ĐỀ CƯƠNG ÔN TẬP TƯ TƯỞNG HCM

Câu 1: Phân tích bối cảnh lịch sử Việt Nam hình thành Tư tưởng Hồ Chí Minh? Giá trị Tư tưởng Hồ Chí Minh đối với sự nghiệp đổi mới ở Việt Nam hiện nay.1.Bối cảnh lịch sử (Xã hội VN cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX)Trước khi thực dân Pháp xâm lược, VN là 1 quốc gia phong kiến độc lập có chủ quyền dưới sự cai trị của nhà Nguyễn:+Chính trị: lạc hậu, bảo thủ, từ chối bản cải cách của Nguyễn Trường Tộ+Kinh tế: kém phát triển, thực hiện chính sách tận thu, sưu thuế nặng+Xã hội: Đời sống nhân dân đi xuống => Mâu thuẫn nhân dân tăng cao, uy tín của nhà Nguyễn giảm => xuất hiện các phong trào đấu tranh.1858: Thực dân Pháp nổ súng xâm lược Việt Nam. Thái độ của nhà Nguyễn: cầu hòa, nhân nhượng.1884: Nhà Nguyễn thỏa hiệp (Hiệp định Pa tơ nốt). Việt Nam chính thức trở thành nước nửa thuộc địa, nửa phong kiến. Trong khi đó nhân dân quyết không đầu hàng =>Nổ ra các phong trào yêu nước chống phong kiến, chống thực dân Pháp.=>Tất cả đều thất bại vì chưa có đường lối cách mạng đúng đắn, lực lượng cách mạng chưa thích hợp. Bối cảnh đòi hỏi bức thiết phải tìm ra con đường cứu nước mới.2.Bối cảnh thời đại:Đầu Tk20, CNTB phát triển thành chủ nghĩa đế quốc xác lập phạm vi trên toàn thế giới, trở thành kẻ thù chung của dân tộc các nước thuộc địa=> phong trào đấu tranh diễn ra mạnh mẽ,1911: Hồ Chí Minh sang Pháp.19141918: Chiến tranh thế giới lần thứ nhất, sau chiến tranh cả nước thắng trận lẫn thua trận đều tổn thất nặng nề => tăng cường bóc lột thuộc địa,1917: Cách mạng tháng 10 Nga thành công, nhiều dân tộc đã được tự do, có quyền tự quyết, hình thành các QG độc lập => thúc đẩu nhiều phong trào công nhân nổi lên, cùng với phong trào giải phóng dân tộc, chống kẻ thù chung là chủ nghĩa đế quốc.Tháng 3 năm 1919: Quốc tế cộng sản ra đời, trở thành trung tâm tập hợp lực lượng cách mạng và chỉ đạo phong trào cách mạng vô sản thế giới.Tháng 7 năm 1920: Hồ Chí Minh tiếp xúc với luận cương của Lênin về vấn đề dân tộc và thuộc địa, từ đó hình thành cho người con đường cứu nước mới đó là con đường cách mạng vô sản.Câu 2: Phân tích tiền đề: Giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc Việt Nam hình thành Tư tưởng Hồ Chí Minh. Vai trò của việc giáo dục truyền thống dân tộc đối với sinh viên hiện nay? Tư tưởng HCM bắt nguồn từ truyền thống của dân tộc, là sự kế thừa và phát triển các giá trị văn hóa dân tộc:

CHƯƠNG 1:

Câu 1: Phân tích bối cảnh lịch sử Việt Nam hình thành Tư tưởng Hồ Chí Minh? Giá trị Tư

tưởng Hồ Chí Minh đối với sự nghiệp đổi mới ở Việt Nam hiện nay.

1.Bối cảnh lịch sử (Xã hội VN cuối thế kỷ XIX - đầu thế kỷ XX)

-Trước khi thực dân Pháp xâm lược, VN là 1 quốc gia phong kiến độc lập có chủ quyền dưới sự cai trị của nhà Nguyễn:

+Chính trị: lạc hậu, bảo thủ, từ chối bản cải cách của Nguyễn Trường Tộ

+Kinh tế: kém phát triển, thực hiện chính sách tận thu, sưu thuế nặng

+Xã hội: Đời sống nhân dân đi xuống => Mâu thuẫn nhân dân tăng cao, uy tín của nhà Nguyễn giảm

=> xuất hiện các phong trào đấu tranh

-1858: Thực dân Pháp nổ súng xâm lược Việt Nam Thái độ của nhà Nguyễn: cầu hòa, nhân nhượng.-1884: Nhà Nguyễn thỏa hiệp (Hiệp định Pa tơ nốt) Việt Nam chính thức trở thành nước nửa thuộc địa, nửa phong kiến Trong khi đó nhân dân quyết không đầu hàng =>Nổ ra các phong trào yêu nước chống phong kiến, chống thực dân Pháp

=>Tất cả đều thất bại vì chưa có đường lối cách mạng đúng đắn, lực lượng cách mạng chưa thích hợp Bối cảnh đòi hỏi bức thiết phải tìm ra con đường cứu nước mới

2.Bối cảnh thời đại:

