Nhằm giúp các em củng cố lại kiến thức đã học và giải tỏa áp lực trước kì thi, TaiLieu.VN chia sẻ đến các em Đề cương ôn tập học kì 1 môn Ngữ văn 10 năm 2019-2020 - Trường THPT Phúc Thọ được biên soạn sát với chương trình học. Hi vọng đề cương sẽ giúp các em đạt kết quả cao trong kì thi sắp tới.
Trang 1S GD – ĐT HÀ N IỞ Ộ
TRƯỜNG THPT PHÚC THỌ N I DUNG ÔN T P THI H C KÌ IỘ Ậ Ọ
MÔN NG VĂNỮ
Năm h c 20192020ọ
KH I 10Ố
I. HÌNH TH C VÀ TH I GIAN LÀM BÀIỨ Ờ
1 Hình th c: T lu nứ ự ậ
2 Th i gian làm bài (90')ờ
II. C U TRÚC Đ THI H C KÌ IẤ Ề Ọ
1 Ph n 1. Đ c hi u (3 đi m)ầ ọ ể ể
2 Ph n 2. Làm văn (7 đi m)ầ ể
+ NLXH (2 đi m)ể
+NLVH (5 đi m)ể
III. N I DUNG ÔN T P:Ộ Ậ
Ph n I: Ti ng Vi tầ ế ệ
Bài 1: Ho t đ ng giao ti p b ng ngôn ng :ạ ộ ế ằ ữ
N i dung c n ôn t p:ộ ầ ậ
+ Khái ni m th nào là ho t đ ng giao ti p b ng ngôn ng ?ệ ế ạ ộ ế ằ ữ
+ Các quá trình c a ho t đ ng giao ti p b ng ngôn ng ủ ạ ộ ế ằ ữ
+ Các nhân t chi ph i t i ho t đ ng giao ti p b ng ngôn ngố ố ớ ạ ộ ế ằ ữ
Yêu c u: ầ Có k năng phân tích,lĩnh h i,t o l p văn b n trong giao ti p.ỹ ộ ạ ậ ả ế
Bài 2: Đ c đi m ngôn ng nói và ngôn ng vi t:ặ ể ữ ữ ế
N i dung c n ôn t p:ộ ầ ậ
+ Khái ni m ngôn ng nói.ệ ữ
+Đ c đi m ngôn ng nói.ặ ể ữ
+ Khái ni m ngôn ng vi t.ệ ữ ế
+Đ c đi m ngôn ng vi t.ặ ể ữ ế
Yêu c u: ầ
Nh n th c rõ đ c đi m c a ngôn ng nói và ngôn ng vi t đ di n đ tậ ứ ặ ể ủ ữ ữ ế ể ễ ạ
t t khi giao ti p.ố ế
Có k năng trình bày mi ng ho c vi t văn b n phù h p v i đ cỹ ệ ặ ế ả ợ ớ ặ
đi mc a ngôn ng nói và ngôn ng vi t.ể ủ ữ ữ ế
Trang 2Bài 3: Phong cách ngôn ng sinh ho t:ữ ạ
N i dung c n ôn t p:ộ ầ ậ
+ Khái ni m ngôn ng sinh ho t,d ng bi u hi n c a ngôn ng sinhệ ữ ạ ạ ể ệ ủ ữ
ho t.ạ
+ Khái ni m phong cách ngôn ng sinh ho t,đ c tr ng c a phong cáchệ ữ ạ ặ ư ủ ngôn ng sinh ho t.ữ ạ
Yêu c u: ầ Có k năng phân tích và s d ng ngôn ng theo phong cáchỹ ử ụ ữ ngôn ng sinh ho t.ữ ạ
Ph n II:Văn h c dân gian.ầ ọ
Bài 1: Khái quát văn h c dân gian Vi t Namọ ệ
Yêu c u n m đầ ắ ược:
+ Khái ni m văn h c dân gian Vi t Namệ ọ ệ
+ Đ c tr ng c a văn h c dân gian Vi t Namặ ư ủ ọ ệ
+ Các th lo i c a văn h c dân gian Vi t Namể ạ ủ ọ ệ
+ Giá tr c a văn h c dân gian Vi t Namị ủ ọ ệ
Bài 2: S thi – đo n trích “Chi n th ng MTaoMXây”ử ạ ế ắ
Yêu c u n m đầ ắ ược:
+ Di n bi n tr n đánh gi a Đăm Săn – MTao MXây và Đăm Săn trongễ ế ậ ữ
ti c m ng chi n th ng qua đó th y đệ ừ ế ắ ấ ược v đ p c a ngẻ ẹ ủ ười Đăm Săn
+ Đ c đi m ngh thu t c a s thi anh hùng:cách xây d ng nhân v t gì?ặ ể ệ ậ ủ ử ự ậ Ngh thu t miêu t và s d ng ngôn t ệ ậ ả ử ụ ừ
Bài 3: Truy n c tích:T m Cám.ệ ổ ấ
Yêu c u n m đầ ắ ược:
