú vui trơ ỏ ước m t nhi u h n b n s  t  h y ho i chính mình.ắ ề ơ ạ ẽ ự ủ ạ

Đ  th c s  s ng kh e m nh, đi u trể ự ự ố ỏ ạ ề ước tiên b n ph i tr  l i xem đ i v i b n đi u gì làạ ả ả ờ ố ớ ạ ề   quan tr ng nh t? N u là “s c kh e” thì th t tuy t! B n hãy dành nhi u th i gian h n choọ ấ ế ứ ỏ ậ ệ ạ ề ờ ơ  

vi c “s ng kh e m i ngày”. Bí quy t đ  s ng kh e m nh đó là b n hãy s ng ch m l i.ệ ố ỏ ỗ ế ể ố ỏ ạ ạ ố ậ ạ  

Đi ch m l i. Nhìn ng m nhi u h n. Ăn ch m l i, nói ch m l i. Th  ch m l i và c mậ ạ ắ ề ơ ậ ạ ậ ạ ở ậ ạ ả  

nh n cu c s ng càng ch m càng t t.ậ ộ ố ậ ố

Có ai đó khuyên b n “hãy nhanh lên, không thì m t c  h i đ y”, b n hãy m c k  B nạ ấ ơ ộ ấ ạ ặ ệ ả   thân cu c s ng c a chúng ta đã v i vã l m r i, đ ng nghe h  B n hãy dành nhi u th iộ ố ủ ộ ắ ồ ừ ọ ạ ề ờ   gian h n n a cho chính mình, bên tr  th , hãy vào công viên nhi u h n n a và g n v iơ ữ ẻ ơ ề ơ ữ ầ ớ   thiên nhiên nhi u h n n a. C  m i l n ra kh i n i thành, tôi l i nghĩ “không ch c mìnhề ơ ữ ứ ỗ ầ ỏ ộ ạ ắ  

đã s ng lâu h n hay h nh phúc h n bác nông dân đang cày ru ng ngoài kia”, đó chính làố ơ ạ ơ ộ  

n i có “ti ng g i hoang dã”, g n gũi v i b n ch t c a con ngơ ế ọ ầ ớ ả ấ ủ ười nh t. Có r t nhi u thấ ấ ề ứ 

b n có th  kh e m nh mà không c n m t ti n, có r t nhi u th  m t ti n, b n l i m t điạ ể ỏ ạ ầ ấ ề ấ ề ứ ấ ề ạ ạ ấ  

s c kh e!ứ ỏ

 Bài s  2ố

S c kh e là m t tr ng thái v  th  ch t c a m t con ngứ ỏ ộ ạ ề ể ấ ủ ộ ười khóe m nh, không b  đau y u.ạ ị ế   Khi có nó, ta không c m th y nó là quý giá nh ng khi ta m t nó, t c là khi ta b  b nh t tả ấ ư ấ ứ ị ệ ậ   dày vò, ta không còn lành m nh nh  trạ ư ước, ta m i nh n th y m t cách th m thía và đớ ậ ấ ộ ấ ủ 

đ y r ng s c kh e còn h n ti n b c, danh v ng mà không có th  l c v t ch t, tinh th nầ ằ ứ ỏ ơ ề ạ ọ ể ự ậ ấ ầ   nào b ng nó đằ ược và ch  khi đó, ta m i h i ti c r ng t i sao mình l i có th  đánh m tỉ ớ ố ế ằ ạ ạ ể ấ  

ho c b ng lí do này, lý do khác m t c a cái to l n nh t trên đ i.ặ ằ ộ ử ớ ấ ờ

Hãy trông chàng trai tr  kia bên hàng xóm, thân hình v m v , th  xác căng tràn nh a s ng,ẻ ạ ỡ ể ự ố   chân tay tưởng ch ng nh  c a m t l c sĩ s p ra đ u trừ ư ủ ộ ự ắ ấ ường; qu  th c là m t pho tả ự ộ ượ  ng

s ng. Nh ng sau m t th i gian ng n, m i vui ch i v i b n bè, th c tr ng nh ng đêm dàiố ư ộ ờ ắ ả ơ ớ ạ ứ ắ ữ  

