Giáo án ngữ văn 7 kì 2 soạn theo 5 hoạt động, chi tiết 2020

Đây là giáo án (kế hoạch bài học) Ngữ văn 7 kì 2 soạn theo 5 bước mới nhất. Từng bước được soạn chi tiết cụ thể: Hoạt động khởi động, hoạt động hình thành kiến thức, hoạt động luyện tập, hoạt động mở rộng, hoạt động tìm tòi mở rộng... Đề kiểm tra có ma trận theo yêu cầu mới nhất của Bộ giáo dục cho năm học 20202021.

Trang 1

- Có ý thức tự giác, trung thực trong làm bài kiểm tra

4.Các năng lực cần đạt: Năng lực tự giải quyết vấn đề

II Chuẩn bị

1 Giáo viên: Chuẩn bị kế hoạch dạy học: ra đề kiểm tra và đáp án, biểu điểm

2 Học sinh: Ôn tập

III Tiến trình tổ chức các hoạt động dạy và học

1 Mô tả phương pháp thực hiện chuỗi các hoạt động học trong bài học và kĩ thuật dạy học thực hiện trong các hoạt động:

a Mục tiêu: Hs vận dụng kiến thức đã học để làm bài.

b Nhiệm vụ: Học sinh thực hiện các yêu cầu của bài kiểm tra.

c Phương thức hoạt động: Hoạt động cá nhân

d Phương án kiểm tra đánh giá: giáo viên đánh giá sản phẩm học tập của học sinh

e Sản phẩm hoạt động: Bài làm của học sinh

câu

Chỉ ra các câu rút gọn

Trang 2

Số câu

Số điểm

Tỉ lệ %

1330%

2/ Thêm

trạng ngữ

cho câu

Chỉ ra cácthành phầntrạng ngữ

Chỉ ra ý nghĩacủa từngthành phầntrạng ngữ

Biến đổi câu hoặcthêm từ ngữ để tạothành phần trạng

0,51,5 15%

1220%

25

Số câu

Số điểm

Tỉ lệ %

1220%

0,51,515%

2440%

410100%

Cho đoạn trích sau:

…“ Căn nhà tôi ở núp dưới rừng cọ Ngôi trường tôi học cũng khuất trong rừng cọ Ngày ngày đến lớp, tôi đi trong rừng cọ Không đếm được có bao nhiêu tàu lá cọ xòe ô lợp kín trên đầu Ngày nắng, bóng râm mát rượi Ngày mưa, cũng chẳng ướt đầu.”

( Trích Rừng cọ quê tôi-Nguyễn Thái Vận)

Câu 1 Hãy ghi lại các câu rút gọn có trong đoạn trích trên và nêu tác dụng của

chúng? ( 3 điểm)

Câu 2 Hãy chỉ ra các thành phần trạng ngữ có trong đoạn trích và cho biết chúng bổsung ý nghĩa gì trong câu? ( 3 điểm)

Câu 3 Hãy biến đổi câu sau: “Ngày ngày đến lớp, tôi đi trong rừng cọ.” thành hai

câu trong đó có một câu đặc biệt ( 2 điểm)

Câu 4 Hãy biến đổi câu sau: “Ngôi trường tôi học cũng khuất trong rừng cọ.”

thành câu có trạng ngữ chỉ không gian ( địa điểm, nơi chốn)? ( 2 điểm)

ĐÁP ÁN VÀ HƯỚNG DẪN CHẤM

Trang 3

Câu 1 (3 điểm): Chỉ ra các câu rút gọn:

1 - Không đếm được có bao

nhiêu tàu lá cọ xòe ô lợp

3 - Ngày mưa, cũng chẳng

ướt đầu.

0,5 Làm câu gọn hơn, thông tin nhanh hơn 0,5 1

Đúng tất cả được 1 điểm cho mỗi thành phần ( Sai ở phần nào trừ điểm phần đó).

Câu 2 ( 3 điểm):

Chỉ ra các thành phần trạng ngữ và ý nghĩa của từng thành phần:

TT Thành phần trạng ngữ Điểm Ý nghĩa bổ sung Điểm Tổng điểm

Đúng tất cả được 1 điểm cho mỗi thành phần ( Sai ở phần nào trừ điểm phần đó).

Câu 3 ( 2 điểm): Biến đổi câu: “Ngày ngày đến lớp, tôi đi trong rừng cọ.” thành

hai câu trong đó có một câu đặc biệt bằng cách thay dấu phẩy (,) bằng dấu chấm (.)

như sau: “Ngày ngày đến lớp Tôi đi trong rừng cọ.”

- Ngày ngày đến lớp ( câu đặc biệt)

Câu 4 ( 2 điểm): Biến đổi câu sau: “Ngôi trường tôi học cũng khuất trong rừng

cọ.” thành câu có trạng ngữ chỉ không gian ( địa điểm, nơi chốn) như sau:

- Khuất trong rừng cọ, ngôi trường tôi học nằm đó.

D HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG (1p).

a Mục tiêu: Hs vận dụng kiến thức đã học để làm bài.

b Nhiệm vụ: Học sinh thực hiện các yêu cầu của giáo viên.

d Phương án kiểm tra đánh giá: Hs đánh giá lẫn nhau, giáo viên đánh giá sản phẩm

học tập của học sinh

e Sản phẩm hoạt động: Bài làm của học sinh

Trang 4

g Tiến trình hoạt động:

* Chuyển giao nhiệm vụ:

? Viết đoạn văn ngắn có sử dụng câu đặc biệt theo chủ đề tự chọn Chỉ ra tác dụng của câu đặc biệt đó

- Hình thức hoạt động:

+ Hoạt động cá nhân ( làm ở nhà )

+ Sản phẩm: viết vào vở ghi

*Tổ chức thực hiện :

+ Học sinh tiếp nhận và thực hiện nhiệm vụ

+ Giáo viên hướng dẫn học sinh thực hiện nhiệm vụ học tập

*Báo cáo sản phẩm:

*Dự kiến sản phẩm cần đạt: Đoạn văn tham khảo:

Đã qua những Tết cổ truyền, con lại bước chân lên tàu, và đi, đi đến một miền đất xa xôi mà con đã chọn để học tập Con đi xa mẹ, xa gia đình, xa bạn bè và

xa quê hương Ôi! Hai tiếng quê hương! Nhớ quê! Con chỉ biết khóc Ngày mai, con

sẽ rời xa nơi này, đến phương trời kia, không phải là phương trời quen thuộc như mỗi lần con nằm dưới bãi cỏ xanh và ngắm nhìn Đi! Đi thật xa! Gặp những con người mới của xứ lạ Con sẽ nhớ… Dưới bầu trời xa lạ ấy, quê hương con nằm ở đây, trong tim này của con.

Câu đặc biệt dùng để bộc lộ cảm xúc

* Đánh giá sản phẩm: tiết học sau.