+ Nh ng mâu thu n và xung đ t c a truy n.ữ ẫ ộ ủ ệ
+ Ý nghĩa s bi n hóa c a T m trong truy n.ự ế ủ ấ ệ
+ Giá tr ngh thu t c a truy nị ệ ậ ủ ệ
Bài 4 Ca dao than thân,yêu thương,tình nghĩa
Yêu c u n m đầ ắ ược:
N i dung và ý nghĩa c a nh ng ti ng hát than thân c a ngộ ủ ữ ế ủ ười ph nụ ữ trong xã h i x a.ộ ư
+ V đ p c a nh ng khúc hát yêu thẻ ẹ ủ ữ ương,tinh nghĩa c a ngủ ười bình dân x a.ư
Trang 3+ Đ c s c ngh thu t c a ca dao: Th th ,s d ng bi n pháp tu t ,k tặ ắ ệ ậ ủ ể ơ ử ụ ế ừ ế
c u,…ấ
Ph n III: Văn h c trung đ i Vi t Nam ( t th k X đ n h t th kầ ọ ạ ệ ừ ế ỷ ế ế ế ỷ XIX )
Bài 1: Khái quát văn h c Vi t Nam t th k X đ n h t th k XIX.ọ ệ ừ ế ỷ ế ế ế ỷ Yêu c u n m đầ ắ ược:
+ Các b ph n c a văn h c dân gian Vi t Nam t th k X đ n h t thộ ậ ủ ọ ệ ừ ế ỷ ế ế ế
k XIXỷ
+ Các giai đo n phát tri n.ạ ể
+ Đ c đi m l n v n i dung.ặ ể ớ ề ộ
+ Đ c đi m l n v ngh thu t.ặ ể ớ ề ệ ậ
Bài 2: Bài th “ T lòng” ( Ph m Ngũ Lão).ơ ỏ ạ
Yêu c u n m đầ ắ ược:
N i dung:ộ
+ Hình nh tráng sĩ: Hi n lên qua t th “ c m ngang ng n giáo” giả ệ ư ế ầ ọ ữ non sông. Đó là t th hiên ngang v i v đ p k vĩ,mang t m vóc vũ tr ư ế ớ ẻ ẹ ỳ ầ ụ
+ Hình nh “ ba quân”: Hi n lên v i s c m nh c a quân đ i đang sôiả ệ ớ ứ ạ ủ ộ
s c khí th quy t chi n quy t th ng.ụ ế ế ế ế ắ
+ Hình nh tráng sĩ l ng trong hình nh “ ba quân” mang ý nghĩa kháiả ồ ả quát,g i ra hào khí dân t c th i Tr n – “hào khí Đông A”.ợ ộ ờ ầ
+ Khát v ng l p công danh đ c ng hi n cho đ t nọ ậ ể ố ế ấ ước, th hi n lể ệ ẽ
s ng l n c a con ngố ớ ủ ười th i đ i Đông A.ờ ạ
Ngh thu t:ệ ậ
+ Hình nh th hoành tráng, thích h p v i vi c tái hi n khí th hàoả ơ ợ ớ ệ ệ ế hùng c a th i đ i và t m vóc, chí hủ ờ ạ ầ ướng c a ngủ ười anh hùng
+ Ngôn ng cô đ ng,hàm súc,có s d n nén cao đ v c m xúc.ữ ọ ự ồ ộ ề ả
Bài 3: “C nh ngày hè” ( Nguy n Trãi).ả ễ
Yêu c u n m đầ ắ ược:
* N i dung:ộ
V đ p r c r c a b c tranh thiên nhiên:ẻ ẹ ự ỡ ủ ứ
+ Hình nh r t s ng đ ng:ả ấ ố ộ
Trang 4. Hòe l c đùn đùn, r p mát nh giụ ợ ư ương ô che r p.ợ Th ch l u phun trào s c đ ạ ự ắ ỏ
. Sen h ng đang đ n c ngát mùi hồ ộ ứ ương
+Màu s c r t đ m đà: Hòe xanh,l u đ ,sen h ng.ắ ấ ậ ự ỏ ồ
V đ p thanh bình c a b c tranh đ i s ng:ẻ ẹ ủ ứ ờ ố
+ N i ch cá dân dã thì “ lao xao” t p n p.ơ ợ ấ ậ
+ Ch n l u gác thì “d ng d i” ti ng ve nh m t b n đàn.ố ầ ắ ỏ ế ư ộ ả
C thiên nhiên và cu c s ng con ngả ộ ố ườ ềi đ u tràn đ y s c s ng. Đi u đóầ ứ ố ề cho th y m t tâm h n khát s ng, yêu đ i, thấ ộ ồ ố ờ ương dân tha thi t tr n đ i c a tácế ọ ờ ủ
gi ả
* Ngh thu t:ệ ậ
Ngôn t gi n d , tinh t xen l n t Hán và đi n c ừ ả ị ế ẫ ừ ể ố
S d ng t láy đ c đáo:đùn đùn, lao xao, d ng d i.ử ụ ừ ộ ắ ỏ
