ky nang to chuc hoat dong TT thanh thiếu niên

Về kỹ năng : Nắm đợc qui trình tổ chức, các thao tác cơ bản của kỹ năng tổ chức hoạt động, từ đó vận dụng sángtạo, phù hợp với điều kiện hoàn cảnh cụ thể của địa phơng cơ sở mình.. Ngời

Kỹ năng

tổ chức các hoạt động tập thể

I Mục đích - yêu cầu

a. Về kiến thức : Học viên nắm đợc cơ sở khoa học của

quá trình tổ chức các hoạt động tập thể, góp phần hìnhthành kỹ năng tổ chức cho đội ngũ cán bộ Đoàn

b. Về kỹ năng : Nắm đợc qui trình tổ chức, các thao tác

cơ bản của kỹ năng tổ chức hoạt động, từ đó vận dụng sángtạo, phù hợp với điều kiện hoàn cảnh cụ thể của địa phơng cơ

sở mình

c. Về thái độ : Ngời học hiểu đợc ý nghĩa, tầm quan trọng

của các hoạt động tập thể trong thanh thiếu niên, từ đó say mêhứng thú và có thái độ nghiêm túc, khoa học trong việc tổchức các hoạt động

II Kỹ năng tổ chức hoạt động tập thể trong thanh thiếu niên

1 Khái niệm kỹ năng

Kỹ năng là khả năng thực hiện có kết quả một hành độnghay một hoạt động nào đó bằng cách lựa chọn và vận dụngnhững tri thức, kinh nghiệm và những cách thức hành động

đúng đắn vào thực tiễn

Nhờ có sự luyện tập một cách có ý thức, kỹ năng đợc củng

cố, hoàn thiện và tự động hóa dần Kỹ năng không phải là

đặc tính cố hữu, vốn có ở mỗi cá nhân, nó luôn luôn vận

động, biến đổi tuỳ thuộc vào mục đích của hoạt động, điềukiện hoạt động, phơng thức và tính chất của hoạt động

Cơ sở sinh lý của kỹ năng là do trên bộ não hình thành sựkết hợp phức tạp giữa hai loại liên hệ Liên hệ thứ nhất - Liên hệcủa hệ thống, tín hiệu thứ hai mang tính chất trừu tợng và kháiquát, đó là sự tiếp thu những lời hớng dẫn khi hình thành kỹnăng Liên hệ thứ hai - là mối liên hệ giữa các hệ thống nhằmchuyển từ lời hớng dẫn sang sự định hớng cách nhìn và thựchiện động tác, hay căn cứ vào lời hớng dẫn sang sự định hớngcách nhìn và thực hiện động tác, hay căn cứ vào lời hớng dẫn

để kiểm tra động tác đã thực hiện Trình độ kỹ năng đạt đợcphụ thuộc vào độ nhanh, chính xác và có hệ thống trong việchình thành hai loại liên hệ ấy Còn việc hình thành kỹ năng là

quá trình tổ chức các mối liên hệ ấy một cách có kết quả Con

đờng hình thành kỹ năng thờng là sự bắt chớc kỹ năng mẫu,bắt chớc các gơng thật nổi bật, bằng làm thử và luyện tập,song bao giờ cũng phải qua hoạt động, qua thực tiễn

2 Khái niệm kỹ năng tổ chức.

Kỹ năng tổ chức là một kỹ năng phức tạp Đó là sự tổnghợp của hệ thống các thao tác (T duy và hành vi ) đã đợc quitrình hoá Kỹ năng tổ chức nói lên năng lực của ngời tổ chức

có thể hành động có hiệu quả trong những tình huống cụthể Ngời có kỹ năng tổ chức là ngời thực hiện có kết quả cáchành động tổ chức bằng cách vận động những tri thức vềcông tác tổ chức vào việc tổ chức một hoạt động cụ thể, biếtlựa chọn và thực hiện những phơng thức hành động phù hợp vớimục đích đặt ra trong những điều kiện nhất định Kỹ năng

tổ chức đợc hình thành và phát triển khi và chỉ khi ngời tổchức có tri thức, có kinh nghiệm tổ chức, biết vận dụng nhữnghiểu biết và kinh nghiệm đó vào hoạt động thực tiễn

3 Cấu trúc của kỹ năng tổ chức hoạt động tập thể trong thanh thiếu niên

Kỹ năng tổ chức hoạt động tập thể trong thanh thiếu niên

đợc hình thành, bộc lộ và phát triển trong quá trình các hoạt

động thanh thiếu niên Do vậy có thể xem xét cấu trúc của kỹnăng này theo nhóm kỹ năng của hoạt động tổ chức nói chung

Gồm 5 nhóm: Nhóm kỹ năng nhận thức, nhóm kỹ năng thiết

kế, nhóm kỹ năng kết cấu, nhóm kỹ năng giao tiếp và nhóm kỹnăng tổ chức thực hiện

3.1 Nhóm kỹ năng nhận thức.

Nhận thức là cơ sở ban đầu định hớng cho việc xác

định mục đích, ý nghĩa, phơng tiện và điều kiện thực hiệnhoạt động Kỹ năng nhận thức của ngời cán bộ tổ chức thểhiện ở việc thông hiểu mục đích, ý nghĩa, phơng tiện, điềukiện và đối tợng để thực hiện thành công các hoạt động thanhniên Nhóm kỹ năng nhận thức bao gồm:

- Kỹ năng xác định mục đích, yêu cầu, nhiệm vụ củahoạt động

- Kỹ năng xác định đối tợng tham gia hoạt động (nhu cầu,

sở thích, nguyện vọng, khả năng của cá nhân trong tập thể,sự thông hiểu những đặc điểm tâm lý cá nhân)

- Kỹ năng xác định điều kiện, phơng tiện thực hiện mục

đích

- Kỹ năng xác định nội dung của hoạt động

- Kỹ năng lựa chọn phơng thức tác động nhằm lôi cuốn cáccá nhân tham gia tích cực và tự giác

3.2 Nhóm kỹ năng thiết kế, xây dựng kế hoạch tổ chức hoạt động

Bao gồm những kỹ năng có liên quan đến việc qui hoạchtối u các nhiệm vụ của tổ chức hoạt động, xây dựng chơngtrình hành động cho bản thân và tập thể Nhóm kỹ năngthiết kế bao gồm:

- Kỹ năng xây dựng kế hoạch chung cho toàn bộ chơngtrình hoạt động của bản thân và tập thể

- Kỹ năng xây dựng nội dung, nhiệm vụ của bản thân vàtập thể trong quá trình hoạt động thanh thiếu niên

- Kỹ năng xác định các bớc tiến hành tổ chức hoạt độngthanh thiếu niên

- Kỹ năng thiết kế hình thức tổ chức hoạt động thanhthiếu niên

- Kỹ năng thiết kế các hình thức kiểm tra, đánh giá cáchoạt động của cá nhân và tập thể trong quá trình tổ chứcsinh hoạt thanh thiếu niên

3.3 Nhóm kỹ năng kết cấu chơng trình hoạt động

Kỹ năng kết cấu bao gồm những kỹ năng có liên quan

đến việc sắp xếp các nhiệm vụ của hoạt động thanh thiếuniên theo một trình tự nhất định Nhóm kỹ năng kết cấu baogồm:

- Kỹ năng kết cấu sắp xếp chơng trình hoạt động theomột logic nhất định để chơng trình diễn ra liên tục, không

có sự căng thẳng

- Kỹ năng sắp xếp các thông tin cần thông báo theo mộtngời khoa học Trên cơ sở đó sắp xếp các hoạt động tập thểhớng vào nội dung trọng tâm

- Biết dự kiến các hoạt động của tập thể

- Kỹ năng xác định các hoạt động của bản thân trong quátrình điều khiển, chỉ huy con ngời thực hiện công việc.