E HOẠT ĐỘNG TÌM TÒI MỞ RỘNG (1p):

a Mục tiêu: Hình thành cho học sinh năng lực tự học

b Nhiệm vụ: Thực hiện nhiệm vụ học tập của giáo viên giao.

c Phương thức hoạt động: Hoạt động cá nhân.

d Phương án kiểm tra, đánh giá: học sinh tự đánh giá lẫn nhau, giáo viên nhận xét,

đánh giá…

e Sản phẩm hoạt động: viết vào vở.

*Chuyển giao nhiệm vụ học tập

? So sánh sự giống và khác nhau giữa câu rút gọn và câu đặc biệt ?

Trang 5

+ Gv hướng dẫn, giúp đỡ, định hướng cho HS về nhà thực hiện nhiệm vụ:

* Dự kiến sản phẩm :

- Giống nhau: Cả hai loại câu này đều có cấu tạo là một từ hoặc một cụm từ

- Khác nhau:

Câu đặc biệt Câu rút gọn

- Không cấu tạo theo

Ngày dạy: / / 2020 , / / 2020

Bài 23 Tiết 91- 92: VIẾT BÀI TẬP LÀM VĂN SỐ 5

(Văn lập luận chứng minh)

I Mục tiêu bài học

1 Kiến thức

- Ôn tập về cách làm bài văn lập luận chứng minh, cũng như về các kiến thức Văn

và Tiếng Việt có liên quan đến bài làm, để có thể vận dụng kiến thức đó vào việc tập

làm một bài văn lập luận chứng minh cụ thể

2 Kĩ năng

Trang 6

- Biết cách làm một bài văn lập luận chứng minh

1 Giáo viên: Kế hoạch dạy học: Nghiên cứu ra đề kiểm tra, đáp án và biểu điểm.

2 Học sinh: Ôn tập nội dung kiến thức về văn lập luận chứng minh

III Tiến trình tổ chức các hoạt động dạy và học

1 Mô tả phương pháp thực hiện chuỗi các hoạt động học trong bài học và kĩ thuật dạy học thực hiện trong các hoạt động:

a Mục tiêu: Hs vận dụng kiến thức đã học để làm bài văn lập luận chứng minh.

b Nhiệm vụ: Làm bài kiểm tra

d Phương án kiểm tra, đánh giá: giáo viên nhận xét, đánh giá bài kiểm tra của học

sinh

e Sản phẩm hoạt động: Bài viết của học sinh

Đề văn: Hãy chứng minh rằng: Ca dao, dân ca Việt Nam là tiếng nói của tình cảm gia đình, tình yêu quê hương đất nước.

+ Hoạt động cá nhân

+ Thời gian: 2 tiết

+ Sản phẩm: viết vào bài kiểm tra

+ Giáo viên quan sát học sinh thực hiện nhiệm vụ học tập

*Báo cáo sản phẩm: HS nộp bài kiểm tra

*Dự kiến sản phẩm cần đạt: Sản phẩm của hs thực hiện được các yêu cầu của đề

văn

Trang 7

sự ngợi ca, tự hào về vẻ giàu đẹp của quê hương đất nước.

Thân bài:

- Xây dựng các luận cứ thông qua các ý (các dẫn chứng)

- Sắp xếp d/c theo trình tự không gian phù hợp

a Ca dao là tiếng nói của tình cảm gia đình

- Ca dao thể hiện thái độ kính trọng, tình cảm nhớ thương ông bà, tổ tiên :

+ Con người có cố có ông

Như cây có cội, như sông có nguồn

+ Ngó lên nuộc lạt mái nhà

Bao nhiêu nuộc lạt nhớ ông bà bấy nhiêu

-Ca dao thể hiện tình cảm biết ơn ,hiếu nghĩa với cha mẹ

+ Chiều chiều ra đứng ngõ sau

Trông về quê mẹ ruột đau chín chiều

+ Công cha như núi ngất trời

Nghĩa mẹ như nước ở ngoài biển Đông

Núi cao biển rộng mênh mông

Cù lao chín chữ ghi lòng con ơi!

+ Cây khô chưa dễ mọc chồi

Bác mẹ chưa dễ ở đời với ta

Non xanh bao tuổi mà già

Bởi vì sương tuyết hoá ra bạc đầu

- Ca dao thể hiện tình cảm vợ chồng đằm thắm, thiết tha chung thuỷ

+ Râu tôm nấu với ruột bầu

Chồng chan vợ húp gật đầu khen ngon

+ Một thuyền một bến một dây

Ngọt bùi ta hưởng đắng cay chịu cùng

+ Rủ nhau xuống bể mò cua

Trang 8

Đem về nấu quả mơ chua trên rừng

Em ơi chua ngọt đã từng

Non xanh nước bạc xin đừng quên nhau

- Ca dao thể hiện tình yêu thương gắn bó giữa anh em trong gia đình và nhắc nhởmọi người đã là anh em phải hoà thuận để gia đình êm ấm

+ Anh em như chân với tay

Rách lành đùm bọc, dở hay đỡ đần

+ Anh em nào phải người xa

Cùng chung bác mẹ, một nhà cùng thân

Yêu nhau như thể tay chân,

Anh em hoà thuận , hai thân vui vầy

b Ca dao là tiếng nói của tình yêu quê hương đất nước

- Ca dao thể hiện sự tự hào với bao cảnh đẹp của quê hương đất nước

+ Ở đâu năm cửa nàng ơi

Ở trên tỉnh Lạng có thành tiên xây

+ Rủ nhau xem cảnh Kiếm Hồ

Hỏi ai gây dựng nên non nước này

+ Nam Kì sáu tỉnh em ơi

Cửu Long chín ngọn cùng khơi một nguồn

Sông Hương nước chảy trong luôn

Núi Ngự danh tiếng cả muôn dặm ngoài

- Ca dao thể hiện sự gắn bó, ca ngợi với bao vẻ đẹp của quê hương đất nước

+ Đường vô xứ Huế quanh quanh

Non xanh nước biếc như tranh hoạ đồ

Ai vô xứ Huế thì vô

+ Gió đưa cành trúc la đà

+ Thấy dừa thì nhớ Bến Tre

Thấy bông sen nhớ đồng quê Tháp Mười

- Phân tích các dẫn chứng trên làm nổi bật tình cảm gia đình, vẻ giàu đẹp của từngmiền quê -> thể hiện tình yêu quê hương đất nước của người dân

Kết bài:

- Khẳng định lại luận điểm

Trang 9

- Liên hệ, cảm nghĩ, rút ra bài học: Ca dao đã bồi dưỡng tâm hồn, lòng yêu nướctrong mỗi con người Việt Nam Nhiệm vụ của mỗi người

* Đánh giá sản phẩm:

+ Giáo viên nhận xét, đánh giá kết quả sản phẩm học tập của học sinh

YÊU CẦU:

- Xác định được chính xác luận điểm cần phải chứng minh

- Từ luận điểm chính, xây dựng một hệ thống luận điểm phụ hợp lý, rõ ràng, mạchlạc đủ làm sáng tỏ luận điểm chính Tìm được hệ thống dẫn chứng tiêu biểu, đầy đủ,được sắp xếp hợp lý, có khả năng làm sáng rõ từng luận điểm

e Sản phẩm hoạt động: câu trả lời của học sinh

? Muốn làm bài văn lập luận chứng minh cần phải thực hiện những bước nào ?Nhiệm vụ của phần MB, TB, KB trong bài văn lập luận chứng minh ?