-Đầu Tk20, CNTB phát triển thành chủ nghĩa đế quốc xác lập phạm vi trên toàn thế giới, trở thành kẻ thù chung của dân tộc các nước thuộc địa=> phong trào đấu tranh diễn ra mạnh mẽ,

-Tháng 3 năm 1919: Quốc tế cộng sản ra đời, trở thành trung tâm tập hợp lực lượng cách mạng và chỉ đạo phong trào cách mạng vô sản thế giới

-Tháng 7 năm 1920: Hồ Chí Minh tiếp xúc với luận cương của Lênin về vấn đề dân tộc và thuộc địa,

từ đó hình thành cho người con đường cứu nước mới đó là con đường cách mạng vô sản

Câu 2: Phân tích tiền đề: Giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc Việt Nam hình thành Tư tưởng Hồ Chí Minh Vai trò của việc giáo dục truyền thống dân tộc đối với sinh viên hiện nay?

Tư tưởng HCM bắt nguồn từ truyền thống của dân tộc, là sự kế thừa và phát triển các giá trị văn hóa dân tộc:

+ Chủ nghĩa yêu nước và ý chí bất khuất đấu tranh để dựng nước và giữ nước đã hình thành chodân tộc Việt Nam các giá trị truyền thống phong phú, bền vững Đó là ý thức về chủ quyền quốc giadân tộc, tự lực, tự cường, yêu nước…tạo động lực mạnh mẽ của đất nước.

+ Tinh thần nhân nghĩa và truyền thống đoàn kết, tương thân, tương ái trong khó khăn, hoạnnạn

+ Truyền thống lạc quan yêu đời, niềm tin vào chính mình, tin vào sự tất thắng của chân lý vàchính nghĩa dù phải vượt qua muôn ngàn khó khăn, gian khổ

+ Truyền thống cần cù, dũng cảm, thông minh, sáng tạo, ham học hỏi, mở rộng cửa đón nhậntinh hoa văn hoá bên ngoài làm giàu cho văn hoá Việt Nam Chính nhờ tiếp thu truyềnthống của dân tộc mà Hồ Chí Minh đã tìm thấy con đường đi cho dân tộc “Lúc đầu chính làchủ nghĩa yêu nước chứ chưa phải là chủ nghĩa cộng sản đã giúp tôi tin theo Lênin và đitheo Quốc tế III.”

=> Trong những giá trị đó, chủ nghĩa yêu nước là cơ sở hình thành tư tưởng HCM chủ nghĩa yêu nước

là tư tưởng thiêng liêng và cao quý nhất Là dòng chảy chính, là tư tưởng cốt lõi và cũng là động lực tolớn để HCM ra đi tìm đường cứu nước và tìm thấy con đường cứu nước cho dân tộc VN Đây là truyềnthống quý báu của ta

Vai trò của việc giáo dục truyền thống dân tộc đối với sinh viên hiện nay?

Trong sứ mệnh cao cả đó, giáo dục truyền thống cho học sinh, sinh viên là một nhiệm vụ rất quan trọng.Công tác giáo dục truyền thống là một phần không thể thiếu để hình thành và phát triển đạo đức, nhâncách của học sinh, sinh viên Đặc biệt, trong bối cảnh đất nước đang hội nhập quốc tế ngày càng sâurộng, việc giáo dục truyền thống dân tộc cho học sinh, sinh viên càng phải được coi trọng

Nghị quyết số 33-NQ/TW ngày 09/6/2014 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng về “Xây dựng và pháttriển văn hóa, con người Việt Nam đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững đất nước” đã xác định mụctiêu: Xây dựng nền văn hóa và con người Việt Nam phát triển toàn diện, hướng đến chân - thiện - mỹ,thấm nhuần tinh thần dân tộc, nhân văn, dân chủ và khoa học Văn hóa thực sự trở thành nền tảng tinhthần vững chắc của xã hội, là sức mạnh nội sinh quan trọng bảo đảm sự phát triển bền vững và bảo vệvững chắc Tổ quốc vì mục tiêu dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh

Nghị quyết số 29 - NQ/TW ngày 04 tháng 11 năm 2013 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng về đổimới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo xác định: Giáo dục con người Việt Nam phát triển toàn diện

và phát huy tốt nhất tiềm năng, khả năng sáng tạo của mỗi cá nhân; yêu gia đình, yêu Tổ quốc, yêu đồngbào; sống tốt và làm việc hiệu quả Ngày 24/3/2015, Ban Bí thư Trung ương Đảng ban hành Chỉ thị số42-CT/TW về “Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác giáo dục lý tưởng cách mạng, đạođức, lối sống văn hóa cho thế hệ trẻ giai đoạn 2015 - 2030”, trong đó cũng xác định: Giáo dục lý tưởngcách mạng, đạo đức, lối sống văn hoá cho thế hệ trẻ là nhiệm vụ chiến lược, lâu dài, quan trọng, đòi hỏiphải có sự quan tâm, đầu tư thích đáng

Vậy một câu hỏi đặt ra vì sao việc giáo dục truyền thống cho thế hệ trẻ cần phải được coi trọng?

