Nghị luận xã hội về biến đổi khí hậu

Có một câu nói được khá phổ biến thế này: Con người đối xử với thiên nhiên như thế nào thì thiên nhiên sẽ đối xử với con người như thế ấy. Với tốc độ tăng trưởng chóng mặt của các nền kinh tế, sự xuất hiện tràn lan của các khu công nghiệp và số lượng ngày càng tăng lên của phương tiện giao thông, mặt trái của sự phát triển đang ngày càng đặt ra những thách thức khó giải quyết về môi trường đối với tất cả loài người trên địa cầu. Một trong những vấn đề nhức nhối nhất chính là biến đổi khí hậu.

Đ  bài: Ngh  lu n xã h i v  bi n đ i khí h u ề ị ậ ộ ề ế ổ ậ

Bài làm

Có m t câu nói độ ược khá ph  bi n th  này: Con ngổ ế ế ườ ố ử ới đ i x  v i thiên nhiên nh  th  nàoư ế   thì thiên nhiên s  đ i x  v i con ngẽ ố ử ớ ười nh  th   y. V i t c đ  tăng trư ế ấ ớ ố ộ ưởng chóng m tặ  

c a các n n kinh t , s  xu t hi n tràn lan c a các khu công nghi p và s  lủ ề ế ự ấ ệ ủ ệ ố ượng ngày càng  tăng lên c a phủ ương ti n giao thông, m t trái c a s  phát tri n đang ngày càng đ t raệ ặ ủ ự ể ặ  

nh ng thách th c khó gi i quy t v  môi trữ ứ ả ế ề ường đ i v i t t c  loài ngố ớ ấ ả ười trên đ a c u.ị ầ  

M t trong nh ng v n đ  nh c nh i nh t chính là bi n đ i khí h u.ộ ữ ấ ề ứ ố ấ ế ổ ậ

Th c v y, nhân lo i đang đ ng trự ậ ạ ứ ước nguy c  b  di t vong do tác đ ng c a n n ô nhi mơ ị ệ ộ ủ ạ ễ   môi trường d n đ n s  bi n đ i khí h u và nh ng thiên tai g n đây nh  đ ng đ t, sóngẫ ế ự ế ổ ậ ữ ầ ư ộ ấ  

th n, núi l a… đang gây nên nh ng hi m h a khôn lầ ử ữ ể ọ ường cho nhân lo i. Các nhà khoaạ  

h c g i chung ngu n g c c a nh ng v n đ   y là Bi n đ i khí h u. V y th c ch t bi nọ ọ ồ ố ủ ữ ấ ề ấ ế ổ ậ ậ ự ấ ế  

đ i khí h u là gì? Theo đ nh nghĩa c a Công ổ ậ ị ủ ước Khung Liên Hi p Qu c, bi n đ i khíệ ố ế ổ  

h u là s  thay đ i c a khí h u, đậ ự ổ ủ ậ ược quy đ nh tr c ti p hay gián ti p là do ho t đ ng c aị ự ế ế ạ ộ ủ   con người làm thay đ i thành ph n khí quy n, và đóng góp thêm vào s  bi n đ ng khí h uổ ầ ể ự ế ộ ậ  

t  nhiên quan sát đự ược trong kho ng th i gian so sánh đả ờ ược

Có r t nhi u bi u hi n c a vi c khí h u b  bi n đ i. Đ c tr ng nh t là s  nóng lên toànấ ề ể ệ ủ ệ ậ ị ế ổ ặ ư ấ ự  

c u. S  nóng lên toàn c u đầ ự ầ ược th  hi n r t rõ ràng v i vi c nhi t đ  trái đ t ngày càngể ệ ấ ớ ệ ệ ộ ấ   nóng lên gây hi n tệ ượng El­nino, s  tan băng trên di n r ng và m c nự ệ ộ ự ước  bi n dâng caoể  

b t bình thấ ường. Đi u này gây nên nh ng h u qu  không th  lề ữ ậ ả ể ường trước được đ nế   chính đ i s ng con ngờ ố ười trên m i qu c gia hay vùng lãnh th ọ ố ổ

