Thực trạng đóxuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau nhưng chủ yếu là do sự chưa hoàn thiện về cơ cấu tổ chức quản lý, quy trình quản lý chưa chặt chẽ chuyên nghiệp, chất lượng độingũ c
Trang 1ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ
-HOÀNG VĂN ĐỨC
QUẢN LÝ DỰ ÁN XÂY DỰNG BỆNH VIỆN QUỐC TẾ BÌNH AN CỦA NGÂN HÀNG
PHÁT TRIỂN VIỆT NAM
LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN TRỊ KINH DOANH
CHƯƠNG TRÌNH ĐỊNH HƯỚNG THỰC HÀNH
Hà Nội – 2015
Trang 2ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ
-HOÀNG VĂN ĐỨC
QUẢN LÝ DỰ ÁN XÂY DỰNG BỆNH VIỆN QUỐC TẾ BÌNH AN CỦA NGÂN HÀNG
PHÁT TRIỂN VIỆT NAM
Chuyên ngành: Quản trị kinh doanh
Trang 3DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
DANH MỤC BẢNG
DANH MỤC SƠ ĐỒ
MỞ ĐẦU
CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN QUẢN LÝ DỰ ÁN ĐẦU TƯ XÂY DỰNG CÔNG TRÌNH CỦA DOANH NGHIỆP
1.1.2 Các tài liệu, và các công trình nghiên cứu dự án đầu tư, dự án đầu tư xây dựng công trình trong nước Error! Bookmark not defined. 1.2.Tổng quan tình hình nghiên cứu quản lý dự án đầu tư và quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình
1.2.1 Đầu tư và dự án đầu tư
1.2.2 Quản lý dự án đầu tư doanh nghiệp
1.2.3 Ưu điểm và hạn chế của QLDA
1.3 Khái niệm Dự án đầu tư và quản lý Dự án đầu tư xây dựng công trình
Error! Bookmark not defined.
1.3.1.Khái niệm dự án đầu tư xây dựng Error! Bookmark not defined.
1.3.2 Đặc điểm của dự án đầu tư xây dựng công trình.Error! Bookmark not
defined.
1.3.3 Các giai đoạn thực hiện dự án đầu tư xây dựng.Error! Bookmark not
defined.
1.4 Các hình thức tổ chức quản lý dự án đầu tư Error! Bookmark not defined.
1.4.1 Hình thức quản lý dự án tổng quát theo quy định Luật Xây dựng 2003,nghị
định 12/2009/NĐ-CP Error! Bookmark not defined.
1.4.2 Hình thức quản lý dự án cụ thể trong từng doanh nghiệp (thường áp dụng
với doanh nghiệp vừa và nhỏ) Error! Bookmark not defined.
Trang 41.5 Một số công cụ quản lý ứng dụng trong quản lý dự án đầu tư và quản lý dự
án đầu tư xây dựng công trình Error! Bookmark not defined
CHƯƠNG 2: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU VÀ THIẾT KẾ NGHIÊN CỨU
LUẬN VĂN Error! Bookmark not defined.
2.1 Tổng quan về hình thức và phương pháp nghiên cứu về quản lý dự án đầu tư
xây dựng công trình
2.1.1 Phương pháp thu thập dữ liệu:
2.1.2 Phương pháp xử lý dữ liệu
2.2 Khung khổ phân tích
2.4.1 2.4.2 2.4.3 CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG TÌNH HÌNH QUẢN LÝ DỰ ÁN ĐẦU TƯ XÂY DỰNG TẠI VIỆT NAM
3.1 Môi trường pháp lý của công tác quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình
Error! Bookmark not defined.
3.1.1.Hệ thống văn bản pháp quy về quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình
Error! Bookmark not defined.
3.1.2 Một số tồn tại trong hệ thống văn bản pháp quy hiện hành về quản lý đầu
tư xây dựng công trình Error! Bookmark not defined.
3.2 Thực trạng và cơ chế quản lý dự án và quản lý dự án đầu tư xây dựng công
trình trong thời gian qua tại Việt Nam Error! Bookmark not defined 3.2.1 Nhận dạng về thất thoát lãng phí Error! Bookmark not defined 3.1.3 Tiêu chí xác định thất thoát, lãng phí trong xây dựng cơ bản Error!
Bookmark not defined.
3.2.2 Thực trạng quản lý dự án đầu tư và dự án đầu tư xây dựng công trình trong
thời gian qua tại Việt Nam Error! Bookmark not
defined 3.2.3 Kết quả thanh tra, kiểm toán vốn đầu tư xây dựng cơ
bản Error! Bookmark not defined.
Trang 5CHƯƠNG 4: THỰC TRẠNG VÀ GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ QUẢN
LÝ DỰ ÁN XÂY DỰNG BỆNH VIỆN QUỐC TẾ BÌNH AN CỦA NGÂN HÀNG
PHÁT TRIỂN VIỆT NAM ĐẦU TƯ Error! Bookmark not defined 4.1 Giới thiệu chung về Ngân hàng Phát triển Việt NamError! Bookmark not
4.2 Thực trạng công tác quản lý dự án đầu tư xây dựng bệnh viện quốc tế Bình
An của Ban QLDA Bình An Error! Bookmark not defined.
4.2.1 Quy trình thực hiện dự án xây dựng bệnh viện quốc tế Bình An tại thành
phố Phủ Lý tỉnh Hà Nam Error! Bookmark not defined.
4.2.2 Thực trạng công tác quản lý dự án đầu tư xây dựng bệnh viện quốc tế Bình
An của ban QLDA bệnh viện Bình An
4.2.3 Tổng mức đầu tư dự án xây dựng bệnh viện cao cấp Bình An
Bookmark not defined.
4.3 Đánh giá quá trình thực hiện dự án đầu tư
4.3.1 Giai đoạn chuẩn bị đầu tư
4.3.2.Công tác lập, thẩm định, phê duyệt TKKT- TDT (DT).Error!
not defined.
4.3.3.Việc lựa chọn tổ chức tư vấn:
4.3.4 Công tác giải phóng mặt bằng
4.3.5 Công tác đấu thầu
4.3.6 Công tác giám sát, kiểm tra, nghiệm thu công việc, hạng mục và công trình
Trang 6hoàn thành bàn giao đƣa vào sử dụng
4.3.7 Công tác quản lý giá xây dựng
4.4 Giai đoạn kết thúc đầu tƣ
4.4.1 Công tác nghiệm thu công trình
4.4.2 Công tác thanh quyết toán vốn đầu tƣ
4.4.3 Chi phí cho hoạt động quản lý của CĐT
Trang 74.4.4 Công tác bảo trì bảo dƣỡng công trình .4.4.5 Hạn chế về vấn đề nhân lực
4.5 Một số giải pháp hoàn thiện công tác quản lý dự án đầu tƣ xây dựng dự án xây
dựng bệnh viện cao cấp Bình An Error! Bookmark not defined.
4.5.1.Giải pháp về cơ chế và tổ chức quản lý dự ánError! Bookmark not
4.6 Một số giải pháp khác Error! Bookmark not defined.
4.6.1 Giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý an toàn sản xuất thi công công trình
Error! Bookmark not defined.
4.6.2.Giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý rủi ro của các dự ánError! Bookmark
not defined.
KẾT LUẬN Error! Bookmark not defined.
TÀI LIỆU THAM KHẢO Error! Bookmark not defined.
