Bài giảng Vị trí, vai trò của các chức danh tư pháp trong hoạt động bảo vệ pháp luật với những kiến thức về vị trí, vai trò của các chức danh tư pháp trong hoạt động bảo vệ pháp luật; phân loại chức danh tư pháp theo chức năng, nhiệm vụ; vị trí vai trò của các chức danh tư pháp; yêu cầu đặt ra nhằm xây dựng, hoàn thiện hệ tiêu chuẩn chức danh tư pháp trong giai đoạn hiện nay.
Trang 1VỊ TRÍ, VAI TRÒ CỦA CÁC
CHỨC DANH TƯ PHÁP
TRONG HOẠT ĐỘNG BẢO VỆ PHÁP LUẬT
Phiếu kỹ thuật bài giảng
2
1 Khái niệm tư pháp, cơ quan tư pháp,
hệ thống tư pháp, chức danh tư pháp.
4 Yêu cầu đặt ra nhằm xây dựng, hoàn thiện
hệ tiêu chuẩn CDTP trong giai đoạn hiện nay.
3 Vị trí, vai trò của các chức danh tư pháp.
2 Phân loại chức danh tư pháp theo chức nang, nhiệm vụ.
VỊTRÍ,
VAI TRÒ
CỦA CÁC
CHỨC
DANH
TU PHÁP
TRONG
HOẠT
ĐỘNG
BẢO VỆ
PHÁP
LUẬT
Trang 2Ngày 02 / 01 / 2002, Bộ Chính trị - TW
đảng Cộng sản Việt Nam đã ra Nghị quyết số 08
về một số nhiệm vụ trọng tâm của công tác tư
pháp trong đó có cải cách tư pháp để nâng cao
hiệu quả hoạt động của bộ máy tư pháp, đáp ứng
yêu cầu xây dựng nhà nước pháp quyền, việc
nâng cao số lượng và chất lượng của đội ngũ các
chức danh tư pháp cũng như việc xây dựng và
hoàn thiện hệ tiêu chuẩn chức danh tư pháp là
một vấn đề cấp bách được đặt ra
4
1.KHÁI NIỆM TƯ PHÁP, CƠ QUAN TƯ PHÁP,
2.HỆ THỐNG CƠ QUAN TƯ PHÁP, CDTP
1.1
Khái
niệm
Tư pháp
1.1
Khái
niệm
Tư pháp
1.2 Cơ Quan
tư pháp
1.2 Cơ Quan
tư pháp
1.3 hệ Thống
Tư pháp
1.3 hệ Thống
Tư pháp
1.4 Chức Danh
Tư pháp
1.4 Chức Danh
Tư pháp
Trang 31.1
KHÁI
NIỆM
TƯ
PHÁP
1.1
KHÁI
NIỆM
TƯ
PHÁP
- Tư pháp để phân biệt với công pháp trong hệ thống pháp luật Com mon Law
- Tư pháp theo nghĩa hán việt là bảo vệ pháp luật Do đó được dùng như một tính từ để chỉ tất cả hoạt động liên quan đến bảo vệ pháp luật và duy trè công
lý, đi kèm nhỮng danh từ ví dụ như: cơ quan tư pháp, hệ thống tư pháp, chức danh tư pháp
- Tư pháp, theo nghĩa chung nhất,
nghĩa là pháp luật
6
1.2
CƠ
QUAN
TƯ
PHÁP
1.2
CƠ
QUAN
TƯ
PHÁP
- Theo nghĩa rộng, cơ quan tư pháp
là cơ quan bảo vệ pháp luật
- Theo nghĩa hẹp, cơ quan tư pháp
là cơ quan điều tra, truy tố, xét xử
và thi hành án
- Theo nghĩa thông dụng nhất thè cơ quan
tư pháp là cơ quan điều tra, truy tố, xét xử,
cơ quan bổ trợ tư pháp, cơ quan hành chính
tư pháp, cơ quan thi hành án
Trang 41.3 HỆ THỐNG TƯ PHÁP
- Hệ thống quyền lực nhà nước được xác định trên
sự phân công và phối hợp hoạt động giỮa các cơ
quan nhà nước trong việc thực hiện các chức nang
lập pháp, hành pháp và tư pháp Do đó, hoạt
động của hệ thống tư pháp có tính độc lập
tương đối trong tổng thể hệ thống quyền lực
nhà nước Hệ thống tư pháp bao gồm pháp luật
về tư pháp và các thiết chế tư pháp
8
1.3 HỆ THỐNG TƯ PHÁP (TIẾP)
- Pháp luật về tư pháp là cơ sở pháp
lý cho Hoạt động của các cơ quan
tư pháp và tạo điều kiện cho việc
kiểm tra, giám sát của toàn xã hội.
