THỰC TRẠNG QUAN HỆ HỢP TÁC GIỮA TỔNG CỤC HẢI QUAN VÀ MỘT SỐ NHTM VIỆT NAM MÔ HÌNH QUY TRÌNH THU THUẾ XNK Ở NGÂN HÀNG ĐẦU TƯ PHÁT TRIỂN VIỆT NAM

Cơ sở pháp lý thực hiện phối hợp thu NSNN giữa KBNN, cơ quan Hải quan và các NHTM: - Quyết định số 3414/QĐ-BTC ngày 18/10/2006 của Bộ Tài chính về việc triểnkhai Dự án Hiện đại hoá quy t

THỰC TRẠNG QUAN HỆ HỢP TÁC GIỮA TỔNG CỤC HẢI QUAN VÀ MỘT SỐ NHTM VIỆT NAM MÔ HÌNH QUY TRÌNH THU THUẾ XNK Ở NGÂN HÀNG ĐẦU TƯ PHÁT TRIỂN VIỆT

NAM.

2.1 Tính cấp thiết của việc xây dựng quan hệ hợp giữa Kho bạc Nhà nước, cơ quan Hải quan và các Ngân hàng thương mại để thực hiện tốt việc thu ngân sách nhà nước

2.1.1 Cơ sở pháp lý thực hiện phối hợp thu NSNN giữa KBNN, cơ quan Hải quan

và các NHTM:

- Quyết định số 3414/QĐ-BTC ngày 18/10/2006 của Bộ Tài chính về việc triểnkhai Dự án Hiện đại hoá quy trình quản lý thu, nộp thuế giữa cơ quan Thuế - Kho bạcNhà nước - Hải quan - Tài chính

- Quyết định số 1068/QĐ-BTC ngày 15/5/2008 của Bộ trưởng Bộ Tài chính vềquy trình thí điểm quản lý thu ngân sách nhà nước qua Kho bạc Nhà nước

- Quyết định số 1027/QĐ-BTC ngày 19/5/2009 của Bộ trưởng Bộ Tài chínhban hành quy trình thu ngân sách nhà nước theo dự án Hiện đại hoá thu ngân sách nhànước qua KBNN

- Thông tư số 128/2008/TT-BTC ngày 24/12/2008 của Bộ Tài chính hướngdẫn tập trung, quản lý các khoản thu ngân sách nhà nước qua KBNN

Trên cơ sở Thông tư số 128/2008/TT-BTC, KBNN đã phối hợp với Tổng cụcThuế, Tổng cục Hải quan và một số ngân hàng thương mại (NHTM) tổ chức ký kếtvăn bản thoả thuận hợp tác về việc tổ chức phối hợp thu ngân sách nhà nước và đãtriển khai thí điểm tại một vài địa phương (Hải Phòng, Hải Dương, Khánh Hòa…)

+ Người nộp thuế có thể thực hiện nộp tiền tại nhiều địa điểm khác nhau, nơi

có chi nhánh hoặc các điểm giao dịch của NHTM

+ Người nộp thuế có thể nộp tiền ngoài giờ hành chính hoặc nộp vào ngày thứ

7

+ Đa dạng hoá các phương thức thu nộp thuế hiện đại

- Thống nhất và đối chiếu được một cách đầy đủ, kịp thời thông tin, dữ liệu về

số thuế phải thu, số thuế đã thu NSNN giữa KBNN, cơ quan Hải quan, tổng cục Thuế,NHTM và người nộp thuế

- Giảm thiểu thời gian và khối lượng nhập liệu tại các cơ quan, đơn vị

- Từng bước giảm thiểu tỷ trong thanh toán bằng tiền mặt trong hệ thốngKBNN nói riêng và trong nền kinh tế nói chung

- Ngoài ra, giúp cơ quan thu và đặc biệt là KBNN có điều kiện đào tạo, đào tạolại, bố trí sắp xếp điều chuyển cán bộ để nâng cao chất lượng nguồn nhân lực Về phíangân hàng, cũng gia tăng được các dịch vụ cho khách hàng, phát triển thêm được cácsản phẩm mới

