Chứng minh rằng, nếu chịu khó suy nghĩ kĩ thì ta có thể nhận ra nhiều điều đáng bàn từ một hiện tượng tưởng chừng nhỏ bé nhỏ trong đời sống

Trong cuộc sống, có những điều tưởng chừng như thật nhỏ bé, đôi khi ta vô tình lướt qua và không để tâm tới. Nhưng nếu như bạn chỉ cần thử để tâm một chút thôi, có thể thấy được rằng, những điều giản dị trong cuộc sống lại luôn luôn mang đến những điều thú vị.

Đ  bài: Ch ng minh r ng, n u ch u khó suy nghĩ kĩ thì ta có th  nh n ra nhi u đi uề ứ ằ ế ị ể ậ ề ề   đáng bàn t  m t hi n từ ộ ệ ượng tưởng ch ng nh  bé nh  trong đ i s ngừ ỏ ỏ ờ ố

Bài làm Trong cu c s ng, có nh ng đi u tộ ố ữ ề ưởng ch ng nh  th t nh  bé, đôi khi ta vô tình lừ ư ậ ỏ ướt qua 

và không đ  tâm t i. Nh ng n u nh  b n ch  c n th  đ  tâm m t chút thôi, có th  th yể ớ ư ế ư ạ ỉ ầ ử ể ộ ể ấ  

đượ ằc r ng, nh ng đi u gi n d  trong cu c s ng l i luôn luôn mang đ n nh ng đi u thú v ữ ề ả ị ộ ố ạ ế ữ ề ị

Đ u tiên, hãy th  tìm hi u v  hi n tầ ử ể ề ệ ượng sóng trong t  nhiên. Tho t đ u, khi nghe đ nự ạ ầ ế  

“Sóng”, b n có th  tạ ể ưởng tượng đ n sóng bi n rì rào, nh ng giai đi u c a m t b n nh cế ể ữ ệ ủ ộ ả ạ  

ho c m t bài th  nào đó. Nh ng   đây, l i là “sóng” trong các hi n tặ ộ ơ ư ở ạ ệ ượng v t lý.ậ

Đã bao gi  b n t  h i vì sao khi làm nh ng cái cán búa, tùy vào lo i búa gì mà ngờ ạ ự ỏ ữ ạ ười ta 

thường ước ch ng nh ng đ  dài thích h p? N u sau khi mua v  ta c t ng n cán búa điừ ữ ộ ợ ế ề ắ ắ  

m t n a hay thay m t cái c n búa khác dài h n li u t t h n không?ộ ử ộ ấ ơ ệ ố ơ

Nh ng ngữ ười th  m c, th  rèn thợ ộ ợ ường dùng ph i búa, th m chí c  nh ng c u th  đánhả ậ ả ữ ầ ủ   bóng chày đ u có kinh nghi m sau: N i tay n m vào cán, n u không thích h p thì có thề ệ ơ ắ ế ợ ể  làm cho tay rung đ n phát tê, th m chí r t đau. Vì sao l i nh  v y ch ?ế ậ ấ ạ ư ậ ứ

Nh ng hi n tữ ệ ượng trên có th  ch  là nh ng hi n tể ỉ ữ ệ ượng h t s c bình thế ứ ường, đôi khi b nạ  

ch ng đ  ý, nh ng ch  c n b n quan tâm m t chút thôi, b n s  nh n ra đẳ ể ư ỉ ầ ạ ộ ạ ẽ ậ ược nh ng hi nữ ệ  

tượng r t thú v  đ y. Hãy tr  l i v i cái búa nhé.ấ ị ấ ở ạ ớ

Đ u tiên, hãy khoan tr  l i câu h i vì sao kia. B n đã t ng quan sát m t ngầ ả ờ ỏ ạ ừ ộ ười kéo đàn nhị 

ch a?ư

Tho t nhìn thì vi c kéo nh  hay đánh đàn c a ngạ ệ ị ủ ười ch i nh c và vi c đ p búa c a ngơ ạ ệ ậ ủ ườ  i

th  rèn không liên quan gì v i nhau, nh ng th c ra chúng v n có đi m chung đ y.ợ ớ ư ự ẫ ể ấ

Trước tiên, hãy xem khi kéo nh , dây nh  đã rung đ ng (t o thành sóng) nh  th  nào: N uị ị ộ ạ ư ế ế   đem phóng đ i rung đ ng c a dây nh  b n s  th y m i hi n tạ ộ ủ ị ạ ẽ ấ ộ ệ ượng r t thú v  Khi rungấ ị  