Trang 8DANH MỤC BẢNG BIỂU
STT
78910
DANH MỤC SƠ ĐỒ
STT
12
3
4
i
Trang 10MỞ ĐẦU
1 Tính cấp thiết của đề tài:
Việt Nam là một đất nước đang phát triển tiến lên xây dựng trở thành một nướccông nghiệp hóa hiện đại hóa đa dạng các thành phần kinh tế Trong quá trình xây dựng
và phát triển kinh tế xã hội nhu cầu về đầu tư xây dựng là rất lớn và đầu tư xây dựng làmột trong những nhân tố quan trọng trong quá trình phát triển xã hội Với vị trí và tầmquan trọng của lĩnh vực đầu tư xây dựng đối với nền kinh tế quốc dân thì vai trò quản
lý nhà nước hết sức to lớn mang tính cấp bách và cần thiết hơn bao giờ hết
Trong bối cảnh nền kinh tế Việt Nam luôn chuyển đổi cơ chế quản lý luônchuyển đổi và biến chuyển về mọi mặt thì quá trình quản lý chất lượng và hiệu quảquản lý các dự án đầu tư xây dựng là rất hạn chế và gặp nhiều khó khăn Thực trạng đóxuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau nhưng chủ yếu là do sự chưa hoàn thiện về
cơ cấu tổ chức quản lý, quy trình quản lý chưa chặt chẽ chuyên nghiệp, chất lượng độingũ cán bộ trong công tác quản lý các dự án xây dựng chưa đáp ứng yêu cầu thực tế
Dự án xây dựng bệnh viện quốc tế Bình An là dự án xây dựng mô hình bệnh viện gắnvới nghỉ dưỡng, điều dưỡng chất lượng cao ngang tầm với các nước tiên tiến trongkhu vực đáp ứng nhu cầu khám chữa bệnh của tất cả các đối tượng( người Việt Nam,người nước ngoài, cho cán bộ nhân viên ngành ngân hàng Phát triển Việt Nam, tràolưu du lịch kết hợp chữa bệnh trên thế giới Đây là một dự án lớn có tầm vóc quốc tế
có đặc trưng của ngành nên công tác quản lý dự án xây dựng gặp rất nhiều khó khăntrong quản lý cũng như xây dựng dự án
Việc nghiên cứu và hoàn thiện hệ thống quản lý dự án xây dựng Bệnh viện cao
cấp Bình An là hết sức cấp thiết nên tôi chọn đề tài luận văn: “Quản lý dự án xây
dựng bệnh viện quốc tế Bình An” nhằm làm rõ những bất cập và những vấn đề cần
hoàn thiện trong công tác quản lý dự án xây dựng
1
Trang 112 Mục đích nghiên cứu quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình bệnh viện quốc
tế Bình An.
Mục đích nghiên cứu của đề tài là dựa trên cơ sở hệ thống hóa lý luận về quản
lý dự án đầu tư xây dựng công trình và phân tích một số tồn tại, vướng mắc, khó khăntrong công tác quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình thời gian vừa qua để đưa ramột số giải pháp hoàn thiện quản lý nhà nước và đề xuất những giải pháp, thiết kế cácquy trình, bước tác nghiệp nhằm nâng cao công tác Quản lý dự án xây dựng bệnh việncao cấp Bình An do ngân hàng Phát triển làm chủ đầu tư nhìn từ góc độ của cơ quanquản lý.Đảm bảo sử dụng vốn đầu tư hiệu quả và định hướng, hoạch định công tác quả
lý đầu tư trong tương lai
3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu: Quản lý dự án xây dựng bệnh viện quốc tế Bình An dongân hàng Phát Triển Việt Nam làm chủ đầu tư
Phạm vi nghiên cứu: Nghiên cứu dự án bệnh viện quốc tế nhưng là bệnh việncủa ngành ngân hàng cụ thể dự án bệnh viện quốc tế Bình An phục vụ cho cán bộ ngânhàng Phát triển Việt Nam và nhân dân Dự án xây dựng bệnh viện quốc tế Bình Anđược xây dựng trên địa bàn tỉnh Hà Nam thời gian xây dựng dự kiến là 7 năm với tổngmức đầu tư khoảng 7000 tỷ
4.Những đóng góp của luận văn nghiên cứu
Làm rõ hơn về cơ sở lý luận và thực tiễn công tác quản lý dự án và quản lý dự
án đầu tư xây dựng công trình
Phân tích đánh giá thực trạng công tác quản lý dự án xây dựng bệnh viện quốc
tế Bình An của ngân hàng Phát triển
Đề xuất một số giải pháp phù hợp cho công tác quản lý dự án xây dựng bệnhviện quốc tế Bình An của ngân hàng Phát triển đầu tư
5 Kết cấu của luận văn
Trang 12Luận văn được chia thành bốn chương.
Trang 13CHƯƠNG1 TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠSỞLÝLUẬNQUẢNLÝDỰÁNĐẦUTƯ XÂY DỰNG CÔNG
TRÌNH 1.1.Tổng quan tài liệu
Hiện nay có rất nhiều các công trình, tài liệu nghiên cứu trong nước và nướcngoài theo nhiều chủ đề cũng như các hoạt động của quản lý dự án
1.1.1 Các tài liệu nước ngoài:
1.1.1Quản trị dự án của Phil Baguley (2007), Nxb Thanh Hoá
Phil Baguley là một người giàu kinh nghiệm trong hướng dẫn kinh doanh, ônggiữ vai trò quản trị thâm niên trong tập đoàn đa quốc gia và làm việc với vai trò cố vấnquản lý
Quản trị dự án là sự mở đầu vào bắt tay vào quản trị dự án, với những biểu đồgợi ý các phương pháp riêng, những danh mục và công cụ sẽ diễn giải, minh họanhững thắc mắc của bạn về việc quản lý Sách sẽ hướng dẫn cho bạn:
- Cách để quản lý, lên kế hoạch, thiết lập đồ án của mình từ đầu đến cuối
- Cách sang tạo ra một nhóm dự án có hiệu quả,
- Cách để giải quyết những vấn đề và điều hành hoạt động trong dự án của mình
1.1.1.2 Phương pháp nghiên cứu trong kinh doanh của tác giả Mark Saunders,
Philip Lewis, Adrian Thornhill (2010), Nxb Tài chính, Tp HCM
Hướng dẫn chúng ta hiểu các triết lý nền tảng và phương pháp nghiên cứu, hìnhthành các chủ đề nghiên cứu, câu hỏi nghiên cứu, mục tiêu nghiên cứu, thiết kế nghiêncứu
Các phương pháp lấy mẫu, xác suất và phi xác xuất, thu thập dữ liệu sơ cấpbằng quan sát, phỏng vấn bán cấu trúc, phỏng vấn sâu, bảng câu hỏi
Trang 14Phân tích phương sai (ANOVA), kiểm định giả thuyết thống kê, hồi quy đơn biến và đa biến.