2.1.3 Phương thức trao đổi thông tin và các công nghệ áp dụng

Phương thức trao đổi thông tin giữa KBNN, các NHTM, tổng cục Thuế và cơquan Hải quan dựa trên hệ thống truyền tin của Bộ Tài chính sử dụng công nghệWebsphere Message Queue Series của IBM

Thông tin về số thuế phải thu của các cơ quan Thuế, Hải quan truyền qua hệthống truyền tin của BTC vào máy chủ Message Broker tại BTC sau đó được truyềnsang KBNN, từ KBNN thông tin thuế phải thu được truyền cho các NHTM đã thamgia ủy nhiệm thu qua hệ thống truyền tin được thiết lập giữa KBNN và Ngân hàng

Thông tin về số thuế đã thu được các NHTM truyền cho KBNN qua hệ thốngtruyền tin được thiết lập giữa KBNN và NHTM, tại KBNN hạch toán và kết xuấtthông tin thu thuế cho các cơ quan thu qua hệ thống truyền tin của Bộ Tài chính

Hiện tại KBNN mới áp dụng thí điểm xác thực điện tử thông tin trao đổi vớiNgân hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam, cơ chế xác thực điện tử là xác thực hai đầu

sử dụng ký hiệu đưa vào Message Cơ chế bảo mật mức truyền thông sử dụng cơ chế

bảo mật Websphere MQ của IBM mã hoá message trên đường truyền và cài đặt mãhoá tại hai Queue manager của 2 đầu nhận và gửi.

Để mở rộng ủy nhiệm thu thuế XNK qua các Ngân hàng KBNN sẽ thống nhấtgiải pháp xác thực điện tử, áp dụng chữ ký số để pháp lý hóa các giao dịch điện tử

2.1.4 Định hướng triển khai công tác phối hợp thu trong thời gian tới:

- Thúc đẩy công tác tổ chức phối hợp thu giữa các cơ quan trong ngành tàichính (KBNN, cơ quan thuế và Hải quan) với hệ thống các NHTM theo nguyên tắckết nối, trao đổi thông tin, dữ liệu điện tử

- KBNN sẽ phối hợp với Tổng cục Thuế, Tổng cục Hải quan xây dựng cơ sở

dữ liệu tập trung về thu thuế XNK để cùng chia sẻ dữ liệu dùng chung về thu thuếXNK với hệ thống các NHTM

2.2 Quan hệ hợp tác giữa Tổng cục Hải quan với 1 số ngân hàng thương mại Việt Nam về vấn đề thu thuế XNK qua ngân hàng.

2.2.1 Với ngân hàng thương mại cổ phần Công thương Việt Nam Vietinbank.

Trong những năm qua, VietinBank luôn phát huy tốt vai trò, chức năng củamột đơn vị trung gian trong việc quản lý quỹ NSNN, trong đó có công tác thu thuếliên quan đến hàng hóa XNK VietinBank đã nỗ lực phối hợp với KBNN - Tổng CụcThuế - TCHQ tìm ra phương hướng và xây dựng hoàn thiện chương trình thu thuế trực tiếp qua VietinBank Với chương trình này, người nộp thuế có thể đến bất kỳ Chinhánh nào trong hệ thống của VietinBank nộp thuế và được xác định đã hoàn thànhnghĩa vụ nộp ngân sách của mình Thông tin về số thu NSNN tại VietinBank luônđược cập nhật kịp thời về KBNN, TCHQ nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho quá trìnhthông quan hàng hóa Mặt khác, VietinBank có những lợi thế cơ bản: là một trongnhững NHTM lớn tại Việt Nam, có hệ thống mạng lưới rộng khắp với hơn 150 Chinhánh, 800 Phòng giao dịch trên toàn quốc; hệ thống công nghệ hiện đại, dữ liệu tậptrung hoá hoàn toàn; cộng với đội ngũ cán bộ, nhân viên chuyên nghiệp cao Do đó,VietinBank có đủ điều kiện để thực hiện tốt chủ trương của Chính phủ, của Bộ Tàichính cũng như của ngành Hải Quan, tạo điều kiện tốt nhất cho các đối tượng nộpthuế, nhất là đối với các DN XNK hàng hoá trong việc hoàn thành nghĩa vụ nộp

