Nhận xét kết quả bước đầu trong thay khớp háng spiron - điều trị hoại tử vô khuẩn chỏm xương đùi

Bài viết tiến hành nhận xét kết quả ban đầu thay khớp háng Spiron ở Bệnh viện TƯQĐ 108; rút ra một số nhận xét bước đầu về chỉ định và kỹ thuật.

“NHậN XÉT KẾT quả BƯỚC đẦu TRONG THAY KHỚP HÁNG sPIRON - đIều TRỊ HOẠI TỬ VƠ KHuẨN CHỎM XƯƠNG đÙI”

ACCEssING THE EARLY REsuLTs OF TREATMENT FOR AVAsCuLAR NECROsIs OF FEMORAL HEAd usING sPIRON TOTAL HIP

REPLACEMENT

Mai Đức Thuận,

Lưu Hồng Hải,

Lê Hồng Hải,

Nguyễn Quốc Dũng,

Phùng Văn Tuấn,

Mai Đắc Việt,

Lê Hanh, Trần Ngọc Thanh,

Nguyễn Đức Hiếu,

Nguyễn Anh Tuấn

Viện CTCH, BVTWQĐ 108

Email:

hoangkolpinghauss1

@yahoo.com

Ngày nhận: 19 - 8 - 2014

Ngày phản biện: 18 - 9 -2014

Ngày in: 08 - 10 - 2014

Mai Duc Thuan,

Luu Hong Hai,

Le Hong Hai,

Nguyen Quoc Dung,

Phung Van Tuan,

Mai Dac Viet,

Le Hanh, Tran Ngoc Thanh,

Nguyen Duc Hieu,

Nguyen Anh Tuan.

AbtrAct

Background: Avascular necrosis of the femoral head is a common disease of the hip

joint disease.

Material and method: From February 2012 to August 2014, 50 patients under 50

year-old (the average age mean 42,7) was treated avascular necrosis of femoral head by Spiron hip replacement in the Institute of Trauma and Orthopedic-108 Military hospital There were 56 hips replacements (6 patients were operated with both hips)

Results: The first results was evaluated in 48 Spiron hips over 42 patients The average

time follow up was 11.8 months (from 3 months to 30 months) Harris score pre-operative was 50.2 points Average Harris score post-operative was 83.7 points In details, 22/48 hips (19/42 patients) exellent, 16/48 hips (31/42 patients) good, 8/48 hips (8/42 patients) poor and 2/48 hips (2/42 patients) bad.

Conclusion: We’re all agreed that first results was impressive However, futher

observations in longterm study is required.

Keywords: Avascular necrosis-Hip arthroplasty-Spiron short stem.

Đặt vấn đề: Hoại tử vô khuẩn chỏm xương đùi là bệnh lý thường gặp trong các bệnh

về khớp háng

Đối tượng, phương pháp nghiên cứu: Từ tháng 2/2012 đến tháng 8/2014 Viện Chấn

thương-Chỉnh hình, Bệnh viện TƯQĐ 108 đã phẫu thuật thay 56 khớp háng Spiron cho 50 bệnh nhân dưới 50 tuổi bị hoại tử vô khuẩn chỏm xương đùi (6 bệnh nhân thay khớp cả 2 bên), tuổi trung bình là 42,7 tuổi (25-50 tuổi)

Kết quả: Kết quả ban đầu được đánh giá trên 48 khớp của 42 bệnh nhân Thời gian

theo dõi trung bình là 11,8 tháng (từ 3 đến 30 tháng) Điểm Harris trung bình trước mổ là 50,2 điểm Điểm Harris trung bình sau mổ tại thời điểm theo dõi là 83,7 điểm Cụ thể, có 22/48 khớp (19/42 bệnh nhân) đạt kết quả rất tốt, 16/48 khớp (13/42 bệnh nhân) tốt, 8/48 khớp (8/42 bệnh nhân) trung bình, 2/48 khớp (2/42 bệnh nhân) kém