Viết và bố cục đề văn, luận văn, đề án, đề tài nghiên cứu
Vận dụng các công cụ và kỹ thuật phân tích để tiến hành nghiên cứu thành công
1.1.1.3 Personal Experience of Pre and Post Contract Management của Peter Elwyn
Phillips, 2013, Regional Director of Systech International in Japan (Kinhnghiệm cá nhân về quản lý hợp đồng xây dựng trước và sau khi ký)
Tác giả đề cập đến vấn đề quản lý hợp đồng FIDIC (Federal International desIngenieurs Conseils – Hiệp hội Quốc tế của các kỹ sư tư vấn) bằng những kinhnghiệm nhiều năm trong ngành xây dựng, phân tích và làm rõ những thuận lợi và khókhăn trong quản lý hợp đồng xây dựng
1.1.1.4 Du Giang, Invertment Management and Construction Economics in China, Division 6 Corporation, 2013 (Kinh tế xây dựng và công tác quản lý đầu tư ở
Trung Quốc)
Tác giả giới thiệu hai mô hình ưứng d ụng rộng rãi ở Trung Quốc trong quản lýkinh tế của công trình xây d ựng, mô hình tổ chưức quản lý công trình xây dựng và xuthế phát triển Quản lý kinh tế công trình xây dựng của Trung Qu ốc: dựa vào phươngpháp lập dự toán theo hình thưức tính giá bằng định mưức , cách tính giá do Nhà nướchoặc bộ phận quản lý tính giá công trình địa phương được Nhà nước ủy quy ền tiếnhành lập Hoặc cũng có thể lập dự toán trong mô hình tính giá theo bảng kê chi tiếtkhối lượng công trình Các hình thưức quản lý đầu tư xây dựng được sử dụng rộng rãi
ở Trung Quốc: hình thưức đư ờng thẳng, hình thưức chưức năng , hình thưức k ết hợpđường thẳng và chưức năng , hình thưức ma tr ận và các mô hình giao – nhận thầu của
dự án: mô hình tổng thầu và thầu phụ, mô hình phân chia giao thầu, mô hình liên danhnhận thầu, mô hình hợp tác nhận thầu, mô hình nhận thầu CM (ConstructionManagement – Quản lý công trình xây dựng)
5
Trang 151.1.1.5 Takahiro KONAMI, Target Price Determination and Cost Estimation Methods of Public Works in Japan, Ministry of Land, Infrastructure, Transport and
Tourism, Japan, 2013 (Phương pháp xác định dự toán xây dựng và dự toán chi phí góithầu đối với công trình công cộng tại Nhật Bản
Tác giả đề cập đến giá ước tính công trình Giá ước tính chính là tổng giá trịcác nội dung đã nêu trong quá trình đấu thầu liên quan tài sản hoặc dịch vụ đối tượngcủa hợp đồng để xác định đối tác có thể ký hợp đồng với bên chủthầu Cấu tạo của chiphí công trình trên hợp đồng để tính giá ước tính, các yếu tố cấu thành chi phí trên hợpđồng, chuyển đổi từ phương thưức điều hành trực tiếp sang hợp đồng, hệ thống hóa cáchạng mục công trình, vi tính hóa nghiệp vụ hạch toán Takashi NAKAYAMA, Worksand Cost Estimates, The Overseas Construction Association of Japan, Inc (OCAJI),
2013 (Dự toán chi phí trong xây dựng) Tác giả đề cập đến dòng chi phí và các căn cưứlập dự toán chi phí trong xây dựng
1.1.1.6 Paul Martin, Concepts and Practies of Model - based Quantity Takeoff and Estimating – A Case Study, American Society of Professional Estimator Herrero
Builder, 2013 (Lý luận và thực tiễn của việc đo bóc tiên lượng và tính toán dựa trên
mô hình thông tin công trình – Nghiên cưứu tình huống)
Tác giả đề cập cách tiếp cận mới trong quản lý dự án xây dựng tại Bắc Mỹ, baogồm: triển khai dự án theo phương thưức tích h ợp (Integrated Project Delivery - IPD),hợp đồng quan hệ giữa ba bên Chủđ ầu tư - Tư vấn - Nhà thầu (Integrated Form ofAgreement – IFOA), quản lý chi phí và giá trị dự án theo mục tiêu (Target ValueDesign and Construction), và sử dụng mô hình thông tin công trình (BIM) trong thiết
kế, quản lý khối lượng và chi phí dự án
1.1.1.7 International construction cost report, “International construction costs:
A changing world economy”, Paul Moore - Mathew Riley - Tim Robinson - Nick
Trang 16Smith, EC Harris research, 2012 (Chi phí xây dựng quốc tế - Sự thay đổi nền kinh tếthế giới).
Các tác giả đề cập việc xây dựng trên thế giới nên tập trung vào bệnh viện,trường học, cơ sở hạ tầng và các công trình công cộng… để giải quyết các vấn đề xãhội và góp phần đáng kể vào sự phát triển kinh tế - xã hội Tuy nhiên, một số nơi chưacoi trọng công tác quản lý chi phí đầu tư xây dựng, hoạt động xây dựng thường ảnhhưởng bởi các yếu tố khác nhau: Nhu cầu, lao động, giá cả hàng hóa, lạm phát… tất cảđều ảnh hưởng đến chi phí đầu tư xây dựng
1.2.2 Các tài liệu, và các công trình nghiên cứu dự án đầu tư, dự án đầu tư xây dựng công trình trong nước.
1.2.2.1Bài viết “Quản lý chi phí đầu tư xây dựng công trình”, Quang Trung, Báo
điện tử Điện Biên Phủ, ngày 11/4/2012
Tác giả đề cập công tác quản lý chi phí đầu vào của các d ự án đầu tư xây dựngcông trình có vai trò quan trọng đối với hiệu quả đầu tư và tác động trực tiếp tới chấtlượng công trình Trong những năm qua các ngành, các cấp, các đơn vị Chủ đầu tư đãquan tâm triển khai thực hiện công tác này góp phần quan trọng nâng cao hiệu quảquản lý sử dụng nguồn vốn đầu tư từ nguồn ngân sách Nhà nước và chất lượng hiệuquả sử dụng công trình sau đầu tư Thực tế qua công tác kiểm tra , giám sát của cá cngành chưức năng cho th ấy hầu hết các Chủđ ầu tư, nhà thầu thi công và đơn vị tư vấn
đã thực hiện nghiêm túc quy định của Nhà nư ớc và triển khai thực hiện dự án, chấtlượng, hiệu quả công trình cơ bản đảm bảo theo hồ sơ thiết kế được duyệt
1.2.2.2 Bài viết “Lãng phí trong thực hiện dự án đầu tư xây dựng dưới góc nhìn lập tiến độ và quản lý thực hiện tiến độ xây dựng không tốt”, Nguyễn Huy Thanh -
Nguyễn Quốc Toản - Đặng Thị Dinh Loan, Tạp chí Kinh tế xây dựng, số 04/2013
Các tác giả làm rõ những nguyên nhân chủquan d ẫn đến tiến độ không tốt hoặcquản lý thực hiện tiến độ không tốt, làm cho tiến độ thi công kéo dài, gây lãng phí và
7
Trang 17có thể làm giảm chất lượng trong thi công Các công trình nghiên cưứu trên ho ặc chỉtập trung nghiên cưứu m ột khía cạnh nhỏ trong công tác quản lý chi phí đầu tư xâydựng, hoặc chỉ nghiên cưứu nh ững bất cập quản lý chi phí đầu tư xây dựng, dự toán chiphí trong xây dựng
1.2.2.3 Hoàng Đỗ Quyên (2008), Luận văn thạc sỹ kinh tế (Đại học Kinh tế
quốc dân), “Hoàn thiện công tác quản lý dự án đầu tư tại Ban quản lý dự án Công trình điện Miền Bắc”
Đề tài đề cập đến việc hoàn thiện công tác quản lý dự án đầu tư tại Ban quản lý
dự án Công trình điện Miền Bắc, đưa ra những lý luận cơ bản về quản lý dự án, phântích thực trạng và đưa ra những giải pháp nhằm hoàn thiện công tác quản lý dự án tạiBan quản lý dự án Công trình điện Miền Bắc Đề tài tập trung chủ yếu vào việc côngtác quản lý dự án trong giai đoạn thực hiện dự án tại các dự án thuộc phạm vi quản lýcủa Ban quản lý dự án
1.2.2.4 Trần Thị Hồng Vân (2005), Luận văn thạc sỹ kinh tế (Đại học Kinh tế
quốc dân), “Hoàn thiện công tác quản lý dự án đầu tư của Đài tiếng nói Việt Nam”
Đề tài đề cập đến việc hoàn thiện công tác quản lý dự án đầu tư của đài tiếngnói Việt Nam, đã đưa ra các cơ sở lý luận, thực trạng và giải pháp hoàn thiện về côngtác quản lý dự án tại Đài tiếng nói Việt Nam Phạm vi và đối tượng nghiên cứu của đềtài là về công tác quản lý dự án đầu tư tại một đơn vị sử dụng vốn ngân sách nhà nướctrong lĩnh vực thông tin - truyền thông Đề tài tập trung chủ yếu vào việc phân tíchcông tác quản lý dự án trong giai đoạn thực hiện dự án tại các nhóm dự án do các đơn
vị trực thuộc của Đài tiếng nói Việt Nam làm CĐT
1.2.2.5 Bài viết “Cơ chế quản lý đầu tư xây dựng – Thực trạng của Việt Nam và kinh nghiệm quốc tế”, Phạm Văn Khánh, Tạp chí Kinh tế xây dựng, số 04/2013 Tác giả
làm nổi bật chính sách quản lý đầu tư xây dựng có vai trò rất lớn trong việc thực hiệnđúng quy hoạch, tiến độ, bảo đảm chất lượng, an toàn và hiệu quả vốn đầu tư cũng
Trang 18như hiệu quả kinh tế - xã hội, đặc biệt là đối với các dự án xây dựng sử dụng vốn Nhà nước.