NSNN Thay vì trước đây DN phải đến nộp thuế tại KBNN hoặc nộp trực tiếp tại cácChi cục Hải Quan thì nay có thể đến các Chi nhánh, Phòng giao dịch của VietinBanktrên toàn quốc để nộp thuế nội địa cũng như thuế XNK một cách thuận tiện, nhanhchóng và an toàn DN sẽ có khả năng nắm bắt cơ hội kinh doanh tốt hơn khi tốc độthanh toán được đẩy nhanh, thời gian thông tin thu nộp thuế XNK giữa các bên đượcrút ngắn và tiết kiệm được chi phí.

Ngày 27/7/2009, tại Hà Nội sau một thời gian phối hợp nghiên cứu, thống nhất

mô hình, phương án kết nối, giải pháp và lộ trình triển khai, Kho bạc Nhà nước, Tổngcục Hải quan và Ngân hàng thương mại cổ phần Công Thương Việt Nam Vietinbank

đã chính thức ký thỏa thuận về quy trình nghiệp vụ và tổ chức triển khai ủy nhiệm thuthuế đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu, phí, lệ phí và các khoản thu khác củangân sách Nhà nước liên quan đến hoạt động xuất nhập khẩu tại quầy giao dịch cácchi nhánh, các phòng giao dịch của Vietinbank Hình thức hợp tác mới giữa cơ quanHải quan - Kho bạc - Ngân hàng là nhằm hỗ trợ cơ quan hải quan xác định nợ thuếnhanh chóng, chính xác, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp nộp thuếthực hiện nghĩa vụ nộp NSNN một cách nhanh chóng, rút ngắn thời gian luân chuyểnchứng từ nộp thuế

Hình thức hợp tác này sẽ gồm 2 giai đoạn: Giai đoạn thí điểm bắt đầu từ tháng7/2009 đến tháng 12/2009, các bên tham gia sẽ lựa chọn một số địa bàn phù hợp đểtriển khai, sau đó sơ kết, rút kinh nghiệm trước khi triển khai mở rộng Giai đoạn mởrộng từ năm 2010 sẽ triển khai tất cả các địa bàn có đủ điều kiện

Đối với cả 3 bên tham gia ký kết thỏa thuận, đây là 1 nghiệp vụ tương đối mới

mẻ, để công tác chuẩn bị cho việc kết nối được thông suốt, đảm bảo các dữ liệu đượctruyền nhận kịp thời; 3 bên đã chuẩn bị đầy đủ nhân lực, nguồn lực và các vấn đề về

kỹ thuật để sẵn sàng đáp ứng được yêu cầu đặt ra Trung tâm Công nghệ thông tin(VietinBank – KBNN – TCHQ) đã phối hợp xây dựng gói giải pháp kết nối trực tiếpgiữa các bên Các công nghệ tiên tiến nhất cũng được áp dụng để đảm bảo việc truyềnthông tin giữa Hải quan – VietinBank đạt hiệu quả và an toàn nhất

Ngoài ra, để giúp các DN nắm bắt được thông tin về dịch vụ này, ngay từ khitriển khai thu thuế nội địa trên địa bàn Hải Phòng (tháng 3/2009), Vietinbank đã tổchức các hoạt động tuyên truyền, quảng bá tiện ích của chương trình thu NSNN của

hệ thống VietinBank cũng như các dịch vụ khác của ngân hàng với khách hàng Tạihội nghị, 3 bên cũng đã thống nhất, sẽ tiếp tục làm tốt hơn nữa công tác tuyên truyềntới người nộp thuế

Kết hợp với ngân hàng thương mại và Kho bạc Nhà nước trong lĩnh vực thunộp ngân sách Nhà nước thực sự là bước đột phá trong công cuộc cải cách, hiện đạihóa của ngành Hải quan Sự kết hợp này mang lại lợi ích cho tất cả các bên liên quan