Nguyên nhân tr c ti p gây nên nh ng đi u đó là hi u  ng nhà kính. Theo các nghiên c u,ự ế ữ ề ệ ứ ứ  

hi u  ng nhà kính t  nhiên giúp duy trì và phát tri n s  s ng   trái đ t. Nh ng dệ ứ ự ể ự ố ở ấ ư ưới tác 

đ ng c a khí th i x  ra môi trộ ủ ả ả ường trong ho t đ ng s n xu t, phát tri n công nghi p,ạ ộ ả ấ ể ệ  

hi u  ng nhà kính có di n bi n ph c t p và bi n đ i theo hệ ứ ễ ế ứ ạ ế ổ ướng tiêu c c. V y nh ng đóự ậ ư  

ch  là nguyên nhân trên b  m t. Nguyên nhân sâu xa, là ngu n c n c a m i chuy n l iỉ ề ặ ồ ơ ủ ọ ệ ạ  

chính là do con người. S  tác đ ng c a con ngự ộ ủ ườ ới t i thiên nhiên nh : ch t phá r ng m tư ặ ừ ấ   cân b ng sinh thái, s  d ng hóa ch t nh  thu c sâu, thu c c  thi u khoa h c, r i khói vàằ ử ụ ấ ư ố ố ỏ ế ọ ồ  

ch t th i công nghi p, ch t th i đô th  x  tr c ti p ra môi trấ ả ệ ấ ả ị ả ự ế ường bên ngoài mà không qua 

x  lý đã làm th ng t ng ozon gây nên hi u  ng nhà kính và tình tr ng nóng d n lên c aử ủ ầ ệ ứ ạ ầ ủ   trái đ t. Con ngấ ười không ng ng xây d ng, đ c khoét trái đ t, xây h m, khai thác m  làmừ ự ụ ấ ầ ỏ  

bi n d ng l p v  trái đ t. Con ngế ạ ớ ỏ ấ ười v i nh ng h n thù, tham v ng bá ch  th  gi i,ớ ữ ậ ọ ủ ế ớ   không ng ng ch y đua vũ trang, s n xu t vũ khí hóa h c, bom đ n, gây chi n tranh liênừ ạ ả ấ ọ ạ ế   miên…

T t c  vi c làm c a con ngấ ả ệ ủ ườ ẽ ẫi s  d n đ n s  gi n d  c a thiên nhiên và báo hi u sế ự ậ ữ ủ ệ ự 

di t vong c a trái đ t. R i đ n m t ngày nào đó, nhân lo i s  b  di t vong do chính nh ngệ ủ ấ ồ ế ộ ạ ẽ ị ệ ữ  

vi c làm mà mình gây ra. Và đi u đó đang x y ra ngay trong chính cu c s ng c a chúngệ ề ả ộ ố ủ  

ta, di n ra hàng ngày, hàng gi  Trễ ờ ước tiên, bi n đ i khí h u và lế ổ ậ ượng cacbon dioxit ngày  càng tăng cao đang th  thách các h  sinh thái c a chúng ta. H u qu  là thi u h t ngu nử ệ ủ ậ ả ế ụ ồ  

nước ng t, không khí b  ô nhi m n ng, năng lọ ị ễ ặ ượng và nhiên li u khan hi m. Và kéo theoệ ế  

là hàng lo t các v n đ  y t , xã h i liên quan khác không ch   nh hạ ấ ề ế ộ ỉ ả ưởng đ n đ i s ng c aế ờ ố ủ   chúng ta mà còn là v n đ  sinh t n. Không ch  v y, nhi t đ  Trái Đ t tăng cao b t thấ ề ồ ỉ ậ ệ ộ ấ ấ ườ  ng đang làm cho các loài sinh v t bi n m t ho c có nguy c  tuy t ch ng. Kho ng 50% cácậ ế ấ ặ ơ ệ ủ ả   loài đ ng th c v t s  đ i m t v i nguy c  tuy t ch ng vào năm 2050 n u nhi t đ  tráiộ ự ậ ẽ ố ặ ớ ơ ệ ủ ế ệ ộ  