Kết luận: Chúng tôi thấy rằng kết quả điều trị ban đầu là đáng khích lệ Tuy nhiên,

cần theo dõi trong thời gian dài hơn

Từ khóa: Hoại tử vô khuẩn-Thay khớp háng-Cán ngắn Spiron

Tĩm TắT

1 ĐặT VấN Đề

Khi thay khớp háng ở bệnh nhân trẻ bị hoại tử vơ

khuẩn chỏm xương đùi phẫu thuật viên phải đối mặt

với vấn đề thay lại khớp nhiều lần Thay lại khớp háng

kỹ thuật khĩ hơn, nhiều tai biến, biến chứng hơn so với

thay lần đầu [1,2] Do đĩ đã cĩ nhiều nghiên cứu khi thay khớp lần đầu làm sao chỉ cần thay phần tổ chức nào bị

hư hỏng nặng (can thiệp tối thiểu vào vùng ổ cối và đầu trên xương đùi), tiết kiệm tối đa xương lành, tạo điều kiện thuận lợi cho phẫu thuật thay lại khớp lần 2, lần 3 Từ đấy

TẠP CHÍ CHẤN THƯƠNG CHỈNH HÌNH VIỆT NAM - SỐ ĐẶC BIỆT - 2014

đã có nhiều loại khớp mới cán ngắn được ra đời như

khớp Mayo, Collo-Mis, Silent, Thrust-Plate Một số

khớp cán ngắn đã sớm bộc lộ nhược điểm như tỷ lệ

sai khớp háng cao, tỷ lệ thay lại cao Vì những nhược

điểm này nên có khớp đã không còn được sử dụng,

còn một số khác vẫn tiếp tục trong giai đoạn thử

nghiệm [3] Đứng trước thực tế trên năm 1989, bác sĩ

Birkenhauer B., người Đức, đã thiết kế và phát triển

loại khớp háng cán ngắn Spiron [3] Cán khớp Spiron

có ren xoắn cố định vào phần cổ xương đùi thay cho

phần thân xương nên lượng xương phải cắt bỏ đi ít,

giải phẫu vùng cổ và đầu trên xương đùi được bảo

tồn tối đa tạo điều kiện thuận lợi cho thay lại khớp

lần sau [3]

Hiện nay loại khớp cán ngắn này đã được dùng

trong nhiều Bệnh viện lớn ở Việt Nam nhưng có rất

ít công trình nghiên cứu sâu về nó Vì vậy để đánh

giá một cách khách quan về khả năng ứng dụng của

khớp Spiron trong điều trị lâm sàng chúng tôi tiến

hành đề tài này với hai mục tiêu:

1 Nhận xét kết quả ban đầu thay khớp háng

Spiron ở Bệnh viện TƯQĐ 108

2 Rút ra một số nhận xét bước đầu về chỉ định

và kỹ thuật

2 ĐốI TƯợNG Và PHƯơNG PHáP

NGHIêN CỨU

2.1 Đối tượng nghiên cứu.

Đối tượng nghiên cứu của chúng tôi là 56 khớp

háng toàn phần Spiron của 50 bệnh nhân (BN) dưới

50 tuổi (có 6 BN thay 2 bên) bị hoại tử vô khuẩn

(HTVK) chỏm xương đùi (CXĐ) được phẫu thuật

thay khớp tại Viện Chấn thương-Chỉnh hình, Bệnh

viện TƯQĐ 108 từ tháng 2 năm 2012 đến tháng 8

năm 2014

Lựa chọn BN: Tuổi từ 18-50, được chẩn đoán

HTVK CXĐ độ IV, V, VI (theo phân loại của ARCO)

Hình dáng và chất lượng xương cổ xương đùi còn

tương đối tốt (cổ xương đùi không bị méo mó biến

dạng, trên X-quang độ loãng xương lớn hơn hoặc

bằng 3 (theo Singh), đo độ loãng xương có T-score

> - 2,5

2.2 Phương pháp nghiên cứu: - Nghiên cứu tiến

cứu, mô tả cắt ngang, theo dõi dọc

- Lập kế hoạch trước mổ trên phim X-quang: Chụp

phim X-quang khớp háng hai bên thẳng nghiêng, lên

kế hoạch trước mổ trên máy tính: dự kiến vị trí cắt

chỏm, góc đặt cán khớp và ổ cối, dự kiến chiều dài, chiều rộng cán khớp, kích thước ổ cối