Cơ quan quản lý nhà nước nâng cao hiệu quả quản lý và tạo thuận lợi cho doanhnghiệp Doanh nghiệp thì vừa tiết kiệm được thời gian, vừa hoàn thành nộp thuếnhanh, thông quan hàng hóa cũng vì thế mà nhanh hơn rất nhiều Cơ quan Hải quancam kết triển khai nhanh chóng trong đội ngũ để cùng ngân hàng và kho bạc tiến hànhthanh toán nhanh và thuận tiện nhất cho doanh nghiệp, đảm bảo ngân sách nhà nướcthụ hưởng sớm nhất và đầy đủ nhất thuế thu nộp Để sự hợp tác này thành công, riêngTổng cục Hải quan đã có sự chuẩn bị chu đáo về cơ sở hạ tầng CNTT phục vụ choviệc truyền đầy đủ, chính xác danh sách tờ khai hải quan cho kho bạc, xây dựng giảipháp kết nối truyền, nhận thông tin dữ liệu…

Đối với hệ thống ứng dụng, ngành Hải quan đã nâng cấp, xây dựng hệ thốngthông tin kết nối, xử lý thông tin với các ngân hàng và kho bạc Mô hình trao đổithông tin được thực hiện là mô hình xử lý tập trung tại Tổng cục Hải quan Bên cạnh

đó, việc đảm bảo an ninh, an toàn thông tin, xác thực thông tin đã sử dụng chữ ký sốtrong các giao dịch giữa các bên liên quan

Để đáp ứng yêu cầu trao đổi thông tin tập trung, Hải quan đã nâng cấp băngthông, cũng như chất lượng đường truyền trong toàn ngành Hải quan Ngoài ra, Tổngcục Hải quan còn cần xây dựng chuẩn kết nối của hệ thống thông tin hải quan với cácbên liên quan

Ngoài ra, Tổng cục Hải quan sẽ phối hợp với ngân hàng, kho bạc xây dựng cácquy trình thu thuế hàng hóa xuất nhập khẩu, phí, lệ phí và các khoản thu khác Đồngthời, chủ trì phối hợp với ngân hàng, kho bạc tổ chức tuyên truyền phổ biến, hướngdẫn các doanh nghiệp thực hiện nộp thuế và các khoản thu khác theo các hình thức thumới (thu tiền mặt tại các chi nhánh, điểm thu, thu qua thẻ ATM…)

Để đảm bảo hoạt động hiệu quả và vận hành tốt thì sự phối hợp giữaVietinBank, KBNN và TCHQ là rất quan trọng Giải quyết vấn đề này, 3 bên đã thànhlập một tổ đề án nghiên cứu và triển khai dự án này tại Trụ sở chính (VietinBank,KBNN, TCHQ) Mọi vướng mắc tổ đề án sẽ trình lãnh đạo để xử lý kịp thời Trên cơ

sở triển khai giữa 3 bên có kết quả, sẽ tạo tiền đề quan trọng và tiếp tục mở ra nhiều

cơ hội thúc đẩy mối quan hệ hợp tác trên nhiều lĩnh vực giữa các bên Từ đó sẽ tạomọi điều kiện thuận lợi nhất cho mọi đối tượng thực hiện nghĩa vụ nộp NSNN, đặcbiệt là hoàn thành nghĩa vụ nộp thuế hàng hoá XNK Như vậy, sẽ giúp các DN nắmbắt được cơ hội kinh doanh tốt nhất cũng như góp phần đẩy mạnh thanh toán khôngdùng tiền mặt theo mục tiêu của Chính phủ và quá trình thực hiện cải cách, hiện đạihoá của ngành Hải quan

Trên cơ sở đó, liên ngành Hải Quan – KBNN – VietinBank đã triển khai mởrộng trên cả nước theo lộ trình 3 bên đã thỏa thuận Đối với KBNN, TCHQ cũng nhưVietinBank, đây là sự phát huy những thế mạnh của từng đơn vị với những ứng dụng

và đầu tư công nghệ tin học tiên tiến, các sản phẩm dịch vụ hiện đại, tiện ích tối ưuđáp ứng tốt nhất cho hoạt động thanh toán và quản trị điều hành nhằm đảm bảo antoàn, hiệu quả của hệ thống

Kinh nghiệm triển khai và một số kết quả bước đầu của Vietinbank:

Trong thời gian qua, NH Thương mại cổ phần Công Thương Việt Nam Vietinbank đã nỗ lực và trở thành NH thương mại đầu tiên thực hiện triển khai có kếtquả dịch vụ thu NSNN nói chung và thu thuế XNK nói riêng trực tiếp Có thể khẳngđịnh: Chủ trương cho phép các NHTM tham gia trực tiếp thu NSNN, thuế XNK bằngviệc tham gia vào hệ thống trao đổi thông tin hiện đại hoá của Bộ Tài chính là một chủ

-trương lớn, phù hợp với tốc độ phát triển công nghệ thông tin cũng như nhu cầu ứngdụng hiệu quả công nghệ trong công tác quản lý.

Việc triển khai hiệu quả dịch vụ thu NSNN, thuế XNK trực tiếp qua Vietinbank

là bước đột phá quan trọng, là kết quả của một quá trình phối kết hợp chặt chẽ và tíchcực giữa ba ngành: Kho bạc Nhà nước – NH – Tổng cục Hải quan nhằm tìm ra môhình và giải pháp kết nối - theo yêu cầu trao đổi thông tin hiện đại hoá của BTC - trong điều kiện có sự không đồng bộ giữa hạ tầng công nghệ và cơ sở dữ liệu của cácbên

Từ 1/3/2009, Vietinbank thực hiện triển khai giai đoạn I dịch vụ thu NSNN,thuế XNK trực tiếp bằng tiền mặt qua NH, cho đến nay - về cơ bản, chương trình ứngdụng, quy trình tác nghiệp, quá trình trao đổi thông tin, đối chiếu đã đảm bảo đượcyêu cầu quản lý nghiệp vụ của mỗi bên và đáp ứng theo đúng yêu cầu trao đổi thôngtin Hiện đại hoá của Bộ Tài chính

VietinBank đã phát huy lợi thế là một ngân hàng đi đầu trong việc ứng dụngCNTT, triển khai hiện đại hoá với cơ sở dữ liệu được tập trung hoá hoàn toàn (từ mộtmạng lưới bao gồm 150 Chi nhánh cấp I và 800 Phòng giao dịch tại 56 Tỉnh/TP),trong một thời gian ngắn đã phối hợp nghiên cứu và thực hiện kết nối thành công –cho phép các Chi nhánh NHCT triển khai dịch vụ mới tại trụ sở các chi nhánh, cácphòng giao dịch, quỹ tiết tiết kiệm theo đúng yêu cầu hiện đại hoá Hiện nay,VietinBank đã và đang nghiên cứu tích hợp ứng dụng thu thuế XNK trực tiếp vào hệthống Giao dịch ngân hàng để đẩy nhanh hơn nữa tốc độ xử lý nghiệp vụ và trao đổithông tin thu nộp NSNN và nâng cao tiện ích ứng dụng cho phép VietinBank thuNSNN, thu thuế XNK liên chi nhánh trên toàn quốc

Bên cạnh đó, VietinBank thường xuyên tổ chức tập huấn nghiệp vụ cho các cán

bộ thực hiện giao dịch nhằm giúp họ tiếp cận được nguyên tắc và các phương phápthu thuế XNK, sử dụng thành thạo các chương trình liên quan Tại các chi nhánh,Phòng giao dịch, Quỹ Tiết kiệm triển khai dịch vụ thu thuế, VietinBank bố trí cácquầy riêng để tạo điều kiện cho người nộp thuế được hướng dẫn, tư vấn đầy đủ và

được chăm sóc tốt nhất; người nộp thuế thực hiện giao dịch thuận tiện, nhanh chóng;các khoản thu được thu đúng, thu đủ, kịp thời theo quy định của Tổng cục Thuế, Tổngcục Hải quan và Bộ tài chính.