Trong quá trình hoàn thành luận văn tôi đã kế thừa và học tập những ưu việt của nhữngcông trình trước đó để hoàn thành luận văn của mình
1.2.Tổng quan tình hình nghiên cứu quản lý dự án đầu tư và quản lý dự án đầu
tư xây dựng công trình.
1.2.1 Đầu tư và dự án đầu tư
1.2.1.1 Đầu tư.
Đầutưlàmộtquyếtđịnhbỏvốn(tiền,trítuệ, )tronghiệntại nhằmmụcđích thu
đượcnhững lợiích lâudài trong tương lai.Lợi ích ở đây đượchiểulàmộtphạm trùrất
đốidài;lợiíchcủađầutưmanglạiđượcbiểuhiện trên haimặt tàichính vàkinh tếxãhội;đầu
tưphảidiễn ra theo mộtquá trình“Chuẩnbịđầutư– Thựchiệnđầutư–Vận
hànhkhaitháckết quả đầu tư”;đầutưluôn gắn liền vớirủi ro,mạo hiểm.
Trang 20Làtổmộtchứctạm thời,hoạtđộngtrong môitrường cósự"vachạm”,tương tácphứctạp,thường xuyênđốimặt vớisựthayđổi.Vìvậy,có thểnóiQLDAlàquảnlý sựthayđổi.
Mụctiêu cơbản củaQLDA:
Hoànthànhcáccôngviệcdựán theođúng yêucầu kỹ thuậtvà chấtlượng, trongphạmvingân sách và tiếnđộthờigianchophép
1.2.4 Ưu điểmvà hạnchế củaQLDA.
Ưu điểm:
Liênkếttấtcảcáchoạtđộngcủadựán,tạođiềukiện
thuậnlợichoviệcgiảiquyếtmốiquanhệgiữanhóm QLDAvớicácbênhữuquan;tăngcườnghợptácvàchỉrõtráchnhiệm củacácthànhviên tham giadựán;sớmpháthiệnnhữngvướngmắcnảysinhđểđiềuchỉnh kịp thời.Từ đó tạo ra sản phẩmvà dịch
vụ có chấtlượngcao
Hạnchế:
Dễlàm nảysinhmâuthuẩn;trongthựctế,cácnhà QLDAthườngthiếu quyền hạn sovớimức độ trách nhiệmđược giao Do vậy,QLDAphụthuộcvàothiệnchícủanhàquản lýtrong tổchứcmẹ; Vấnđề hậu củadự án như:bố trílạilaođộng, giảiphóngnguồn lực
1.2.3 Khái niệm Dự án đầu tư và quản lý Dự án đầu tư xây dựng công trình.
Khái niệm dự án đầu tư xây dựng.
Khi đầu tư xây dựng công trình, Chủ đầu tư ( CĐT ) xây dựng công trình phải lậpbáo cáo đầu tư, dự án đầu tư (hoặc lập báo cáo kinh tế- kỹ thuật) để xem xét, đánh giáhiệu quả kinh tế - xã hội của dự án
Theo Luật xây dựng thì dự án đầu tư xây dựng công trình là tập hợp các đề xuất có liên
quan đến việc bỏ vốn để xây dựng mới, mở rộng hoặc cải tạo những công trình xây dựngnhằm mục đích phát triển, duy trì, nâng cao chất lượng công trình hoặc sản phẩm,
11
Trang 21dịch vụ trong một thời hạn nhất định Hồ sơ dự án đầu tư xây dựng bao gồm 2 phần,phần thuyết minh và phần thiết kế cơ sở.
Đặc điểm của dự án đầu tư xây dựng công trình.
Dự án xây dựng là tập hợp các hồ sơ và bản vẽ thiết kế, trong đó bao gồm cáctài liệu pháp lý, quy hoạch tổng thể, kiến trúc, kết cấu, công nghệ tổ chức thi công …được giải quyết Các dự án đầu tư xây dựng có một số đặc điểm sau:
* Dự án có tính thay đổi:
Dự án xây dựng không tồn tại một cách ổn định cứng, hàng loạt phần tử của nóđều có thể thay đổi trong quá trình thực thi do nhiều nguyên nhân, chẳng hạn các tácnhân từ bên trong như nguồn nhân lực, tài chính, các hoạt động sản xuất… và bênngoài như môi trường chính trị, kinh tế, công nghệ, kỹ thuật … và thậm chí cả điềukiện kinh tế xã hội
* Dự án có tính duy nhất:
Mỗi dự án đều có đặc trưng riêng biệt lại được thực hiện trong những điều kiện khác biệt nhau cả về địa điểm, không gian, thời gian và môi trường luôn thay đổi
* Dự án có hạn chế về thời gian và quy mô:
Mỗi dự án đều có điểm khởi đầu và kết thúc rõ ràng và thường có một số kỳ hạn
có liên quan Có thể ngày hoàn thành được ấn định một cách tuỳ ý, nhưng nó cũng trởthành điểm trọng tâm của dự án, điểm trọng tâm đó có thể là một trong những mục tiêucủa người đầu tư Mỗi dự án đều được khống chế bởi một khoảng thời gian nhất định,trên cơ sở đó trong quá trình triển khai thực hiện, nó là cơ sở để phân bổ các nguồn lựcsao cho hợp lý và có hiệu quả nhất Sự thành công của Quản lý dự án ( QLDA ) thườngđược đánh giá bằng khả năng có đạt được đúng thời điểm kết thúc đã được định trướchay không?
Quy mô của mỗi dự án là khác nhau và được thể hiện một cách rõ ràng trongmỗi dự án vì điều đó quyết định đến việc phân loại dự án và xác định chi phí của dự án
Trang 22* Dự án có liên quan đến nhiều nguồn lực khác nhau :
Triển khai dự án là một quá trình thực hiện một chuỗi các đề xuất để thực hiệncác mục đích cụ thể nhất định, chính vì vậy để thực hiện đƣợc nó chúng ta phải huyđộng nhiều nguồn lực khác nhau, việc kết hợp hài hoà các nguồn lực đó trong quá trìnhtriển khai là một trong những nhân tố góp phần nâng cao hiệu quả dự án
Các giai đoạn thực hiện dự án đầu tƣ xây dựng.