đ  đ m say theo chén rể ắ ượu, cu c bài, chàng trai tr  thành m t cái xác không h n, thânộ ở ộ ồ   hình ti u t y, m t h c hác, chân tay bi n đi các b p th t tròn mà ch  còn m t l p da b cề ụ ắ ố ế ắ ị ỉ ộ ớ ọ  

m t m  th t tong teo. Chàng ta n m l  đ  su t ngày đ  mà nghi n ng m v  c a c i quýộ ớ ị ằ ừ ừ ố ể ề ẫ ề ủ ả   giá c a mình v a đánh m t: s c kh e. Chàng ta h i ti c th i k  đ p đ  nào mà mình cònủ ừ ấ ứ ỏ ố ế ờ ỳ ẹ ẽ  

là m t b c tộ ứ ượng đ ng v i ni m vui s ng lành m nh vô biên! Và khi ng i   rũ v i tâmồ ớ ề ố ạ ồ ủ ớ  

th n m t m i, v i th  xác y u đu i c a mình, chính lúc đó chàng ta m i c m th y mìnhầ ệ ỏ ớ ể ế ố ủ ớ ả ấ  

đã quá d i kh ạ ờ

Nh ng đi u nói trên nêu t  rõ s  quan tr ng l n lao c a s c kh e trong cu c đ i c aữ ề ỏ ự ọ ớ ủ ứ ỏ ộ ờ ủ   chúng ta. Khi chúng ta m nh kh e, cu c đ i th c vô cùng tạ ỏ ộ ờ ự ươi vui và m i công cu c dù toọ ộ  

l n đ n đâu ta cũng s  d  dàng th c hi n. Khi đau y u, cu c s ng s  đen t i và bu nớ ế ẽ ễ ự ệ ế ộ ố ẽ ố ồ  

n n, m t công vi c dù nh  nhàng đ n đâu đ i v i ta cũng tr  nên khó khăn, đ y m tả ộ ệ ẹ ế ố ớ ở ầ ệ  

nh c. Có đi u m a mai h n n a, là khi mình còn có s c kh e, mình không c m th y nóọ ề ỉ ơ ữ ứ ỏ ả ấ   quý giá và khi đánh m t nó, m i ti c nh  nh ng đã mu n màng r i! L i nói trên khôngấ ớ ế ớ ư ộ ồ ờ   chút nào văn hoa, bóng b y mà ch a đ y m t s  th t hi n nhiên.ẩ ứ ầ ộ ự ậ ể

Đ i v i m i ngố ớ ọ ườ ối s ng trong xã h i hi n t i, thì gi  là vàng b c, t c đ  là quy t đ nh,ộ ệ ạ ờ ạ ố ộ ế ị  

s c m nh v t ch t giúp chúng ta có m t cu c s ng sung túc h n và giúp ta vứ ạ ậ ấ ộ ộ ố ơ ượt qua 

nh ng sữ ương gió, n ng m a, đ y b t tr c c a cu c đ i, nh ng tai ắ ư ầ ấ ắ ủ ộ ờ ữ ương có th  x y đ nể ả ế  

b t thình lình cho b t c  m t ai. S  nghèo kh  do thiên tai, h n hán, l t l i là nh ng b tấ ấ ứ ộ ự ổ ạ ụ ộ ữ ấ  

ng  trong đ i s ng. Có s c kh e ta s  đ i phó đ y hi u qu  v i nh ng khó khăn đó. Taờ ờ ố ứ ỏ ẽ ố ầ ệ ả ớ ữ   hãy xem m t ngộ ười luôn luôn vui v , l ch thi p,  a k t giao v i m i ngẻ ị ệ ư ế ớ ọ ườ ễi d  gây c mả   tình v i t t c  ch  vì h  tràn đ y s c kh e và t  tin. V  phớ ấ ả ỉ ọ ầ ứ ỏ ự ề ương di n tinh th n và đ oệ ầ ạ  

đ c, ngứ ười có s c kh e có th  có nhi u thu n l i quy t đ nh s  thành công c a m i vi c.ứ ỏ ể ề ậ ợ ế ị ự ủ ọ ệ   Trí thông minh c a h  d  dàng phát tri n, trí óc sáng su t thêm, s  suy lu n mau l  vàủ ọ ễ ể ố ự ậ ẹ   đúng đ n.ắ