Đây là một công việc khá mới, một mô hình hợp tác đầu tiên trong lĩnh vực thuthuế giữa NH với các cơ quan thu nên những vướng mắc bước đầu triển khai cũngkhông thể tránh khỏi Trong thời gian đầu, số món thu và doanh số còn nhỏ do ngườinộp thuế chưa quen với hình thức thu mới, nhưng sự phối hợp tích cực giữa ba đơn vịtại cơ sở đã có tác động lớn làm cho số lượng người nộp thuế đến giao dịch trực tiếptại NH ngày một tăng mạnh

Tuy nhiên, do đặc thù loại thuế nội địa tại địa bàn triển khai nhỏ lẻ nên doanh

số thu là không lớn:

Số liệu tổng hợp tại 4 chi nhánh VietinBank thực hiện phối hợp uỷ nhiệm thutại địa bàn Hải Phòng có tốc độ tăng nhanh về số lượng giao dịch và doanh số thu quacác tháng 4, tháng 5, tháng 6; đến 30/6/2009, tổng số thu đã đạt trên 18 nghìn giaodịch với 137 tỷ đồng

Tuy nhiên, kết quả quan trọng nhất phải kể đến đó là những tác động khôngnhỏ làm thay đổi một cách tích cực tâm lý của người nộp thuế trong việc thực hiệnnghĩa vụ nộp NSNN, đặc biệt là góp phần thay đổi tâm lý thanh toán, tiêu dùng tiềnmặt trong dân cư nhằm đẩy mạnh phát triển các dịch vụ thanh toán không dùng tiềnmặt qua NH và bước đầu tuyên truyền, giới thiệu hiệu quả về các dịch vụ NH hiện đại,tiện ích - đến một khối lượng không nhỏ các khách hàng tiềm nămg – là các đối tượngnộp thuế đến giao dịch nộp NSNN trực tiếp tại NH

2.2.2 Với Ngân hàng Nông nghiệp và phát triển nông thôn Việt Nam (Agribank).

Ngày 12/11/2009 tại Hà Nội đã diễn ra Lễ ký kết Thoả thuận hợp tác giữaNgân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn Việt Nam với Kho bạc Nhà nước vàTổng cục Hải quan về phối hợp thu ngân sách

Với cơ sở vật chất đồng bộ và khả năng ứng dụng công nghệ hiện đại, cùng vớitrên 2.200 chi nhánh và điểm giao dịch trên toàn quốc, Ngân hàng Nông nghiệp vàPhát triển nông thôn Việt Nam đảm bảo thiết lập và vận hành hệ thống thông tin thanhtoán, đặc biệt là các điểm giao dịch được đặt tại các cửa khẩu toàn tuyến biên giới.Điều này sẽ rất thuận tiện cho việc thanh toán biên mậu tại các cửa khẩu vùng cao, nơichưa có điểm thu của Kho bạc

Việc ký kết thoả thuận về hợp tác thu ngân sách giữa Kho bạc Nhà nước, Tổngcục Hải quan và Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Việt Nam còn là cơhội cho việc trao đổi kinh nghiệm, chia sẻ thông tin đảm bảo an toàn và hiệu quả tronghoạt động nghiệp vụ của các bên tham gia ký kết

Sau lễ ký kết, cả ba cơ quan sẽ sẽ triển khai thí điểm việc phối hợp thu tại một

số cửa khẩu Sau đó, sẽ tổ chức sơ kết rút kinh nghiệm để có thể mở rộng phạm vi hợptác trong thời gian tiếp theo

Đối với ngành Hải quan, việc thực hiện phối hợp thu ngân sách qua hệ thốngngân hàng, kho bạc nằm trong chương trình triển khai thủ tục hải quan điện tử màngành hải quan đang tiến hành Quá trình này sẽ tạo thuận lợi cho doanh nghiệp thôngqua việc giảm thời gian thông quan, giảm thời gian và chi phí đồng thời đảm bảo mụctiêu thu nộp ngân sách Nhà nước

2.2.3 Với Ngân hàng Đầu tư và phát triển Việt Nam (BIDV).

Nhằm nâng cao hiệu quả quản lý quỹ ngân sách nhà nước qua Kho bạc Nhànước, thực hiện tốt chỉ đạo của Chính phủ về tăng cường thanh toán không dùng tiềnmặt và tạo điều kiện thuận lợi cho các đối tượng thực hiện nghĩa vụ nộp ngân sách nhànước được tiếp cận các hình thức thu mới qua ngân hàng, đồng thời vẫn tuân thủ cácquy định pháp luật về thuế và các khoản thu ngân sách nhà nước, ngày 18/8/2009,Kho bạc Nhà nước, Tổng cục Hải quan và BIDV đã ký kết Thỏa thuận hợp tác về tổchức phối hợp thu ngân sách Nhà nước tại quầy giao dịch các chi nhánh, các phònggiao dịch của BIDV