đ ng không ph i n i nào trên dây nh  cũng rung nh  nhau mà có n i biên đ  rung đ ng r tộ ả ơ ị ư ơ ộ ộ ấ  

l n, đó là đi m rung đ ng c c đ i, l i có n i không rung đ ng. M y đi m b t đ ng  yớ ể ộ ự ạ ạ ơ ộ ấ ể ấ ộ ấ   chia dây nh  thành m y đo n, đi m gi a c a m i đo n là đi m rung đ ng c c đ i; vì saoị ấ ạ ể ữ ủ ỗ ạ ể ộ ự ạ  

l i xu t hi n hi n tạ ấ ệ ệ ượng đó? Đó là vì khi kéo nh  cái c n kéo đã làm dây nh  rung đ ng.ị ầ ị ộ   Cũng gi ng nh  s  truy n lan ch n đ ng trên m t nố ư ự ề ấ ộ ặ ước làm hình thành sóng nước, sự  rung đ ng c a dây cũng truy n lan trên dây. Khi rung đ ng đó truy n đ n m t đ u dây nóộ ủ ề ộ ề ế ộ ầ  

có th  ph n x  tr  l i, t o thành sóng ph n x  Th  là trên dây nh  v a có sóng t i v a cóể ả ạ ở ạ ạ ả ạ ế ị ừ ớ ừ   sóng ph n x  và nh  v y m i m t đi m trên dây đ u ch u  nh hả ạ ư ậ ỗ ộ ể ề ị ả ưởng c a hai lo i sóng.ủ ạ  

N u hai lo i sóng đó gây ra dao đ ng hoàn toàn nh  nhau (V t lý cùng pha) thì dao đ ng ế ạ ộ ư ậ ộ ở 

đi m đó đ c bi t m nh, dùng ngón tay kh  ch m vào đó, b n s  c m th y ngón tay tê đi;ể ặ ệ ạ ẽ ạ ạ ẽ ả ấ   còn n u nh  hai lo i sóng đó gây ra dao đ ng hoàn toàn ngế ư ạ ộ ược nhau (ngược pha) thì ở 

đi m đó d t khoát s  không có dao đ ng, dùng tay ch m nh  vào đó, b n th y nó khôngể ứ ẽ ộ ạ ẹ ạ ấ   rung

Bây gi  thì là cái búa nhé. Khi dùng búa đ p vào v t, dao đ ng do đ u búa gây ra cũngờ ậ ậ ộ ầ   truy n lan. theo cán búa, khi rung đ ng truy n đ n m t đ u cán búa; thì cũng t o thànhề ộ ề ế ộ ầ ạ   sóng ph n x  M i m t đi m trên cán búa, dả ạ ỗ ộ ể ướ ải  nh hưởng c a hai lo i sóng cũng s  cóủ ạ ẽ  

đi m dao đ ng m nh nh t và đi m không dao đ ng. V  trí c a các đi m này là xác đ nh,ể ộ ạ ấ ể ộ ị ủ ể ị  

n i n m cán búa thích h p nh t là đi m không dao đ ng vì v y cán búa ph i có m t đơ ắ ợ ấ ể ộ ậ ả ộ ộ  dài thích h p. Cũng không ph c t p l m ph i không!ợ ứ ạ ắ ả

Suy r ng ra m t chút nhé, n u b n là giáo viên, thộ ộ ế ạ ường c m trên tay nh ng viên phânầ ữ  

tr ng, b n có th  th y ngay, khi m t viên ph n r i xu ng đ t nó thắ ạ ể ấ ộ ấ ơ ố ấ ường đ t thành baứ  

đo n, đó là vì đi m đ t gãy chính là đi m dao đ ng m nh nh t và v  trí c a các đi m nàyạ ể ứ ể ộ ạ ấ ị ủ ể  

là xác đ nh. T  nh  suy ra to, nh ng  ng khói cao to, nh ng công trình ki n trúc cao t ng,ị ừ ỏ ữ ố ữ ế ầ  

nh ng cây c u có kh u đ  dài đ u có đi m d  đ t gãy, vì th  khi thi t k  và thi côngữ ầ ẩ ộ ề ể ễ ứ ế ế ế  

ph i đ c bi t chú ý gia cô’ nh ng đi m đó. Ngoài ra tay c m c a m t s ’ máy móc rungả ặ ệ ữ ể ầ ủ ộ ố  

đ ng m nh nh  tay c m c a máy kéo đ y tay, c a máy đ m rung, máy khoan v.v  cũngộ ạ ư ầ ủ ẩ ủ ầ   nên đ t vào v  trí không rung đ ng, n u không s  làm cho ngặ ị ộ ế ẽ ườ ử ụi s  d ng ch ng m t,ố ệ  

th m chí gây ra tai n n lao đ ng.ậ ạ ộ

B n th y không, ch  c n ch u khó tìm hi u m t chút thôi, ta có th  th y đạ ấ ỉ ầ ị ể ộ ể ấ ược nh ng hi nữ ệ  

tượng r t thú v  đ y ch  Hi n tấ ị ấ ứ ệ ượng trên đây ch  là m t trong s  nh ng hi n tỉ ộ ố ữ ệ ượng vô  cùng lý thú c a cu c s ng quanh ta.ủ ộ ố