1.3 HỆ THỐNG TƯ PHÁP (TIẾP)
- Pháp luật về tư pháp là cơ sở pháp
lý cho Hoạt động của các cơ quan
tư pháp và tạo điều kiện cho việc
kiểm tra, giám sát của toàn xã hội.
Trang 51.3 HỆ THỐNG TƯ PHÁP (TIẾP)
- Hệ thống tư pháp tạo thành hệ thống các khâu
tố tụng dẫn đến xét xử và phán quyết của toà án
Xuất phát từ quan điểm coi toà án là nơi biểu hiện
tập trung của quyền tư pháp, nơi mà các kết quả
hoạt động điều tra, công tố, bào chữa, giám định
được sử dụng một cách công khai thông qua các
thủ tục tố tụng để đưa ra phán xét cuối cùng
mang tính quyền lực nhà nước Thông qua đó,
thiết lập hệ thống các quá trỡnh áp dụng PL
từ phía các cơ quan quyền lực nhà nước
1.3 HỆ THỐNG TƯ PHÁP (TIẾP)
- Hệ thống tư pháp tạo thành hệ thống các khâu
tố tụng dẫn đến xét xử và phán quyết của toà án
Xuất phát từ quan điểm coi toà án là nơi biểu hiện
tập trung của quyền tư pháp, nơi mà các kết quả
hoạt động điều tra, công tố, bào chữa, giám định
được sử dụng một cách công khai thông qua các
thủ tục tố tụng để đưa ra phán xét cuối cùng
mang tính quyền lực nhà nước Thông qua đó,
thiết lập hệ thống các quá trỡnh áp dụng PL
từ phía các cơ quan quyền lực nhà nước
10
1.4 CHỨC DANH TƯ PHÁP
- Chức danh tư pháp là khái niệm chỉ người thực thi
nhiệm vụ trong các cơ quan tư pháp ( hiểu theo
nghĩa hẹp ) được đào tạo kỹ nang thực hành nghề
và hành nghề theo một chuyên môn nhất định ;
có danh xưng được bổ nhiệm hoặc thừa nhận theo
pháp luật khi đáp ứng đủ các tiêu chuẩn và điều
kiện xác định theo quy định của pháp luật; gián tiếp
thực hiện quyền lực nhà nước; khi thực hiện
quyền lực nhà nước, có các quyền và nghĩa vụ
theo luật định
1.4 CHỨC DANH TƯ PHÁP
- Chức danh tư pháp là khái niệm chỉ người thực thi
nhiệm vụ trong các cơ quan tư pháp ( hiểu theo
nghĩa hẹp ) được đào tạo kỹ nang thực hành nghề
và hành nghề theo một chuyên môn nhất định ;
có danh xưng được bổ nhiệm hoặc thừa nhận theo
pháp luật khi đáp ứng đủ các tiêu chuẩn và điều
kiện xác định theo quy định của pháp luật; gián tiếp
thực hiện quyền lực nhà nước; khi thực hiện
quyền lực nhà nước, có các quyền và nghĩa vụ
theo luật định
Trang 62
Phân
loại
chức
danh
tư
pháp
Theo
Chức
nang,
Nhiệm
vụ
2.1 Nhóm chức danh
điều tra - truy tố - xét xử
2.2 Nhóm chức danh
bổ trợ tư pháp 2.3 Nhóm chức danh hành chính tư pháp 2.4 Nhóm chức danh
tư pháp khác
12
2.1
NHÓM
CHỨC
DANH
ĐIỀUTRA,
TRUY TỐ,
XÉT XỬ
Thẩm phán Kiểm sát viên Thư ký toà án
Hội thẩm nhân dân
Thẩm tra viên Điều tra viên
Trang 72.2
NHÓM
CHỨC
DANH
BỔ
TRỢ
TƯ
PHÁP
Luật sư
Tư vấn pháp luật
Bào chữa viên nhân dân
Chuyên viên trợ giúp
Pháp lý
14
2.3 NHÓM CHỨC DANH HÀNH CHÍNH TƯ PHÁP
Công
Chứng
viên
Công
Chứng
viên
Hộ tịch Viên
Hộ tịch Viên
Giám định viên
tư pháp
Giám định viên
tư pháp
Trang 82.4 NHÓM CHỨC DANH TƯ PHÁP KHÁC
Chấp
hành
viên
Trọng Tài Viên
16
3.