Dự án đầu tƣ xây dựng và quá trình đầu tƣ xây dựng của bất kỳ dự án nào cũngbao gồm 3 giai đoạn:
- Chuẩn bị đầu tƣ;
- Thực hiện đầu tƣ;
- Kết thúc xây dựng và đƣa công trình vào khai thác sử dụng
Quá trình thực hiện dự án đầu tƣ có thể mô tả bằng sơ đồ sau:
Lập Báo cáo
đầu tƣ
Đối với DA quan trọng quốc gia
Lập báo cáo Thiết kế kỹ thuật
Chuẩn bị đầu tƣ
án đầu tƣ
Bảng 1.2.2 Sơ đô thực hiện dự án
13
Trang 23a/ Giai đoạn chuẩn bị đầu tư:
Đối với các dự án quan trong quốc gia theo Nghị quyết số 66/2006/QH11 củaQuốc hội thì CĐT phải lập Báo cáo đầu tư trình Chính phủ xem xét để trình Quốc hộithông qua chủ trương và cho phép đầu tư Đối với dự án nhóm A không có trong quyhoạch ngành được cấp có thẩm quyền phê duyệt thì CĐT phải báo cáo Bộ quản lýngành để xem xét, bổ sung quy hoạch theo thẩm quyền hoặc trình Thủ tướng Chínhphủ chấp thuận bổ sung quy hoạch trước khi lập dự án đầu tư xây dựng công trình Vịtrí, quy mô xây dựng công trình phải phù hợp với quy hoạch xây dựng được cấp cóthẩm quyền phê duyệt, nếu chưa có trong quy hoạch xây dựng thì phải được Uỷ bannhân dân cấp tỉnh chấp thuận
b/ Giai đoạn thực hiện đầu tư:
Sau khi báo cáo đầu tư được phê duyệt DAĐT được chuyển sang giai đoạn tiếptheo: giai đoạn thực hiện đầu tư
Vấn đề đầu tiên là lựa chọn đơn vị tư vấn, phải lựa chọn được những chuyêngia tư vấn, thiết kế giỏi trong các tổ chức tư vấn, thiết kế giàu kinh nghiệm, có nănglực thực thi việc nghiên cứu từ giai đoạn đầu, giai đoạn thiết kế đến giai đoạn quản lýgiám sát xây dựng- đây là nhiệm vụ quan trọng và phức tạp Trong khi lựa chọn đơn vị
tư vấn, nhân tố quyết định là cơ quan tư vấn này phải có kinh nghiệm qua những dự án
đã được họ thực hiện trước đó Một phương pháp thông thường dùng để chọn là đòihỏi các cơ quan tư vấn cung cấp các thông tin về kinh nghiệm, tổ chức sau đó xem xétlựa chọn rồi tiến tới đấu thầu Việc lựa chọn nhà thầu tư vấn xây dựng công trình đượcthực hiện theo Nghị định 12/2009/NĐ-CP ngày 12/02/2009 của Chính phủ
Sau khi lựa chọn được nhà thầu thiết kế, trên cơ sở dự án được phê duyệt, nhàthầu thiết kế tổ chức thực hiện các công việc tiếp theo của mình Tuỳ theo quy mô, tínhchất công trình xây dựng, việc thiết kế có thể thực hiện theo một bước, hai bước hay
ba bước
Trang 24Thiết kế một bước là thiết kế bản vẽ thi công áp dụng đối với công trình chỉ lậpBáo cáo kinh tế kỹ thuật.
Thiết kế hai bước bao gồm thiết kế cơ sở và thiết kế bản vẽ thi công áp dụng đốivới công trình quy định phải lập dự án đầu tư
Thiết kế ba bước bao gồm thiết kế cơ sở, thiết kế kỹ thuật và thiết kế bản vẽ thicông áp dụng đối với công trình quy định phải lập dự án và có quy mô là cấp đặc biệt,cấp I và công trình cấp II có kỹ thuật phức tạp do người quyết định đầu tư quyết định
Sau khi sản phẩm thiết kế được hình thành, CĐT tổ chức thẩm định hồ sơTKKT-TDT và trình lên cơ quan nhà nước có thẩm quyền (cụ thể là người có thẩmquyền ra quyết định đầu tư) phê duyệt Trường hợp CĐT không đủ năng lực thẩm địnhthì thuê các tổ chức, cá nhân tư vấn có đủ điều kiện năng lực để thẩm tra dự toán thiết
kế công trình làm cơ sở cho việc phê duyệt Trên cơ sở kết quả thẩm định TKKT-DTngười có thẩm quyền quyết định đầu tư sẽ ra quyết định phê duyệt TKKT-DT Khi đã
có quyết định phê duyệt TKKT-TDT, CĐT tổ chức đấu thầu xây dựng nhằm lựa chọnnhà thầu có đủ điều kiện năng lực để cung cấp các sản phẩm dịch vụ xây dựng phùhợp, có giá dự thầu hợp lý, đáp ứng được yêu cầu của CĐT và các mục tiêu của dự án
Sau khi lựa chọn được nhà thầu thi công, CĐT tổ chức đàm phán ký kết hợpđồng thi công xây dựng công trình với nhà thầu và tổ chức quản lý thi công xây dựngcông trình Nội dung quản lý thi công xây dựng công trình bao gồm quản lý chất lượngxây dựng; quản lý tiến độ xây dựng; quản lý khối lượng thi công xây dựng công trình;quản lý an toàn lao động trên công trường xây dựng; quản lý môi trường xây dựng
Tóm lại, trong giai đoạn này CĐT chịu trách nhiệm đền bù, giải phóng mặt bằngxây dựng theo tiến độ và bàn giao mặt bằng xây dựng cho nhà thầu xây dựng; trìnhduyệt hồ sơ TKKT-DT; tổ chức đấu thầu; đàm phán ký kết hợp đồng, quản lý chấtlượng kỹ thuật công trình trong suốt quá trình thi công và chịu trách nhiệm toàn bộ cáccông việc đã thực hiện trong quá trình triển khai dự án
15
Trang 25c/ Giai đoạn kết thúc xây dựng và đưa công trình vào khai thác sử dụng:
Sau khi công trình được thi công xong theo đúng thiết kế đã được phê duyệt,đảm bảo các yêu cầu về chất lượng, kỹ thuật, mỹ thuật, CĐT thực hiện công tác bàngiao công trình cho cơ quan quản lý, sử dụng thực hiện khai thác, vận hành công trìnhvới hiệu quả cao nhất
Như vậy các giai đoạn của quá trình đầu tư có mối liên hệ hữu cơ với nhau, mỗigiai đoạn có tầm quan trọng riêng của nó cho nên không đánh giá quá cao hoặc xemnhẹ một giai đoạn nào và kết quả của giai đoạn này là tiền đề của giai đoạn sau Trongquá trình quản lý đầu tư xây dựng CĐT luôn đóng vai trò quan trọng và quyết định đếnviệc nâng cao hiệu quả đầu tư và xây dựng
Trước đây, tuỳ theo quy mô và tính chất của dự án, năng lực của CĐT mà dự án
sẽ được người quyết định đầu tư quyết định được thực hiện theo một trong số các hình thức sau: CĐT trực tiếp quản lý thực hiện dự án; Chủ nhiệm điều hành dự án; Hình thức chìa khoá trao tay và hình thức tự thực hiện dự án
Hiện nay, theo Luật Xây Dựng 2003, Nghị định số 12/NĐ-CP và quy định chỉ
có hai hình thức quản lý dự án đó là: CĐT trực tiếp quản lý dự án và CĐT thuê tổ chức
tư vấn quản lý điều hành dự án:
1.2.4.1.1- CĐT trực tiếp quản lý thực hiện dự án.
Trang 26Trong trường hợp này CĐT thành lập BQLDA để giúp CĐT làm đầu mối quản
lý dự án Ban quản lý dự án phải có năng lực tổ chức thực hiện nhiệm vụ quản lý dự ántheo yêu cầu của CĐT Ban quản lý dự án có thể thuê tư vấn quản lý, giám sát một sốphần việc mà Ban quản lý dự án không có đủ điều kiện, năng lực để thực hiện nhưngphải được sự đồng ý của CĐT
Đối với dự án có quy mô nhỏ, đơn giản có tổng mức đầu tư dưới 1 tỷ đồng thìCĐT có thể không lập Ban quản lý dự án mà sử dụng bộ máy chuyên môn của mình đểquản lý, điều hành dự án hoặc thuê người có chuyên môn, kinh nghiệm để giúp quản lýthực hiện dự án
Hợp đồng
Nhà thầu
Sơ đồ1.2.4.1.1: Hình thức CĐT trực tiếp quản lý thực hiện dự
án 1.2.4.1.2 CĐT thuê tổ chức tư vấn quản lý điều hành dự án:
Trong trường hợp này, tổ chức tư vấn phải có đủ điều kiện năng lực tổ chứcquản lý phù hợp với quy mô, tính chất của dự án Trách nhiệm, quyền hạn của tư vấnquản lý dự án được thực hiện theo hợp đồng thoả thuận giữa hai bên Tư vấn quản lý
dự án được thuê là tổ chức, cá nhân tư vấn tham gia quản lý nhưng phải được CĐTchấp thuận và phù hợp với hợp đồng đã ký với CĐT Khi áp dụng hình thức thuê tưvấn quản lý dự án, CĐT vẫn phải sử dụng các đơn vị chuyên môn thuộc bộ máy của
Trang 2717
Trang 28mình hoặc chỉ định đầu mối để kiểm tra, theo dõi việc thực hiện hợp đồng của tư vấn quản lý dự án.