+ Hoạt động cá nhân (1p)

+ Sản phẩm: trình bày miệng

Trang 10

*Báo cáo sản phẩm: HS đứng tại chỗ trình bày

*Dự kiến sản phẩm cần đạt:

- Muốn làm bài văn lập luận chứng minh cần phải thực hiện bốn bước: tìm hiểu đề vàtìm ý, lập dàn bài, viết bài, đọc lại và sửa chữa

- Dàn bài:

+ MB: Nêu luận điểm cần chứng minh

+ TB: Nêu lí lẽ và dẫn chứng để chứng tỏ luận điểm đó là đúng đắn

+ KB: Nêu ý nghĩa của luận điểm đã được chứng minh Chú ý lời văn phần KB hôứng với lời văn phần MB

Giữa các phần các đoạn văn cần có phương tiện liên kết

+ Học sinh nhận xét phần báo cáo sản phẩm học tập của bạn

đánh giá…

*Chuyển giao nhiệm vụ học tập:

Đánh giá về kho tàng tục ngữ Việt Nam, có ý kiến cho rằng:

“ Tục ngữ là những câu nói dân gian ngắn gọn, ổn định, có nhịp điệu, giàuhình ảnh; thể hiện những kinh nghiệm của nhân dân về thiên nhiên và lao động sảnxuất”

Bằng việc lựa chọn, phân tích những dẫn chứng tiêu biểu trong chương trình Ngữvăn 7 tập 2, NXB Giáo dục, em hãy chứng minh nhận định trên

Trang 11

* Dự kiến sản phẩm : Bài làm của học sinh cần đảm bảo các nội dung sau:

a Mở bài : Giới thiệu vấn đề nghị luận.

b Thân bài:

1.Giải thích được thế nào là Tục ngữ :

2 Chứng minh hai luận điểm:

- Luận điểm 1: Tục ngữ là những câu nói dân gian ngắn gọn, ổn định, có nhịp

điệu, giàu hình ảnh

+ Tục ngữ là những câu nói rất ngắn gọn tồn tại như một lời nói chứ không

phải là lời kể Ngôn ngữ tiết kiệm tối đa về số lượng nó: “ép chặt từng từ như xiếtnắm tay thành quả đấm, dè sẻn từng tiếng làm cho lời nói cô đọng giàu ý nghĩa” –

M Groki Tục ngữ là thể loại nhỏ nhất, đơn giản nhất Mỗi câu tục ngữ chỉ gồm hai

từ ngắn gọn, dài nhất cũng chỉ dừng lại ở một khuôn khổ một cặp câu lục bát

VD:

“Lúa chiêm lấp ló đầu bờ

Hễ nghe tiếng sấm phất cờ mà lên”

+ Tuy ngắn gọn nhưng kết cấu của tục ngữ rất bền vững xuôi tai, có nhịp,điệu, vần lưng hoặc vần chân D/c…

+ Tục ngữ rất giàu hình ảnh

Nhận xét “Lời nói trần trụi không phải là tục ngữ” Hình ảnh tạo nên vẻ đẹptươi mát, sinh động, tính hàm xúc và trong nhiều trường hợp tạo khả năng mở rộngnghĩa cho tục ngữ vì hình ảnh có khả năng biểu trưng Cũng nhờ hình ảnh chính xác,sinh động cụ thể mà khái quát kinh nghiệm mà chân lí của tục ngữ trở lên có sứcthuyết phục hơn Tục ngữ không thể đơn thuần là những hình thức nhận thức duy lí

mà còn là những hình thức đánh giá thẩm mĩ về các hiện tượng tự nhiên - xã hội D/c…

- Luận điểm 2: Tục ngữ thể hiện những kinh nghiệm của nhân dân về thiênnhiên và lao động sản xuất”

+ Tục ngữ đúc kết những kinh nghiệm của cha ông về thiên nhiên:

(D/c… phân tích: khoảng 3 câu)

+ Tục ngữ đúc kết những kinh nghiệm của cha ông về lao động, sản xuất: (D/c… phân tích: khoảng 3,4 câu)

- Luận điểm 3: Khái quát, mở rộng

Khái quát những nét chính về hình thức và nội dung của tục ngữ

Trang 12

Bộc lộ suy nghĩ cảm nhận của người viết về vấn đề trên: Tục ngữ là túi khơndân gian đã bồi đắp cho ta biết bao tình cảm cao đẹp, vì thế chúng ta cần cĩ ý thứctrong việc giữ gìn, bảo tồn, phát huy di sản tinh thần cao quý mà cha ơng ta đã đểlại

c Kết bài: Khẳng định lại vấn đề nghị luận.

* Đánh giá sản phẩm: tiết học sau, kiểm tra xác xuất 5 - 7 sản phẩm.

Bài 24 Tiết 93: Đọc – Hiểu văn bản:

Ý NGHĨA VĂN CHƯƠNG

Hồi Thanh

-I Mục tiêu cần đạt:

1 Kiến thức

- Sơn giản về nhà văn Hồi Thanh

- Quan niệm của tác giả về nguồn gốc, ý nghĩa, cơng dụng của văn chương

- Luận điểm và cách trình bày luận điểm về một vấn đề văn học trong một văn bản nghị luận của nhà văn Hồi Thanh

2 Kĩ năng

- Đọc - hiểu văn bản nghị luận văn học

- Xác định và phân tích luận điểm được triển khai trong văn bản nghị luận

- Vận dụng trình bày luận điểm trong bài văn nghị luận

3, Thái độ: Yêu mến các tác phẩm văn chương.

4 Các năng lực cần đạt: Năng lực hợp tác, tự giải quyết vấn đề, trình bày, tự

học

II Chuẩn bị

Trang 13

1.Giỏo viờn: Chuẩn bị kế hoạch dạy học,

Học liệu: Sỏch giỏo khoa Ngữ văn 7 tập II, sỏch giỏo viờn Ngữ văn 7

- PP/KT: Kiểm tra, gợi mở, nêu vấn đề, thảo luận

2 Học sinh: Soạn và chuẩn bị bài ở nhà

III.Tiến trỡnh tổ chức cỏc hoạt động dạy và học :

1 Mụ tả phương phỏp thực hiện chuỗi cỏc hoạt động học trong bài học và kĩ thuật dạy học thực hiện trong cỏc hoạt động:

- Hoạt động A Khởi động: cỏ nhõn

- Hoạt động B Hỡnh thành kiến thức: Hoạt động cỏ nhõn, cặp đụi, nhúm, hoạt độngchung cả lớp…

- Hoạt động C Luyện tập: Cỏ nhõn, nhúm…

- Hoạt động D Vận dụng: Cỏ nhõn

- Hoạt động E Tỡm tũi mở rộng: Cỏ nhõn

2 Tiến trỡnh tổ chức cỏc hoạt động:

A HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG (4p)

a Mục tiờu: Tạo tõm thế, định hướng chỳ ý cho học sinh

b Nhiệm vụ: Học sinh trả lời cỏc cõu hỏi giỏo viờn yờu cầu

c Phương thức hoạt động: Hoạt động cỏ nhõn

d Phương ỏn kiểm tra đỏnh giỏ: học sinh tự đỏnh giỏ lẫn nhau, giỏo viờn nhận xột,

đỏnh giỏ

e Sản phẩm hoạt động: cõu trả lời của hs

g Tiến trỡnh hoạt động:

? Trong văn bản Đức tớnh giản dị của Bỏc Hồ, luận đề được triển khai thành mấy

luận điểm, đú là những luận điểm nào ?