Thanh niên là cội nguồn sức sống của dân tộc Trong bản Di chúc, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã căn dặn:

“Bồi dưỡng thế hệ cách mạng cho đời sau là một việc rất quan trọng và rất cần thiết” Chính vì vậy, giáodục truyền thống cho học sinh, sinh viên trước hết giúp cho thế hệ trẻ nhận thức đầy đủ sâu sắc về lịch

sử dân tộc, thấy được những giá trị truyền thống, ý thức cội nguồn dân tộc, hiểu được những đức tính,phẩm chất cao đẹp của con người Việt Nam Những hiểu biết sâu sắc về truyền thống đó sẽ giúp họcsinh, sinh viên biết kế thừa và phát huy những truyền thống quý giá của dân tộc, đồng thời biết phê phán,đấu tranh với những quan niệm, biểu hiện đi ngược với những giá trị truyền thống

Từ xác định mục tiêu của việc giáo dục truyền thống, Ngành GDĐT Hà Tĩnh đã tích cực tham mưu xâydựng nội dung, kế hoạch, phương pháp và hình thức tổ chức hoạt động cho học sinh, sinh viên trong các

Câu 3: Trình bày tinh hoa văn hóa phương Đông hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh? Giá trị tinh hoa văn hóa phương Đông đối với sinh viên đại học Bách Khoa Hà Nội?

Đối với văn hoá phương Đông: cùng với những hiểu biết uyên bác về Hán học, HCM đã biết chắt lọc

lấy những gì tinh tuý nhất trong các học thuyết triết học của Lão Tử, Mạnh Tử,…

+Trong Nho Giáo, người tiếp thu các mặt tích cực như triết lý hành động, tư tưởng nhập thế, hành đạo cứu đời, triết lý nhân sinh, tu tâm dưỡng tính, coi trọng văn hoá lễ giáo Đồng thời phê phán các mặt tiêu cực như trọng nam khinh nữ, coi trọng thi cử,…

+Trong phật giáo, Người tiếp thu và chịu ảnh hưởng các tư tưởng vị tha, từ bi, bác ái, cứu khổ cứu nạn, nếp sống có đạo đức, giản dị, khiêm nhường Đồng thời phê phán thế giới quan duy tâm

+Đến khi trở thành macxit, người lại tiếp tục tìm hiểu chủ nghĩa Tam Dân:”dân tộc, dân quyền, dân sinh” của Tôn Trung Sơn và tìm ra những điều thích hợp với hoàn cảnh nước ta

Câu 4: Trình bày các tiền đề tư tưởng lý luận hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh Trong các tiền

đề đó, tiền đề nào là quan trọng quyết định bước phát triển về chất của tư tưởng Hồ Chí Minh? Tại sao?

Một là: Giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc Việt Nam

Quá trình dựng nước và giữ nước đã hình thành nhiều truyền thống tốt đẹp của dân tộc Việt Nam Đó

là truyền thống yêu nước, đoàn kết, là sự cần cù, sáng tạo trong lao động, anh dũng kiên cường trongchiến đấu, là ý chí vươn lên vượt qua khó khăn, thử thách, là tinh thần tương thân, tương ái … Trongcác giá trị đó, chủ nghĩa yêu nước truyền thống là giá trị xuyên suốt lịch sử dân tộc Việt Nam, là tưtưởng, tình cảm cao quý và thiêng liêng nhất, là chuẩn mực đạo đức cơ bản nhất của dân tộc, là cộinguồn trí tuệ sáng tạo và lòng dũng cảm của con người Việt Nam

Hai là: Tinh hoa văn hóa nhân loại

* Văn hoá phương Đông

Về Nho giáo: Hồ Chí Minh sinh ra trong gia đình nhà Nho yêu nước, từ rất sớm đã chịu ảnh hưởngcủa Nho học từ người cha và nhiều nhà Nho yêu nước ở quê hương Người tiếp thu những mặt tíchcực của Nho giáo như: Triết lý hành động, tư tưởng nhập thế, hành đạo giúp đời, là khát vọng về một

xã hội đại đồng, là hòa mục, hòa đồng, là triết lý nhân sinh tu thân dưỡng tính, đề cao văn hóa, lễ giáo,hiếu học và Người đã phê phán loại bỏ những yếu tố tiêu cực và thủ cựu của nó

Về Phật giáo: Hồ Chí Minh đã tiếp thu và chịu ảnh hưởng sâu sắc những tư tưởng tốt đẹp của Phậpgiáo như: vị tha, từ bi, bác ái, cứu khổ cứu nạn, thương người như thể thương thân, nếp sống đạo đức,trong sạch, giản dị, chăm lo việc thiện, ca ngợi lao động, phê phán lười biếng, chủ trương gắn bó vớidân, với nước

Khi trở thành người mác xít, Hồ Chí Minh chú ý tìm hiểu chủ nghĩa “Tam Dân” ( dân tộc độc lập; dânquyền tự do, dân sinh hạnh phúc) của Tôn Trung Sơn, vì thấy trong đó “những điều thích hợp với điềukiện nước ta”

* Văn hoá phương Tây:

Cùng với tư tưởng triết học phương Đông, Hồ Chí Minh còn tiếp thu nền văn hóa dân chủ và cáchmạng của phương Tây Người chịu ảnh hưởng sâu sắc tư tưởng tự do, bình đẳng trong Tuyên ngôn độclập của nước Mỹ, năm 1776 và Tuyên ngôn nhân quyền và dân quyền của Đại Cách mạng Pháp, năm1791