- Tư thế: BN nằm nghiêng 900 về bên không thay khớp Phẫu thuật viên đứng phía sau khớp được thay Đường rạch da chúng tôi sử dụng đường sau (Posterior approach) hoặc đường trước bên (Anterolateral approach)

Ảnh 2.1: Tư thế BN và đường vào khớp háng (đường sau (1), đường trước bên (2))

Thì 1: Rạch da, bộc lộ khớp háng và cắt chỏm xương đùi Chúng tôi cắt chỏm xương đùi tại vị trí đã tính sẵn trong bước lập kế hoạch trước mổ (thường dưới tâm chỏm 2 cm)

Thì 2: Doa và đặt ổ cối Bộc lộ doa ổ cối các số tăng dần, đóng shell (ổ cối kim loại) theo kích thước

số doa cuối cùng, nếu shell đóng vững không cần bắt vít, lắp liner cùng số

Thì 3: Vặn cán khớp Xác định tâm của cổ xương đùi, xuyên một đinh Kirschner, đo chiều dài của cán khớp sẽ thay, doa ống tủy, vặn cán khớp Spiron và lắp chỏm

Thì 4: Đặt lại khớp, đóng vết mổ

Ảnh 2.2 Lắp cán (1), lắp chỏm (2), đặt lại khớp (3) và chụp X-quang sau mổ (4).

1

3

2

4

tập vận động thụ động, chủ động, tập lấy lại tầm vận động

của khớp háng bao gồm gấp, duỗi, dạng và khép khớp

háng ngay sau phẫu thuật 6-8 giờ Tập sức cơ: Cơ thắt

lưng chậu, cơ mơng, cơ tứ đầu đùi… tăng dần, đi lại bằng

2 nạng trong 6-8 tuần sau mổ

2.3 Đánh giá kết quả

Đánh giá kết quả ngay sau mổ và kết quả ban đầu sau

phẫu thuật Kết quả ban đầu được đánh giá ít nhất sau 3

tháng, thời gian này BN đã bỏ nạng trở về với sinh hoạt

12, 24…tháng, khám lâm sàng, chụp X-quang khớp háng hai bên thẳng, X-quang khớp háng bên mổ tư thế nghiêng Đánh giá diễn biến tại vết mổ, các tai biến và biến chứng, đánh giá chức năng khớp háng theo thang điểm Harris với

4 mức: Rất tốt 90-100 điểm, tốt 80-89, trung bình 70-79, kém < 70 điểm [4]

3 KếT QUẢ NGHIêN CỨU

3.1 Đặc điểm chung:

Bảng 3.1 Số lượng khớp phân bố theo giới và độ tuổi (n=50)

Nhận xét: Nhĩm nghiên cứu của chúng tơi cĩ 50 bệnh

nhân, tuổi thấp nhất 25, cao nhất là 50 tuổi Gặp chủ yếu là

bệnh nhân nam với 47 bệnh nhân chiếm 94,0%, chỉ cĩ ba

bệnh nhân nữ chiếm 6,0% Lứa tuổi 25-30 chỉ cĩ 1 bệnh

nhân, nhiều nhất là lứa tuổi 41-50 với 35 bệnh nhân chiếm

70,0% Tuổi trung bình của nhĩm nghiên cứu là 42,7

Bảng 3.2 Mật độ xương trước mổ (n= 56)

Mật độ xương -2,5- (-1) >-1 - 0 >0 Tổng

Nhận xét: Phần lớn các ca trong nhĩm nghiên cứu đều

bị thưa xương, cĩ 37/56 khớp háng cĩ T-score dao động

từ -2,5 đến -1 Trong quá trình nghiên cứu chúng tơi gặp

2 trường hợp đủ tiêu chuẩn thay khớp háng Spiron nhưng thực tế khi mổ chất lượng xương cổ xương đùi kém, bắt cán Spiron vào rất lỏng nên phải chuyển dùng cán dài Trong hai trường hợp này, một trường hợp cĩ mật độ xương T-score là -1,3, một trường hợp cĩ T-score là -1,6