* Tổ chức thực hiện:

+ Hs tiếp nhận và thực hiện nhiệm vụ

+ Gv quan sỏt, theo dừi giỳp đỡ học sinh hoạt động

* Bỏo cỏo sản phẩm: Hs đứng tại chỗ trỡnh bày miệng.

* Dự kiến sản phẩm cần đạt: Trong văn bản Đức tớnh giản dị của Bỏc Hồ, luận đề

được triển khai thành 2 luận điểm, đú là những luận điểm:

1 Bỏc giản dị trong lối sống

-> Dẫn chứng chọn lọc, tiờu biểu, giản dị đời thường, gần gũi với mọi người, dễ hiểu,

cú sức thuyết phục

* Bỏc giản dị trong quan hệ với mọi người:

Trang 14

-> Cách liệt kê dẫn chứng tiêu biểu làm nổi rõ quan hệ của Bác với mọi người và đểlàm nổi rõ con người Bác: trân trọng, tỉ mỉ, yêu quý tất cả mọi người.

2 Bác giản dị trong cách nói và viết:

- Lời bình luận của tác giả “Những chân lí cách mạng” đề cao sức mạnh của lối nói

giản dị mà sâu sắc của Bác, đó là sức mạnh khơi dậy lòng yêu nước, ý chí cách mạng

trong quần chúng nhân dân, để tập hợp, lôi cuốn, cảm hoá lòng người

+ Hs khác nhận xét phần báo cáo sản phẩm của bạn

+ Gv nhận xét và chốt kiến thức

Gv dẫn dắt vào bài mới: Chúng ta đã được học những áng văn chương như: cổ tích,

ca dao, thơ, truyện Chúng ta đến với văn chương một cách hồn nhiên, theo sự rung

động của tình cảm Nhưng mấy ai đã suy ngẫm về ý nghĩa của văn chương đối với

bản thân ta cũng như với mọi người Vậy văn chương có ý nghĩa gì ? Đọc văn

chương chúng ta thu lượm được những gì ? Muốn giải đáp những câu hỏi mang tính

lí luận sâu rộng rất thú vị ấy, hôm nay cô cùng các em tìm hiểu văn bản Ý nghĩa

văn chương của Hoài Thanh.

B HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

Hoạt động 1: Giới thiệu chung

d Phương án kiểm tra, đánh giá: học sinh tự

đánh giá lẫn nhau, giáo viên nhận xét, đánh

giá

e Sản phẩm hoạt động: phiếu học tập

Phần chuẩn bị về tác giả, văn bản, cô đã

hướng dẫn các em chuẩn bị ở nhà Sau đây cô

mời đại diện các nhóm lên trình bày phần

chuẩn bị của nhóm mình

- Đại diện các nhóm trình bày qua USB hoặc

I GIỚI THIỆU CHUNG (6p):

1 Tác giả:

- Hoài Thanh ( 1909- 1982 ) là một trong những nhà phê bìnhvăn học

xuất sắc của nước ta ở thế kỉ XX HoàiThanh là tác giả của tập Thi Nhân ViệtNam- Một công trình nghiên cứu nổitiếng về phong trào Thơ mới

2 Tác phẩm:

- Văn bản được in trong cuốn “Vănchương và hành động.”

Trang 15

tranh ảnh, bảng phụ

- Các nhóm tương tác với nhau

+Hd đọc: Giọng chậm rãi, sâu lắng, rành

mạch, biểu lộ cảm xúc

-> GV: đọc mẫu, gọi Hs đọc lại

? Văn bản được viết theo thể loại gì?

? Có thể chia bài văn thành mấy phần, ý của

từng phần là gì ?

+ Đoạn 1,2: Nguồn gốc của văn chương.

+ Đoạn 3,4,5,6,7, 8: Ý nghĩa và công dụng

của văn chương

Hoạt động 2: Tìm hiểu văn bản

a Mục tiêu: Hs nắm được nguồn gốc của văn

chương, ý nghĩa và công dụng của văn

chương

b Nhiệm vụ: Theo dõi vào văn bản và thực

hiện các nhiệm vụ học tập

c Phương thức hoạt động: Hoạt động cá

nhân, hoạt động chung cả lớp

d Phương án kiểm tra đánh giá: học sinh tự

? Ở đoạn 1, tác giả đi tìm ý nghĩa văn chương

bắt đầu từ câu chuyện gì ?

- Chuyện con chim bị thương - tiếng khóc

của thi sĩ.

? Đây có phải là dẫn chứng không ?

? Vậy đâu là câu văn nêu lí lẽ ?

-Tiếng khóc ấy, nhịp đau thương ấy chính là

nguồn gốc của thi ca

? Câu chuyện này cho thấy tác giả muốn cắt

a Đọc và chú thích.

b Thể loại: Nghị luận văn chương

c Bố cục: 2 phần

II Tìm hiểu văn bản

1 Nguồn gốc của văn chương (10p):

- Dẫn chứng thực tế

=> Văn chương xuất hiện khi conngười có cảm xúc mãnh liệt

Trang 16

nghĩa nguồn gốc của văn chương như thế

nào ?

? Từ câu chuyện ấy tác giả đi đến kết

luận gì ? Đây có phải là luận điểm không ?

- Nguồn gốc cốt yếu của văn chương là lòng

thương người và rộng ra thương cả muôn vật,

muôn loài

? Em có nhận xét gì về vị trí của luận điểm

trong đoạn văn?

? vị trí ấy cho thấy luận điểm đã được trình

bày theo cách nào ?

-> Luận điểm ở cuối đoạn - Thể hiện cách

trình bày theo lối qui nạp từ cụ thể đến khái

quát

? Em hiểu luận điểm này như thế nào ?