đ t tăng thêm t  1,1 đ n 6,4 đ  C n a. S  m t mát này là do m t môi trấ ừ ế ộ ữ ự ấ ấ ường s ng vì đ tố ấ  

b  hoang hóa, do n n phá r ng và do nị ạ ừ ước bi n  m lên. Các nhà sinh v t h c nh n th yể ấ ậ ọ ậ ấ  

đã có m t s  loài đ ng v t di c  đ n vùng c c đ  tìm môi trộ ố ộ ậ ư ế ự ể ường s ng có nhi t đ  phùố ệ ộ  

h p. Ví d  nh  là loài cáo đ , trợ ụ ư ỏ ước đây chúng thường s ng   B c M  thì nay đã chuy nố ở ắ ỹ ể   lên vùng B c c c.ắ ự

V  kinh t : Các thi t h i v  kinh t  do bi n đ i khí h u gây ra cũng ngày càng tăng theoề ế ệ ạ ề ế ế ổ ậ   nhi t đ  trái đ t. Các c n bão l n làm mùa màng th t bát, tiêu phí nhi u t  đô la; ngoài ra,ệ ộ ấ ơ ớ ấ ề ỉ  

đ  kh ng ch  d ch b nh phát tán sau m i c n bão lũ cũng c n m t s  ti n kh ng l  Khíể ố ế ị ệ ỗ ơ ầ ộ ố ề ổ ồ  

h u càng kh c nghi t càng làm thâm h t các n n kinh t Các t n th t v  kinh t   nhậ ắ ệ ụ ề ế ổ ấ ề ế ả  

hưởng đ n m i m t c a đ i s ng. Ngế ọ ặ ủ ờ ố ười dân ph i ch u c nh giá c  th c ph m và nhiênả ị ả ả ự ẩ  

li u leo thang; các chính ph  ph i đ i m t v i vi c l i nhu n t  các ngành du l ch và côngệ ủ ả ố ặ ớ ệ ợ ậ ừ ị   nghi p gi m sút đáng k , nhu c u th c ph m và nệ ả ể ầ ự ẩ ướ ạc s ch c a ngủ ười dân sau m i đ tỗ ợ   bão lũ r t c p thi t, chi phí kh ng l  đ  d n d p đ ng đ  nát sau bão lũ, và các căngấ ấ ế ổ ồ ể ọ ẹ ố ổ  

th ng v  đẳ ề ường biên gi i.ớ

Ch a bao gi  gi i y h c l i b t l c trư ờ ớ ọ ạ ấ ự ước các ch ng lo i virus, vi khu n nh  hi n nay.ủ ạ ẩ ư ệ   Nhi t đ  tăng cùng v i lũ l t và h n hán đã t o đi u ki n thu n l i cho các con v tệ ộ ớ ụ ạ ạ ề ệ ậ ợ ậ   truy n nhi m nh  mu i, ve, chu t,… sinh sôi n y n , truy n nhi m b nh gây nguy h iề ễ ư ỗ ộ ả ở ề ễ ệ ạ  

đ n s c kh e c a nhi u b  ph n dân s  trên th  gi i. T  ch c WHO đ a ra báo cáo r ngế ứ ỏ ủ ề ộ ậ ố ế ớ ổ ứ ư ằ   các d ch b nh nguy hi m đang lan tràn   nhi u n i trên th  gi i h n bao gi  h t. Nh ngị ệ ể ở ề ơ ế ớ ơ ờ ế ữ   vùng trước kia có khí h u l nh gi  đây cũng xu t hi n các lo i b nh nhi t đ i.Hàng nămậ ạ ờ ấ ệ ạ ệ ệ ớ  

có kho ng h n 150 ngàn ngả ơ ười ch t do các b nh có liên quan đ n bi n đ i khí h u, tế ệ ế ế ổ ậ ừ 