Ngày bé, ta luôn thường h i m  r ng ỏ ẹ ằ “M   i, sao ông trăng c  đi theo con?” ẹ ơ ứ  và m  luônẹ  

tr  l i r ng “ , vì ông trăng thích đi theo mình đó”. V y li u ông trăng có bi t đi? B n đãả ờ ằ ừ ậ ệ ế ạ   bao gi  th  tìm câu tr  l i lí gi i cho hi n tờ ử ả ờ ả ệ ượng này ch a?ư

Nh ng đêm trăng sáng, n u v a đi b  v a chú ý nhìn trăng, b n s  th y nh  trăng đang điữ ế ừ ộ ừ ạ ẽ ấ ư   theo b n. Không riêng gì m t trăng, n u đ  m t quan sát các đ nh núi xa xa, b n cũng sạ ặ ế ể ắ ỉ ạ ẽ 

có c m giác tả ương t ự

Nguyên do là khi ta đi b , chúng ta không th  không chú ý t i m i v t xung quanh. Nh ngộ ể ớ ọ ậ ư  

t m m t c a ta l i có gi i h n. Lúc ta đi v  phía trầ ắ ủ ạ ớ ạ ề ước, m i v t g n quanh ta (chi mọ ậ ầ ế   kho ng l n trong t m nhìn) trôi đi r t nhanh, nh ng nh ng v t   xa (chi m kho ng r tả ớ ầ ấ ư ữ ậ ở ế ả ấ  

nh  trong t m nhìn) thì trôi đi r t ch m và r t lâu m i ra kh i t m m t.ỏ ầ ấ ậ ấ ớ ỏ ầ ắ

Các b n hãy nh  l i c m giác trên xe l a đi v i t c đ  nhanh. B n s  th y các c t đi n ạ ớ ạ ả ử ớ ố ộ ạ ẽ ấ ộ ệ ở 

d c đọ ường trôi qua vùn v t ngoài c a s , nh ng cây c i, c t đi n, nhà c a ụ ử ổ ư ố ộ ệ ử ở phía xa xa thì 

trôi r t ch m, còn dãy núi   t n cu i chân tr i thì nh  dán ch t vào c a s  Hi n tấ ậ ở ậ ố ờ ư ặ ử ổ ệ ượ  ng này gi ng h t nh  khi m t trăng và các vì sao mà b n đã th y v y! Nh ng v t này cũngố ệ ư ặ ạ ấ ậ ữ ậ   chi m kho ng r t nh  trong t m nhìn, nên b n s  th y nó r t lâu. Đ i v i M t Trăng, vìế ả ấ ỏ ầ ạ ẽ ấ ấ ố ớ ặ  

nó là v t to và sáng nh t trong đêm n n nó n i b t h n h n các vì sao và v t th  khác,ậ ấ ế ổ ậ ơ ắ ậ ể   cũng chính vì th  mà ta luôn có c m giác m t trăng theo sát bế ả ặ ước chúng ta 

B n có bi t t i sao nạ ế ạ ước bi n l i m n? Đ n gi n h n là t i sao con l t đ t không b  đ ể ạ ặ ơ ả ơ ạ ậ ậ ị ổ  

Th c ra, m i m t v t dù nh  bé trong cu c s ng, đ u có nh ng s  lí gi i r t thú v  B nự ỗ ộ ậ ỏ ộ ố ề ữ ự ả ấ ị ạ   hãy tìm hi u đ  bi t để ể ế ược nhi u thông, tin h n, đ  nâng cao ki n th c cho b n thân mìnhề ơ ể ế ứ ả   nhé

B n th y không, ch  c n ch u khó tìm hi u m t chút thôi, ta có th  th y đạ ấ ỉ ầ ị ể ộ ể ấ ược nh ng hi nữ ệ  

tượng r t thú v  đ y ch  Hi n tấ ị ấ ứ ệ ượng trên đây ch  là m t trong s  nh ng hi n tỉ ộ ố ữ ệ ượng vô 

cùng lý thú c a cu c s ng muôn màu. Xem ra, con sóng này đã h n c  ủ ộ ố ơ ả “Con sóng d ướ   i, lòng sâu. Con sóng trên m t n ặ ướ c. Ôi con sóng nh  b  Ngày đêm không ng  đ ớ ờ ủ ượ c a thi c” ủ  

sĩ Xuân Qu nh r i.ỳ ồ