Ba là: Chủ nghĩa Mác – Lênin

Chủ nghĩa Mác – Lênin là cơ sở thế giới quan và phương pháp luận của tư tưởng Hồ Chí Minh Ngườitiếp thu chủ nghĩa Mác – Lênin trên nền tảng những tri thức văn hóa tinh túy của nhân loại cùng với sựhiểu biết chính trị phong phú được tích lũy qua hoạt động thực tiễn đấu tranh vì mục tiêu cứu nước,giải phóng dân tộc của chính mình

Từ những nhận thức ban đầu về chủ nghĩa Lênin, Hồ Chí Minh đi vào nghiên cứu chủ nghĩa Mác.Người tiếp thu lý luận Mác – Lênin theo phương pháp macxít, nắm lấy cái tinh thần, cái bản chất.Người vận dụng lập trường, quan điểm, phương pháp biện chứng của Chủ nghĩa Mác – Lênin để giảiquyết những vấn đề thực tiễn của cách mạng Việt Nam, chứ không đi tìm những kết luận có sẵn trongsách vở

Như vậy, chính thế giới quan và phương pháp luận của chủ nghĩa Mác – Lênin đã giúp Hồ Chí Minhvận dụng lý luận và kinh nghiệm thực tiễn phong phú của mình để từ đó tìm ra con đường cứu nước,giải phóng dân tộc ta

Trong các tiền đề trên chủ nghĩa Mác- Lê nin là tiền đề quan trọng nhất là vì: Chủ nghĩa Mác- Lê nin

là thế giới quan và phương pháp luận của tư tưởng Hồ Chí Minh, là chủ nghĩa chân chính nhất, chắcchắn nhất,cách mạng nhất, đã chỉ ra con đường giải phóng dân tộc và phát triển cho dân tộc ta

CHƯƠNG 2:

Câu 5: Nêu các luận điểm của Hồ Chí Minh về cách mạng giải phóng dân tộc Phân tích: “Cách

mạng giải phóng dân tộc muốn giành thắng lợi phải đi theo con đường cách mạng vô sản” Giá trị của nội dung trên trong giai đoạn cách mạng Việt Nam hiện nay?

a – Mục tiêu của CMGPDT

– CMGPDT muốn thắng lợi phải đi theo con đường cách mạng vô sản

- CMGPDT trong thời đại mới pahir do đảng cộng sản lãnh đạo

- Lực lượng CMGPDT bao gồm toàn dân tộc

- CMGPDT cần được tiến hành chủ đọng , sáng tạo có khả nawg giành thắng lợi trươc cm vôsản ở chính quốc

- CMGPDT phải được tiến hành bằng con đường bạo lực cm

b) Từ đầu những năm 20 của thế kỷ XX, Hồ Chí Minh đã chỉ rõ: chủ nghĩa đế quốc là một con đỉa hai vòi, một vòi bám vào chính quốc, một vòi bám vào thuộc địa Muốn đánh bại chủ nghĩa đế quốc phải đồng thời cắt cả hai cái vòi của nó đi, tức là phải kết hợp cách mạng vô sản ở chính quốcvới cách mạng giải phóng dân tộc ở thuộc địa; phải xem cách mạng ở thuộc địa như là “một trong những cái cánh của cách mạng vô sản”, phát triển nhịp nhàng với cách mạng vô sản

- Bài học rút ra từ thất bại của các phong trào yêu nước trước đó:

+ Phong trào cứu nước theo con đường phong kiến

+ Phong trào cứu nước theo khuynh hướng dân chủ tư sản

Tất cả các phong trào đó diễn ra anh dũng, quyết liệt nhưng đều đi đến thất bại

- Cách mạng tư sản là không triệt để:

+ Thất bại của các phong trào yêu nước ở nước ta cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX là do chưa có đường lối và phương pháp đúng đắn Hồ Chí Minh rất khâm phục tinh thần yêu nước của những người đi trước, nhưng Người không tán thành con đường cứu nước của các vị ấy, mà quyết tâm ra

đi tìm một con đường cứu nước mớị Ra nước ngoài tìm hiểu các cuộc cách mạng tư sản lớn trên thế giới như: cách mạng Pháp, cách mạng Mỹ, tuy đã giành thắng lợi hơn 150 năm nay mà nhân dân lao động vẫn khổ và họ đang muốn làm cách mạng lần nữạ

+ Nhận thức được rằng, cách mạng tư sản chỉ thay thế chế độ bóc lột này bằng chế chế độ bóc lột khác tinh vi hơn chứ không xóa bỏ được áp bức bóc lột, vì thế Người cho rằng đó là những cuộc cách mạng không đến nơi, không triệt để Do đó, cứu nước theo ngọn cờ của giai cấp tư sản không phải là lối thoát cho dân tộc

+Từ khi đọc được bản Sơ thảo lần thứ nhất những luận cương về vấn đề dân tộc và vấn đề thuộc địa của Lênin (7-1920), Hồ Chí Minh đã tìm thấy một con đường cứu nước mới: Con đường cách mạng vô sản Người đã khẳng định: "Muốn cứu nước, giải phóng dân tộc không có con đường nào khác, con đường cách mạng vô sản"

c) Ngày nay trong sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội Đảng ta củng cố xác định lấy chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí MInh làm nền tảng tư tưởng, là kim chỉ nam cho hành động của

Đảngvà cách mạng Việt nam.: tiếp tục nhận thức và vận dụng sáng tạo tư tưởng của V.I Lênin về chuyên chính vô sản nhằm giữ vững vai trò lãnh đạo của Đảng, phát huy dân chủ XHCN; thực hiện tốt liên minh công nông trên cơ sở đảm bảo lợi ích của các giai cấp, tầng lớp trong xã hội; phát triển lực lượng sản xuất, đổi mới cơ chế quản lý nhằm tăng năng suất lao động.