Hình nh th g n gũi, bình d ả ơ ầ ị
Bài 4: “Nhàn” (Nguy n B nh Khiêm)ễ ỉ
Yêu c u n m đầ ắ ược:
* N i dung:ộ
“Nhàn” th hi n s ung dung trong phong thái, th nh th i, vô sể ệ ở ự ả ơ ự trong lòng, vui v i thú đi n viên.ớ ề
“Nhàn” là nh n “d i” v mình, nhậ ạ ề ường “khôn” cho người khác, xa lánh ch n danh l i bon chen, tìm v “n i v ng v ”, s ng hòa nh p v i thiênố ợ ề ơ ắ ẻ ố ậ ớ nhiên đ tinh th n để ầ ược th nh th i, trong sáng.ả ơ
“Nhàn” là s ng thu n theo l t nhiên,hố ậ ẽ ự ưởng nh ng th có s n theoữ ứ ẵ mùa n i thôn dã mà không ph i m u c u, tranh đo t.ở ơ ả ư ầ ạ
Tác gi quan ni m phú quý nh gi c m ,có th tan bi n, cái t n t iả ệ ư ấ ơ ể ế ồ ạ vĩnh vi n là nhân cách con ngễ ười. (Vì th nên tìm v “n i v ng v ” đ giế ề ơ ắ ẻ ể ữ
c t cách con ngố ười mình)
* Ngh thu t:ệ ậ
S d ng phép đ i, đi n c ử ụ ố ể ố
Ngôn t , hình nh gi n d , m c m c giàu ch t tri t lí.ừ ả ả ị ộ ạ ấ ế
Bài 5: Đ c Ti u Thanh kí. (Nguy n Du).ộ ể ễ
Yêu c u n m đầ ắ ược:
* N i dung:ộ
Trang 5 Hai câu đ : Ti ng th dài c a tác gi trề ế ở ủ ả ướ ẽ ếc l bi n đ i c a cu c đ i:ổ ủ ộ ờ
v n v t đ i thay, Ti u Thanh b vùi l p trong quên lãng nh ng nhà th đã nhạ ậ ổ ể ị ấ ư ơ ớ
và vi ng ngế ười qua m nh gi y tàn.ả ấ
Hai câu th c: ự
+ N i xót xa cho m t s ki p tài hoa,b c m nh.ỗ ộ ố ế ạ ệ
+ G i nh l i cu c đ i, s ph n bi thợ ớ ạ ộ ờ ố ạ ương c a Ti u Thanh: tài hoa,ủ ể nhan s c h n ngắ ơ ười nên b đ k ; đ n ch t r i v n không đị ố ị ế ế ồ ẫ ược buông tha
Hai câu lu n: Ni m c m thậ ề ả ương đ i v i ki p h ng nhan, nh ngố ớ ế ồ ữ
người tài hoa b c m nh. T s ph n c a Ti u Thanh, Nguy n Du khái quátạ ệ ừ ố ậ ủ ể ễ
v qui lu t nghi t ngã “tài m nh tề ậ ệ ệ ương đ ”, “h ng nhan b c ph n” và tố ồ ạ ậ ự
nh n th y mình cũng là k cùng h i cùng thuy n v i Ti u Thanh, là n nậ ấ ẻ ộ ề ớ ể ạ nhiên c a n i oan khiên l lùng, b c l m i đ ng c m sâu xa.ủ ỗ ạ ộ ộ ố ồ ả
Hai câu k t: Ti ng lòng khao khát tri âm. Khóc Ti u Thanh, Nguy nế ế ể ễ
Du hướng v h u th , t bày n i khao khát tri âm c a m i ki p ngề ậ ế ỏ ỗ ủ ọ ế ười tài hoa
mà ph i ch u đau kh ả ị ổ
* Ngh thu t:ệ ậ
S d ng tài tình phép đ i.ử ụ ố
Ngôn ng đ m ch t tri t lí.ữ ậ ấ ế
IV. HÌNH TH C Đ KI M TRA( 90 phút).Ứ Ề Ể
I. Đ C HI U ( 3,0 đi m) Ọ Ể ể
Đ c văn b n sau và tr l i các câu h i : ọ ả ả ờ ỏ
" Cày đ ng đang bu i ban tr a ồ ổ ư
M hôi thánh thót nh m a ru ng cày ồ ư ư ộ
Ai i b ng bát c m đ y ơ ư ơ ầ
D o th m m t h t, đ ng cay muôn ph n ." ẻ ơ ộ ạ ắ ầ
(Ca dao)
Câu 1.(0,5 đi m) Ch ra ph ng th c bi u đ t chính c a văn b n trên ? ể ỉ ươ ứ ể ạ ủ ả
Câu 2. (0,5 đi m) Xác đ nh m t bi n pháp tu t đ c s d ng trong văn b n ể ị ộ ệ ừ ượ ử ụ ả trên ?