b nh tim do nhi t đ  tăng quá cao, đ n các v n đ  hô h p và tiêu ch y  nh hệ ệ ộ ế ấ ề ấ ả ả ưởng đ nế  

m t b  ph n không nh  dân s  th  gi i. Th m chí   m t s  qu c gia đã có s  xu t hi nộ ộ ậ ỏ ố ế ớ ậ ở ộ ố ố ự ấ ệ  

c a vi khu n kháng kháng sinh gây r i lo n cho vi c nghiên c u v c­xin phòng b nh.ủ ẩ ố ạ ệ ứ ắ ệ   Ngay c    Vi t Nam, chúng ta cũng đang cùng chung m t s  ph n nh  v y.ả ở ệ ộ ố ậ ư ậ

Trong khi đang ch  đ i nh ng quy t sách   các cu c h p bàn c a các nhà khoa h c, cácờ ợ ữ ế ở ộ ọ ủ ọ   nguyên th  qu c gia, m i ngủ ố ỗ ười trong chúng ta hãy t  c u l y mình b ng cách chung tayự ứ ấ ằ  

b o v  môi trả ệ ường thông qua nh ng hành đ ng thi t th c: Không đ t phá r ng, khai thácữ ộ ế ự ố ừ   khoáng s n m t cách b a bãi, gây hu  ho i môi trả ộ ừ ỷ ạ ường, làm m t cân b ng sinh thái.ấ ằ   Không th i d u, m , hóa ch t đ c h i, ch t phóng x  quá gi i h n cho phép, các ch tả ầ ỡ ấ ộ ạ ấ ạ ớ ạ ấ  

th i, xác đ ng v t, th c v t, vi khu n, siêu vi khu n đ c h i và gây d ch b nh vào ngu nả ộ ậ ự ậ ẩ ẩ ộ ạ ị ệ ồ  

nước; không chôn vùi, th i vào đ t các ch t đ c h i quá gi i h n cho phép; các qu c giaả ấ ấ ộ ạ ớ ạ ố   cam k t không s  d ng và s n xu t vũ khí hóa h c, không gây chi n tranh; n u dùng đi nế ử ụ ả ấ ọ ế ế ệ  

h t nhân ph i có quy trình ch t ch  đ  b o qu n tránh s  c  kh ng khi p có th  x y đ nạ ả ặ ẽ ể ả ả ự ố ủ ế ể ả ế  

b t c  lúc nào.Nhà nấ ứ ước ph i x  lý nghiêm nh ng trả ử ữ ường h p vi ph m…Đ c bi t c nợ ạ ặ ệ ầ   nâng cao ý th c cũng nh  ki n th c b o v  môi trứ ư ế ứ ả ệ ường cho h c sinh, sinh viên – l a tu iọ ứ ổ   gánh vác trên mình tr ng trách c a đ t nọ ủ ấ ước trong tương lai không xa

Đ  có m t tể ộ ương lai tươi sáng, vi c kh c ph c và c i t o thiên nhiên c n đ t lên hàngệ ắ ụ ả ạ ầ ặ  

đ u. Con ngầ ười nên nh  ch  m t hành đ ng r t nh  c a mình cũng có th  đ y trái đ t điớ ỉ ộ ộ ấ ỏ ủ ể ẩ ấ  

đ n ngày t n th  Đ ng th i c  nhân lo i ph i cùng chung tay gi i quy t bi n đ i khíế ậ ế ồ ờ ả ạ ả ả ế ế ổ  

h u – m t v n đ  toàn c u ch  không ph i v n đ  c a riêng qu c gia hay cá nhân nàoậ ộ ấ ề ầ ứ ả ấ ề ủ ố   khác