Tây phương có câu: “Khi thân hình ta y u đu i, thì nó đi u khi n ta nh ng khi ta kh eế ố ề ể ữ ỏ  

m nh, nó s n sàng vâng l i ta”. Tâm h n c a m t con ngạ ẵ ờ ồ ủ ộ ười tráng ki n tr  nên caoệ ở  

thượng vì ta s n sàng tiêu di t nh ng t  tẵ ệ ữ ư ưởng đen t i, nh ng ác ý. Lòng yêu thố ữ ươ  ng

đ ng lo i, kh  năng lồ ạ ả ương thi n s  phát tri n đ  đ y. Bao nhiêu đ c tính, tệ ẽ ể ủ ầ ứ ưởng ch ngừ   không có gì tương quan v i s c l c th  ch t c a ta nh ng phân tích kĩ, chúng ta th y k tớ ứ ự ể ấ ủ ư ấ ế  

qu  t t nhiên c a m t s c m nh t t đ p. Ch ng th  mà ngả ấ ủ ộ ứ ạ ố ẹ ẳ ế ười ta đã nói: “M t tâm h nộ ồ   lành m nh trong m t th  ch t tráng ki n” đó sao. S c kh e làm phát sinh   ta chí khí hàoạ ộ ể ấ ệ ứ ỏ ở   hùng, s  t  tin, s  can trự ự ự ường, lòng dũng khí, hăng say làm vi c và chi n đ u.ệ ế ấ

Đúng v y, lúc ta còn có s c kh e tràn đ y, ta không th y rõ tác d ng c a nó và ta d  dàngậ ứ ỏ ầ ấ ụ ủ ễ   phung phí, nh  ti n b c c m trên tay. Th c tr n đêm, vui ch i v i b n bè, m i mê ănư ề ạ ầ ứ ọ ơ ớ ạ ả  

nh u ch i b i t  ngày này sang ngày khác có bi t đâu r ng sau cu c vui ch i vô b   y, làậ ơ ờ ừ ế ằ ộ ơ ổ ấ  

m t s  tr ng r ng c a tâm h n. Th  xác giày vò, thân hình ti u t y, đ u óc l  đ , t iộ ự ố ỗ ủ ồ ể ề ụ ầ ừ ừ ố   tăm. Ta v n nghe nhi u ngẫ ề ười than th : “Nay tôi đau y u tôi m i bi t r ng trở ế ớ ế ằ ước kia, khi  mình có đ  s c kh e là m t ni m h nh phúc vô biên!" Và r i h  thèm: “Th c không làmủ ứ ỏ ộ ề ạ ồ ọ ự   sao tìm l i đạ ược s  m nh m  vui s ng thu  trự ạ ẽ ố ở ước!”. Rõ ràng s c kh e là c a c i quýứ ỏ ủ ả  

nh t trên đ i đ i v i m i ngấ ờ ố ớ ỗ ười. Do v y, chúng ta c n coi tr ng và gi  gìn nó.ậ ầ ọ ữ

Bài s  3ố

M i con ngỗ ười trên th  gi i này đ u có nh ng th  quý giá cho riêng mình. Đ c bi t đ iế ớ ề ữ ứ ặ ệ ố  

v i nh ng con ngớ ữ ười đang trong tình tr ng ph i đ i m t v i t  th n, đạ ả ố ặ ớ ử ầ ượ ốc s ng – đ i v iố ớ  

h  – đã là đi u quý giá nh t. Ch c ch n có r t nhi u ngọ ề ấ ắ ắ ấ ề ười khi được h i s  nói r ng b nỏ ẽ ằ ạ  

bè, gia đình, tình yêu, hôn nhân, cu c s ng  n đ nh, lộ ố ổ ị ương cao… là nh ng th  quý giáữ ứ  

nh t. Nh ng cũng ch c ch n r ng không nhi u ngấ ư ắ ắ ằ ề ười nh n ra đậ ượ ằc r ng quý giá nh tấ  