Theo thỏa thuận, Kho bạc Nhà nước sẽ ủy nhiệm cho BIDV thực hiện thu thuếxuất nhập khẩu, phí và lệ phí Hải quan qua hệ thống BIDV trên cơ sở sự kết nối vàchia sẻ thông tin và dữ liệu về người nộp thuế và số thuế phải thu của Kho bạc Nhànước, Tổng cục Hải quan với BIDV Trong năm 2009, công tác thu thuế Hải quan đãđược triển khai thí điểm tại địa bàn An Giang sau đó đã, đang tiếp tục mở rộng hơnnữa trong hệ thống của BIDV.

Thỏa thuận phối hợp này được ký kết sau khi 3 bên nghiên cứu, trao đổi vềchức năng, nhiệm vụ, cơ cấu tổ chức và năng lực của mỗi bên nhằm nâng cao hiệu quảquản lý quỹ NSNN qua Kho bạc Nhà nước, công tác quản lý thu NSNN của Tổng cụcThuế, Tổng cục Hải quan, hoạt động kinh doanh của BIDV cũng như việc tuân thủpháp luật về thuế và các khoản thu NSNN

BIDV cam kết cung cấp các dịch vụ hiện đại, chất lượng cao cho các đối tượngnộp thuế, đồng thời đảm bảo thu đúng, thu đủ và thu kịp thời ngân sách nhà nước, gópphần vào công cuộc hiện đại hóa ngành tài chính

Tổng cục Hải quan Việt Nam đánh giá cao những nỗ lực của BIDV trong việcxúc tiến quá trình hợp tác giữa ba bên Hơn nữa BIDV là ngân hàng thứ hai ký kếtthỏa thuận hợp tác với Tổng cục Hải quan và Kho bạc nên đã có những thuận lợi nhấtđịnh Tổng cục Hải quan Việt Nam khẳng định việc thu thuế XNK cho ngân sách nhànước qua Ngân hàng sẽ còn được mở rộng hơn nữa, không chỉ với một ngân hàng màvới nhiều ngân hàng nếu NH có đủ điều kiện Điều này sẽ làm tăng thêm thuận lợi chongười dân và doanh nghiệp khi nộp thuế, giảm thời gian thông quan hàng hóa, tạothuận lợi cho cơ quan quản lý nhà nước và làm phong phú thêm hệ thống danh mụcdịch vụ của ngân hàng thương mại

2.3 Thực trạng quan hệ hợp tác giữa KBNN, cơ quan Hải quan và các ngân hàng thương mại trong công tác thu thuế XNK.

2.3.1 Kết quả hợp tác giữa KBNN, cơ quan Hải quan và các ngân hàng thương mại trong công tác thu thuế XNK.

Dự án “Thu thuế XNK cho ngân sách nhà nước thông qua phát triển hợp tácgiữa KBNN, cơ quan Hải quan, cơ quan Thuế và các ngân hàng thương mại ViệtNam” bắt đầu triển khai từ đầu năm 2009 với 3 NHTM ban đầu là Vietinbank, BIDV

và Agribank, qua kết quả thí điểm tại 9 địa phương (Hà Nội, Tp.HCM, Hải Phòng,

Hải Dương, Đà Nẵng, Bình Dương, Bà Rịa – Vũng Tàu, Khánh Hòa và Tiền Giang),

với 34 chi nhánh và 162 điểm thu, thì thấy số tiền các ngân hàng đã thu nộp ngân sách đạt gần 2.600 tỉ đồng (2.577.976 triệu đồng), hoàn thành kế hoạch đặt ra cho các

đơn vị khoán thu thí điểm năm 2009

Bên cạnh đó, dự án còn được đánh giá là thành công lớn khi bước đầu ghi nhận

số lượng khá nhiều hồ sơ của các NHTM đăng ký tham gia thu hộ ngân sách, cũngnhư sự phấn khởi của các doanh nghiệp khi giảm được những thủ tục nộp thuế