3.4 Nhóm kỹ năng giao tiếp:

Là những kỹ năng liên quan đến việc xây dựng các mốiquan hệ hợp lý giữa ngời tổ chức và ngời đợc tổ chức trongquá trình tổ chức sinh hoạt thanh thiếu niên Nhóm kỹ năngnày đợc thể hiện ở những kỹ năng dới đây:

- Kỹ năng diễn đạt một cách ngắn gọn những vấn đềcần thông báo trong quá trình điều khiển chơng trình hoạt

động

- Kỹ năng nhận xét ngắn gọn, khái quát, và tế nhị những

ý kiến đóng góp tham luận cần thảo luận và biết đặt câu hỏithu hút đợc sự tham gia tranh luận của các thành viên

- Kỹ năng đánh giá những ý kiến thảo luận tập thể

- Kỹ năng thiết lập mối quan hệ giữa ngời tổ chức hoạt

động với tập thể và giữa các thành viên tham dự để tranh thủnhững ý kiến của họ

- Kỹ năng thuyết phục đối tợng

3.5 Nhóm kỹ năng tổ chức thực hiện.

Là những kỹ năng liên quan đến việc thực hiện các hành

động theo những mục đích đã đề ra Ngời có kỹ năng tổchức sinh hoạt thanh thiếu niên là ngời biết tổ chức các mốiquan hệ giữa mình với ngời cán bộ tổ chức bộ phận, các cánhân trong tập thể một cách phù hợp với điều kiện thực tế.Những kỹ năng này bao gồm:

- Kỹ năng phân phối thời gian hợp lý cho các bớc tiến hànhhoạt động thanh niên

- Kỹ năng phân công nhiệm vụ và kiểm tra quá trình thựchiện nhiệm vụ của các cá nhân trong tập thể

- Kỹ năng điều khiển, chỉ huy con ngời thực hiện cácnhiệm vụ của mình theo một chơng trình đã đợc xác định

- Kỹ năng tổ chức các hoạt động của bản thân và tập thểtrong quá trình hoạt động

- Kỹ năng tổng kết, đánh giá các hoạt động của tập thểtrong quá trình tổ chức hoạt động

Thực chất các kỹ năng tổ chức trên đây lẫn vào nhau, và

có thể diễn ra theo 3 giai đoạn cơ bản sau: 1 giai đoạn chuẩn

bị; 2 giai đoạn tổ chức thực hiện; 3 giai đoạn đánh giá, tổng kết hoạt động.

Giai đoạn chuẩn bị: là giai đoạn quan trọng nhất Kết

quả của hoạt động thanh thiếu niên phụ thuộc phần lớn vàokhâu chuẩn bị.Trong giai đoạn này, kỹ năng tổ chức của ngờicán bộ tổ chức đợc thể hiện ở việc xác định mục đích, nộidung, nhiệm vụ tổ chức, phân công nhiệm vụ có tính đến

đặc điểm tâm lý của cá nhân, kiểm tra đôn đốc việc thựchiện nhiệm vụ

Giai đoạn tổ chức thực hiện: đây là giai đoạn hành

động thực tế của ngời cán bộ tổ chức Giai đoạn này thể hiệntập trung nhất kỹ năng tổ chức của ngời cán bộ tổ chức Nếu

nh giai đoạn đầu, các kỹ năng tổ chức liên quan đến sự nhậnthức công việc, thông hiểu tâm lý các cá nhân và sự phâncông nhiệm vụ phù hợp với khả năng của từng ngời, thì ở giai

đoạn này, các kỹ năng tổ chức liên quan đến việc vận dụngnhững hiểu biết trên đây (ở giai đoạn chuẩn bị) vào việc

điều khiển, chỉ huy con ngời thực hiện công việc

Giai đoạn đánh giá, tổng kết: Đây là giai đoạn cuối

cùng không thể thiếu đợc trong quá trình tổ chức hoạt động.Giai đoạn này gồm các kỹ năng liên quan đến việc đánh giánhận xét việc thực hiện nhiệm vụ của từng cá nhân và tậpthể trong quá trình tổ chức hoạt động thanh thiếu niên, cótính đến việc biểu dơng, khen thởng những thành tích củacá nhân và tập thể Qua đó ta có thể đánh giá đợc phần nào

kỹ năng tổ chức của ngời cán bộ tổ chức Ngoài ra ở giai đoạnnày, kỹ năng tổ chức còn đợc thể hiện trong việc rút kinhnghiệm để xây dựng chơng trình, kế hoạch hoạt động tiếptheo của tập thể

5 Các yếu tố tác động đến việc hình thành kỹ năng tổ chức hoạt động thanh thiếu niên.

Là một thuộc tính trong nhân cách của cán bộ Đoàn, kỹnăng tổ chức hoạt động thanh thiếu niên đợc hình thành vàphát triển chủ yếu trong quá trình hoạt động thực tiễn của cán

bộ Đoàn Tuy nhiên, trình độ phát triển kỹ năng của mỗi ngờithờng khác nhau, tuỳ thuộc vào khả năng, sở trờng của mỗi ngời

và điều kiện, hoàn cảnh khách quan Có thể nêu ra các yếu tố

cơ bản sau đây tác động đến việc hình thành và phát triển

kỹ năng tổ chức hoạt động thanh niên

Thứ nhất, yếu tố bẩm sinh, di truyền: Đó là yếu tố

điều kiện, là tiền đề vật chất đầu tiên qui định chiều hớng

và tốc độ hình thành kỹ năng tổ chức hoạt động thanh niên

Thứ hai, yếu tố hoàn cảnh môi trờng: Đây là yếu tố

quan trọng, góp phần quyết định đến việc hình thành vàphát triển kỹ năng tổ chức hoạt động thanh niên

Đó là các điều kiện kinh tế, chính trị, văn hóa xã hội, làtrình độ dân trí, là sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo của cáccấp uỷ Đảng, sự phối hợp tạo điều kiện của chính quyền và cácban ngành đoàn thể, là môi trờng giáo dục, đào tạo là sự hănghái, nhiệt tình, trách nhiệm của đoàn viên thanh niên…

Thứ ba, yếu tố hoạt động tích cực, năng động, chủ

động, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm của bản thân ngời cán bộ Đoàn Đây là yếu tố cơ

bản quyết định đến việc hình thành và phát triển kỹ năng

tổ chức hoạt động thanh niên

III kỹ năng tổ chức một số dạng hoạt động tập thể trong Thanh thiếu niên tại cơ sở.

A Diễn đàn - Đối thoại - Hội thảo1.Mục đích, ý nghĩa của diễn đàn, đối thoại, hội thảo:

Diễn đàn, đối thoại, hội thảo là phơng thức khác nhautrong công tác tập hợp và giáo dục thanh thiếu niên, tuy nhiênchúng còn có mục đích và ý nghĩa giống nhau Đó là nơithanh thiếu niên đợc dịp tự thể hiện, tự khẳng định mình,phát huy đợc dân chủ trong sinh hoạt Mọi ngời đợc tự do phátbiểu, trình bầy ý kiến, quan điểm của mình trớc công chúng

từ tâm trạng đến tình cảm , từ cá tính đến phơng pháp t ởng Tự thể hiện không chỉ có mục đích tự thân, nó còn làmột trong những lý do tồn tại của con ngời với t cách là một cánhân cần đợc khẳng định về trí tuệ và nhân cách, về quan

t-điểm và thái độ hành động trong cuộc sống

Mục đích cần đạt đợc trong diễn đàn, đối thoại, hội thảo

là những chân lý cụ thể, câu trả lời hợp lý hoặc giải pháp tối ucho một vấn đề, do vậy khoảng cách về cấp, chức, độ tuổi,

địa vị xã hội bị mờ nhạt đi, tạo nên bầu không khí dân chủthực sự, tất cả các thành viên đều đóng vai trò ngời nói, ngờinghe, đều bình đẳng trong việc trình bày những quan

điểm riêng của mình, bảo vệ đến cùng những quan điểm

đó, khi cha có quan điểm khác thuyết phục hơn Tất cả đều

tự do trong việc thừa nhân, ủng hộ hay phản bác quan điểmnày hay quan điểm khác Vì vậy, các kỹ năng thuyết phục trớccông chúng của thanh niên cũng đợc hình thành và phát triển.Diễn đàn, đối thoại, hội thảo đều hớng vào một chủ đềnhất định, do đó trong quá trình chuẩn bị và tiến hành thựchiện, thanh thiếu niên có điều kiện tự nghiên cứu, tìm hiểutrao đổi rộng rãi nhiều ngời ở mọi lứa tuổi, nghề nghiệp khácnhau Đó cũng là một quá trình giúp đỡ họ tự giáo dục theo chủ

đề Đoàn, Hội, Đội đặt ra có mục đích

2 Phơng pháp tổ chức diễn đàn, đối thoại, hội thảo 2.1 Diễn đàn thanh niên

a Khái niệm:

Diễn đàn thanh niên là nơi thanh niên công khai bày tỏ ýkiến, quan điểm, tình cảm của mình về một vấn đề nào

đó

Có hai loại diễn đàn:

- Diễn đàn trực tiếp: Ngời phát biểu và ngời nghe trực diện

nhau

- Diễn đàn gián tiếp : Là loại diễn đàn thông qua các

ph-ơng tiện thông tin đại chúng

Diễn đàn là nơi thanh niên có dịp bày tỏ quan điểm củamình về một vấn đề nào đó Quan điểm đó có thể cha

đúng, lệch lạc nhng không phải vì thế mà bị "quy chụp", bị

đánh giá về t tởng và phẩm chất đạo đức Vấn đề quan trọngcủa diễn đàn là thông qua tranh luận để định hớng nhận thức

và hành động cho thanh thiếu niên

b Cách tổ chức:

- Bớc chuẩn bị:

+Thông báo chủ đề (những chủ đề đa ra diễn đàn phải

là những vấn đề mà thanh niên quan tâm) Hớng dẫn kỹ nộidung chính của chủ đề, để từ đó thanh niên tự tìm hiểu vàsẵn sàng tham gia

+Chuẩn bị ý kiến nòng cốt Những ý kiến nòng cốt thờng

là những ý kiến nhìn từ nhiều góc độ khác nhau, mặt phải,mặt trái của vấn đề nhằm tạo ra những tình huống có vấn

đề, để cuộc tranh luận phong phú, đa dạng, sôi nổi

+Chuẩn bị một số câu hỏi liên quan đến những nội dungchính của chủ đề Câu hỏi phải hết sức cụ thể dễ hiểu, cóthể dới dạng xử lý tình huống, trình bày quan điểm đối vớinhững ý kiến "ngợc"

+Lựa chọn hình thức diễn đàn để từ đó thiết kế chỗngồi, bài trí phòng họp và kịch bản cho buổi diễn đàn (hìnhthức có thể lựa chọn: hái hoa dân chủ, kịch bản sân khấuhoá )

- Bớc tổ chức diễn đàn:

+Tuyên bố lý do, giới thiệu đại biểu (mục đích, ý nghĩa, lý

do diễn đàn: thành phần đại biểu mời và đại biểu tham dựdiễn đàn)

+Đoàn viên, thanh niên phát biểu về các nội dung thuộc chủ

đề diễn đàn (những ý kiến nòng cốt có thể phát biểu trớchoặc sau do không khí sôi nổi hay trầm lắng của diễn đàn,

có thể nêu ra một vài tình huống có vấn đề để tranh luận).+Kết thúc diễn đàn phải có bài tổng kết nhằm định hớngvấn đề và gợi những suy nghĩ tiếp Ngời tổng kết diễn đàn

có thể mời các nhà khoa học, các nhà hoạt động chính trị xãhội có hiểu biết sâu sắc về chủ đề của diễn đàn

c Một số điều chú ý:

- Tuỳ theo số lợng ngời tham gia và hình thức thể hiện mà

bố trí địa điểm diễn đàn cho phù hợp Trang trí hội trờngphải nêu rõ chủ đề của diễn đàn

Số lợng ngời tham gia có thể mở rộng tới những ngời quantâm đến chủ đề của diễn đàn (ngoài đoàn viên, thanh niên)

- Có chủ toạ điều khiển (có thể trực tiếp, có thể thông quangời dẫn chơng trình) và th ký ghi chép để làm cơ sở choviệc tổng kết diễn đàn

Trong quá trình diễn đàn nên xen kẽ các hình thức vănnghệ, (hát, tấu, thơ ca) để làm cho buổi diễn đàn vui vẻ, hấpdẫn Nếu phần văn nghệ cũng tập trung vào chủ đề của diễn

đàn thì hiệu quả diễn đàn càng cao

về một vấn đề nào đó, để có tình cảm đẹp, lý tởng ý chílớn và hoạt động tích cực, tự giác.

Đối thoại chính là cách thức ngời nói và ngời nghe có "trao

đi , đổi lại" một cách trực tiếp Ngời nghe không còn đóng vaitrò thụ động mà phát huy đợc tính chủ động, chính kiến riêngsáng tạo của mình

b.Cách tổ chức

- Bớc chuẩn bị:

+ Thu thập những thắc mắc, những vấn đề mà thanhniên quan tâm Có cách thu thập ý kiến: nghe phản ánh trựctiếp, thông qua th từ khiếu nại, kiến nghị hoặc những câu hỏicủa thanh niên

+ Phân loại ý kiến: mỗi nhóm vấn đề, nội dung thờng cónhiều câu hỏi đề cập, do vậy, phân loại sẽ giúp cho đối thoạikhông bị trùng lặp ý kiến và đảm bảo tính chặt chẽ, ngờicủa vấn đề cần đề cập

+ Chuyển các ý kiến của thanh niên tới các cơ quan banngành, đến các cá nhân có liên đới trách nhiệm nghiên cứu vàchuẩn bị đối thoại với thanh niên

- Bớc tổ chức đối thoại:

+ Đối thoại là hình thức giáo dục nên việc tổ chức đối thoạicần phải mang lại hiệu quả giáo dục cao Có chuẩn bị địa

điểm, hội trờng chu đáo, trân trọng ngời đến đối thoại

+ Tuyên bố lý do, giới thiệu đại biểu

+ Giới thiệu chủ đề, nội dung của buổi đối thoại và ngờilên đối thoại

+ Tiến hành đối thoại: Trong quá trình đối thoại, điểmnào cha rõ, ngời nghe có thể chất vấn để làm sáng tỏ vấn đềnhng cần tránh biến "đối thoại"- một hình thức văn hoá thành

cuộc cãi vã vô tổ chức, vô kỷ luật (đối thoại là một khía cạnhcủa dân chủ nhng không phải là dân chủ vô tổ chức).

Sau đối thoại, ban tổ chức nên cám ơn ngời đối thoại vàkết luận những vấn đề đợc giải quyết Những vấn đề còn ch-

a đợc thoả đáng đề nghị ngời đối thoại tiếp tục nghiên cứu vàtrình bầy sau

c Một số điều chú ý:

- Nên tổ chức đối thoại theo chủ đề, tránh tràn lan Ngời

đối thoại với thanh niên phải nắm vững nội dung thanh niêncần đối thoại Tránh trả lời qua loa đại khái, né tránh

- Ngời đối thoại không nên hứa trớc thanh niên những việcngoài khả năng giải quyết của mình Những vấn đề ngoàiphạm vi chủ đề đối thoại hoặc cha đủ căn cứ để giải quyếttrong đối thoại cần bảo lu để giải quyết sau hoặc kiến nghịlên cấp cao hơn

- Có thể xen kẽ một số hoạt động văn hoá tạo không khígiao lu vui vẻ giữa đối thoại với thanh niên

2.3 Hội thảo

a Khái niệm: Khác với diễn đàn thanh niên, hội thảo là nơi

diễn ra cuộc thảo luận một vấn đề nào đó có tính khoa học,

lý luận và thực tiễn đang đặt ra

Mục đích của hội thảo là làm sáng tỏ cơ sở lý luận, cơ sởthực tiễn của vấn đề, để đề xuất kiến nghị một cách có cơ

sở khoa học mang tính khả thi

Nội dung của hội thảo là xuất phát từ nhu cầu bức bách củacuộc sống, giúp định hớng và phơng pháp giải quyết nhữngkhó khăn đang đặt ra

mẫu thống kê, điều tra xã hội học, các số liệu, t liệu, các dẫnchứng minh hoạ, chứng minh cho các quan điểm của mình.