3.2 Kết quả ban đầu

3.2.1 Kết quả ban đầu:

Cĩ 28 khớp háng được mổ đường trước bên, 28 khớp háng sử dụng đường sau Trong đĩ 55/56 khớp háng vết

mổ liền kỳ đầu, một trường hợp bị nhiễm khuẩn nơng, khơng cĩ trường hợp nào nhiễm khuẩn sâu

Bảng 3.3 Gĩc cổ-thân xương đùi (gĩc thẳng)(n=56)

Trước Mổ

Nhận xét: Trước mổ gĩc cổ thân xương đùi chủ yếu

tập chung ở nhĩm 130-135 độ với 37/56 trường hợp

chiếm 66,1% Sau mổ nhĩm cĩ gĩc cổ thân xương đùi từ

130-135 độ vẫn chiếm nhiều nhất nhưng chỉ cịn 46,4%

với 26/56 trường hợp Nhĩm cĩ gĩc 140-142 độ tăng lên

10/56 trường hợp chiếm 17,9%

Bảng 3.4 Chênh lệch chiều dài chi sau mổ (n=50) Dài hơn

TẠP CHÍ CHẤN THƯƠNG CHỈNH HÌNH VIỆT NAM - SỐ ĐẶC BIỆT - 2014

Nhận xét: Nhĩm bệnh nhân cĩ chênh lệch chi sau

mổ dưới 10mm chiếm nhiều nhất 29/50 trường hợp

chiếm 58,0% Cĩ 3/50 trường hợp hai chi cịn chênh

lệch nhau 30-32mm chiếm 6.0%

Bảng 3.5 Kết quả ban đầu theo thang điểm

Harris (n=48) Rất tốt Tốt Trung bình Kém Tổng

Số khớp

(Số BN)

22 (19)

16 (13)

8 (8)

2 (2)

48 (42) Tỷ lệ % 45,8 33,3 16,7 4,2 100

Nhận xét: Kết quả ban đầu của chúng tơi được

đánh giá ít nhất sau mổ 3 tháng (ca dài nhất sau mổ

30 tháng), Thời gian theo dõi trung bình là 11,8 tháng

Cĩ 22/48 trường hợp xếp loại rất tốt chiếm 45,8%, cĩ

2/31 trường hợp xếp loại kém chiếm 4,2%

Bảng 3.6 So sánh điểm Harris trung bình trước

và sau mổ với phân độ tổn thương

Phân độ IV

(n=16)

V (n=28)

VI (n=4)

Tổng (n=48)

Điểm

trung bình

Nhận xét: Điểm Harris trung bình trước PT là

50,2, sau PT tăng lên 83,7

3.2.2 Về tai biến, biến chứng

Chúng tơi gặp 2 trường hợp đủ tiêu chuẩn chỉ

định thay khớp Spiron nhưng phải chuyển thay cán

dài, một trường hợp bị vỡ cổ xương đùi khi vặn cán

khớp, một trường hợp bị tốc cổ xương đùi khi nắn

chỉnh đặt lại khớp (đã bắt cán xong) Một trường hợp

bị rạn xương vùng mấu chuyển lớn Khơng cĩ trường

hợp nào bị gãy đầu trên xương đùi, cĩ 4 trường hợp

bị liệt các cơ do thần kinh hơng khoeo ngồi chi phối,

khơng cĩ trường hợp nào bị sai khớp háng, huyết tắc

mỡ…

Bệnh án minh họa: BN Nguyễn Văn Đ., sinh năm

1974, chẩn đốn hoại tử vơ khuẩn chỏm xương đùi

hai bên độ V, lần 1 mổ thay khớp háng bên phải ngày

8-8-2012 số bệnh án 20279, lần 2 mổ thay khớp háng

bên phải ngày 17-1-2013 số bệnh án 1322, điểm

Harris trước mổ là 49,5 điểm, sau mổ bên phải 20

tháng, bên trái 15 tháng điểm Harris là 93,1

Ảnh 3.1: X-quang của BN Nguyễn Văn Đ: Trước

mổ (1), sau mổ lần 1 (2), sau mổ lần 2 (3), sau

mổ lần 1 bên phải 20 tháng, bên trái 15 tháng (4).