+GV: Câu chuyện có lẽ là một chuyện hoang

đường, song không phải là không có ý nghĩa

Đây chính là lí lẽ để chuyển tiếp đến luận

điểm

+HS đọc đoạn 3,4,5,6,7,8

*Chuyển giao nhiệm vụ

? Hoài Thanh bàn về ý nghĩa của văn

chương qua câu văn nào? Đọc lại chú thích 5

+ Giáo viên quan sát học sinh thực hiện

Trang 17

- Văn chương sẽ là hình dung của sự sống

muôn hình vạn trạng Chẳng những thế văn

chương còn sáng tạo ra sự sống

Cuộc sống của con người muôn hình vạn

trạng văn chương có nhiệm vụ phản ánh cuộc

sống đó

DC: Cuộc sống của người dân Việt Nam qua

ca dao, tục ngữ, chuyện cổ tích; đất nước quê

hương qua “cây tre Việt Nam”, “Sông nước

Cà Mau”

+Văn chương còn sáng tạo ra sự sống: Văn

chương dựng lên những hình ảnh, đưa ra

những ý tưởng mà cuộc sống hiện tại chưa có

hoặc chưa đủ mức cần có để mọi người phấn

? Hoài Thanh đã bàn về công dụng của văn

chương đối với con người bằng những câu

văn nào ?

- Một người hằng ngày chỉ hay sao ?

- Văn chương gây cho ta nghìn lần

? Ở câu thứ nhất, tác giả nhấn mạnh công

dụng nào của văn chương ?

- Khơi dậy những cảm xúc cao thượng của

con người

? Ở câu thứ 2, tác giả đã cho thấy công dụng

nào của văn chương ?

- Rèn luyện, mở rộng thế giới tình cảm của

con người

? Kết hợp lại, Hoài Thanh đã cho ta thấy công

dụng lạ lùng nào của văn chương đối với con

đời sống, làm cho đời sống trở nên tốtđẹp hơn

b Công dụng:

Trang 18

người ?

? Em có nhận xét gì về nghệ thuật nghị luận

của tác giả ?

- Nghệ thuật nghị luận giàu cảm xúc nên có

sức lôi cuốn người đọc

? Tiếp theo, Hoài Thanh giành 2 câu văn để

nói về công dụng xã hội của văn chương, đó

là 2 câu văn nào ?

- Có kẻ nói mới hay

- Nếu pho lịch sử đến bực nào

? Câu 1, tác giả muốn ta tin vào sức mạnh nào

của văn chương ?

-Văn chương làm đẹp và hay những thứ bình

thường

? Câu 2, tác giả muốn ta cảm nhận sức mạnh

nào của văn chương ?

- Các thi nhân, văn nhân làm giàu sang cho

lịch sử nhân loại

? Hai câu văn trên, cho ta hiểu thêm gì về ý

nghĩa của văn chương ?

? Khái quát nghệ thuật lập luận của văn bản?

? Nêu ý nghĩa văn bản?

+Gv: Rõ ràng văn chương đã bồi đắp cho

chúng ta biết bao tình cảm trong sáng, hướng

ta tới những điều đúng, những điều tốt và

những cái đẹp Văn chương góp phần tôn

vinh cuộc sống của con người Có nhà lí luận

nói: chức năng của văn chương là hướng con

người tới những điều chân, thiện, mĩ Hoài

Thanh tuy không dùng những từ mang tính

khái quát như thế, nhưng qua lí lẽ giản dị, kết

hợp với cảm xúc nhẹ nhàng và lời văn giàu

hình ảnh, cũng đã nói được khá đầy đủ công

dụng, hiệu quả, tác dụng của văn chương Nói

khác đi bài viết của Hoài Thanh là những lời

=> Văn chương làm giàu tình cảm conngười

->Văn chương làm đẹp, làm giàu chocuộc sống

III Tổng kết (3p):

Trang 19

đẹp, những ý hay ca ngợi văn chương, tôn

vinh tài hoa và công lao của các văn nghệ sĩ

Hoạt động 3: Tổng kết

a Mục tiêu: Hs nắm được nghệ thuật và nội

dung của văn bản ý nghĩa văn chương

b.Nhiệm vụ: Trả lời câu hỏi của GV.

giá

e Sản phẩm hoạt động: câu trả lời của hs

? Bài văn đã cho em hiểu biết thêm gì về ý

nghĩa của văn chương ? Em học tập được gì

về cách nghị luận của tác giả ?

*Câu hỏi bổ sung:

? Qua văn bản này, em hiểu thêm gì về tác giả

- Có cách nêu dẫn chứng đa dạng: khitrước, khi sau, khi hòa với luận điểm,khi là một câu chuyện ngắn

- Diễn đạt bằng lời văn giản dị, giàuhình ảnh, cảm xúc

2 Nội dung văn bản:

Qua văn bản, Hoài Thanh muốn khẳng

định: nguồn gốc cốt yếu của vănchương là tình cảm, là lòng vị tha Vănchương là hình ảnh của sự sống muônhình vạn trạng và sáng tạo ra sự sống,gây những tình cảm ta không có, luyệnnhững tình cảm ta sẵn có Đời sống tinhthần của nhân loại nếu thiếu vănchương thì sẽ rất nghèo nàn

* Ghi nhớ ( sgk)

IV Luyện tập (5p):

Trang 20

có quan điểm rõ ràng, xác đáng về văn

chương, trân trọng đề cao văn chương

Gv gọi học sinh đọc ghi nhớ

C HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP

a Mục tiêu: Hs vận dụng kiến thức để làm

bài tập

b Nhiệm vụ: Trả lời câu hỏi của GV

giá

? Hoài Thanh viết: "Văn chương gây cho ta

cuộc đời đầy vất vả, gian truân của

người xưa Từ đó chúng ta được tiếpnhận những tư tưởng, tình cảm mới :thương yêu những người lao động cónhững thân phận đầy đắng cay Vì vậy

có thể nói xoá bỏ văn chương đi thìcũng xoá bỏ hết những dấu vết lịch sử,loài người sẽ nghèo nàn về tâm hồn đếnmức nào

Trang 21

D HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG(6p)

? Nêu nguồn gốc cốt yếu của văn chương và công dụng của nó?

+ Hoạt động cá nhân ( 1p)

+ Sản phẩm: trình bày miệng

Qua văn bản, Hoài Thanh muốn khẳng định: nguồn gốc cốt yếu của văn chương

là tình cảm, là lòng vị tha Văn chương là hình ảnh của sự sống muôn hình vạn trạng

và sáng tạo ra sự sống, gây những tình cảm ta không có, luyện những tình cảm tasẵn có Đời sống tinh thần của nhân loại nếu thiếu văn chương thì sẽ rất nghèo nàn

đánh giá…

? Khái quát lại nội dung bài học bằng sơ đồ tư duy ?

Trang 22

+ Hoạt động cá nhân

+ Học sinh làm việc ở nhà

+ Sản phẩm: viết vào vở soạn văn ở nhà

Trang 23

- Phương phỏp lập luận chứng minh.