VỊ TRÍ
VAI TRÒ
CỦA CÁC
CHỨC DANH
TƯ PHÁP
- Thực hiện chuyên môn đặc biệt theo quy định của PL
đó là áp dụng PL trên cơ sở
những sự kiện pháp lý xảy
ra Tính chuyên môn nghiệp
vụ đòi hỏi hiểu biết sâu
về pháp luật và khả nang nhận biết những sự kiện.
Trang 93 VỊ TRÍ
VAI TRÒ
CỦA CÁC
CHỨC
DANH
TƯ PHÁP
(TIẾP)
- Có các quyền và nghĩa vụ theo luật định làm cơ sở cho việc thực hiện nhiệm vụ.
18
3 VỊ TRÍ
VAI TRÒ
CỦA CÁC
CHỨC
DANH
TƯ PHÁP
(TIẾP)
- Hoạt động nhằm duy trỡ công
lý - bảo vệ pháp luật Từ đó, hoạt động trung tâm là hoạt
động phán xử - đánh giá về
mặt pháp lý trên cơ sở hoạt
động tỡm kiếm, xác định và
minh định những sự kiện xảy ra
để bảo vệ quyền và lợi ích
hợp pháp của cá nhân, tổ chức
và nhà nước.
Trang 103 VỊ TRÍ
VAI TRÒ
CỦA CÁC
CHỨC
DANH
TƯ PHÁP
(TIẾP)
- Hoạt động của các chức danh
tư pháp tuân theo một quy trènh luật định thể hiện ở chỗ theo một thủ tục pháp lý đa dạng nhưng rõ ràng, minh bạch và công khai.
- Có hành vi làm phát sinh, thay
đổi hoặc chấm dứt quan hệ
pháp luật
20
3 VỊ TRÍ
VAI TRÒ
CỦA CÁC
CHỨC
DANH
TƯ PHÁP
(TIẾP)
- Hậu quả của hành vi
là các van bản pháp lý
có giá trị buộc các chủ thể khác tôn trọng
và thi hành
Trang 114 YÊU CẦU ĐẶT RA NHẰM XÂY DỰNG,
HOÀN THIỆT HỆ TIÊU CHUẨN CDTP
TRONG GIAI ĐOẠN HIỆN NAY
- Làm rõ về lý luận các
khái niệm tư pháp,
cơ quan tư pháp,
chức danh tư pháp.
- Làm rõ về lý luận các
khái niệm tư pháp,
cơ quan tư pháp,
chức danh tư pháp.
22
4 YÊU CẦU ĐẶT RA NHẰM XÂY DỰNG,
HOÀN THIỆT HỆ TIÊU CHUẨN CDTP
TRONG GIAI ĐOẠN HIỆN NAY (TIẾP)
- Thể chế hoá các tiêu chẩn của chức danh
tư pháp theo hướng cán bộ có chức danh
tư pháp phải có trỡnh độ đại học luật
và được đào tạo về kỹ nang nghề nghiệp
tư pháp theo chức danh kèm theo tiêu
chuẩn về chính trị, đạo đức nghề nghiệp
- Thể chế hoá các tiêu chẩn của chức danh
tư pháp theo hướng cán bộ có chức danh
tư pháp phải có trỡnh độ đại học luật
và được đào tạo về kỹ nang nghề nghiệp
tư pháp theo chức danh kèm theo tiêu
chuẩn về chính trị, đạo đức nghề nghiệp
Trang 124 YÊU CẦU ĐẶT RA NHẰM XÂY DỰNG,
HOÀN THIỆT HỆ TIÊU CHUẨN CDTP
TRONG GIAI ĐOẠN HIỆN NAY (TIẾP)
- Chuẩn hoá đào tạo và bổ nhiệm các
chức danh tư pháp; xây dựng chương
trình giáo trình đào tạo, bảo đảm các
học viên khi tốt nghiệp phải có quan điểm
chính trị vững vàng, phẩm chất đạo đức
tốt và nắm vững kiến thức pháp luật
- Chuẩn hoá đào tạo và bổ nhiệm các
chức danh tư pháp; xây dựng chương
trình giáo trình đào tạo, bảo đảm các
học viên khi tốt nghiệp phải có quan điểm
chính trị vững vàng, phẩm chất đạo đức
tốt và nắm vững kiến thức pháp luật
24
4 YÊU CẦU ĐẶT RA NHẰM XÂY DỰNG,
HOÀN THIỆT HỆ TIÊU CHUẨN CDTP
TRONG GIAI ĐOẠN HIỆN NAY (TIẾP)
- Thống nhất đầu mối quản lý
nhà nước đối với chức danh
tư pháp ( Bộ Tư pháp)
- Thống nhất đầu mối quản lý
nhà nước đối với chức danh
tư pháp ( Bộ Tư pháp)