Bài s  2ố

Nhân lo i đang đ ng trạ ứ ước nguy c  b  di t vong do tác đ ng c a n n ô nhi m môi trơ ị ệ ộ ủ ạ ễ ườ  ng

d n đ n "s  bi n đ i khí h u và nh ng thiên tai g n đây nh  đ ng đ t, sóng th n, núiẫ ế ự ế ổ ậ ữ ầ ư ộ ấ ầ  

l a… đang gây nên nh ng hi m h a khôn lử ữ ể ọ ường cho nhân lo i".ạ

T  vài năm tr  l i đây nhân lo i ph i đ ng trừ ở ạ ạ ả ứ ước nh ng đe d a c a thiên nhiên, thiên taiữ ọ ủ  

và d ch b nh gây nguy h i cho đ i s ng con ngị ệ ạ ờ ố ười. Còn nh  năm 2005, sóng th n đã cu nớ ầ ố   trôi hàng ch c ngàn ngụ ườ ởi   Thái Lan và Indonesia. Năm 2008, đ ng đ t làm tan hoang Tộ ấ ứ  Xuyên (Trung Qu c). Và m i đây nh t, tháng 3/2011, đ ng đ t và sóng th n đã làm choố ớ ấ ộ ấ ầ  

Nh t B n tr  thành vùng đ t ch t. H n hai mậ ả ở ấ ế ơ ươi ngàn người ch t, c  s  v t ch t kinh tế ơ ở ậ ấ ế 

b  tàn phá n ng n  Ngoài nh ng bi n c  v  đ ng đ t, sóng th n, ta còn g p nh ng hi nị ặ ề ữ ế ố ề ộ ấ ầ ặ ữ ệ  

tượng th i ti t l  nh : El Nino đã gây h n hán   Australia và l t l i   Nam M  (2006­ờ ế ạ ư ạ ở ụ ộ ở ỹ 2007). Hi n tệ ượng băng tan   B c c c, l t l i   Thái Lan. Vi t Nam (2010). Ngày càngở ắ ự ụ ộ ở ệ   nhi u làng "Ung th " xu t hi n   Vi t Nam và th  gi i… đây là nh ng con s  đáng báoề ư ấ ệ ở ệ ế ớ ữ ố  

đ ng, cho th y s  n i gi n c a thiên nhiên trộ ấ ự ổ ậ ủ ước nh ng sai l m c a con ngữ ầ ủ ười

Nguyên nhân d n đ n nh ng h u qu  trên là do: S  tác đ ng c a con ngẫ ế ữ ậ ả ự ộ ủ ườ ới t i thiên  nhiên nh : ch t phá r ng m t cân b ng sinh thái, s  d ng hóa ch t nh  thu c sâu, thu cư ặ ừ ấ ằ ử ụ ấ ư ố ố  

c  thi u khoa h c. R i khói th i công nghi p, khói th i đô th  làm th ng t ng OZon gâyỏ ế ọ ồ ả ệ ả ị ủ ầ   nên hi u  ng nhà kính và tình tr ng nóng d n lên c a trái đ t. Con ngệ ứ ạ ầ ủ ấ ười không ng ngừ   xây d ng, đ c khoét trái đ t, xây h m, khai thác m  làm bi n d ng l p v  trái đ t. Conự ụ ấ ầ ỏ ế ạ ớ ỏ ấ  

ngườ ới v i nh ng h n thù, tham v ng bá ch  th  gi i, không ng ng ch y đua vũ trang, s nữ ậ ọ ủ ế ớ ừ ạ ả  

xu t vũ khí hóa h c, bom đ n, gây chi n tranh liên miên… T t c  s  d n đ n s  gi n dấ ọ ạ ế ấ ả ẽ ẫ ế ự ậ ữ 

c a thiên nhiên và báo hi u s  di t vong c a trái đ t. Theo l ch c a ngủ ệ ự ệ ủ ấ ị ủ ười Maya năm 2012 

là năm t n th , nhà tiên tri Vanga d  đoán: sau năm 2010 s  là đ ng đ t, núi l a và sóngậ ế ự ẽ ộ ấ ử  