- Bớc tiến hành hội thảo :

+ Tuyên bố lý do giới thiệu đại biểu và các thành phần thamgia hội thảo

đo chân lý

+ Tổng kết hội thảo: Khẳng định những vấn đề đã đợchội thảo nhất trí, trên cơ sở đó mà đề xuất kiến nghị cáchgiải quyết vấn đề Những vấn đề cha đợc khẳng định cầnhớng cho các thành viên của hội thảo tiếp tục suy nghĩ, đồngthời bám sát thực tiễn cuộc sống để điều chỉnh quan điểmcủa mình

c Một số điều chú ý:

- Hình thức hội thảo cũng nh diễn đàn thanh niên Cótrang trí hội trờng nêu bật chủ đề của hội thảo Có đoàn chủtịch và th ký nghi chép thảo luận Thành phần của hội thảongoài đoàn viên, thanh niên cần mời thêm các nhà khoa học,những ngời quan tâm đến nội dung hội thảo cùng tham dự vàgóp ý kiến

- Khi tiến hành hội thảo cần có phát biểu tranh luận khôngnên chỉ lần lợt đọc các tham luận đã đợc chuẩn bị sẵn màthiếu đi phần thảo luận tự do của những ngời tham gia hộithảo

- Những tham luận có thể đợc biên tập in thành kỷ yếu hộithảo cho mọi ngời tham khảo, khi phát biểu không nhất thiếtphải đọc lại tất cả những gì có trong kỷ yếu

- Trong quá trình hội thảo cần kết hợp sinh hoạt văn nghệlàm cho buổi hội thảo thực sự mang màu sắc thanh niên

b hội thi thanh thiếu niên

- Hội thi là một trong những phơng thức hoạt động hấp dẫncủa Đoàn, Hội, Đội nhằm bồi dỡng rèn luyện thanh thiếu niên vềtruyền thống, phẩm chất đạo đức, lối sống, về kỹ năng nghiệpvụ khi có những vấn đề do cuộc sống đặt ra hay do nhiệm

vụ học tập lao động, công tác nhiệm vụ chính trị ở địa

ph-ơng, đơn vị đòi hỏi

- Thông qua các hội thi tuyên truyền ảnh hởng, uy tín của

tổ chức Đoàn, Hội, Đội đối với toàn thể xã hội về công tác giáodục thế hệ trẻ

1.2 ý nghĩa :

- Hội thi là để tổ chức các cơ sở Đoàn thu hút đông đảothanh thiếu nhi vào tổ chức, vào các hoạt động tập thể Quátrình chuẩn bị và tham gia hội thi thanh thiếu niên phải tíchcực chủ động; chủ động tìm hiểu, luyện tập để nâng caonhận thức, trình độ và có đợc những kỹ năng hoạt động tậpthể cần thiết

- Hội thi là môi trờng tạo cơ hội cho thanh thiếu nhi bộc lộnăng khiếu, năng lực và kiểm nghiệm khả năng trình độ củamình về một vấn đề nào đó, từ đó góp phần điều chỉnhnhận thức, hành vi của mình trong học tập, lao động và trongcuộc sống hàng ngày

- Hội thi còn là diễn đàn để thanh thiếu niên bày tỏ quan

điểm, nhận thức, tình cảm của mình về các vấn đề mà họquan tâm (theo chủ đề hội thi) Thông qua đó các cấp, cácngành, các đoàn thể và toàn xã hội thấy rõ trách nhiệm củamình trong công tác thanh thiếu niên

2 Các bớc tiến hành một hội thi

2.1 Công tác chuẩn bị :

- Xây dựng kế hoạch hội thi; kế hoạch phải thật chi tiết,xác định rõ chủ đề hội thi, mục đích yêu cầu, qui mô thời

gian, địa điểm, đối tợng thành phần dự thi: Các nội dungchính của hội thi, thể lệ cuộc thi; Ban tổ chức, Ban giảm khảohội thi; các giải thởng hội thi và các biện pháp thực hiện.

- Báo cáo chủ trơng, kế hoạch hội thi với cấp uỷ và lãnh đạo

địa phơng, đơn vị; Báo cáo và xin ý kiến chỉ đạo của Đoàncấp trên (nếu hội thi không phải do cấp Đoàn cấp trên tổ chức).Tranh thủ sự trợ giúp kinh phí, vật chất và các điều kiện kháccủa các ngành, các đoàn thể, các tổ chức kinh tế - xã hội

Triệu tập cuộc họp cán bộ Đoàn mở rộng và các đại diệncủa các đơn vị tham gia hội thi quán triệt chủ trơng phổ biến

kế hoạch, bàn biện pháp thực hiện

- Các đơn vị, cá nhân tham gia hội thi tiến hành họp bànbiện pháp thực hiện, thống nhất chọn cử đại biểu dự thi (trừhội thi bắt buộc tất cả dự thi) Tổ chức tập dợt theo nội dunghội thi Quán triệt nội qui và thể lệ cuộc thi cho các đối tợngtham gia hội thi

- Tuỳ thuộc vào tính chất và yêu cầu của hội thi mà ban tổchức cuộc thi có thể tiến hành tập huấn kỹ thuật cho thanhthiếu niên tham gia hội thi về những vấn đề cơ bản nhất để

đảm bảo chất lợng và sự thống nhất trong quá trình thực hiệncác nội dung của hội thi

- Chọn địa điểm, thời gian thích hợp với chủ đề của Hộithi Xây dựng, duyệt và thực hiện makét trang trí đảm bảonêu bật đợc chủ đề, tính hấp dẫn của hội thi

- Thiết kế chơng trình công diễn của hội thi, tổ chứctổng duyệt (nếu thấy cần thiết) hoặc phổ biến cho các đối t-ợng dự thi để có kế hoạch thực hiện theo đúng kịch bản

2.2 Tổ chức hội thi :

Hội thi có thể tiến hành qua vòng loại, vòng sơ khảo vàvòng chung khảo, tuỳ thuộc theo chủ đề nhất định Vòngchung khảo là thời điểm thể hiện kết quả của từng thí sinh(đơn vị) về các nội dung dự thi Để hội thi đạt kết quả cao cầnchú ý một số vấn đề sau:

a Bài trí sân khấu:

- Phông màn nên chọn gam màu sáng, qua ánh đèn tôn vẻ

t-ơi trẻ phù hợp với makét trang trí đã đợc duyệt Tuy nhiên tuỳ từngtrờng hợp cụ thể mà có những sửa đổi điều chỉnh cho hợp lý

- Có hệ thống đèn đủ sáng, có đèn màu càng tốt Phâncông ngời phụ trách ánh sáng để điều phối màu cho phù hợptheo nội dung cuộc thi Nếu có cây cảnh đặt lên sân khấu,

đảm bảo khung cảnh hội thi gắn với thiên nhiên

- Âm thanh: Nên có máy "tăng âm", micrô tốt (vì chất lợng

âm thanh tốt góp phần quan trọng vào sự thành công của hộithi) Có micrô cho thí sinh và ngời dẫn chơng trình, cho bangiám khảo (nếu thấy cần thiết)

- Các thí sinh có chỗ ngồi, có phòng tập kết, nơi trang

điểm, thay trang phục

- Sắp xếp chỗ ngồi cho ban giám khảo hợp lý, đảm bảotheo dõi thí sinh thực hiện các nội dung hoàn chỉnh từ đầu

đến cuối hội thi

b Chơng trình hội thi (công diễn):

- Các thí sinh tham gia thực hiện các nội dung của hội thi( xen kẽ giữa các phần thi có các tiết mục văn nghệ để các thísinh có thời gian thay trang phục, chuẩn bị cho các phần tiếptheo Đồng thời ban giám khảo có thời gian đánh giá kết quả nộidung đã thực hiện

- Công bố kết quả và trao giải thởng cho những thí sinh,

- Với ngời dẫn chơng trình:

+ Cần nghiên cứu kỹ các đối tợng dự thi, chuẩn bị kỹ kịchbản từ lời giới thiệu, thuyết minh ngắn gọn dí dỏm, hấp dẫnphù hợp với từng thí sinh, đến một vài lời bình để chuyển tiếpnội dung hợp lý.