đ i v i m t ngố ớ ộ ười không ph i là nh ng th   y, quý giá nh t đ i v i m t ngả ữ ứ ấ ấ ố ớ ộ ười chính là 

nh ng th  giúp h  có đữ ứ ọ ược b n bè, gia đình, tình yêu… Đó là s c kh e, th i gian và cạ ứ ỏ ờ ơ 

h i.ộ

Vì sao nói s c kh e, th i gian và c  h i là quý giá nh t trong cu c s ng?ứ ỏ ờ ơ ộ ấ ộ ố

B i con ngở ười ch  c n n m ch c trong tay ba th  đó s  có th  t o ra m t cu c s ng t tỉ ầ ắ ắ ứ ẽ ể ạ ộ ộ ố ố  

đ p, s  hoàn thi n đẹ ẽ ệ ược nhân cách và góp ph n giúp xã h i đi lên.ầ ộ

Trong ba th  này, có th  nói, s c kh e là y u t  tiên quy t quan tr ng đ u tiên. Vì sao?ứ ể ứ ỏ ế ố ế ọ ầ

S c kh e chính là kh i ngu n b t đ u c a m i th , là s  b t đ u c a m t cu c s ng,ứ ỏ ở ồ ắ ầ ủ ọ ứ ự ắ ầ ủ ộ ộ ố  

m t con ngộ ười. Có s c kh e, con ngứ ỏ ười m i có kh  năng lao đ ng, làm ra nh ng thớ ả ộ ữ ứ  mình c n, ph c v  cho chính b n thân. Chính s  lao đ ng, làm ra nh ng th  mình c n,ầ ụ ụ ả ự ộ ữ ứ ầ  

ph c v  cho cu c s ng c a b n thân, c a gia đình, c a xã h i s  mang l i cho con ngụ ụ ộ ố ủ ả ủ ủ ộ ẽ ạ ườ  i

ni m vui, t  đó t o đ ng l c đ  không ng ng ti n lên phía trề ừ ạ ộ ự ể ừ ế ước, không ng ng hoànừ   thi n b n thân, không ng ng lao đ ng. Không ng ng lao đ ng, không ng ng làm ra v tệ ả ừ ộ ừ ộ ừ ậ  

ch t, thì xã h i m i không ng ng đi lên, đ t nấ ộ ớ ừ ấ ước m i không ng ng phát tri n. Chính vìớ ừ ể  

v y, s c kh e là s  kh i ngu n c a m i ni m vui, m i s  phát tri n.ậ ứ ỏ ự ở ồ ủ ọ ề ọ ự ể

S c kh e cũng chính là v n quý nh t c a m t con ngứ ỏ ố ấ ủ ộ ười. Không có s c kh e, cu c đ iứ ỏ ộ ờ  

m t con ngộ ười cũng xem nh  không còn ý nghĩa gì. Ngay c  ti n b c, th  mà ngư ả ề ạ ứ ười ta coi 

là r t quý, có th  gi m đ p lên nhau vì nó, cũng không th  giúp chúng ta mua đấ ể ẫ ạ ể ược s cứ  

kh e. Th  gian này, quý nh t chính là con ngỏ ế ấ ười chúng ta. M t c  th  kh e m nh, m tộ ơ ể ỏ ạ ộ   tâm h n không b nh t t chính là chân h nh phúc, là kh i ngu n c a m i th  t t đ p. Cóồ ệ ậ ạ ở ồ ủ ọ ứ ố ẹ  

s c kh e, b n s  có c  ngàn ứ ỏ ạ ẽ ả ước mu n. Không có s c kh e, b n s  ch  có m t ố ứ ỏ ạ ẽ ỉ ộ ướ  c

mu n duy nh t, đó là s c kh e. Khi b n kh e m nh bình thố ấ ứ ỏ ạ ỏ ạ ường, c m t  “quan tâm đ nụ ừ ế  

s c kh e” s  ch ng bao gi  xu t hi n trong đ u b n. Nh ng khi b n lâm b nh, lúc nàyứ ỏ ẽ ẳ ờ ấ ệ ầ ạ ư ạ ệ  

b n s  nh n ra, s c kh e là quý nh t. Chính vì v y, s c kh e là v n quý nh t c a m tạ ẽ ậ ứ ỏ ấ ậ ứ ỏ ố ấ ủ ộ   con người