th n… nay đang tr  thành s  th t.ầ ở ự ậ

Nhân lo i ph i hành đ ng nh  th  nào?ạ ả ộ ư ế

Hãy chung tay b o v  môi trả ệ ường b ng nh ng hành đ ng thi t th c: Không đằ ữ ộ ế ự ược: đ t pháố  

r ng, khai thác khoáng s n m t cách b a bãi, gây hu  ho i môi trừ ả ộ ừ ỷ ạ ường, làm m t cân b ngấ ằ   sinh thái. Không th i d u, m , hóa ch t đ c h i, ch t phóng x  quá gi i h n cho phép,ả ầ ỡ ấ ộ ạ ấ ạ ớ ạ   các ch t th i, xác đ ng v t, th c v t, vi khu n, siêu vi khu n đ c h i và gây d ch b nhấ ả ộ ậ ự ậ ẩ ẩ ộ ạ ị ệ   vào ngu n nồ ước; không chôn vùi, th i vào đ t các ch t đ c h i quá gi i h n cho phép; cácả ấ ấ ộ ạ ớ ạ  

qu c gia cam k t không s  d ng và s n xu t vũ khí hóa h c, không gây chi n tranh; n uố ế ử ụ ả ấ ọ ế ế   dùng đi n h t nhân ph i có quy trình ch t ch  đ  b o qu n tránh s  c  kh ng khi p nhệ ạ ả ặ ẽ ể ả ả ự ố ủ ế ư 

v  n  lò ph n  ng h t nhân   Nh t (2011), v  n  lò h t nhân Checnobun   Nga (1986)ụ ổ ả ứ ạ ở ậ ụ ổ ạ ở   gây bao đau thương cho con người

Vì tương lai c a trái đ t, c a nhân lo i, b n và tôi hãy chung tay b o v  môi trủ ấ ủ ạ ạ ả ệ ường!  Bài s  3ố

B nh d ch, chi n tranh,…đ u là nh ng n i lo l n c a toàn xã h i. Và bi n đ i khí h uệ ị ế ề ữ ỗ ớ ủ ộ ế ổ ậ   luôn là v n đ  nóng h i đấ ề ổ ược đ a ra đ  tranh lu n. Nó không là v n đ  c a riêng m tư ể ậ ấ ề ủ ộ  

qu c gia nào mà là v n đ  chung c a toàn xã h i.ố ấ ề ủ ộ

Bi n đ i khí h u là s  thay đ i c a khí h u di n ra trong m t kho ng th i gian dài, tácế ổ ậ ự ổ ủ ậ ễ ộ ả ờ  

đ ng đ n môi trộ ế ường s ng c a nhi u sinh v t trên Trái Đ t. Nó có th  là s  nóng lên c aố ủ ề ậ ấ ể ự ủ   trái đ t, s  dâng cao m c nấ ự ự ước bi n do tan băng, s  thay đ i cể ự ổ ường đ  ho t đ ng c a quáộ ạ ộ ủ   trình hoàn l u khí quy n, chu trình tu n hoàn nư ể ầ ước trong t  nhiên.ự

Nguyên nhân d n t i vi c bi n đ i khí h u vô cùng đa d ng. Nó có th  là do s  thay đ iẫ ớ ệ ế ổ ậ ạ ể ự ổ  

c a môi trủ ường thiên nhiên, hi u  ng nhà kính tăng lên trong khí quy n   m c đ  cao…ệ ứ ể ở ứ ộ Tuy nhiên nguyên nhân có tác đ ng l n nh t chính là do con ngộ ớ ấ ười. Vì m t đ  dân s  giaậ ộ ố   tăng nhanh chóng, nhu c u nhà  , lầ ở ương th c tăng cao, các nhà máy xí nghi p đự ệ ược xây 

d ng nhi u…Trong khi đó, r ng b  khai thác và phá h y, nhi u loài đ ng v t hoang dãự ề ừ ị ủ ề ộ ậ  

g n nh  r i vào tuy t ch ng…S  m t cân b ng trong h  sinh thái đã d n đ n nh ng thayầ ư ơ ệ ủ ự ấ ằ ệ ẫ ế ữ  