- Yờu cầu đối với một đoạn văn chứng minh

- Hệ thống cỏc văn bản nghị luận đó học, nội dung cơ bản, đặc trưng thể loại, hiểu được giỏ trị tư tưởng và nghệ thuật của từng văn bản, một số kiến thức liờn quan đếnđọc - hiểu văn bản như nghị luận văn học, nghị luận xó hội

2 Kĩ năng: Rốn kĩ năng viết đoạn văn chứng minh, ụn tập, củng cố kiến thức về

văn nghị luận

3 Thỏi độ:Cú thỏi độ yờu thớch bộ mụn, nghiờm tỳc học tập

4 Cỏc năng lực cần đạt: Năng lực hợp tỏc, tự giải quyết vấn đề, trỡnh bày, tự

học

II Chuẩn bị

1.Giỏo viờn: Chuẩn bị kế hoạch dạy học,

Trang 24

- Hoạt động C Luyện tập: Cá nhân, nhóm…

- Hoạt động D Vận dụng: Cá nhân

- Hoạt động E Tìm tòi mở rộng: Cá nhân

2 Tiến trình tổ chức các hoạt động:

a Mục tiêu: Tạo tâm thế, định hướng chú ý cho học sinh

b Nhiệm vụ: Học sinh trả lời các câu hỏi giáo viên yêu cầu.

d Phương án kiểm tra đánh giá: học sinh tự đánh giá lẫn nhau, giáo viên nhận xét,

đánh giá

? Cách làm bài văn lập luận chứng minh ?

+ Gv quan sát, theo dõi giúp đỡ học sinh hoạt động

* Báo cáo sản phẩm: Hs đứng tại chỗ trình bày miệng.

* Dự kiến sản phẩm cần đạt: Hs dựa vào ghi nhớ để trình bày

a Mục tiêu: Hs có ý thức thực hiện các nhiệm vụ học tập

mà giáo viên yêu cầu

b Nhiệm vụ: Đọc các đề văn trong sgk và thực hiện các

nhiệm vụ học tập

d Phương án kiểm tra đánh giá: học sinh tự đánh giá lẫn

nhau, giáo viên nhận xét, đánh giá

A LUYỆN TẬP VIẾT ĐOẠN VĂN CHỨNG MINH

I-Chuẩn bị ở nhà : 1-Qui trình xây dựng một đoạn văn chứng minh:

Trang 25

-Gv: hướng dẫn hs qui trình xây dựng một đoạn văn.

Xác định luận điểm cho đoạn văn chứng minh

-Chọn lựa cách triển khai (qui nạp hay diễn dịch)

-Dự định số luận cứ triển khai:

+Bao nhiêu luận cứ giải thích

+Bao nhiêu luận cứ thực tế

-Triển khai đoạn văn thành bài văn

-Chú ý liên kết về nội dung và hình thức

+ Gv hướng dẫn hs cách viết một đoạn văn với một đề tài

đã cho- Chọn đề 3 sgk (65) Hs đọc đề bài

-Để viết được đoạn văn này, điều đầu tiên chúng ta phải

làm gì ?

? Xác định luận điểm cho đoạn văn

? Vậy luận điểm của đoạn văn này là gì ?

? Em dự định sẽ triển khai đoạn văn theo cách nào ?

- Triển khai theo cách diễn dịch

? Thế nào là diễn dịch ?

- Nêu luận điểm trước rồi mới dùng dẫn chứng và lí lẽ để

chứng minh

? Để chứng minh cho luận điểm trên, em cần bao nhiêu

luận cứ giải thích, bao nhiêu luận cứ thực tế ?

- Cần 2 luận cứ giải thích và 4 luận cứ thực tế

- Đó là những luận cứ nào ?

+Luận cứ giải thích: Văn chương có nội dung tình cảm

Văn chương có tác dụng truyền cảm

+Luận cứ thực tế: Ta tìm được tình cảm thực tế qua các

bài văn đã học:

Cổng trường mở ra: Nhớ lại tình cảm ngày đầu tiên đi

học

Mẹ tôi: Nhớ lại những lỗi lầm với mẹ.

Một thứ quà của lúa non: Cốm: Nhớ lại một lần ăn cốm.

Mùa xuân của tôi: Nhớ lại một ngày tết của quê hương

*Đoạn văn tham khảo :

2 Cách viết một đoạn văn với một đề bài đã cho:

* Đề 3: Chứng minh rằng "văn chương luyện những tình cảm ta sẵn có"

- Luận điểm: Văn chương luyện cho ta những tình cảm ta sẵn có

Trang 26

Nói đến ý nghĩa văn chương, người ta hay nói đến:

"Văn chương luyện những ttình cảm ta sẵn có" Nội dung

của văn chương bao giờ cũng là tình cảm của nhà văn đối

với cuộc sống Khi đã thành văn, tình cảm nhà văn truyền

đến người đọc, tạo nên sự đồng cảm và làm phong phú

thêm các tình của ta vốn đã có Qua văn bản Cổng

trường mở ra (Lý Lan), em thấy yêu thương hơn những

ngôi trường đã học, thấy mình cần phải có trách nhiệm

hơn trong học tập và càng biết ơn các thầy, cô giáo đã

không quản ngày đêm dạy dỗ chúng em nên người Em đã

có lần phạm lỗi với mẹ và bức thư của người bố gửi cho

En- ri- cô trong văn bản Mẹ tôi (E A-mi-xi )đã làm cho

em nhớ lại các lần phạm lỗi với mẹ mà em không biết xin

lỗi mẹ Em đã có lần được ăn cốm, nhưng sau khi học bài

Một thứ quà của lúa non :Cốm (Thạch Lam), em mới cảm

thấy lần ấy, em thực sự chưa biết thưởng thức cốm Ai

cũng đã sống qua những ngày tết trong khung cảnh tình

cảm gia đình, nhưng sao bài Mùa xuân của tôi ( Vũ

Bằng) làm em ước ao trở lại quê hương khi xa cách Tóm

lại văn chương có tác động rất lớn đến tình cảm con

người, nó làm cho cuộc sống của con người trở nên tốt đẹp

hơn

Hoạt động 2 : Thực hành trên lớp

a Mục tiêu: Hs trình bày đoạn văn đã chuẩn bị trước tổ,

nhóm và lớp

b Nhiệm vụ: Trình bày đoạn văn đã chuẩn bị ở nhà

- Mỗi học sinh đọc đoạn văn đã chuẩn bị cho các bạn

trong tổ, nhóm nghe và góp ý

- Đọc và sửa chung trước lớp một số đoạn văn dưới sự

hướng dẫn của giáo viên

II-Thực hành trên lớp:

Trang 27

HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS NỘI DUNG BÀI DẠY

Hoạt động 1: Tóm tắt nội dung các bài nghị luận đã

học

a Mục tiêu: Hs ôn tập, hệ thống được tên tác phẩm, tác giả,

nội dung, nghệ thuật, đề tài nghị luận, luận điểm và pp lập

luận trong các văn bản nghị luận đã học

b Nhiệm vụ: Nhớ lại kiến thức đã học về các văn bản và

thực hiện các nhiệm vụ học tập

c Phương thức hoạt động: Hoạt động nhóm bàn

e Sản phẩm hoạt động: bảng thống kê của học sinh

*Chuyển giao nhiệm vụ:

? Đọc lại các bài văn nghị luận đã học ( Bài

20,21,22,23,24) và điền vào bảng kê theo mẫu?