Câu 6: Phân tích nội dung: “Cách mạng giải phóng dân tộc phải được tiến hành bằng con đường cách mạng bạo lực” của Hồ Chí Minh Liên hệ nội dung trên đối với cách mạng Việt Nam?

a Tính tất yếu của bạo lực cách mạng:

• Vì chủ nghĩa đế quốc sử dụng bạo lực để xâm lược và thôn tính các dân tộc thuộc

địa vì vậy con đường giành độc lập của các dân tộc thuộc địa chỉ có thể bằng con

đường bạo lực cách mạng của quần chúng

• Bạo lực cách mạng theo tư tưởng Hồ Chí Minh là bạo lực của quần chúng mà

hình thái của bạo lực cách mạng gồm cả đấu tranh chính trị và đấu tranh võ trang

và tùy vào tình hình cụ thể mà sử dụng các hình thức đấu tranh cho phù hợp

b Ở Hồ Chí Minh tư tưởng bạo lực cách mạng gắn bó hữu cơ với tư tưởng nhân đạo hòa

bình

•Hồ Chí Minh chủ trương phải tranh thủ tất cả các khả năng đề giành thắng lợi cho cách

mạng mà đỡ hao tốn xương máu của nhân dân, phải tận dụng tối đa các biện pháp hòa

bình để giải quyết xung đột

•Chiến tranh chỉ là giải pháp bắt buộc cuối cùng Chỉ khi không còn khả năng hòa hoãn,

khi kẻ thù ngoan cố bám giử lập trường thực dân, chỉ muốn giành thắng lợi bằng quân sựthì mới phai kiên quyết phát động chiến tranh

c Hình thái của bạo lực cách mạng:

Hồ Chí Minh cho rằng lực lượng của cách mạng “là ở dân” vì vậy phải thực hiện khởi

nghĩa toàn dân và chiến tranh nhân dân để huy động sức mạnh của toàn dân tham gia

đánh giặc Nét đặc sắc của tư tưởng Hồ Chí Minh về hình thái của bạo lực cách mạng làtoàn dân khởi nghĩa, toàn dân nổi dậy Hồ Chí Minh chủ trương:

• Chiến tranh nhân dân thì lực lượng vũ trang phải làm nòng cốt

• Kháng chiến toàn dân là kháng chiến bao gồm cả quân sự, chính trị, kinh tế và

trương “vừa đánh vừa đàm”, đánh là chủ yếu, đàm là hỗ trợ

• Đấu tranh kinh tế là ra sức tăng gia sản xuất, thực hành tiết kiệm Người kêu gọi “hậu

phương thi đua với tiền phương”, “ruộng rẫy là chiến trường, cuốc cày là vũ khí, nhà

nông là chiến sỹ”để phối hợp

• Đấu tranh về văn hóa cũng là mặt trận không kém phần quan trọng để phối hợp với đấutranh quân sự

Một phương châm chiến lược được Hồ Chí Minh nêu lên là phải tự lực cánh sinh,

dựa vào sức mình là chính nhằm phát huy sức mạnh nội lưc, tránh tư tưởng bị động, ỷ

lại, trông chờ vào bên ngoài

d) Liên hệ đối với cm VN

• Cả trong thời bình và trong thời chiến Vn không ngừng xây dựng lực lượng quân sự hùng mạnh nhưng nhưng luôn theo chủ nghĩa hào bình, chỉ dụng vũ lực khi cần thiết đẻ bảo vệ đất nước bảo vệ nhân dân

• Việt Nam luôn lợi dụng địa hình hiểm trở ,khí hậu khắc nghiệp và sử dụng lực lượng vũ trang làm nòng cốt để xây dựng lối đánh du kích là chủ yếu

• Vận động lực lượng toàn dân tham gia kháng chiến Đấu tranh trên cả mặt trận ngoại giao , kinh tế và văn hóa Có sự học hỏi các nền văn hóa khác để góp phần phát triển KT nhưng vẫn giữ được nét văn hóa của dân tộc

Câu 7: Trong các nội dung của Hồ Chí Minh về cách mạng giải phóng dân tộc, nội dung nào thể

hiện sự sáng tạo và đóng góp của Hồ Chí Minh vào kho tàng lý luận của chủ nghĩa Mác

- Lênin, tại sao? Giá trị nội dung đó đối với cách mạng Việt Nam?