+ Cần tuân thủ chơng trình, kịch bản đã định khôngtuỳ hứng thay đổi làm thí sinh mất bình tĩnh thiếu tự tin.+ Khi đọc một câu hỏi cho thí sinh (nếu có) cần rõ ràngmạch lạc kết hợp với ánh mắt nụ cời, tạo cho họ niềm tin, bìnhtĩnh trả lời Biết động viên khích lệ những thí sinh nhng,không nên đánh giá chất lợng những câu trả lời của thí sinh.+ Không nói quá dài, đi lại quá nhiều trên sân khấu, không

đợc nhầm lẫn họ tên, số báo danh thí sinh

+Trớc các tình huống bất ngờ cần bình tĩnh chủ động xử

lý Trờng hợp ngoài giới hạn cho phép cần xin ý kiến của Ban tổchức hội thi hay Ban giám khảo

- Với ban giám khảo:

+ Cần thống nhất nội dung đáp án và thang điểm chotừng nội dung thi

+ Chuẩn bị hệ thống câu hỏi phụ về xử lý tình huống đểchủ động hỏi thí sinh (nếu hội thi có yêu cầu hình thức này).+ Cần có phiếu chấm điểm cho từng thí sinh, có th kýtổng hợp ngay sau từng nội dung mà thí sinh đã thực hiệnxong

+ Sau khi thí sinh thi xong nên có thời gian nhất định đểthống nhất đánh giá xếp loại, trên cơ sở tổng hợp của th ký,cần có những điều chỉnh cho hợp lý và thoả đáng đảm bảocông minh chính xác

- Với Ban tổ chức:

+ Cần chỉ đạo việc thực hiện nội dung, chơng trình kếhoạch đã đợc thống nhất, khéo léo xử lý tình huống phát sinh,

đảm bảo hội thi đạt mục tiêu, yêu cầu nh đã xác định

+ Chọn ngời dẫn chơng trình nhanh nhẹn, hoạt bát, cógiọng âm truyền cảm, không nói ngọng, nói lắp Nên có tổngduyệt trớc khi hội thi công diễn chính thức

+ Cần bố trí thời gian tập huấn, trao đổi giải đáp nhữngvấn đề mà thí sinh còn vớng mắc trong quá trình chuẩn bịcho các nội dung thi

+ Hội thi không chỉ đơn thuần là chọn và trao giải thởngcho những thí sinh điển hình nhất mà chính là tạo đợc phongtrào thi đua sôi nổi của mọi thanh thiếu niên hớng về hội thi.Mặt khác không phải hội thi nào cũng phải đợc tổ chức côngdiễn ở sân khấu và tuỳ vào mục đích, tính chất, nội dung củatừng hội thi để ban tổ chức hội thi quyết định hình thức vàbiện pháp tiến hành cho thích hợp.

3 Một số hội thi trong thanh niên nông thôn

3.1 Một số vấn đề chung:

- Có thể chia các hội thi trong thanh niên nông thôn theo 4nhóm sau:

a Nhóm các cuộc thi trình diễn kỹ năng hoạt động nh:

Thi biểu diễn văn nghệ, thi đấu thể thao, thi cày, thi cấy Những cuộc thi này đợc tổ chức trong một chơng trình hoạt

động chào mừng, trong một chiến dịch hành động, hay trongcuộc liên hoan gặp mặt

b Nhóm các cuộc thi tìm hiểu tri thức nh: Thi tìm hiểu

kỹ thuật nghề nông; Thi tìm hiểu về Bác Hồ; Thi tìm hiểu vềDân số – Kế hoạch hóa gia đình; Thi tìm hiểu về môi trờng những cuộc thi này đợc tổ chức trong chơng trình kỷ niệmcác ngày lễ lớn; chơng trình phổ biến chuyển giao tiến bộkhoa học kỹ thuật, chơng trình tuyên truyền phòng chống các

tệ nạn xã hội, bảo vệ môi trờng

c Nhóm các cuộc thi trình diễn mẫu hình, mô hình sản phẩm nh: Thi sản phẩm và sản phẩm sáng tạo Những cuộc thi

này đợc tổ chức trong các cuộc triển lãm, trong các phong tràothi đua sản xuất kinh doanh giỏi, hoặc trong phong trào tuổitrẻ sáng tạo

d Nhóm các cuộc thi kết hợp 2 hoặc cả 3 loại cuộc thi trên nh: Thi thanh niên thanh lịch giỏi nghề nông Thi thợ giỏi, Thi Bí

th chi đoàn giỏi, Thi thanh niên khỏe đẹp… Những cuộc thinày có nội dung thi tổng hợp nên có thể áp dụng kết hợp nhiều -chơng trình hoạt động trong một cuộc thi

- Nhìn chung về quy mô của cuộc thi; đối tợng tham giacuộc thi; hình thức tổ chức cuộc thi nh thế nào là phụ thuộcvào mục đích, yêu cầu, ý nghĩa, tính chất và nội dung củacuộc thi

+ Về quy mô các cuộc thi: Có thể tổ chức trong phạm vi

chi đoàn, trong một xã, trong toàn huyện, toàn tỉnh hay toànquốc Có thể liên kết một số đơn vị thành một cụm để tổchức cuộc thi Có thể tổ chức cuộc thi theo một ngành chuyênmôn Một cuộc thi có thể tổ chức trong vài tiếng đồng hồ,hoặc có thể kéo dài một năm

+ Về đối ttợng tham gia cuộc thi: Mọi đoàn viên thanh

niên có đủ điều kiện, tiêu chuẩn quy định trong cuộc thi đều

có thể tham gia Những đối ttợng không phải là đoàn viênthanh niên cũng có thể đợc tham gia trong một số cuộc thi

+ Về hình thức tổ chức cuộc thi, gồm có 2 loại: Thi

trực tiếp và thi gián tiếp Thi trực tiếp là ngời tham gia cuộc thi

về nơi quy định của ban tổ chức để thi Thi gián tiếp là ngờitham gia cuộc thi gửi bài viết hoặc sản phẩm, mô hình sángtạo về nơi quy định cho ban tổ chức chấm không cần phải cómặt ở cấp chi đoàn, Đoàn cơ sở chủ yếu tổ chức các cuộc thitrực tiếp Còn thi gián tiếp là tham gia vào các cuộc thi do Đoàncấp trên tổ chức

- Mỗi cuộc thi có mục đích, yêu cầu, nội dung thi, quy mô,

đối tợng tham gia và cách thức tổ chức thi khác nhau nhng vềquy trình tiến hành một cuộc thi cơ bản là giống nhau Cụ thểgồm có các bớc nh sau:

Bớc 1: Nêu chủ chơng của cuộc thi, nội dung gồm có:

+ Quyết định chủ trơng tổ chức cuộc thi

+ Quyết định chủ đề của cuộc thi

+ Lập bộ phận dự thảo kế hoạch cuộc thi

Bớc 2: Dự thảo kế hoạch cuộc thi, nội dung kế hoạch gồm

có các vấn đề sau:

+ Những căn cứ để tổ chức cuộc thi

+ Mục đích, yêu cầu

+ Nội dung thi

+ Quy mô cuộc thi (không gian và thời gian)

+ đối tợng tham gia cuộc thi

+ Ban chỉ đạo cuộc thi (cơ cấu, số lợng, chức năng, nhiệmvụ)

+ Ban tổ chức cuộc thi (cơ cấu, số lợng, chức năng, nhiệmvụ)

+ Quy chế và thang điểm chấm thi

+ Danh hiệu và chỉ tiêu khen thởng

+ Tài liệu tuyên truyền phục vụ cuộc thi

+ Thời gian, địa điểm tổ chức thi (hoặc chấm thi) vàtổng kết cuộc thi

+ Kinh phí cuộc thi (nguồn thu và phân bổ chi phí chocác hoạt động của cuộc thi)

Bớc 3: Thông qua, công bố kế hoạch cuộc thi và triển khai

thực hiện các nội dung của kế hoạch cuộc thi

Bớc 4: Theo dõi chỉ đạo diễn biến của cuộc thi Ban tổ

chức và hội đồng chấm thi họp triển khai và thực hiện cácnhiệm vụ của mình

Bớc 5: Tổ chức thi, hoặc chấm thi: (do ban tổ chức cuộc

thi và hội đồng thi thực hiện) Công bố kết quả cuộc thi

Bớc 6: Tổng kết cuộc thi (Ban chỉ đạo cuộc thi đánh giá

toàn bộ cuộc thi, rút ra bài học kinh nghiệm, đề ra phơng hớngmới và công khai tài chính cuộc thi)

Để một cuộc thi thành công tốt đẹp nhất thiết phải trảiqua 6 bớc tiến hành trên Những cuộc thi có quy mô nhỏ thựchiện trong một thời gian ngắn thì việc thực hiện các bớc tiếnhành cuộc thi có thể đơn giản Nhng cuộc thi có quy mô lớn,thực hiện trong một thời gian dài thì việc thực hiện các bớctiến hành của cuộc thi phải đầy đủ, chặt chẽ và họp bàn kỹ l-ỡng kết quả của cuộc thi nh thế nào là phụ thuộc vào chất ltợngcủa việc thực hiện các bớc tiến hành cuộc thi