3

4

4 BàN LUẬN

4.1 Về chỉ định thay khớp

Chỉ định thay khớp Spiron chặt chẽ hơn thay khớp cán dài thơng thường Ngồi những tiêu chuẩn như thay khớp cán dài, chúng tơi đặc biệt chú ý đến hình dáng, chất lượng cổ xương đùi Trên X-quang

cổ xương đùi phải cịn nguyên vẹn, khơng méo mĩ biến dạng, chất lượng cổ xương đùi phải cịn tốt- độ lỗng xương phải lớn hơn 3 (theo Singh), đo mật độ xương cổ xương đùi T-score >-2,5 Bên cạnh đấy tuổi bệnh nhân cũng là một yếu tố rất quan trọng Ở người trẻ chất lượng xương cổ xương đùi cịn tương đối tốt và bệnh nhân cĩ nguy cơ phải thay lại khớp lần 2 vì vậy phù hợp với khớp háng Spiron Bệnh nhân cĩ chỉ định thay khớp thì bao nhiêu tuổi được xem là trẻ? Theo chúng tơi những bệnh nhân dưới 50 tuổi là phù hợp Vì ở lứa tuổi này chất lượng xương cịn tốt Vì vậy trong nghiên cứu này chúng tơi chỉ lựa chọn những bệnh nhân dưới 50 tuổi Những bệnh nhân trên 50 tuổi nếu hình dáng, chất lượng xương

cổ xương đùi cịn tốt vẫn cĩ thể xét chỉ định thay loại khớp này Birkenhauer B thay 38 khớp spiron cho

34 bệnh nhân cĩ tuổi dao động 43-73 tuổi, trung bình 60,1 tuổi [3] Lugender A đã thay 28 khớp spiron cho 26 bệnh nhân cĩ tuổi dao động 34-64 tuổi, trung