CMGPDT muốn giành thắng lợi phải đi theo con đường cách mạng vô sản” là nội dungthể hiện sựu sáng tạo và đóng góp của bác vào kho tàng lí luận của chủ nghĩa Mác Lê Nin

C.Mác nghiên cứu CNTB trong điều kiện tự do cạnh tranh cho rằng: Cách mạng vô sản

sẽ nổ ra và giành thắng lợi ở những nước tư bản phát triển Kế thừa và phát triển lý luận của chủ nghĩa Mác trong thời đại CNTB chuyển sang giai đoạn đế quốc chủ nghĩa, V.I.Lênin khẳngđịnh: Cách mạng vô sản có thể nổ ra và thắng lợi ở một số nước, thậm chí là một nước riêng lẻ của chủ nghĩa đế quốc (một mắt xích trong sợi dây chuyền) Thời V.I.Lênin, cách mạng giải phóng dân tộc đã trở thành một bộ phận của cách mạng vô sản và ông cho rằng cuộc đấu tranh của giai cấp vô sản ở chính quốc cần phải liên minh với cuộc đấu tranh của các dân tộc bị áp bức ở các thuộc địa

Trên góc độ của người thuộc địa, dân tộc bị áp bức, Chủ tịch Hồ Chí Minh khẳng định: Muốn cứu nước và giải phóng dân tộc không còn con đường nào khác con đường cách mạng

vô sản

Tuy nhiên, cuộc cách mạng vô sản ở đây không phải chỉ là cuộc đấu tranh giai cấp mà

là cuộc cách mạng giải phóng dân tộc, cách mạng dân tộc, dân chủ nhân dân một phạm trù của cách mạng vô sản Bởi vì mâu thuẫn chủ yếu của Việt Nam lúc bấy giờ là mâu thuẩn giữa dân tộc Việt Nam với chủ nghĩa thực dân Pháp Điều này hoàn toàn phù hợp với tình hình thực tiễn

của cách mạng Việt Nam Đây chính là sự vận dụng một cách tài tình, sáng tạo chủ nghĩa Mác-Lênin vào hoàn cảnh cách mạng Việt Nam

b Giá trị :

Đây là quan điểm có ý nghĩa thực tiễn to lớn, giúp cách mạng VN tìm ra con đương đúng đắn nhờ đó mà cách mạng Việt Nam giành được thắng lợi vĩ đại Trong CÁch mạng nhà

nước ta đã kêu gọi được toàn thể nhân dân đoàn kết đứng lên abor vệ đất nước Lấy nhân dân

là lực lượng chủ đạo và lãnh đạo là giai cấp công nhân Thực hiện tốt liên minh công nông trên

cơ sở đảm bảo lợi ích của các giai cấp, tầng lớp trong xã hội; Phát triển lực lượng sản xuất, đổi mới cơ chế quản lý nhằm tăng năng suất lao động

CHƯƠNG 4

Câu 8: Phân tích nội dung: Xây dựng Đảng - Qui luật tồn tại và phát triển Đảng? Giá trị của nội dung

trên trong công cuộc xây dựng CNXH ở Việt Nam hiện nay

* Xây dựng Đảng – Quy luật tồn tại và phát triển của Đảng

Để có một chính Đảng mạnh, đủ sức lãnh đạo cách mạng, Hồ Chí Minh đặc biệt coi trọng công tác xây dựng Đảng Người coi đây là nhiệm vụ thường xuyên và lâu dài, là quy luật tồn tại và phát triển của Đảng Điều khẳng định này được Người lý giải theo các căn cứ sau:

- Cách mạng là một quá trình liên tục Thực tiễn cách mạng đặt ra cho mỗi thời kỳ, giai đoạn những yêu cầu, nhiệm vụ cụ thể, phù hợp Đảng là tổ chức lãnh đạo cách mạng nên phải thường xuyên tự chỉnh đốn, tự đổi mới để theo kịp và định hướng các yêu cầu, nhiệm vụ ngày càng cao của quá trình cách mạng

- Đảng sống trong xã hội, là một bộ phận hợp thành của cơ cấu xã hội Mỗi cán bộ, đảng viên đều chịuảnh hưởng, tác động của môi trường xã hội, cả cái tốt và cái xấu, cái tích cực, tiến bộ với cái tiêu cực, lạc hậu

- Đảng “không phải là thần thánh”, những con người bình thường giác ngộ lý tưởng cách mạng vào trong Đảng mà thành Đảng Xây dựng, chỉnh đốn Đảng chính là để giúp toàn Đảng cũng như mỗi cán

bộ, đảng viên phát triển cái tốt, cái thiện, cái đúng, loại bỏ dần cái xấu, cái ác, cái sai ở trong bản thân mình, đó mà không ngừng tiến bộ, vươn lên, làm tròn trách nhiệm trước giai cấp và dân tộc

- Trong điều kiện Đảng đã trở thành Đảng cầm quyền, việc xây dựng, chỉnh đốn Đảng lại càng được