Các cuộc thi của Đoàn thanh niên tổ chức bao giờ cũnggắn liền với nội dung của một phong trào thi đua do Đoànthanh niên phát động Kết quả của cuộc thi góp phần tạo nêncao trào thi đua trên mỗi lĩnh vực hoạt động của phong tràothanh thiếu niên Cuộc thi là cơ sở tạo ra không khí hoạt độngsôi nổi tích cực trong phong trào thanh thiếu niên và là độnglực thúc đẩy phong trào thanh thiếu niên phát triển Vì vậy tổchức các cuộc thi trong hoạt động của Đoàn thanh niên là có ýnghĩa rất cần thiết đối với việc củng cố xây dựng tổ chức

Đoàn- Hội- Đội vững mạnh

c trò chơi THANH THIếU NIêN

1 Mục đích, yêu cầu của việc tổ chức trò chơi thanh thiếu niên:

- Đáp ứng nhu cầu giao lu, vui chơi giải trí của thanh thiếuniên, phù hợp với đặc điểm tâm lý lứa tuổi, tạo sức hấp dẫncủa tổ chức Đoàn, Đội đối với thanh thiếu niên

- Thông qua trò chơi nhằm tạo môi trờng tiên tiến để thanhthiếu niên rèn luyện nhân cách và các kỹ năng cần thiết tronggiao tiếp ứng xử

- Tạo cơ hội cho thanh thiếu nhi thể hiện khả năng, năngkhiếu, óc sáng tạo của mình trong những tình huống có vấn

đề

2 Kỹ năng quản trò:

- Ngời quản trò phải biết nhiều trò chơi.

- Biết cách sử dụng trò chơi đúng đối tợng và hợp với tâm trạng ngời chơi

- Bắt đầu cuộc chơi một cách dí dỏm, hấp dẫn.

- Biết điều hành trò chơi một cách linh hoạt thông minh.

- Biết cách luyện tập tác phong cho phù hợp trong khi điều khiển trò chơ.

- Biết tích luỹ kiến thức và kinh nghiệm, thực sự cầu thị.

1 Vai trò của kỹ năng nói

Con ngời không thể tách rời nói năng, giống nh cá khôngthể tách rời nớc Nói năng tức là sự giao tiếp ngôn ngữ bằngmiệng, nói năng không những là tiêu chí để phân biệt loàingơì và loài vật mà còn là phơng tiện để loài ngơì sinh sôinảy nở, phát triển Ngày nay nói năng không những là bộ phậncấu thành trọng yếu cuộc sống mà còn là điều kiện tiên quyếtcủa sự thành bại trong sự nghiệp con ngơì

- Ngơì nói năng giỏi phải có năng lực quan sát, nhạy bén,sâu sắc, có nh vậy lời nói mới đúng thực chất, phản ánh chínhxác bản chất của sự vật

- Ngơì có tài nói phải có tài t duy chặt chẽ, biết phân tích,phán đoán, suy lý có nh vậy mới nói ra những lời mạch lạc, có lý

- Ngời nói giỏi phải có năng lực diễn đạt trôi chảy thôngsuốt, từ ngữ phong phú, tri thức uyên bác có nh vậy lời nói mới

đình Nhng trong dân gian cũng không ít những ngơì có tàiứng đáp thông minh trong mọi hoàn cảnh, mọi lúc, mọi nơi :Trong tình yêu lứa đôi, trong lao động sản xuất , trong đấutranh với ngoại xâm ….Điều này đã đợc các thể loại văn học ghilại hàng nghìn năm qua

Rèn luyện kỹ năng nói, đó là một trong những yêu cầubắt buộc không thể thiếu đối với bất cứ một ngời cán bộ Đoànthanh niên nào

Một câu hỏi đợc đặt ra là có thể rèn luyện kỹ năng nói trớccông chúng đợc không? Cần trả lời là có Muốn đạt tới trình độcủa một nhà hùng biện thì khó, chứ rèn luyện kỹ năng để biết

nói trớc công chúng là điều hoàn toàn có thể thực hiện đợc,

đối với bất kỳ một cán bộ hoạt động chính trị - xã hội nào,trong đó có đội ngũ cán bộ Đoàn, Hội, Đội

Trong thời đại bùng nổ của trí tuệ , thông tin và kỹ thuật hiện nay, cùng với các loại hình truyền thông khác, “môn Nói” ngày càng đóng vai trò tích cực Muốn thuyết phục các bạn trẻ

và công chúng nói chung, muốn truyền đạt các quan điểm

đờng lối của Đảng, chính sách của Nhà nớc, chủ trơng công tác

Đoàn - Hội - Đội, mỗi cán bộ công tác thanh thiếu niên bên cạnh việc biết viết và biết tổ chức các hoạt động, cần phải biết nói,

hơn nữa cần biết nói hay, nói giỏi

Nói trớc công chúng là một nghệ thuật, có những quy tắc riêng Biết tuân thủ những quy tắc ấy và kiên trì tập luyện thì ai cũng có thể thu đợc kết quả mong muốn

2 Một số kiểu nói của cán bộ thanh niên.

- Điều hành một cuộc họp:

- Phát biểu ý kiến ngắn trớc tập thể

- Tranh luận, thảo luận

- Trình bày nội dung của một văn kiện, một chủ trơng côngtác

- Nói chuyện thời sự, nói chuyện chuyên đề

- Giảng bài

Tuy nhiên, về mục đích thì phải thống nhất Ai cũng muốnlàm cho ngơì khác hiểu ý mình, đồng ý tán thành ý kiến của mình, chăm chú lắng nghe và khen ngợi mình về sự sâu sắc của nội dung, về tài thuyết khách, tài hùng biện, tài dí dỏm, tính trí tuệ, tính lôgíc, hệ thống của bài nói, bài phát biểu v.v

Sau đây là một hệ thống các quy tắc, đòi hỏi mỗi cán bộ

Đoàn, Hội, Đội muốn thành công, muốn nâng cao tay nghề, trong việc thu phục các bạn trẻ thông qua ngôn ngữ nói, cần phải cố công rèn luyện và tuân thủ những quy tắc sau:

3 Những quy tắc rèn luyện kỹ năng nói của ngời cán

bộ Đoàn

3.1 Tâm đắc với đề tài đã lựa chọn.

Dới đây là những thao tác cơ bản nhất trong toàn bộ quytrình nói trớc công chúng: đó là tiền đề của sự thành công

Không bao giờ đợc ngụy biện hay dùng tài của mình để phục

vụ những thị hiếu thấp hèn

Nói trớc công chúng, kể cả phát biểu 5 phút trong cuộc họpcũng vẫn phải tuân thủ nghiêm ngặt nguyên tắc này: Nói vềmột vấn đề mà bản thân mình không tâm đắc, mà chathuyết phục đợc chính mình, thì cũng khó lòng có thể thuyếtphục đợc ngời khác Nhng tiêu chuẩn của một chủ đề đợc gọi làtâm đắc là gì? Có thể trả lời ngắn gọn nh sau: một chủ đề

đợc gọi là tâm đắc nếu nh nó thoả mãn những điều kiện sau

đây:

- Đâu: Vấn đề đó xuất hiện ở đâu, có phải là vấn đề

của đơn vị, cơ quan tổ chức mình không? Có phải là vấn đề

mà những ngơì nghe đang quan tâm không?

- Đủ: Phải kiểm tra xem đã hội đủ các điều kiện để đa

vấn đề ra nói trớc mọi ngời hay cha? Nh ngời ta thờng bảo: nói

có sách, mách có chứng, hay phải có đủ nhân chứng, vậtchứng

Cũng cần lu ý thêm rằng, ngời nghe đã sẵn sàng cha, cóhào hứng với vấn đề mình định nói không? Đồng thời phải suysét cho kỹ về mức độ lợi hại khi mình nêu vấn đề đó ra trớccông chúng

3.2 Cần tuân thủ các bớc soạn bài diễn văn (bài nói chuyện, chuyên đề )

- Chọn đề tài mà bạn thấy thích thú và muốn nói trớc công chúng

- Luôn nhớ tính nhất quán của vấn đề định trình bày, tìm mọi cách để đạt tới mục tiêu chính của đề tài

- Lập đề cơng sơ bộ, bao gồm những ý chính cần nói

- Tìm ý phụ và các t liệu bằng cách trả lời 7 câu hỏi sau

đây: Ai? Cái gì? ở đâu? Bằng cách nào? Tại sao? Ra sao? Khi nào?