khớp spiron cho cả bệnh nhân trên 50 tuổi là vì ở các nước

này tuổi thọ của con người cao hơn, chế độ dinh dưỡng tốt

hơn nên chất lương xương cũng tốt hơn

Trong thời gian nghiên cứu chúng tôi gặp 4 trường hợp

đủ tiêu chuẩn và đã chỉ định thay khớp Spiron nhưng phải

chuyển thay khớp cán dài Trường hợp hợp thứ nhất đo

mật độ xương cổ xương đùi có T-score là -1,3, trường hợp

thứ hai có T-score là -1,6 nhưng thực tế khi mổ chất lượng

xương cổ xương đùi kém, bắt cán Spiron vào rất lỏng nên

phải chuyển thay cán dài Trường hợp thứ ba bệnh nhân

nam 43 tuổi khi nắn chỉnh đặt lại khớp háng bị toác vỡ cổ

xương đùi phải chuyển thay cán dài, còn trường hợp thứ

tư khi vặn cán spiron cổ xương đùi bị vỡ cũng phải chuyển

thay khớp cán dài Như vậy cần có công trình nghiên cứu

sâu hơn về moment vặn cán Spiron để đưa ra khuyến cáo

cho các phẫu thuật viên khi mổ

Qua đây chúng tôi cũng thấy rằng khi thay khớp spiron

chỉ định phải chặt chẽ, phải chú ý đến lứa tuổi bệnh nhân,

đo mật độ xương cổ xương đùi tuy nhiên quyết định có

thay được khớp Spiron hay không vẫn là quyết định trong

mổ Vì vậy chúng tôi vẫn luôn sẵn sàng dụng cụ để có thể

chuyển thay khớp cán dài khi cần thiết

4.2 Về kỹ thuật mổ:

Trong 56 khớp háng được thay, có 28 khớp háng chúng

tôi lựa chọn đường sau, 28 khớp háng lựa chọn đường

trước bên Đường vào sau có ưu điểm ít tổn thương phần

mềm nhưng có nguy cơ tổn thương thần kinh hông to, sai

khớp ra sau, đường vào trước bên có ưu điểm bộc lộ quan

sát rõ ổ cối hơn, không gây tổn thương thần kinh hông to,

không cắt bao khớp phía sau, nhưng tổn thương phần mềm

nhiều và nắn chỉnh khó hơn Do thói quen như thay khớp

cán dài thời gian đầu chúng tôi thường chọn đường sau

nhưng thay khớp spiron cổ xương đùi được giữ lại nhiều

nên việc bộc lộ ổ cối để doa là khó khăn do đó phẫu thuật

viên thường phải đè ép, căng kéo dễ làm tổn thương thần

kinh hông to Chúng tôi gặp 4/56 trường hợp (7,1%) tổn

thương thần kinh hông khoeo ngoài ở các mức độ khác

nhau, tuy nhiên kiểm tra sau mổ 3 tháng các trường hợp

này đều hồi phục hoàn toàn Gần đây chúng tôi thiên về đi

đường trước bên và không có trường hợp nào tổn thương

thần kinh hông khoeo ngoài Bác sỹ Lugender A thường

đi đường trước bên [5], còn tác giả Birkenhauer B luôn

đi đường sau bên [3] Nguyễn Văn Thạch và cs 100% sử

dụng đường trước bên cho thay khớp spiron [1] Như vậy

lựa chọn đường nào vào khớp háng là tuỳ thói quen của

phẫu thuật viên.Với những ca khó, những phẫu thuật viên

mới thay khớp Spiron chúng tôi khuyên nên chọn đường

trước bên, tránh tổn thương thần kinh hông to

bộc lộ, doa và đặt ổ cối rất khó Đây là một trong những khó khăn lớn nhất của các phẫu thuật viên khi thay khớp Spiron Làm thế nào để giảm khó khăn khi bộc lộ và doa ổ cối? Kinh nghiệm của chúng tôi cho thấy có thể chủ động khoan đinh xác định tâm cổ xương đùi trước khi doa ổ cối,

đo và dự tính chiều dài cán khớp sẽ thay để cắt bớt phần cổ xương đùi còn dư, giảm khó khăn khi doa Ngoài ra có thể dùng dụng cụ doa ổ cối zic zắc chuyên dụng hoặc thả doa rời xuống đáy ổ cối trước sau đó mới tra vào cán và doa Bên cạnh đó phẫu thuật viên phải là người thay khớp háng

có kinh nghiệm, được đào tạo và tập huấn bài bản, thay khớp ở những cơ sở có đầy đủ trang thiết bị chuyên dụng Việc đặt đinh xác định tâm chỏm rất quan trọng, nó quyết định đến vị trí và chiều dài cán khớp sẽ thay Chúng tôi gặp tỷ lệ dài chi hơn 20mm còn cao (11/50 trường hợp) nguyên nhân do chuẩn bị trước mổ chưa tốt, số BN có góc

cổ thân xương đùi cao hơn trước mổ còn nhiều (10/56 BN

có góc cổ thân xương đùi 140-142 độ) Do đó nên áp dụng phần mềm trên máy tính để đo đạc tính toán trước mổ cho chính xác Có thể kiểm tra C-arm sau khi đặt đinh xác định tâm cổ xương đùi Nên đặt cán thử kiểm tra cân bằng chi trước khi chọn cán thật

4.3 Về kết quả điều trị:

Một trong những vấn đề mà nhiều BN và bác sỹ còn e ngại khi sử dụng khớp háng này là liệu khớp háng cán ngắn spiron có thể gắn kết chắc chắn đủ bền vững hay không?

Và liệu loại khớp này có thể chịu được tải trọng của cơ thể nhất là ở những người trẻ hoạt động nhiều hay không? Birkenhauer B thay khớp spiron cho 34 bệnh nhân chỉ số Harris Hip Score trước phẫu thuật là 51 (24-76 với n=38), sau một năm chỉ số này tăng lên 94 (86-100 với n=20) [3] Lugender A thay khớp spiron cho 28 trường hợp theo dõi trong 3 tháng điểm HHS tăng từ 55,4 đến 90,5 điểm [5] Nguyễn Văn Thạch và cs thay khớp spiron cho

22 bệnh nhân kết quả ban đầu tốt và rất tốt là 97,2 % (theo thang điểm Harris-thời gian theo dõi từ 3-18 tháng) [1] Kết quả ban đầu được đánh giá trên 48 khớp của 42 bệnh nhân Thời gian theo dõi trung bình là 11,8 tháng (từ