Hồ Chí Minh coi là công việc phải tiến hành thường xuyên hơn Đảng phải đặc biệt quan tâm đến việc chỉnh đốn và đổi mới để hạn chế, ngăn chặn, đẩy lùi và tẩy trừ mọi tệ nạn do thoái hóa, biến chất gây

ra trong điều kiện Đảng lãnh đạo chính quyền Nhà nước

* Gía trị của nội dung trên trong công cuộc xây dựng CNXH ở Việt Nam hiện nay

- xác lập

- rút kinh nghiệm

- Chỉnh đốn lại Đảng có hàm nghĩa sâu xa, toàn diện, từ chỉnh đốn tổ chức đến chỉnh đốn tư tưởng, đạo đức, phương pháp và phong cách, sao cho luôn luôn tỏ rõ là một Đảng cách mạng chân chính, có sức chiến đấu, thống nhất tư tưởng để thống nhất ý chí và hành động, muôn người như một người, chỉ

vì dân mà tồn tại, chỉ vì dân mà hành động, có dũng khí tự phê bình và phê bình, kiên quyết quét sạch

chủ nghĩa cá nhân, nêu cao đạo đức cách mạng, vượt qua những cám dỗ của Danh và Lợi để tận trung,tận hiếu với nước với dân, tất cả vì hạnh phúc của nhân dân

- Đảng phải đi tiên phong trong đổi mới, Đảng tự đổi mới chính mình để thúc đẩy đổi mới xã hội, phảihuy động sức mạnh của toàn dân, từ cơ sở, của cả hệ thống chính trị vào việc xây dựng, đổi mới, chỉnhđốn Đảng

- Đó là công việc của toàn dân đối với Đảng của mình Xây dựng Đảng, nhất là khi Đảng đã cầm quyền, không nên và không thể chỉ là việc nội bộ của Đảng Quan hệ giữa Đảng với dân, Nhà nước với dân, Mặt trận và các đoàn thể với dân là những huyết mạch duy trì sức sống của Đảng, sự bền vững của chế độ, của chính thể

- Sự lãnh đạo đúng đắn của Đảng là nhân hàng đầu quyết định thắng lợi của cách mạng nước ta.Nếu Đảng không vững mạnh, trong sạch thì niềm tin trong dân sẽ giảm dần

Câu 9: Phân tích nội dung và mối quan hệ giữa nguyên tắc “Tập trung dân chủ và Tập thể lãnh đạo cá nhân phụ trách” Ý nghĩa của hai nguyên tắc trên trong quá trình xây dựng và chỉnh đốn Đảng ta hiện nay?

* Phân tích nội dung và mối quan hệ giữa nguyên tắc "Tập trung dân chủ và tập thể lãnh đạo cá nhân phụ trách"

+ Tập trung dân chủ là nguyên tắc cơ bản trong xây dựng Đảng

- Tập trung là nền tảng của dân chủ; dân chủ dưới sự chỉ đạo của tập trung Hồ Chí Minh cho rằng: Nước ta là nước dân chủ, “dân chủ là của quý báu nhất của nhân dân”, là thành quả của cách mạng ,là làm cho mọi người mạnh dạn có ý kiến, làm cho Đảng tập trung được trí tuệ ,tăng cường sức mạnh lãnh đạo của Đảng.Người khẳng định: “Chế độ ta là chế độ dân chủ, tư tưởng phải được tự do” Tự do

là thế nào? Đối với mọi vấn đề, mọi người tự do bày tỏ ý kiến của mình, góp phần tìm ra chân lý Đó

là 1 quyền lợi cũng là 1 nghĩa vụ của mọi người Khi mọi người đã phát biểu ý kiến, đã tìm thấy chân

lý, lúc đó quyền tự do tư tưởng hóa ra “quyền tự do phục tùng chân lý” Người luôn luôn nhấn mạnh phải chú ý thực hành dân chủ rộng rãi trong Đảng

- Trong tổ chức và sinh hoạt Đảng, nguyên tắc tập trung dân chủ chính là sự thống nhất biện chứng giữa dân chủ và tập trung Giữa chúng có mối quan hệ gắn bó và thống nhất với nhau, trong đó dân chủ là cơ sở của tập trung, để đi đến tập trung chứ không phải là dân chủ tùy tiện, phân tán, vô tổ chức còn tập trung là tập trung trên cơ sở dân chủ, chứ không phải là tập trung quan liêu, độc đoán chuyên quyền

+ Tập thể lãnh đạo cá nhân phụ trách là nguyên tắc lãnh đạo của Đảng

Theo Hồ Chí Minh: “Lãnh đạo không tập thể thì sẽ đi đến cái tệ bao biện, độc đoán, chủ quan Kết quả

là hỏng việc Phụ trách không do cá nhân thì sẽ đi đến cái tệ bừa bãi, lộn xộn, vô chính phủ Kết quả

cũng là hỏng việc Tập thể lãnh đạo, cá nhân phụ trách phải luôn đi đôi với nhau” Tập thể lãnh đạo là dân chủ Cá nhân phụ trách là tập trung.