S c kh e là y u t  tiên quy t quan tr ng đ i v i m t con ngứ ỏ ế ố ế ọ ố ớ ộ ười. Nh ng có m t y u tư ộ ế ố  khác, cũng quan tr ng không kém s c kh e, luôn luôn trong m i tình hu ng, đ  ch ngọ ứ ỏ ọ ố ể ứ   minh m t đi u gì đó, b n c n có nó. Đó chính là th i gian.ộ ề ạ ầ ờ

Th i gian chính là y u t  quan tr ng không th  thi u đ i v i chúng ta, b i m i ho t đ ngờ ế ố ọ ể ế ố ớ ở ọ ạ ộ   vui ch i, h c t p, vi c nhà, lao đ ng ngoài c n s c kh e, thì đ  g t hái đơ ọ ậ ệ ộ ầ ứ ỏ ể ặ ược thành công  chúng ta c n có th i gian. B n s  ch ng bao gi  có đầ ờ ạ ẽ ẳ ờ ược thành công n u không có th iế ờ   gian, b i thành công ch ng bao gi  v a lao đ ng đã hi n hi n trở ẳ ờ ừ ộ ể ệ ước m t. Ngắ ượ ạc l i, để  nhìn th y s  th t b i c a b n thân, b n cũng c n th i gian, đó là nh ng lý do h p lí đấ ự ấ ạ ủ ả ạ ầ ờ ữ ợ ể 

chúng ta tin r ng th i gian chính là y u t  quan tr ng không th  thi u đ i v i m i conằ ờ ế ố ọ ể ế ố ớ ỗ  

người

Th i gian cũng chính là y u t  t t y u ch ng minh con ngờ ế ố ấ ế ứ ườ ại b n, cu c đ i b n. M i conộ ờ ạ ỗ  

ngườ ềi đ u có m t cu c đ i c a b n thân, cũng chính là có m t qu  th i gian cho b nộ ộ ờ ủ ả ộ ỹ ờ ả   thân. S  d ng th  nào là tùy   m i ngử ụ ế ở ỗ ười. S  d ng m t kho ng th i gian cho m t côngử ụ ộ ả ờ ộ  

vi c nào đó mà k t qu  không đệ ế ả ược nh  ý, đó là chúng ta đã đánh m t m t ph n trongư ấ ộ ầ  

qu  th i gian c a mình, cũng chính là đánh m t ph n cu c đ i mình.ỹ ờ ủ ộ ầ ộ ờ

Th i gian còn là th  duy nh t qua đi không l y l i đờ ứ ấ ấ ạ ược. Có bi t bao ngế ười trên th  gi iế ớ   này đã s ng mà hoài phí cu c đ i, cũng có bi t bao ngố ộ ờ ế ười trên th  gian đã t ng khao khátế ừ  

m t mong ộ ước mãnh li t: “giá nh  th i gian có th  quay tr  l i”. M t h c sinh cá bi tệ ư ờ ể ở ạ ộ ọ ệ  

su t th i gian còn đi h c đã không t  c  g ng, không t n d ng, đ  r i sau này không cóố ờ ọ ự ố ắ ậ ụ ể ồ  

ki n th c, không th  làm vi c, không th  t  đi lên, càng không th  giúp xã h i, chính là víế ứ ể ệ ể ự ể ộ  

d  đi n hình cho s  hoài phí cu c đ i. M t thanh niên thay vì ph n đ u cho vi c hoànụ ể ự ộ ờ ộ ấ ấ ệ   thi n b n thân thì l i sa vào các t  n n xã h i, hoài phí nh ng năm tháng cu c đ i và cònệ ả ạ ệ ạ ộ ữ ộ ờ  

t  tàn phá s c kh e, cũng chính là t m gự ứ ỏ ấ ương cho s  hoài phí, không bi t quý tr ng th iự ế ọ ờ   gian