3 đến 30 tháng) Điểm Harris trung bình trước mổ là 50,2 điểm Điểm Harris trung bình sau mổ tại thời điểm theo dõi là 83,7 điểm Cụ thể, có 22/48 khớp (19/42 bệnh nhân) đạt kết quả rất tốt, 16/48 khớp (13/42 bệnh nhân) tốt, 8/48 khớp (8/42 bệnh nhân) trung bình, 2/48 khớp (2/42 bệnh nhân) kém

Chúng tôi không so sánh kết quả của mình với các nghiên cứu khác, vì số lượng bệnh nhân của chúng tôi chưa nhiều, thời gian nghiên cứu ngắn, mẫu nghiên cứu khác

TẠP CHÍ CHẤN THƯƠNG CHỈNH HÌNH VIỆT NAM - SỐ ĐẶC BIỆT - 2014

nhau tuy nhiên nhìn vào kết quả ban đầu đạt được

chúng tôi thấy đây là một kết quả đáng khích lệ

5 KếT LUẬN

Từ tháng 2/2012 đến tháng 8/2014 Viện Chấn

thương-Chỉnh hình, Bệnh viện TƯQĐ 108 đã phẫu

thuật thay 56 khớp háng Spiron cho 50 bệnh nhân

- Kết quả: Điểm Harris trung bình trước mổ là 50,2

điểm, sau mổ là 83,7 điểm Trong 42 bệnh nhân được

đánh giá kết quả sớm, với 48 khớp được thay có 22/48

khớp (19/42 bệnh nhân) đạt kết quả rất tốt, 16/48 khớp

(13/42 bệnh nhân) tốt, 8/48 khớp (8/42 bệnh nhân)

trung bình, 2/48 khớp (2/42 bệnh nhân) kém

- Nhận xét:

+ Về chỉ định: Bệnh nhân dưới 50 tuổi là phù hợp

cho thay khớp Spiron Ngoài ra chỉ định thay khớp Spiron cần chú ý đến chất lượng xương (X quang độ loãng xương >3 (theo Singh), mật độ xương T-score

> -2,5) và giải phẫu vùng cổ, vùng liên mấu chuyển xương đùi tuy nhiên quyết định cuối cùng thay Spiron hay không vẫn là quyết định trong mổ

+ Về kỹ thuật: Việc bộc lộ và doa ổ cối thường khó khăn (do cổ xương đùi giữ lại nhiều) nên cần nhẹ nhàng, khéo léo tránh căng kéo nhiều làm tổn thương thần kinh hông to Nên ứng dụng phần mềm chuyên dụng trên máy tính vào làm kế hoạch trước mổ Chú

ý đặt đinh xác định tâm cổ xương đùi chính xác

Để có nhiều kết luận khách quan hơn cần phải tiếp tục theo dõi, đánh giá trong thời gian dài hơn, số lượng bệnh nhân nhiều hơn

Tài liệu tham khảo

1 Bernard F, Brian F, Complications with revision of

the femoral component of total hip arthroplasty J Arthroplasty 1992; 7: 71-79

2 Dominic M et al., Intraoperative Fracture of the Femur

in revision total hip arthroplasty with a Diaphyseal fitting stem J Bone and Joint Surg 2004; Am, 86: 480-485.

3 Birkenhauer B, Kistmacher H, Ries J, Conception

and first results of the Spiron cementless femoral neck screw prosthesis Orthopade 2004; 33(11): 1259-66.

4 Harris W, Traumatic arthritis of the hip after dislocation

and acetabular fractures: treatment by mold arthroplasty

An end-result study using a new method of result evaluation J Bone Joint Surg Am Jun 1969; 51(4):

737-55.

5 Lugeder A, Häring E, Müller A, Dorste P, Zeichen J,

Total hip arthroplasty with the cementless spiron femoral neck prosthesis Orthopaedic and Trauma Surgery 2013; 25: 388-397.

6 Nguyễn Văn Thạch và cs, Đánh giá kết quả bước đầu

của phương pháp thay khớp háng loại Spiron cho các bệnh nhân trẻ tuổi Tạp chí Chấn thương Chỉnh hình Việt Nam 2013; (3): 22-26.