Phương thức thu ngân sách qua hệ thống NHTM đã thể hiện rõ nhiều lợi điểm,

ví như thu qua NHTM dễ dàng và nhanh chóng hơn thu qua Kho bạc Nhà nước vì sốđiểm thu của các NHTM trải rộng trên các địa bàn (ví dụ, chỉ riêng Chinhánh Agribank Hai Bà Trưng - Hà Nội đã có tới 10 điểm giao dịch); thời gian thunộp dài hơn (ngân hàng thường đóng cửa muộn hơn kho bạc, và làm việc cả thứ 7, đặcbiệt, nếu thu qua thẻ ATM thì có thể áp dụng 24h trong ngày), thúc đẩy thanh toánkhông dùng tiền mặt, giảm thiểu rủi ro; tiết kiệm thời gian và chi phí cho DN Đồngthời, thu ngân sách qua NHTM giúp giảm bớt nghiệp vụ cho cơ quan thuế, các NHTMthì phát triển được các dịch vụ ngân hàng bán lẻ và tận dụng được số tiền lưu ngânhàng do quá trình “trễ” trong quá trình luân chuyển ngân hàng…

2.3.2 Đánh giá kết quả hợp tác giữa KBNN, cơ quan Hải quan và các ngân hàng thương mại.

2.3.2.1 Những thành tựu đạt được

Sau một thời gian thực hiện, sự phối hợp thu NSNN giữa Kho bạc Nhà nước –

Tổng cục Hải quan và các hệ thống ngân hàng thương mại kết quả đạt được cụ thể

như sau: Mặc dù thực tiễn công tác tổ chức thu ngân sách Nhà nước (NSNN) thời

gian qua cho thấy giữa các cơ quan, đơn vị chưa có sự phối hợp thực sự tốt cũng nhưchưa thực hiện trao đổi thông tin nên công tác tổ chức thu, nộp NSNN đã nảy sinh một

số vấn đề Cụ thể như việc trao đổi, đối chiếu thông tin về số phải thu, số đã thuNSNN giữa Kho bạc Nhà nước (KBNN), các cơ quan thu, cơ quan tài chính và cácngân hàng thường bị chậm, đặc biệt là số thu ngân sách phát sinh tại địa bàn các cửakhẩu, hay số liệu về thu thuế XNK giữa các cơ quan, đơn vị đôi khi thiếu thống nhất,khối lượng nhập liệu lớn và bị trùng lặp mà bằng chứng là KBNN phải nhập lại chứng

từ thu Thuế XNK bằng chuyển khoản từ các ngân hàng; các cơ quan thu và cơ quan

Tài chính phải nhập lại chứng từ NSNN từ KBNN nhưng bước đầu đã cho kết quả khả quan.

Theo đánh giá sơ bộ của địa phương đã triển khai phối hợp thu NSNN, cơ bảncác chứng từ thu ngân sách phát sinh tại các Ngân hàng Thương mại (NHTM) đã đượcchuyển về KBNN dưới dạng chứng từ điện tử Một số địa phương đã tổ chức phối hợpthu toàn diện, kể cả trao đổi thông tin và ủy nhiệm thu như 5 quận tổ chức phối hợpthu với Ngân hàng Vietinbank tại Hải Phòng, Phòng Giao dịch KBNN Hải Dươngphối hợp thu với Ngân hàng BIDV; các đơn vị đã triển khai tại Hà Nội, Bà Rịa VũngTàu, Đà Nẵng, thì có đến 80- 90% số thu NSNN, thu thuế XNK bằng tiền mặt trướcđây nộp tại KBNN, nay đã được nộp tại NHTM

Góp phần cải cách thủ tục hành chính trong công tác hành thu:

- Về phía người nộp thuế:

+ Quy trình, thủ tục thu nộp NSNN, thu thuế XNK được đơn giản hóa, giảmthiểu thời gian và thủ tục nộp NSNN, thuế XNK theo nguyên tắc: người nộp thuế chỉ