đ i trong khí h u trên toàn c u.ổ ậ ầ

Bi n đ i khí h u đang tác đ ng r ng l n trên toàn th  gi i. T  vài năm tr  l i đây nhânế ổ ậ ộ ộ ớ ế ớ ừ ở ạ  

lo i ph i đ ng trạ ả ứ ước nh ng đe d a c a thiên nhiên, thiên tai và d ch b nh gây nguy h iữ ọ ủ ị ệ ạ   cho đ i s ng con ngờ ố ười. Băng tan hai c c, sóng th n,… l n lự ầ ầ ượt các th m h a thiên taiả ọ  

di n ra trên di n r ng trên nhi u qu c gia. Ngay nh    Vi t Nam, bão lũ cũng x y ra v iễ ệ ộ ề ố ư ở ệ ả ớ  

t n su t cao và cầ ấ ường đ  m nh, ngày càng có nhi u làng "ung th " xu t hi n,…ộ ạ ề ư ấ ệ

Vi t Nam là m t nệ ộ ước d  b  thiên tai và đ c bi t b   nh hễ ị ặ ệ ị ả ưởng b i các r i ro liên quanở ủ  

đ n khí h u nên c n có nh ng bi n pháp đ  làm thay đ i nh ng bi n đ i khí h u. D  ánế ậ ầ ữ ệ ể ổ ữ ế ổ ậ ự  

ph  xanh đ i tr c đủ ồ ọ ược đ a ra và tri n khai trên nhi u vùng mi n đ t nư ể ề ề ấ ước. Ngoài ra, 

Vi t Nam cũng đ a ra nhi u bi n pháp, chính sách nh m b o v  các loài đ ng v t quýệ ư ề ệ ằ ả ệ ộ ậ  

hi m có nguy c  b  tuy t ch ng. Tuy nhiên, v n đ  quan tr ng chính là ý th c c a ngế ơ ị ệ ủ ấ ề ọ ứ ủ ườ  i dân. Chúng ta c n nâng cao nh n th c c a m i ngầ ậ ứ ủ ọ ười v  bi n đ i khí h u đ ng th iề ế ổ ậ ồ ờ   tuyên truy n các bi n pháp đ  c i thi n và b o v  môi trề ệ ể ả ệ ả ệ ường

Bi n đ i khí h u không ph i là v n đ  c a riêng ai. Quan tâm và chung tay hành đ ng,ế ổ ậ ả ấ ề ủ ộ   chúng ta s  giúp cho Trái Đ t ngày m t xanh tẽ ấ ộ ươi, cu c s ng tr  nên t t đ p h n.ộ ố ở ố ẹ ơ

Bài s  4ố

Hi n nay khi cu c s ng c a con ngệ ộ ố ủ ười ngày càng phát tri n, nh ng ho t đ ng c a conể ữ ạ ộ ủ  

người tác đ ng đ n môi trộ ế ường, đ n khí h u d n đ n tình tr ng bi n đ i khí h u toànế ậ ẫ ế ạ ế ổ ậ  

c u. Bi n đ i khí h u là v n đ  c a c  th  gi i, và đó là thách th c l n đ i v i loàiầ ế ổ ậ ấ ề ủ ả ế ớ ứ ớ ố ớ  

người. V y bi n đ i khí h u là gì? Di n bi n c a nó nh  th  nào?ậ ế ổ ậ ễ ế ủ ư ế

Bi n đ i khí h u chính là quá trình thay đ i c a th i ti t, khí h u, có th  là do con ngế ổ ậ ổ ủ ờ ế ậ ể ườ  i

ho c thiên nhiên gây ra. Nh ng bi u hi n c  th  mà chúng ta v n thặ ữ ể ệ ụ ể ẫ ường nghe đ n chínhế  

là hi n tệ ượng trái đ t không ng ng nóng lên, hi u  ng nhà kính, hi n tấ ừ ệ ứ ệ ượng băng tan… 