Karl Marx đã t ng nói: “M i ti t ki m, suy cho cùng là ti t ki m th i gian”. B i th i gianừ ọ ế ệ ế ệ ờ ở ờ   chính là th  quan tr ng không th  thi u, là y u t  ch ng minh cu c đ i cũng chính là thứ ọ ể ế ế ố ứ ộ ờ ứ  qua đi s  mãi không quay l i; vì v y, câu nói c a K. Marx đã góp ph n th c t nh bi t baoẽ ạ ậ ủ ầ ứ ỉ ế  

th  h  con ngế ệ ườ ằi r ng hãy quý tr ng th i gian, “thì gi  là vàng b c”, có th i gian s  cóọ ờ ờ ạ ờ ẽ  

t t c , không có th i gian thì không có gì c ấ ả ờ ả

M t con ngộ ườ ềi đ u có cu c đ i riêng c a mình, là thành công hay th t b i đ u tùy   b nộ ờ ủ ấ ạ ề ở ả   thân m i ngỗ ười. Nh ng chúng ta ph i bi t nên làm gì, không nên làm gì đ  cu c đ i mìnhư ả ế ể ộ ờ  

là cu c đ i c a s  thành công, n u không thành công, thì cũng là s  mãn nguy n, khôngộ ờ ủ ự ế ự ệ   hoài phí th i gian, và là đ  đ n “khi nh m m t xuôi tay, không ph i ân h n v  nh ng nămờ ể ế ắ ắ ả ậ ề ữ   tháng đã s ng hoài s ng phí” (“Thép đã tôi th  đ y” – Otsterropski).ố ố ế ấ

Th i gian là vàng b c, s c kh e là v n quý. Khi b n có c  hai th  này, b n chính là ngờ ạ ứ ỏ ố ạ ả ứ ạ ườ  i

h nh phúc, nh ng b n không ph i là ngạ ư ạ ả ười thành công. Đ  thành công, b n c n n m b tể ạ ầ ắ ắ  

th  mà th i gian mang l i cho b n, n u bi t cách t n d ng th   y, b n s  thành côngứ ờ ạ ạ ế ế ậ ụ ứ ấ ạ ẽ   trong m i công vi c. Th   y, chính là c  h i.ọ ệ ứ ấ ơ ộ

C  h i, chính là th  mà m i ngơ ộ ứ ỗ ười ai cũng t ng có ít nh t m t l n trong đ i. Th m chí,ừ ấ ộ ầ ờ ậ  

c  h i là th  chúng ta có t  t o ra cho b n thân. C  h i chính là nhà đ i di n c a sơ ộ ứ ự ạ ả ơ ộ ạ ệ ủ ự  thành công, n u b n bi t n m b t, gây  n tế ạ ế ắ ắ ấ ượng t t v i “nhà đ i di n”, b n s  nhanhố ớ ạ ệ ạ ẽ   chóng ti p c n đế ậ ược v i “ch  c a nhà đ i di n”. T  đó b n s  d  dàng ti p c n v iớ ủ ủ ạ ệ ừ ạ ẽ ễ ế ậ ớ   thành công c a mình.ủ

C  h i có nh ng đ c tr ng c a th i gian. N u là cùng m t vi c, s  r t khó n u b nơ ộ ữ ặ ư ủ ờ ế ộ ệ ẽ ấ ế ạ  

mu n nó đ n v i b n l n th  hai. Tin ch c r ng m i b n thân chúng ta, ai cũng t ng m tố ế ớ ạ ầ ứ ắ ằ ỗ ả ừ ộ  

l n hoài phí c  h i, t ng m t l n hoài phí thành công. Th i gian thì s  ch ng quay tr  l i,ầ ơ ộ ừ ộ ầ ờ ẽ ẳ ở ạ   còn c  h i thì có khi ch  cũng mãi ch ng đ n l n th  hai, vì v y, c  h i gi ng nh  th iơ ộ ờ ẳ ế ầ ứ ậ ơ ộ ố ư ờ   gian, chúng ta ph i bi t quý tr ng.ả ế ọ