- Ghi chép ngay những ý mới suất hiện trong óc bạn

- Sắp xếp các ý rõ ràng, rành mạch.

- Lựa chọn nhiều chứng cớ, thí dụ để minh hoạ cho phong phú

- Phải biết tự hạn chế Khi nào bỏ đi 5, 6 ý, chỉ giữ lại 3, 4

ý mà không thấy tiếc thì bài nói của bạn mới có hy vọng hấp dẫn ngời nghe

- Sắp xếp các ý phụ theo bố cục của ý chính và có mối liên

hệ tự nhiên với nhau

3.3 Nắm vững tâm lý của ngời nghe

3.4 Rèn luyện đức tự tin vào chính mình

- Tự mình phán xét hay nhờ bạn thân nhận xét về khả năng thầm kín của bạn

- Tăng cờng quan hệ với những ngời tin bạn, tin ở sự thành công, tránh xa những kẻ hoài nghi, dèm pha

- Tập nói thờng xuyên, lúc đầu nói ít, nói ngắn, sau quen dần sẽ nói nhiều hơn trong khoảng thời gian dài hơn

- Nhớ kỹ câu này: “Tập đi rồi hãy tập chạy” Thành công đợcmột vài lần, sau rất dễ thành công

- Soạn kỹ bài phát biểu, bài nói chuyện, diễn văn

- Tìm thêm động lực bằng sự khích lệ của bạn bè

- Luôn luôn yêu cái thật, cái tốt, cái đẹp

- Nhớ rằng ngời nghe vốn sẵn có thiện cảm với diễn giả

- Đừng để ý nhiều đến d luận Biết d luận để sửa các khuyết tật của mình là cần thiết, song từ đó lại kém tự tin, rụt

rè, thì rất có hại Nên hiều rằng: d luận cũng có khi sai, chân lý không phải bao giờ cũng thuộc vệ số đông

3.5 Rèn luyện trí nhớ

- Soạn song đề cơng bài nói chuyện, bạn cần nhẩm lại bài miệng, tốt nhất là trong khung cảnh thiên nhiên (vờn hoa, công viên, bờ hồ )

- Lặp đi, lặp lại bài diễn văn trong khi đợi xe, hay đi dạo chơi Có thể lặp lại lớn tiếng trong phòng riêng

- Cố gắng không viết lại toàn bộ bài diễn văn Nếu phải viết thì không nên học thuộc lòng Chỉ nên ghi lại những ý dễ quên qua những lần lặp lại

+ Muốn nhớ đợc lâu cần phải:

+ Tập chú ý nhận xét tinh tế, sâu sắc

+ Tìm các ý độc đáo, khác thờng

+ Công thức hoá các ý

3.6 Những việc cần làm khi bớc lên diễn đàn

- Mỉm cời, bớc khoan thai, đầu hơi ngửng lên, ngực hớng vềphía trớc

- Nếu còn hồi hộp thì thở mạnh, đa mắt tìm ngời quen trong phòng

- Giọng nói tránh đều đều, cần lúc mạnh (nhấn ý chính), lúc nhẹ, lúc nhanh, lúc chậm Nghỉ một chút trớc và sau ý quan trọng

- Phải nhìn thẳng vào ngời nghe để nói với họ, tránh nhìnxuống nền, nhìn lên trần nhà hoặc nhìn ra cửa

- Khi thấy có ngời buồn ngủ, bạn phải nói to hơn, hăng hái hơn và nên xen vào một vài chuyện vui

- Điệu bộ phải tự nhiên, không nên bắt chớc ai Vấn đề

điệu bộ thế nào là tuỳ thuộc vào cảm xúc của bạn (vui, buồn, giận )

- Bỏ những tật xấu: mân mê cúc áo, đa tay gãi đầu, xỏ tayvào túi quần, sửa kính

- Đừng tỏ ra rụt rè, có thể vung tay hợp lý, có thể ngồi nếu thấy mỏi

3.7 Vạn sự khởi đầu nan - Đoạn mở đầu là hết sức quan trọng

- Bạn phải làm cho ngời nghe chú ý đến bạn, có thiện cảm với bạn ngay từ đầu buổi nói chuyện qua phong thái tự tin, cởi

mở và chân thành Hết sức tránh thái độ trịnh trọng giả tạo vàsuồng sã

- Những điều nên tránh:

+ Nếu bạn không có tài khôi hài thì đừng cố làm cho ngời nghe cời Bạn sẽ thất bại

+ Đừng dùng lời lẽ sáo rỗng vào đề

+ Không mở đầu bằng một lời xin lỗi giả dối

- Những phơng pháp vào đề cụ thể nên áp dụng:

+ Mở đầu bằng một câu chuyện (chuyện cổ tích,

chuyện đời thờng )

+ Dẫn lời một danh nhân nào đó, dẫn tục ngữ, ca dao + Đặt một số câu hỏi xoay quanh đề tài

+ Gợi tính tò mò của ngời nghe

+ Làm một điệu bộ gì khác thờng hoặc trình bày sự thựcdới một hình thức mới mẻ

+ Tự giới thiệu mình đối với những ngời nghe cha quen biết

3.8 “Diễn giảng là làm sống lại một đề tài”

- Lời lẽ phải rõ ràng, sáng sủa, có mối liên hệ tự nhiên giữa

các ý Đừng lý thuyết nhiều quá.

- Có nhiều phép lập luận (tam đoạn luận, quy nạp, diễn dịch, phân tích - tổng hợp, phản chứng, so sánh ) Tuy nhiên nên tránh một số khuyết tật sau đây:

+ Cha định nghĩa rõ ràng đã lập luận

+ Định nghĩa sai

+ Lấy một trờng hợp cá biệt để khái quát thành cái phổ biến

+ Nhầm lẫn nguyên nhân với kết quả, nguyên nhân với

điều kiện, nguyên nhân và nguyên cớ, khả năng và hiện thực, bản chất với hiện tợng, nội dung với hình thức, cái tất nhiên với cái ngẫu nhiên

+ Vớng vào vòng luẩn quẩn, tự mâu thuẫn với chính mình

- Có nhiều cách phản bác ý kiến của ngời khác, để bênh vực cho quan niệm của bạn

+ Tìm ra mâu thuẫn trong cách lập luận của họ

+ Đa ra những tài liệu thực tiễn để chứng minh tính sai lầm trong quan niệm của họ (vì thực tiễn là tiêu chuẩn của chân lý), hoặc chỉ ra tính không đáng tin của những t liệu

mà họ dùng

+ Chỉ ra tính chủ quan, phiến diện trong quan niệm của

họ Nếu đó là những thành kiến, định kiến, thì cách tốt nhất

là sử dụng các “phản thí dụ” để bác bỏ

+ Đối với những lời lẽ mỉa mai, châm chọc thì tốt nhất là nên làm ngơ, và tiếp tục trình bày ý kiến của mình

3.9 ý tứ, lời lẽ khúc triết là tiền đề của thành công

- Muốn cho ý tứ đợc rõ ràng, sáng sủa bạn phải:

+ Thấu hiểu vấn đề

+ Không bao giờ ra ngoài đề

+ Biết tự kiềm chế, chỉ nói những điều quan trọng nhất

+ Không lý thuyết viển vông mà nên đa ra nhiều ví dụ, nhiều chứng cớ để minh hoạ.