Câu 3. (2,0 đi m ) Nêu n i dung chính c a văn b n trên ? ể ộ ủ ả
II. LÀM VĂN ( 7,0 đi m) ể
Câu 1. (2,0 đi m) ể
Trang 6T n i dung c a bài ca dao ph n Đ c hi u, anh/ ch hãy vi t m t ừ ộ ủ ở ầ ọ ể ị ế ộ
đo n văn (kho ng 200 ch ) trình bày suy nghĩ c a b n thân v lòng bi t n ạ ả ữ ủ ả ề ế ơ
trong cu c s ng.ộ ố
Câu 2. (5,0 đi m) ể
C m nh n c a anh / ch v v đ p c a b c tranh ngày hè trong đo n ả ậ ủ ị ề ẻ ẹ ủ ứ ạ
th sau: ơ
" R i hóng mát thu ngày tr ồ ở ườ ng, Hòe l c đùn đùn tán r p gi ụ ợ ươ ng.
Th ch l u hiên còn phun th c đ , ạ ư ứ ỏ
H ng liên trì đã ti n mùi h ồ ễ ươ ng.
Lao xao ch cá làng ng ph , ợ ư ủ
D ng d i c m ve l u t ch d ắ ỏ ầ ầ ị ươ ng."
( C nh ngày hè, Nguy n Trãi) ả ễ
H tế
ĐÁP ÁN
m
I 1 Phương th c bi u đ t chính : Bi u c m ứ ể ạ ể ả 0.5
2 Bi n pháp tu t : So sánh: M hôi m a ru ng cày ệ ừ ồ ư ộ
( Ho c đ i l p: D o th m 1 h t/ đ ng cay ặ ố ậ ẻ ơ ạ ắ muôn ph n )ầ
0.5
3 N i dung chính: Di n t n i v t v , nh c nh n c a ngộ ễ ả ỗ ấ ả ọ ằ ủ ười nông
dân làm ra h t lúa ạ
L i kêu g i nh nhàng: Đ ng quên công lao c a ngờ ọ ẹ ừ ủ ười nông dân.
1.0 1.0
Trang 7Xác đ nh đúng v n đ NL: Lòng bi t n trong cu c s ng ị ấ ề ế ơ ộ ố 0.25
Nêu được các n i dung chính :ộ
Gi i thích lòng bi t n ả ế ơ
Bi u hi n lòng bi t n trong cu c s ng ể ệ ế ơ ộ ố
Ý nghĩa c a lòng bi t n trong cu c sóng ủ ế ơ ộ
Phê phán nh ng k vô n, ích k ữ ẻ ơ ỉ
Liên h b n thân ệ ả
1,0
Xác đ nh đúng v n đ NL: V đ p b c tranh ngày hè trong đo n ị ấ ề ẻ ẹ ứ ạ
thơ
0.5
Tri n khai v n đ ngh lu n ể ấ ề ị ậ
Gi i thi u khái quát tác gi , bài th ớ ệ ả ơ 0.5
B c tranh ngày hè ứ
V đ p c a b c tranh thiên nhiên: Tẻ ẹ ủ ứ ươ ẹi đ p, đ y s c s ng đầ ứ ố ượ c
c m nh n b ng nhi u giác quan, th hi n tình yêu thiên nhiên c aả ậ ằ ề ể ệ ủ
tác gi ả
V đ p c a b c tranh cu c s ng: Đẻ ẹ ủ ứ ộ ố ượ ảc c m nh n qua âm thanh ậ
c a ti ng ve, c a cu c s ng làng chài, g i cu c s ng thanh bình, ủ ế ủ ộ ố ợ ộ ố
gi n d , th hi n tình yêu cu c s ng, tình yêu con ngả ị ể ệ ộ ố ườ ủi c a
Nguy n Trãi.ễ
Ngh thu t: Ngôn ng , hình nh th gi n d , s sáng t o, th ệ ậ ữ ả ơ ả ị ự ạ ể
th th t ngôn xen l n l c ngôn ơ ấ ẫ ụ
1.0
1.0
0.5
Sáng t o: Tri n khai n i dung đ y đ , sâu s c, có liên h , so sánh,ạ ể ộ ầ ủ ắ ệ
di n đ t m i mễ ạ ớ ẻ
0.5