Có đượ ơ ộc c  h i thì không khó, vu t m t nó thì còn d  h n, nh ng bi t n m b t, t n d ngộ ấ ễ ơ ư ế ắ ắ ậ ụ   thì s  là đi u khó khăn, b i không ph i ai cũng d  dàng nhìn ra đẽ ề ở ả ễ ược c  h i đ  b n thânơ ộ ể ả   thành công. K  thành công là k  bi t n m b t c  h i. Christina Amanpour – n  phóngẻ ẻ ế ắ ắ ơ ộ ữ   viên n i ti ng trên th  gi i – đã t ng bi t n m b t c  h i, t o bổ ế ế ớ ừ ế ắ ắ ơ ộ ạ ước ngo t cho cu c đ iặ ộ ờ   mình b ng vi c đi h c thay ch  gái trong m t khóa h c đào t o nghi p v  thông tin, chínhằ ệ ọ ị ộ ọ ạ ệ ụ  

vi c này đã thay đ i cu c đ i cô. Cô đã t ng nói: “C  h i gi ng nh  cu c h n hò khôngệ ổ ộ ờ ừ ơ ộ ố ư ộ ẹ  

có ch  đích s ng l i di n ti n thành cu c hôn nhân b n v ng, hoàn toàn là s  b t ng ”.ủ ố ạ ễ ế ộ ề ữ ự ấ ờ  

Và đích th t, thành công c a cô đ n t  s  ng u nhiên, n u không có bậ ủ ế ừ ự ẫ ế ước ngo t b t ngặ ấ ờ 

nh  th , không ch ng nư ế ừ ước M  s  ch ng có đỹ ẽ ẳ ược m t n  phóng viên tài năng nh  th ộ ữ ư ế   Thành công c a Amanpour đã ch  ra cho chúng ta bi t r ng : cái g i là b t ng  th c ch tủ ỉ ế ằ ọ ấ ờ ự ấ  

là T o hóa đã cho chúng ta c  h i, m u ch t chính là n u bi t n m b t c  h i, n m th tạ ơ ộ ấ ố ế ế ắ ắ ơ ộ ắ ậ  

ch c là đ ng khác, r i g ng s c, n  l c, cu i cùng s  đi đ n thành công.ắ ằ ồ ắ ứ ỗ ự ố ẽ ế

Con người khi được sinh ra đã có được m t cu c đ i, cũng chính là có độ ộ ờ ược th i gian, cóờ  

đượ ức s c kh e, và ch c ch n cũng s  có đỏ ắ ắ ẽ ược c  h i. N u bi t quý tr ng s c kh e, ti tơ ộ ế ế ọ ứ ỏ ế  

ki m th i gian, và n m b t c  h i, m t cu c s ng mãn nhãn, thành công, h nh phúc sệ ờ ắ ắ ơ ộ ộ ộ ố ạ ẽ 

đ n v i chúng ta. Có đế ớ ược hai th  và bi t t n d ng th  th  ba, chúng ta s  có t t cứ ế ậ ụ ứ ứ ẽ ấ ả 

nh ng gì mình mu n.ữ ố

Th i gian, s c kh e và c  h i. Đó là nh ng y u t  quan tr ng có quy n năng thay đ i cờ ứ ỏ ơ ộ ữ ế ố ọ ề ổ ả 

cu c đ i m t con ngộ ờ ộ ười ch  trong kho nh kh c, là th  đ  nh ng ai không có đỉ ả ắ ứ ể ữ ược ph iả   thèm mu n, nh ng ai có đố ữ ược thì ra s c gi  gìn, nh ng ai đã đ  vu t đi ph i ti c nu i,ứ ữ ữ ể ộ ả ế ố  

h i h n. Và đã không ph i ân h n, đ  không ph i “s ng hoài s ng phí”, đ  m i th  “hoànố ậ ả ậ ể ả ố ố ể ọ ứ   toàn là s  b t ng ” đ n v i cu c đ i, hãy chào m i thành công b ng cách trân tr ngự ấ ờ ế ớ ộ ờ ờ ằ ọ  

nh ng gì mình đang có, th i gian và s c kh e, bi t trân tr ng th i gian và s c kh e, cữ ờ ứ ỏ ế ọ ờ ứ ỏ ơ 

h i s  t  nhiên đ n, thành công s  t  nhiên đ n. V y còn gì h nh phúc và thành côngộ ẽ ự ế ẽ ự ế ậ ạ  

b ng vi c có đằ ệ ược c  th i gian, s c kh e và c  h i? Chúng chính là nh ng đi u quý giáả ờ ứ ỏ ơ ộ ữ ề  

nh t trong cu c s ng này r i.ấ ộ ố ồ