+ Tránh thói mơ hồ

- Muốn cho lời lẽ đợc khúc triết, bạn phải:

+ Không dùng những câu dài quá

+ Không dùng những điển tích mà nhiều ngời cha quen+ Tránh dùng danh từ chuyên môn quá hẹp và những từ mới cha thông dụng Nếu bắt buộc phải dùng các loại từ trên thì nêngiảng cho ngời nghe hiểu nghĩa

+ Giản dị và tự nhiên trong lời nói (không cầu kỳ, hoa mỹ, song cũng không đợc thô lỗ)

+ Không dùng những câu tối nghĩa nh “Tôi cần nó hơn anh”

- Chỉ khi nào ngời nghe “trông thấy” đợc những ý của bạn thì mới hiểu rõ đợc ý ấy Muốn vậy bạn phải:

+ Thờng xuyên so sánh, đối chiếu, ví von

3.10 Phải làm cho vốn từ cuả bạn thật phong phú.

- Cần thuộc nhiều danh ngôn và thành ngữ, tục ngữ, đến mức khi cần là có thể “huy động” đợc ngay, lời lẽ trong sáng

- Học ở các diễn giả có tài, các nhà hùng biện

- Hết sức tránh các lỗi thông thờng: nói ngọng, nói lắp, nói những câu vô nghĩa, không hiểu rõ nghĩa của từ cũng dùng, nêu không đúng chỗ, hành văn kiểu tiếng nớc ngoài, thêm

những trợ từ vào đầu mỗi câu (“Tức là”, “nói chung” )

3.11 Khắc sâu những ấn tợng khó quên vào đầu óc, tâm trí ngời nghe

Trình bày rõ ràng sáng sủa một chân lý cha đủ, phải làm cho bài nói chuyện của mình thực sự thú vị, hấp dẫn, kích thích ngời nghe Muốn vậy, bạn nên theo các cách sau đây:

- Kể chuyện lạ (hay chuyện vui) có liên hệ với đời sống hàng ngày của ngời nghe, gắn chặt với đề tài

- Dùng càng nhiều hình ảnh càng tốt

- Làm cho các con số trở thành “biết nói”, đổi những con

số thành những vật có thể thấy đợc (ví dụ: tốc độ gia tăng dân số của nớc ta hiện nay là 2,2%, có nghĩa là mỗi năm sinh thêm số ngời tơng đơng với một tỉnh lớn)

- Nêu ra dồn dập các sự kiện hay dồn dập những câu hỏi

- Khéo dẫn lời những danh nhân (đa vào những chỗ thíchhợp để có thể sức nặng cho lập luận)

- Tuỳ từng trờng hợp mà áp dụng: khen trớc chê sau (nếu muốn chê) và chê trớc khen sau (nếu muốn khen) Có khi chê

để mà khen và khen để mà chê

- Khi cần thiết có thể dùng cách nói cực đoan hoá, tuyệt

đối hoá (ví dụ, lợi dụng cơ chế thị trờng có những kẻ đã nhắmmắt chạy theo đồng tiền nh con thiêu thân và cuối cùng đã bị thiêu thân thật!)

- Để tập trung sự chú ý, có thể dùng cách nói lửng (ở những chỗ mà dờng nh độc giả có thể đoán đợc ý tiếp theo)

Tóm lại, sự bất thờng luôn luôn đợc ngời nghe chú ý tới Tạo

ra tình huống bình thờng nhng nêu ra cách giải quyết bất ờng cũng là cách thu phục nhân tâm tốt nhất

th-3.12 Hớng ngời nghe đến hành động thực tế

Mục đích cao nhất trong cuộc sống con ngời không phải là

sự hiểu biết mà là sự hành động (Huxley)

Muốn vậy, phải làm cho ngời nghe hiểu bạn và tin bạn:

- Trớc hết phải hớng ngời nghe đến cái Thật, cái Tốt, cái Đẹp, căm ghét cái Giả, cái Xấu, cái ác

- Đừng để cho ngời nghe phải mất thì giờ vì những lý thuyết viển vông, xa thực tế

- Bản thân mình phải thực sự tin vào những điều mình

sẽ nói cho ngời khác Lòng thành thật là khởi điểm của niềm tin

- Tự đặt mình vào vị trí của ngời nghe, họ sẽ có thiện cảm hơn với bạn

- Khiêm tốn vẫn là đức tính quan trọng nhất, từ đó có thể thu phục ngời nghe

Là con ngời, ai cũng muốn có: Tiền bạc, sức khoẻ và danh vọng Trong bài nói chuyện của mình, bạn nên chỉ cho ngời ta thấy nếu hành động theo bạn thì sẽ đợc các lợi ích đó

3.13 Không nên coi thờng đoạn kết

- Nên viết trớc và học thuộc lòng 2, 3 lối kết để tuỳ cảm xúc tâm lý của ngời nghe mà dùng cho thích hợp

- Những lối kết thông dụng:

+ Tóm tắt ý trong bài nói chuyện, gọn nhng không thiếu.+ Kết thông qua những lời khuyên có tính tâm lý, bằng triết lý của cuộc sống đời thờng, dễ gây ấn tợng

+ Khuyến khích ngời nghe hành động

+ Đặt một vài câu hỏi, nêu một số vấn đề để ngời nghe tiếp tục suy nghĩ, tự tìm câu trả lời

4 Những phơng pháp cơ bản rèn luyện kỹ năng nói

4.1 Tập cơ hàm, tập thở, và tập các nhóm cơ trên cơ thể có ảnh hởng đến khả năng nói

4.2 Tập luyện âm, giọng làm chủ lời nói

Tác dụng của một bài nói chuyện sẽ tăng lên rất nhiều nếu

nh đợc bạn diễn đạt bằng ngôn ngữ có sức thuyết phục và cóhình ảnh sinh động Trong đời sống thờng ngày chúng ta nóibằng giọng nói giao tiếp bình thờng nhng khi thuyết trìnhchúng ta phải nói và phát âm một cách chuẩn xác, có sứctruyền cảm Vì vậy ngời thuyết trình phải nắm trắc kỹ thuậtnói, rèn tiếng nói của mình thành tiếng nói giàu tính nghệthuật

Lời nói của con ngời gắn liền với hơi thở Khi tuyên truyềnchúng ta sử dụng lối thở ý chí Lối thở do ta kiểm tra và điềuchỉnh Khi nói chúng ta hít vào, sau đó dừng một lát (giữkhông khí lại) rồi dần thở ra Tiếng nói hình thành khi thở ra.Muốn cho lời nói dễ dàng cần biết cách sử dụng hơi thở hợp lý

Ngời nói phải nắm vững kỹ xảo lấy hơi để giọng nói diễn cảmkhông bị sặc tiếng, ngừng, vấp Muốn vậy phải thờng xuyênluyện thở.

Phát âm rõ ràng, khúc triết từng âm riêng lẻ, từng chữriêng lẻ và từng câu, là điều quan trọng nhất Phát âm rõ ràngtrong sáng sẽ giúp ngời nghe hiểu và nắm đợc nội dung chúng

ta truyền đạt Muốn phát âm tốt phải luyện câu âm bằngcách: thờng xuyên luyện môi, làm chúng cơ động, dẻo dai cóthể phát âm chính xác Tăng cờng độ linh hoạt của lỡi để tạokhả năng chủ động phát âm

Để truyền đạt đợc nội dung bài nói chuyện một cách hấpdẫn ta phải nắm đợc những thủ thuật làm chủ lời nói

a Những yếu tố liên quan đến việc rèn luyện âm

điệu, giọng nói:

- Thanh điệu cơ bản của văn bản thuyết trình là cái

đầu tiên ngời nói phải nắm chắc Nó tuỳ thuộc phong cáchngôn ngữ của văn bản tuyên truyền Chính thể loại của văn bản

sẽ giúp ngời diễn thuyết xác định đợc thanh âm cơ bản cầndùng để tạo dựng khí sắc của vấn đề, của lối trình bày Phủ

định hay khẳng định, ca ngợi hay phê phán – mỗi lối nói donhững thanh điệu cơ bản tạo dựng nên Dùng thật đúng thanh

điệu cho văn bản tuyên truyền sẽ tạo cho ngời nghe thấy đợctất cả các khía cạnh của vấn đề hiện ra trớc mắt

- Ngữ điệu: Là sắc thái thể hiện ý nghĩa và cảm xúc của

lời nói Nó là sắc thái đa dạng trong giọng của ngời diễnthuyết, biểu lộ những tình cảm ý nghĩ của ngời nói t giúp chongời nghe hình dung đợc rõ ràng các khía cạnh, các mặt củavấn đề Ngữ điệu là phơng tiện truyền đạt hàm ý, nó có sứcdiễn cảm rất mạnh Để sắc thái ngữ điệu phong phú ngời nóiphải sử dụng những yếu tố sau một cách phù hợp: trọng âm, c-ờng độ giọng, ngắt hơi, lên và xuống giọng, nhịp điệu, âmsắc

- Trọng âm lôgic của lời nói: Một câu nói sẽ đợc hiểu

đúng nghĩa và có thần sắc khi nó đợc phát âm ra với mộtlôgic tơng ứng ở những từ chính cần nhấn mạnh Trọng âmlôgic và việc tách ra một từ hoặc nhóm từ có ý nghĩa chủ yếu.Những từ mang trong âm đợc phân biệt nhờ sự ngắt giọng