+ Hoạt động nhóm bàn ( 5p)

+ Sản phẩm: Hs lập bảng thống kê theo mẫu

+ Giáo viên hướng dẫn học sinh thực hiện nhiệm vụ học

1 Tóm tắt nội dung của bài nghị luận

Trang 28

Tinh thần yêu nước của dân tộc Việt Nam

Dân tộc ta có một lòng nồng nànyêu nước Đó là một truyềnthống quí báu của ta

Chứngminh

2

Sự giàu đẹp

của Tiếng việt

ĐặngThai Mai

Sự giàu đẹp của Tiếng việt

Tiếng việt có những đặc sắc củamột thứ tiếng hay, một thứ tiếngđẹp

Chứngminh kếthợp giảithích

3

Đức tính giản

dị của Bác Hồ

PhạmVănĐồng

Đức tính giản dị củaBác Hồ

Bác giản dị trong mọi phươngdiện: Giản dị trong đời sống,trong quan hệ với mọi người,trong lời nói và bài viết

Chứngminh kếthợp giảithích vàbình luận 4

Ý nghĩa văn

chương

HoàiThanh

Văn chương và

ý nghĩa của nó đối với con người

Nguồn gốc của văn chương là ởtình thương người, thương muônloài muôn vật Văn chương hìnhdung và sáng tạo ra sự sống,nuôi dưỡng và làm giàu tìnhcảm con người

Giải thíchkết hợpbình luận

2 Đặc sắc nghệ thuật của các bài văn nghị luận:

Tinh thần yêu nước của nhân

dân ta

- Bố cục chặt chẽ, dẫn chứng chọn lọc, toàn diện,sắp xếp hợp lí; hình ảnh so sánh đặc sắc

Sự giàu đẹp của tiếng việt - Bố cục mạch lạc, kết hợp giải thích và chứng

minh; luận cứ xác đáng, toàn diện, chặt chẽ

Đức tính giản dị của Bác Hồ - Dẫn chứng cụ thể, xác thực,toàn diện, kết hợp

chứng minh, giải thích và bình luận, lời văn giản

dị và giàu cảm xúc

Ý nghĩa văn chương - Trình bày những vấn đề phức tạp một cách

ngắn gọn giản dị, kết hợp với cảm xúc; văn giàucảm xúc

3.a.

Truyện, ký(tự sự) - Cốt truyện Bài học đường đời đầu tiên,

Trang 29

- Ca dao dân ca trữ tình

- Nam quốc sơn hà, Nguyêntiêu, Tĩnh dạ tứ, Lượm, Đêm nay Bác không ngủ

- Ý nghĩa văn chương

Bảng hệ thống, so sánh đối chiếu các yếu tố tự sự, trữ

tình với văn nghị luận

Yêu cầu học sinh thảo luận nhóm (5p)

? Qua bảng thống kê đó em hãy nêu sự khác nhau giữa văn

bản nghị luận và các thể loại tự sự trữ tình ?

? Những câu tục ngữ trong bài 18, 19 có thể coi là loại văn

bản nghị luận đặc biệt không ?

+ Hoạt động cặp đôi ( 4p)

- Văn tự sự chủ yếu để kể chuyện, thơ tự sự có vần, nhịp, văn thơ trữ tình chủ ỵếu là bộc lộ cảm xúc

- Có thể xem mỗi câu tụcngữ là một văn bản nghị

Trang 30

+ Giáo viên nhận xét, đánh giá kết quả sản phẩm học

tập của học sinh

Hoạt động 2: Tổng kết

a Mục tiêu: Hs ôn tập, hệ thống được các nội dung đã

học

b.Nhiệm vụ: Trả lời câu hỏi của GV

e Sản phẩm hoạt động: viết vào vở ghi

? Đặc điểm của văn nghị luận ?

? Phân biệt văn nghị luận với các thể loại văn tự sự, trữ

thuyết phục nhận thức của người đọc Bài văn nghị luận

nào cũng có đối tượng ( đề tài ) nghị luận, các luận điểm,

luận cứ và lập luận

+ Hs nhận xét phần báo cáo sản phẩm học tập của bạn

+ Giáo viên nhận xét, đánh giá kết quả sản phẩm học

II TỔNG KẾT

Trang 31

- Học sinh đọc ghi nhớ sgk

C HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP

*Ghi nhớ sgk

D HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG( 4p)

? Giá trị nghệ thuật và nội dung của văn bản “ Tinh thần yêu nước của nhân dân ta”( Hồ Chí Minh), “ Đức tính giản dị của Bác Hồ ” ( Phạm Văn Đồng )

Trang 32

- Có dẫn chứng cụ thể, lí lẽ bình luận sâu sắc, có sức thuyết phục

- Lập luận theo trình tự hợp lí

2, Nội dung

- Giản dị là đức tính nổi bật của Bác Hồ: giản dị trong đời sống, trong quan hệ với mọi người, trong lời nói và bài viết

- Ca ngợi phẩm chất cao đẹp, đức tính giản dị của Chủ tịch Hồ Chí Minh

- Bài học về việc học tập, rèn luyện noi theo tấm gương của Chủ tịch Hồ Chí Minh

đánh giá…

? Sưu tầm và ghi lại một số nhận định về tác phẩm văn chương ?

* Dự kiến sản phẩm :

1 Cuộc sống còn tuyệt vời biết bao trong thực tế và trên trang sách Nhưng cuộc

sống cũng bi thảm biết bao Cái đẹp còn trộn lẫn niềm sầu buồn Cái nên thơ còn lóng lánh giọt nước mắt ở đời.(Trích trong Nhất ký của Nguyễn Văn Thạc)

2 Tác phẩm nghệ thuật sẽ chết nếu nó miêu tả cuộc sống chỉ để miêu tả, nếu

nó không phải là tiếng thét khổ đau hay lời ca tụng hân hoan, nếu nó không đặt

ra những câu hỏi hoặc trả lời những câu hỏi đó (Bêlinxki)

Trang 33

3 Văn học là nhân học (M Gorki)

4 Nhà văn là người cho máu ( Nữ văn sĩ Pháp Elsa Trisolet)

5 Nhà văn phải là người đi tìm gắng đi tìm những hạt ngọc ẩn giấu trong bề sâu

tâm hồn của con người (Nguyễn Minh Châu)

6 Nhà văn tồn tại ở trên đời trước hết để làm công việc giống như kẻ nâng giấc

cho những con người bị cùng đường, tuyệt lộ, bị cái ác hoặc số phận đen đủi

dồn đến chân tường Những con người cả tâm hồn và thể xác bị hắt hủi và đọa

đày đến ê chề, hoàn toàn mất hết lòng tin vào con người và cuộc đời Nhà văn

tồn tại ở trên đời để bênh vực cho những con người không có ai để bênh vực

(Nguyễn Minh Châu)

7 Giá trị của một tác phẩm nghệ thuật trước hết là ở giá trị tư tưởng của nó

Nhưng là tư tưởng đã được run lên ở các cung bậc và tình cảm và tình cảm

chứ không phải là tư tưởng nằm thẳng đơ trên trang giấy Có thể nói, tình cảm

của người viết là khâu đầu tiên và là khâu sau cùng trong quá trình xây dựng

một tác phẩm như thế nào (Nguyễn Khải)

8 Cảm động lòng người trước hết không gì bằng tình cảm và tình cảm là cái gốc

của văn chương (Bạch Cư Dị)

* Đánh giá sản phẩm: tiết học sau, kiểm tra xác xuất 5 - 7 sản phẩm.