Có bốn cơ cấu tổ chức dự án cơ bản là:
- Mô hình dự án chức năng,
- Cơ cấu dự án chuyên trách,
- Cơ cấu dự án ma trận,
- Cơ cấu dự án mạng lưới
1.2.4.2.1Mô hình dự án chức năng (cơ cấu tổ chức dự án kiêm nhiệm)
Một cách thức đơn giản tổ chức dự án là quản lý dự án trong cơ cấu tổ chức hiệntại của công ty mẹ Theo cách thức tổ chức dự án chức năng thì các phần công việckhác nhau của dự án được phân bổ cho các bộ phận chức năng khác nhau trong công tythực hiện Việc phối hợp các hoạt động của dự án được thực hiện theo kênh quản lý
Trang 29hiện thời của công ty Ví dụ một công ty sản xuất dụng cụ muốn khác biệt hoá dòng sảnphẩm của mình cho những người thuận tay trái Khi cấp lãnh đạo quyết định thực
18
Trang 30hiện dự án, các phần việc của dự án được phân bổ cho các bộ phận chức năng trongcông ty thực hiện Phòng thiết kế chịu trách nhiệm điều chỉnh kiểu dáng sản phẩm chophù hợp với người thuận tay trái Phòng sản xuất chịu trách nhiệm thiết kế quy trìnhsản xuất và máy móc thiết bị để sản xuất cho mẫu sản phẩm mới này Phòng marketingchịu trách nhiệm nghiên cứu thị trường, ước tính nhu cầu và phát triển kênh bán hàng.Toàn bộ dự án sẽ được chỉ đạo và phối hợp theo cơ cấu quản lý hiện tại của công ty và
dự án là một nội dung trong các chương trình nghị sự của lãnh đạo công ty Cơ cấuchức năng cũng phù hợp với những dự án khi mà một bộ phận chức năng có lợi íchchính trong việc thực hiện dự án Lãnh đạo cấp cao của bộ phận đó sẽ chịu trách nhiệmđiều phối các hoạt động dự án Ví dụ dự án di chuyển nhà máy đến một địa điểm sảnxuất mới sẽ do phòng sản xuất chịu trách nhiệm chính Dự án nâng cấp hệ thống thôngtin quản lý sẽ do phòng công nghệ thông tin chịu trách nhiệm quản lý và thực hiện dự
án Dự án đánh giá hiệu quả và tác động của các hoạt động marketing sẽ do phòngmarketing đảm nhiệm Phần lớn khối lượng công việc của dự án sẽ được tiến hànhtrong phạm vi của bộ phận đó và sự phối hợp hoạt động với các phòng ban khác sẽthông qua kênh quản lý hiện thời của công ty
1.2.4.2.2 Mô hình dự án chuyên trách
Ởmột thái cực khác của tổ chức dự án là cơ cấu dự án chuyên trách - tức là tổ chức cácđội dự án làm việc chuyên trách cho dự án và tách biệt với các hoạt động của công ty
mẹ Trong cơ cấu dự án chuyên trách các công ty thường bổ nhiệm nhà quản lý dự án
và những nhân sự chủ chốt làm việc toàn thời gian và liên tục cho đến khi dự án kếtthúc Cán bộ dự án thường làm việc trong một môi trường biệt lập hoàn toàn về vật lývới các hoạt động khác của công ty Các dự án nghiên cứu & phát triển các sản phẩmmới quan trọng thường được tổ chức theo cơ cấu dự án chuyên trách Trong một sốngành kinh tế mà sản phẩm là các dự án đơn chiếc cung cấp cho khách hàng nhưngành xây dựng, dịch vụ tư vấn thì toàn bộ công ty được tổ chức để hỗ trợ cho việcthực hiện các dự án Toàn bộ hoạt động chính của công ty được tổ chức thành các đội
19
Trang 31dự án tương đối độc lập với nhau làm việc cho các dự án cụ thể Các phòng ban chứcnăng được tổ chức để hỗ trợ các đội dự án: phòng marketing thì chuyên trách trongviệc tìm kiếm các đơn hàng mới, phòng nhân sự chịu trách nhiệm tuyển dụng và đàotạo nhân sự đáp ứng yêu cầu của các dự án, phòng quản trị thiết bị chịu trách nhiệmđiều độ máy móc thiết bị nhằm đáp ứng yêu cầu của các dự án và đảm bảo sử dụnghiệu quả nhất các trang thiết bị.
1.2.4.2.3Mô hình tổ chức dự án dạng ma trận
Cơ cấu tổ chức dạng ma trận là một cơ cấu tổ chức lai ghép trong đó cơ cấuquản lý theo chiều ngang của dự án được „lồng ghép‟ vào cơ cấu tổ chức theo chiềudọc của công ty Trong cơ cấu tổ chức dạng ma trận thường có hai hệ thống chỉ huy,một hệ thống chỉ huy theo kênh chức năng và một hệ thống theo kênh dự án Thay vìphân bổ từng phần công việc dự án cho các bộ phận chức năng để tạo ra các nhóm tựquản, các thành viên tham gia dự án báo cáo kết quả công việc đồng thời cho trưởngphòng ban chức năng và nhà quản lý dự án Các công ty áp dụng cơ cấu tổ chức dự ándạng ma trận theo nhiều cách thức khác nhau Có công ty áp dụng cơ cấu tổ chức dạng
ma trận một cách tạm thời để thực hiện các dự án cụ thể, có công ty lại áp dụng cơ cấu
tổ chức dạng ma trận như một cách thức tổ chức chính của công ty
Cơ cấu ma trận được thiết kế để sử dụng nguồn lực một cách hiệu quả nhất thông qua việc
bố trí cán bộ làm việc cho các dự án và đồng thời vẫn có khả năng thực hiện các nhiệm vụthường xuyên của phòng ban chức năng Đồng thời cách thức tổ chức dự án dạng ma trậncũng đạt được sự nhất quán cao hơn thông qua việc bổ nhiệm chính thức và quy địnhquyền hạn trách nhiệm cho nhà quản lý dự án Về mặt lý thuyết cơ cấu tổ chức dạng matrận sẽ tạo ra sự tập trung kép về khía cạnh chuyên môn kỹ thuật của phòng ban chức năng
và yêu cầu của dự án mà điều này đã không có được trong cơ cấu tổ chức dự án chuyêntrách và cơ cấu chức năng Về nguyên tắc thì mọi hoạt động và quyết định dự án quantrong phải được thảo luận giữa nhà quản lý dự án và trưởng các phòng ban chức năng.Nhà quản lý dự án chịu trách nhiệm phối hợp các đầu vào từ các
Trang 32phòng ban chức năng và giám sát việc hoàn thành dự án Các trưởng phòng ban chứcnăng chịu trách nhiệm giám sát việc đảm bảo các đầu vào theo yêu cầu dự án Các cơcấu tổ chức dự án dạng ma trận khác nhau Trong thực tế có nhiều hình thức cơ cấu tổchức dự án ma trận khác nhau tuỳ thuộc vào mối tương quan quyền lực tương đối củanhà quản lý dự án và trưởng các phòng ban chức năng Cơ cấu ma trận chức năng(hoặc còn gọi là ma trận yếu, ma trận nhẹ) chỉ các loại hình cơ cấu tổ chức ma trậntrong đó cán cân quyền lực nghiêng về phía các trưởng phòng ban chức năng Ma trậncân đối, ma trận trung bình chỉ cơ cấu tổ chức ma trận truyền thống trong đó có sự cânđối quyền lực giữa nhà quản lý dự án và trưởng phòng ban chức năng Ma trận dự án