Bi n đ i khí h u đang ngày càng tr  thành v n đ  "nóng"   m i qu c gia. H ng nămế ổ ậ ở ấ ề ở ỗ ố ằ   chúng ta v n nh n ra t ng d u hi u nh  c a nó qua vi c trái đ t nóng lên, s c nóng đ nẫ ậ ừ ấ ệ ỏ ủ ệ ấ ứ ế  

ng t ng t. V y nguyên nhân do đâu.ộ ạ ậ

Ngày nay con ngườ ới v i nh ng phát minh khoa h c kĩ thu t hi n đ i, có nhi u c ng hi nữ ọ ậ ệ ạ ề ố ế   cho nhân lo i nh ng chính nh ng đi u đó đã  nh hạ ư ữ ề ả ưởng hưởng nh  đ n môi trỏ ế ường như 

ô nhi m không khí, ô nhi m nễ ễ ước, ô nhi m ti ng  n…Chính con ngễ ế ồ ười đang l ng l  thayặ ẽ  

đ i khí h u mà không bi t.ổ ậ ế

H ng năm   m i qu c gia có r t nhi u c nh báo có th   nh hằ ở ỗ ố ấ ề ả ể ả ưởng tr c ti p đ n s  bi nự ế ế ự ế  

đ i khí h u nh  t  l  gia tăng dân s  m t cách kh ng khi p, d ch b nh tràn lan, môiổ ậ ư ỉ ệ ố ộ ủ ế ị ệ  

trường b  suy thoái tr m tr ng. T t c  đ u n m   ý th c c a con ngị ầ ọ ấ ả ề ằ ở ứ ủ ười. H  đang phá h yọ ủ   chính cu c s ng mà h  t n công xây d ng m t cách "gi u m t" nh  v y. Th c tr ng nàyộ ố ọ ố ự ộ ấ ặ ư ậ ự ạ  

th t đáng bu n nh ng mà ch a th  có phậ ồ ư ư ể ương án gi i quy t c  th ả ế ụ ể

Bi n đ i khí h u đã  nh hế ổ ậ ả ưởng r t l n đ n cu c s ng c a con ngấ ớ ế ộ ố ủ ười. Nh ng năm tr  l iữ ở ạ   đây trên th  gi i xu t hi n nhi u thiên tai nh  bão lũ, sóng th n, đ ng đ t, phun trào núiế ớ ấ ệ ề ư ầ ộ ấ  

l a m t cách dày đ c. nh ng hi n tử ộ ặ ữ ệ ượng đó đã gây ra bao nhiêu đau thương và m t mátấ   cho con người. H n h t có m t đi u mà có l  ai cũng nh n ra chính là s  xu t hi n c aơ ế ộ ề ẽ ậ ự ấ ệ ủ   nhi u căn b nh l  Đó cũng là do th i ti t đã và đang chuy n bi n khi n d ch b nh phátề ệ ạ ờ ế ể ế ế ị ệ   sinh

Có l  nhi u ngẽ ề ười nghĩ r ng chuy n bi n đ i khí h u là chuy n c a qu c gia, chúng taằ ệ ế ổ ậ ệ ủ ố   không th  gi i quy t để ả ế ược. Nh ng đi u đó hoàn toàn sai l m, vì hành đ ng c a m i cáư ề ầ ộ ủ ỗ   nhân c  th  s  quy t đ nh đ n vi c  nh hụ ể ẽ ế ị ế ệ ả ưởng bi n đ i khí h u.ế ổ ậ

Nh n ra đậ ược tác h i vô cùng to l n c a bi n đ i khí h u, các c  quan ch c năng c n cóạ ớ ủ ế ổ ậ ơ ứ ầ   trách nhi m tuyên truy n, v n đ ng m i ngệ ề ậ ộ ọ ười có ý th c b o v  môi trứ ả ệ ường, b o vả ệ  chính cu c s ng c a mình ngày càng t t đ p.ộ ố ủ ố ẹ