Trang 34

I Muùc tieõu caàn ủaùt:

- Hiểu thế nào là dựng cụm chủ - vị để mở rộng cõu

- Nhận biết cỏc cụm chủ - vị làm thành phần cõu trong văn bản

3 Thỏi độ:Cú thỏi độ yờu thớch bộ mụn, nghiờm tỳc học tập

4 Cỏc năng lực cần đạt: Năng lực hợp tỏc, tự giải quyết vấn đề, trỡnh bày, tự

học

II Chuẩn bị

1.Giỏo viờn: Chuẩn bị kế hoạch dạy học,

- Hoạt động C Luyện tập: Cỏ nhõn, nhúm…

- Hoạt động D Vận dụng: Cỏ nhõn

- Hoạt động E Tỡm tũi mở rộng: Cỏ nhõn

2 Tiến trỡnh tổ chức cỏc hoạt động:

a Mục tiờu: Tạo tõm thế, định hướng chỳ ý cho học sinh

b Nhiệm vụ: Học sinh trả lời cỏc cõu hỏi giỏo viờn yờu cầu.

c Phương thức hoạt động: Hoạt động cỏ nhõn

d Phương ỏn kiểm tra đỏnh giỏ: học sinh tự đỏnh giỏ lẫn nhau, giỏo viờn nhận xột,

đỏnh giỏ

e Sản phẩm hoạt động: cõu trả lời của hs

g Tiến trỡnh hoạt động:

Trang 35

? Kể tên các phép biến đổi câu ?

+ Gv quan sát, theo dõi giúp đỡ học sinh hoạt động

* Báo cáo sản phẩm: Hs lên bảng báo cáo sản phẩm.

* Dự kiến sản phẩm cần đạt:

Các phép biến đổi câu

Thêm, bớt thành phần câu Chuyển đổi kiểu câu

Mở rộng câu

Rút gọn

câu

Dùng cụm chủ - vị để mở rộng câu

Thêm trạng ngữ

cho câu

Chuyển đổi câu chủ động thành câu bị động

Dùng cụm chủ - vị để mở rộng câu

a Mục tiêu: hs nắm được thế nào là dùng cụm chủ- vị

để mở rộng câu, lấy được ví dụ minh họa

b Nhiệm vụ: Hs quan sát ví dụ và thực hiện các nhiệm

vụ học tập

c Phương thức hoạt động: Hoạt động cặp đôi

d Phương án kiểm tra đánh giá: học sinh tự đánh giá

I Thế nào là dùng cụm C-V để

mở rộng câu? (10p)

1 Ví dụ:

2 Nhận xét

Trang 36

lẫn nhau, giáo viên nhận xét, đánh giá

? Tìm các cụm danh từ có trong câu trên ?

? Phân tích cấu tạo của các cụm danh từ vừa tìm được

và cấu tạo của phụ ngữ trong mỗi cụm danh từ ?

+ Giáo viên hướng dẫn học sinh thực hiện nhiệm vụ

chủ - vị Nòng cốt của câu (chủ ngữ Văn chương và vị

Văn chương / gây cho ta

những

tình cảm ta / không có,

luyện

cho ta những tình cảm ta / sẵn có.

Trang 37

ngữ gây cho ta ) được mở rộng bằng hai cụm danh

từ, trong đó có những cụm chủ - vị tham gia cấu tạo

cụm danh từ Điều này là bình thường, khi viết người

ta có thể dùng cụm chủ - vị làm thành phần câu hoặc

làm thành phần của cụm từ

Hoạt động 2: Các trường hợp dùng cụm chủ-vị để

mở rộng câu.

a Mục tiêu: hs nắm được các trường hợp dùng cụm

chủ- vị để mở rộng câu, lấy được ví dụ minh họa

b Nhiệm vụ: quan sát ví dụ và thực hiện các nhiệm vụ

học tập

c Phương thức hoạt động: Hoạt động nhóm bàn

? Tìm kết cấu C-V của các câu trên ?

? Tìm cụm C-V làm thành phần câu hoặc thành phần

cụm từ trong các câu trên ?

? Cho biết trong mỗi câu, cụm C-V làm thành phần gì ?

+ Hoạt động nhóm bàn ( 7p)

học tập

*Báo cáo sản phẩm: Đại diện nhóm bàn báo cáo sản

phẩm

a-Chị Ba đến / khiến tôi rất vui và vững tâm

b-Khi bắt đầu kháng chiến, nhân dân ta / tinh thần rất

hăng hái

*Ghi nhớ 1: sgk (68 )

II Các trường hợp dùng cụm C-V để mở rộng câu (10p):

1 Ví dụ :

2.Nhận xét

Trang 38

c-Chúng ta / có thể nói rằng trời sinh lá sen để bao bọc

cốm, cũng như trời sinh cốm nằm ủ trong lá sen

d-Nói cho đúng thì phẩm giá của Tiếng Việt chỉ mới

thật sự được xác định và đảm bảo từ ngày CM/8 thành

c Phương thức hoạt động: Hoạt động cặp đôi.

Bài tập 1:

Tìm cụm C-V làm thành phần câu hoặc thành phần

cụm từ trong các câu dưới đây ?

? Cho biết trong mỗi cụm, cụm C-V làm thành phần

d làm phụ ngữ trong cụm độngtừ

*Ghi nhớ 2: sgk (69 )

II Luyện tập (16p)

Bài tập 1 (sgk trang 69 )

Trang 39

gặt mang về.->cụm c-v làm phụngữ trong cụm danh từ

b-Trung đội trưởng Bính / khuôn mặt đầy đặn.

-> cụm c-v làm VN

c-Khi các cô gái Vòng đỗ gánh, giở từng lớp lá sen, chúng ta thấy hiện ra từng lá cốm, sạch sẽ và tinh khiết, không có mảy may một chút bụi nào.

-> 1 cụm c-v làm phụ ngữ trong cụm danh từ, 1 cụm c-v làm phụ ngữ trong cụm động từ

d-Bỗng một bàn tay đập vào vai / khiến hắn giật mình ->

cụm c-v làm CN và làm phụ ngữ của động từ

D HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG( 4p)

Em hãy viết một đoạn văn (3 đến 5 câu) nói về tình mẫu tử, trong đó có sử

dụng cụm C-V làm thành phần câu hoặc của cụm từ để mở rộng câu.

Trang 40

đánh giá…

? Khái quát lại nội dung bài học bằng sơ đồ tư duy ?

* Dự kiến sản phẩm : Bài làm của hs đảm bảo yêu cầu của bài tập.

Định dạng
Số trang	249
Dung lượng	5,68 MB