là cơ cấu tổ chức ma trận trong đó cán cân quyền lực nghiêng về phía nhà quản lý dự
án Sư khác biệt tương đối về quyền lực giữa nhà quản lý dự và trưởng phòng banchức năng biểu hiện qua một số khía cạnh sau
Một số đặc điểm chính của ba cơ cấu tổ chức dự án dạng ma trận
Ma trận chức năng - Kiểu cơ cấu tổ chức này tương tự như cơ cấu chức năng vàđiểm khác biệt là có một nhà quản lý dự án chính thức có nhiệm vụ điều phối các hoạtđộng của dự án Các trưởng bộ phận chức năng chịu trách nhiệm thực hiện phần việccủa dự án được phân công Nhà quản lý dự án đơn giản chỉ thực hiện công việc nhưcủa một trợ lý giúp việc như liệt kê công việc và lên kế hoạch tiến độ, thu thập thôngtin về tình hình thực hiện, hỗ trợ cho việc kết thúc dự án Nhà quản lý dự án chỉ có vaitrò gián tiếp trong việc đẩy nhanh tiến độ hoặc theo dõi dự án Các trưởng bộ phậnchức năng có toàn quyền quyết định các công việc lien quan và phân công ai làm việc
gì và khi nào hoàn thành công việc
Ma trận cân bằng – Đây là dạng ma trận truyền thống trong đó nhà quản lý dự
án chịu trách nhiệm xác định các hoạt động cần phải thực hiện trong khi trưởng các bộphận chức năng quan tâm đến các công việc sẽ được thực hiện như thế nào Nói mộtcách cụ thể thì nhà quản lý dự án lập kế hoạch tổng thể thực hiện dự án, phối hợp thốngnhất sự đóng góp về chuyên môn từ các phòng ban chức năng, lên kế hoạch tiến độ, và
21
Trang 33theo dõi quá trình thực hiện Các trưởng bộ phận chịu trách nhiệm phân công nhiệm vụ
và giám sát quá trình thực hiện phần công việc dự án được giao theo các tiêu chuẩnchất lượng và tiến độ do nhà quản lý dự án đã lập ra Kết hợp giữa “làm cái gì với làmnhư thế nào” đòi hỏi cả hai phía phải hợp tác chặt chẽ với nhau và phải cùng nhauquyết định các vấn đề cả về chuyên môn và điều hành
Ma trận dự án – Hình thức tổ chức này tạo ra cảm giác của đội dự án trong cơcấu ma trận Nhà quản lý dự án kiểm soát hầu như toàn bộ dự án bao gồm cả việc đánhđổi phạm vi dự án và cả huy động nhân lực từ các phòng ban chức năng Nhà quản lý
dự án có quyền quyết định thời gian nào và chuyên gia nào phải thực hiện nhiệm vụ và
có tiếng nói cuối cùng về các quyết định quan trọng của dự án Trưởng các bộ phậnchức năng ít có vai trò đến nhân viên của mình và được tham vấn về các vấn đềchuyên môn khi có yêu cầu
1.2.4.2.4 Cơ cấu tổ chức dự án mạng lưới hoặc cơ cấu ảo
Một xu thế mới trong bối cảnh kinh doanh hiện nay là các công ty đang tiếnhành tái cấu trúc hoạt động theo hướng thu hẹp quy mô, tập trung vào lĩnh vực chínhdựa trên năng lực cốt lõi và kiểm soát chặt chẽ chi phí Các công ty kết hợp với nhau
để cùng nhau tạo ra sản phẩm hoặc dịch vụ cung cấp ra thị trường và hình thành nên
cơ cấu gọi là cơ cấu mạng liên kết các công ty Trong cấu trúc liên kết thường có một
số tổ chức vệ tinh kết hợp xung quanh một công ty đầu mối Công ty đầu mối sẽ điềuphối quá trình của cả mạng liên kết và cung cấp một hoặc hai năng lực cốt lõi, ví dụmarketing hoặc phát triển sản phẩm
1.2.5.Một số công cụ quản lý ứng dụng trong quản lý dự án đầu tư và quản
lý dự án đầu tư xây dựng công trình
1.2.5.1 Cáccôngcụquảnlýứng dụng đánhgiáhiệu quảtàichínhtrong
lậpvàthẩmđịnhDựánđầutư(đểlựachọndựán).
Cácchỉtiêuđịnhlượngđánhgiáhiệuquảtàichínhtrong điềukiện bìnhthường:
Trang 34Chỉtiêu NPV, IRR, B/C, T,
Phươngphápphântíchđịnhlượngrủirođểlựachọndựán:
Phântíchđộnhạy,Phântíchxácsuất,Tỷsuấtchiếtkhấuđiềuchỉnh
Cáccông cụ quản lý ứng dụng trong đánh giá năng lực tài chínhnhàthầu:
Sửdụngcác chỉtiêu tàichính như:Khảnăngthanhtoán; Cáctỷsốvềcơcấuvốn;Cáctỷsố
Công cụ quản lý ứng dụng trong kiểm soát chất lượng XDCT:
Biểu đồ kiểmsoát,biểu đồ xươngcá, biểu đồPareto
CHƯƠNG 2 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU VÀ THIẾT KẾ NGHIÊN CỨU
LUẬN VĂN
23
Trang 352.1 Tổng quan về hình thức và phương pháp nghiên cứu về quản lý dự án đầu
đầu tư, bộ Nông nghiệp và phát triển nông thôn, bộ Thông tin truyền thông, (được sử
dụng làm số liệu ở chương 3) v.v trong công tác quản lý dự án để làm cơ sở đánh giá
phân tích thực trạng, quy trình tác nghiệp cho dự án đầu tư từ bối cảnh của công táchoạch định, thẩm định, tổ chức thực hiện, quy trình tác nghiệp giữa các bộ phận chứcnăng, đảm bảo nội dung phương pháp và các quy định của pháp luật, các biến cố thực
tế đầu tư
2.1.1.2 Thu thập dữ liệu sơ cấp
Ngoài phương pháp quan sát để thu thập dữ liệu phục vụ cho công việc nghiêncứu tìm hiểu quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình tác giả sử dụng phương phápphỏng vấn để thu thập dữ liệu
+ Phỏng vấn cá nhân: Tiếp xúc trực tiếp giữa tác giả với một đối tượng phỏngvấn Đối tượng phỏng vấn có thể là một người trong một ban quản lý dự án, mộtngười công tác tại Thanh tra chính phủ, một người phụ trách trong Bộ tài chính v.v.nhằm thu thập số liệu bổ xung cho công tác phân tích về quản lý dự án
Khi tham khảo ý kiến về hệ thống văn bản pháp quy liên quan đến quản lý dự
án, dự án đầu tư xây dựng công trình của những người có trình độ năng lực về quản lý
dự án hiện đang công tác tại các Bộ ban ngành, hoặc công tác tại các ban quản lý dự ánthì mỗi văn bản đều được tham khảo dưới dạng:
Trang 36Phỏng vấn nhóm: Xin phép các chủ đầu tư, đơn vị chủ quản để phỏng vấn mộtphòng ban, hay một tổ làm việc tạo điều kiện cho việc thu thập dữ liệu về công táchoạch định, thẩm định, giải phóng mặt bằng, … một cách nhanh chóng.
