Hoàng Phủ Ngọc Tường là một trong số rất ít nhà văn viết bút ký nổi tiếng ở nước ta vài chục năm nay. Bút ký của Hoàng Phủ Ngọc Tường hấp dẫn người đọc ở tấm lòng nhân văn sâu sắc, trí tuệ uyên bác và chất Huế thơ huyền hoặc, quyến rũ. Đó là những trang viết tài hoa, tài tử, tài tình.
Trang 1Đ bài: Có ý ki n cho r ng: Ký c a Hoàng Ph Ng c Tề ế ằ ủ ủ ọ ường là nh ng áng th vi t ữ ơ ế
b ng văn xuôi. Anh ch hãy làm sáng t ý ki n trên qua bài Ai đã đ t tên cho dòng ằ ị ỏ ế ặ
sông?
Bài làm Hoàng Ph Ng c Tủ ọ ường là m t trong s r t ít nhà văn vi t bút ký n i ti ng nộ ố ấ ế ổ ế ở ước ta vài
ch c năm nay. Bút ký c a Hoàng Ph Ng c Tụ ủ ủ ọ ường h p d n ngấ ẫ ườ ọ ở ấi đ c t m lòng nhân văn sâu s c, trí tu uyên bác và ch t Hu th huy n ho c, quy n rũ. Đó là nh ng trangắ ệ ấ ế ơ ề ặ ế ữ
vi t tài hoa, tài t , tài tình.ế ử
Th c ra, bút ký Hoàng Ph Ng c Tự ủ ọ ường chính là nh ng áng th văn xuôi cu n hút ngữ ơ ố ườ i
đ c. Có đ c gi Hà N i đã công phu c t t ng câu trong bút ký n i ti ng Ai đã đ t tênọ ộ ả ở ộ ắ ừ ổ ế ặ cho dòng sông c a anh x p l i thành m t bài th Ngoài bút ký, anh có nhi u bài th hayủ ế ạ ộ ơ ề ơ
đượ ấc r t nhi u đ c gi thu c nh Đ a ch bu n, Dù năm dù tháng, Dòng sông đ i m ,ề ộ ả ộ ư ị ỉ ồ ờ ẹ Đêm qua: "Bây gi đã h t trò ch i/ Đã tàn cu c rờ ế ơ ộ ượu đ ngể ười ra đi/ Đêm qua không bi tế làm gì/ Mu n v tìm gã Trố ề ương Chi nghe đàn" Th Hoàng Ph Ng c Tơ ủ ọ ường là v đ pẻ ẹ
c a n i bu n hoài ni m, nh ng day d t tri t h c, t sâu th m th i gian, sâu th m đ t đaiủ ỗ ồ ệ ữ ứ ế ọ ừ ẳ ờ ẳ ấ
v ng lên trong tâm kh m ngọ ả ườ ọi đ c. Ch có bài th B ng b nh cho t i mai sau là bài thỉ ơ ồ ề ớ ơ tình (v i ch t li u vũ tr ) r t hay và r t l trong m ch th bu n vi t ra t máu c a Hoàngớ ấ ệ ụ ấ ấ ạ ạ ơ ồ ế ừ ủ
Ph Ng c Tủ ọ ường trong vài ch c năm nay!ụ
Năm 1986, Hoàng Ph Ng c Tủ ọ ường v thăm L Th y quê v là nhà th Lâm Th M D ề ệ ủ ợ ơ ị ỹ ạ
L Th y là v a lúa c a t nh Qu ng Bình, n i sông nệ ủ ự ủ ỉ ả ơ ước mênh mang trong xanh ch y quaả
nh ng làng quê th m đ m đi u hò khoan da di t. T ch Tréo có th đi đò v kh p n iữ ấ ẫ ệ ế ừ ợ ể ề ắ ơ trong huy n. Ngệ ườ ệi L Th y đam mê dân ca và hò hát. Đêm trăng hò giã g o, chèo thuy nủ ạ ề
hò mái nhì, mái đ y, mái b y, mái ba, mái x p, mái n n không khác gì x Hu Đêmẩ ả ế ệ ứ ế Hoàng Ph ng l i v i m nh đ t đã cho mình tình yêu, m nh đ t đã cho anh câu th kháiủ ủ ạ ớ ả ấ ả ấ ơ quát: “Ai người làm th ai ngơ ườ ứi c u nước”
Trong đêm khuya kho t, ti ng hát t nh ng con đò ch lúa trên dòng sông Ki n Giang làmắ ế ừ ữ ở ế
Trang 2anh choàng gi c. Anh ch y ra Mũi Vi t n i ngã ba sông, và bàng hoàng ng n ng trấ ạ ế ơ ẩ ơ ướ c
c nh tả ượng th m ng nh tranh th y m c: B t g p nh ng c nh tơ ộ ư ủ ặ ắ ặ ữ ả ượng bình minh như trong c tích đó, Hoàng Ph Ng c Tổ ủ ọ ường b h p h n. Đ r i nh ng hình nh đ p đó điị ớ ồ ể ồ ữ ả ẹ vào tâm h n th c a anh vô cùng xao đ ng và n tồ ơ ủ ộ ấ ượng h n nh nh ng c p liên tơ ờ ữ ặ ưở ng
b t ng và thú v : "Có con thuy n trong sấ ờ ị ề ương tr ng/ B nh b ng nh m t cánh chim/ Cóắ ề ồ ư ộ
em chèo thuy n áo tr ng/ Xôn xao nh tr n nh tìm/ Có v ng m t tr i r ng sáng/ B i h iề ắ ư ố ư ầ ặ ờ ự ồ ồ
nh m t trái tim".ư ộ
Nh th pháp so sánh, liên tờ ủ ưởng điêu luy n nh ng c nh th c vào th đã thành o, thànhệ ữ ả ự ơ ả
m ng, cái t đã bi n thành cái c m, cái say, d n ngộ ả ế ả ẫ ườ ọi đ c đ n m t tr ng thái tình c mế ộ ạ ả
m i: Tình yêu! Cô gái chèo thuy n trên sông phút ch c bi n thành Nàng Tiên N gi aớ ề ố ế ữ ữ
ch n b ng lai tiên c nh v i nh ng nét đ p vàng son l p lánh và c c k sang tr ng: “Ph nố ồ ả ớ ữ ẹ ấ ự ỳ ọ ấ
m t tr i trên má”, “b i m t tr i vặ ờ ụ ặ ờ ương gót chân”, “d u chân thành hoa hài trên sóng”…ấ Nhà th Nguy n Tr ng T o cho r ng th Hoàng Ph Ng c Tơ ễ ọ ạ ằ ơ ủ ọ ường “…th m đ m tri tấ ẫ ế
h c v cái ch t th anh bu n m i n i bu n đ t ru t… Đ y là th c a cõi âm…”. Đó làọ ề ế ơ ồ ỗ ỗ ồ ứ ộ ấ ơ ủ
m t nh n xét xác đáng. Nh ng trong ngu n th nh t đ t v ng lên c a Tộ ậ ư ồ ơ ư ừ ấ ọ ủ ường l i cóạ
m t bài th khác l , bài th “Nh t tr i vang xu ng, đ y ch a chan, khoái c m và tríộ ơ ạ ơ ư ừ ờ ố ầ ứ ả
tu Đó chính là B ng b nh cho t i mai sau, bài th v trái tim tình yêu, “Trái tim m tệ ồ ề ớ ơ ề ặ
tr i” vĩnh c u, m t bài th tình hay và m i m ờ ử ộ ơ ớ ẻ