2.1.1.3 Phương pháp điều tra bảng hỏi
Quản lý dự án đầu tư xây dựng là một vấn đề lớn, rất phức tạp liên quan đến rấtnhiều chủ thể Để nâng cao chất lượng công tác quản lý chi phí đầu tư xây dựng cầnphải giải quyết một cách đồng bộ và bài bản nhiều vấn đề, mỗi vấn đề đều có nhữngtác động nhất định ảnh hưởng đến hiệu quả công tác quản lý chi phí đầu tư xây dựng.Nghiên cứu để tìm ra những nguyên nhân của sự hạn chế, tồn tại từ đó đề xuất nhữnggiải pháp cho vấn đề này là rất khó khăn Do đặc thù của lĩnh vực xây dựng là các côngtrình thường được đầu tư xây dựng trong thời gian dài, trong khi các cơ chế chínhsách của Nhà nước thường xuyên thay đổi, vì vậy nên công tác phân tích đánh giá các
dự án đầu tư xây dựng gặp rất nhiều khó khăn Để đảm bảo cho nghiên cứu bao quátđược các vấn đề và giải quyết được câu hỏi nghiên cứu, đồng thời nhằm đạt độ tin cậytrong quá trình phân tích dữ liệu thu thập được từ bảng câu hỏi, tác giả.đã tập trungnghiên cứu hướng giải quyết một số nội dung chính sau đây:
25
Trang 37a Sử dụng bảng câu hỏi để đánh giá về hệ thống văn bản pháp quy hướng dẫnthực hiện dự án đầu tư xây dựng công trình.
b Sử dụng bảng câu hỏi để đánh giá giai đoạn chuẩn bị đầu tư
Nghiên cứu về sự cần thiết phải đầu tư và quy mô đầu tư;
Tiến hành tiếp xúc, thăm dò thị trường trong nước và ngoài nước để xác địnhnhu cầu tiêu thụ, khả năng cạnh tranh của sản phẩm, tìm nguồn cung ứng thiết bị, vật
tư cho sản xuất; xem xét khả năng về nguồn vốn đầu tư và lùa chọn hình thức đầu tư;
Tiến hành điều tra, khảo sát và chọn địa điểm xây dựng;
Lập dự án đầu tư;
Gửi hồ sơ dự án và văn bản trình đến người có thẩm quyền quyết định đầu tư tổchức cho vay vốn đầu tư và cơ quan thẩm định dự án đầu tư
c.Sử dụng bảng câu hỏi để đánh giá giai đoạn thực hiện đầu
tư Xin giao đất hoặc thuê đất (đối với dự án có sử dụng đất);
Xin giấy phép xây dựng (nếu yêu cầu phải có giấy phép xây dựng) và giấy phépkhai thác tài nguyên (nếu có khai thác tài nguyên);
Thực hiện việc đền bù giải phóng mặt bằng, thực hiện kế hoạch tái định cư vàphục hồi (đối với các dự án có yêu cầu tái định cư và phục hồi), chuẩn bị mặt bằng xâydựng (nếu có);
Mua sắm thiết bị và công nghệ;
Thực hiện việc khảo sát, thiết kế xây dựng;
Thẩm định, phê duyệt thiết kế và tổng dự toán, dự toán công trình;
Tiến hành thi công xây lắp;
Kiểm tra và thực hiện các hợp đồng;
Trang 38Quản lý kỹ thuật, chất lượng thiết bị và chất lượng xây dùng;
Vận hành thử, nghiệm thu, quyết toán vốn đầu tư, bàn giao và thực hiện bảo hành sản phẩm
d Sử dụng bảng câu hỏi để đánh giá giai đoạn kết thúc xây dựng đưa dự án vào khai thác sử dụng
Nghiệm thu, bàn giao công trình;
Thực hiện việc kết thúc xây dựng công trình;
Vận hành công trình và hướng dẫn sử dụng công trình;
Bảo hành công trình;
Quyết toán vốn đầu tư;
Phê duyệt quyết toán
2.1.2 Phương pháp xử lý dữ liệu
Thông qua các số liệu thu thập được từ quá trình chuẩn bị dự án, thực hiện dự
án, đưa dự án vào vận hành khai thác của các ban quản lý dự án, các bộ như bộ Thôngtin truyền thông, bộ Nông nghiệp và phát triển nông thôn, bộ Kế hoạch, bộ Tài chính,Thanh tra chính phủ, Kiểm toán nhà nước tác giả đã hệ thống hóa và làm sáng tỏnhững cơ sở lý luận thực tiễn, phát triển nhận thức và những quan điểm về quản lý dự
án và điều hành dự án xây dựng từ đó đề ra các giải pháp hoàn thiện quy trình quản lýnhằm nâng cao hiệu quả dự án đầu tư xây dựng trong điều kiện và môi trường kinh tếViệt Nam nói chung cũng như trong dự án xây dựng bệnh viện quốc tế cao cấp Bình
An nói riêng
Tác giả sử dụng khi hệ thống hóa các văn bản pháp quy về công tác quản lý dự
án được ban hành tại Việt Nam
27
Trang 392.2 Khung khổ phân tích
2.4.1Về cơ sơ khoa học:
Hệ thống hoá và làm sáng tỏ những vấn đề lý luận về quy trình thực hiện, tácnghiệp đáp ứng nâng cao công tác Quản lý các dự án xây dựng cơ bản của công tácquản lý dự án đầu tư và dự án đầu tư xây dựng công trình nói chung và công tác quản
lý dự án và dự án đầu tư xây dựng công trình của ngân hàng Phát triển Việt Nam đặcbiệt trong dự án xây dựng bệnh viện quốc tế Bình An
Làm rõ, đưa ra các đặc điểm của công tác Quản lý các dự án xây dựng cơ bản,những nhân tố ảnh hưởng, các điều kiện để công tác quản lý các dự án thông qua cácgiai đoạn chuẩn bị đầu tư và thực hiện đầu tư có hiệu quả tại Việt Nam Xây dựng cáckịch bản về những rủi ro trong phạm vi nghiên cứu của đề tài đối với dự án do ảnhhưởng của công tác quản lý các dự án, từ đó làm rõ sự cần thiết phải thiết kế quy trình,hoàn thiện công tác tác nghiệp nhằm mục tiêu kiểm soát, hoạch định và quản lý các dự
án đầu tư Công trình xây dựng trong điều kiện chính sách đầu tư hiện nay và địnhhướng phát triển mô hình hoạt động của hệ thống Quản lý các dự án xây dựng cơ bảntheo pháp luật Việt Nam quy định
2.4.2 Về cơ sở thực tiễn:
Đánh giá tổng quan về các hoạt động quản lý các dự án xây dựng cơ bản tại ViệtNam, công tác quản lý dự án của ngân hàng Phát triển Việt Nam đặc biệt quản lý dự ánxây dựng bệnh viện quốc tế cao cấp Bình An
Phân tích và đánh giá thực trạng Quy trình tác nghiệp cho việc Quản lý các dự
án đầu tư trong các giai đoạn đầu tư từ bối cảnh của công tác hoạch định, thẩm định,
tổ chức thực hiện, Quy trình tác nghiệp giữa các bộ phận chức năng, đảm bảo nội dung,phương pháp và các quy định pháp luật, các biến số thực tế đầu tư Đưa ra những tồntại trong quy trình tác nghiệp, kỹ năng cần thiết, công tác Quản lý các dự án xây dựng
cơ bản của ngân hàng Phát triển và nguyên nhân của những tồn tại đó
2.4.3 Trên cơ sở lý luận và thực tiễn
Trang 40Luận văn xây dựng hệ thống các quan điểm và đề xuất, thiết kế những quy trìnhtác nghiệp, phù hợp nhằm nâng cao công tác Quản lý các dự án xây dựng cơ bản tạiViệt Nam nói chung và tại ngân hàng Phát triển Việt Nam nói riêng, đặc biệt công tácquản lý dự án xây dựng bệnh viện cao cấp Bình An Các quan điểm, thiết kế quy trìnhtác nghiệp được xây dựng cùng với những tồn tại đã phân tích là định hướng để hoànthiện nâng cao công tác Quản lý các dự án đầu tư xây dựng.
Các giải pháp đề xuất nhằm hoàn thiện từ nhận thức đến tổ chức áp dụng thựchiện, nội dung, phương pháp, quy trình để Quản lý dự án đầu tư xây dựng thông quakiểm soát, tổ chức thực hiện các giai đoạn đầu tư hiệu quả, tiến độ và đem lại giá trịhiệu dụng của việc đầu tư dự án
CHƯƠNG 3 THỰC TRẠNG TÌNH HÌNH QUẢN LÝ DỰ ÁN DỰ ÁN ĐẦU TƯ XÂY DỰNG BỆNH VIỆN QUỐC TẾ BÌNH AN CỦA NGÂN
HÀNG PHÁT TRIỂN 3.1.Giới thiệu chung về Ngân hàng Phát triển Việt Nam
29