- “Vì sao cần phải có tập thể lãnh đạo”? Người lý giải: Vì 1 người dù khôn ngoan tài giỏi đến mấy, dù nhiều kinh nghiệm đến đâu,cũng chỉ trông thấy, chỉ xem thấy được 1 hoặc nhiều mặt của 1 vấn

đề,không thể trông thấy và xem xét tất cả mọi mặt của 1 vấn đề Vì vậy, cần phải có nhiều người Nhiều người thì nhiều kinh nghiệm Người thì thấy rõ mặt này, người thì trông thấy rõ mặt khác của vấn đề đó Góp kinh nghiệm và xem xét của nhiều người ,thì vấn đề đó được thấy rõ khắp mọi mặt.Mà

có thấy rõ khắp mọi mặt ,thì vấn đề ấy mới được giải quyết chu đáo,khỏi sai lầm

- “Vì sao cần phải cá nhân phụ trách”? Người chỉ rõ: Việc gì đã được đông người bàn bạc kỹ lưỡng rồi, kế hoạch định rõ ràng rồi, thì cần phải giao cho 1 người, nếu giao cho 1 nhóm người phụ trách thì cũng cần có 1 người phụ trách chính Như thế mới có chuyên trách,công việc mới chạy Nếu không có

cá nhân phụ trách thì sẽ sinh ra cái tệ người này ủy cho người kia ,người kia ủy cho người nọ, kết quả không ai thi hành, giống như “Nhiều sãi không ai đóng cửa chùa”

* Ý nghĩa của 2 nguyên tắc trên trong quá trình xây dựng và chỉnh đốn Đảng ta hiện nay

- Ý nghĩa dân chủ của nguyên tắc này là các cơ quan và chức vụ lãnh đạo được hình thành thông qua bầu cử, các nghị quyết của Đảng chỉ có thể thông qua bởi cơ quan được bầu Ý nghĩa của tập trung là quyết định của tổ chức Đảng cấp trên là bắt buộc với các tổ chức Đảng cấp dưới và cuối cùng là bắt buộc mỗi đảng viên phải chấp hành Mỗi vấn đề của Đảng sẽ được thảo luận cho đến khi ra nghị quyết Sau khi có nghị quyết, mỗi đảng viên phải chấp hành nghiêm chỉnh nghị quyết, không được truyền bá ý kiến trái với nghị quyết Đảng viên dù có ý kiến khác khi phát biểu công khai vẫn phải nói theo nghị quyết chứ không được theo ý mình Trên thực tế, ý nghĩa tập trung thể hiện rất mạnh mẽ vì

nó tạo ra sự lãnh đạo thống nhất, có thể tập trung sức mạnh của tập thể vào một mục tiêu cụ thể và che giấu những bất đồng trong nội bộ

- Tập thể lãnh đạo và cá nhân phụ trách có ý nghĩa to lớn Thứ nhất là phát huy được sức mạnh tập thể đồng thời khẳng định năng lực cá nhân.Thứ hai là tránh được tình trạng quan liêu,chống lại bệnh độc đoán, chuyên quyền,vi phạm dân chủ trong Đảng; đồng thời chống lại tệ dựa dẫm tập thể,không dám chịu trách nhiệm Đây là hiện tượng thường thấy hằng ngày,khi có thành tích thì nhận về mình,còn khuyết điểm sai lầm thì đổ lỗi cho tập thể Không chú ý lãnh đạo tập thể thì sẽ bao biện, độc đoán, chủ quan;đồng thời không chú ý đến cá nhân phụ trách thì sẽ dẫn đến bừa bãi,lộn xộn, vô chính phủ Trong giai đoạn đất nước mở cửa hội nhập với thế giới hiện nay, trách nhiệm của tập thể, của cá nhân càng phải được phát huy để tổ chức Đảng không ngừng lớn mạnh,đủ sức dẫn dắt toàn dân tộc đi đến thắng lợi cuối cùng - thực hiện thành công mục tiêu dân giàu nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh

CHƯƠNG 5:

Câu 10: Phân tích tư tưởng Hồ Chí Minh về vai trò đại đoàn kết dân tộc trong sự nghiệp cách

mạng? Trách nhiệm của sinh viên trong việc xây dựng khối đại đoàn kết dân tộc ở Việt Nam hiện nay?

* Phân tích tư tưởng Hồ Chí Minh về vai trò đoàn kết dân tộc trong sự nghiệp cách mạng

- Đại đoàn kết dân tộc là vấn đề có ý nghĩa chiến lược, quyết định thành

công của cách mạng

Tư tưởng đại đoàn kết dân tộc của Hồ Chí Minh trở thành vấn đề có ý nghĩa chiến lược đối với cáchmạng Việt Nam Đó là chiến lược tập hợp mọi lực lượng dân tộc, nhằm hình thành sức mạnh to lớncủa cả dân tộc trong cuộc đấu tranh chống kẻ thù dân tộc và kẻ thù giai cấp

Chiến lược tập hợp mọi lực lượng dân tộc không phải là bất biến, mà luôn vận động, biến đổi,phát triển Ở mỗi giai đoạn, mỗi thời kỳ phát triển của cách mạng có thể và cần thiết phải điều chỉnhchính sách, phương pháp tập hợp lực lượng cho phù hợp với những đối tượng khác nhau trong cộngđồng dân tộc Có như vậy, chiến lược đại đoàn kết dân tộc mới phát huy hết vai trò tích cực của mình

Chính sách mặt trận của Đảng ta và Chủ tịch Hồ Chí Minh đặt ra là để thực hiện đoàn kết dân tộc.Nhờ tư tưởng nhất quán và chính sách mặt trận đúng đắn, Đảng ta và Chủ tịch Hồ Chí Minh đã xâydựng thành công khối đại đoàn kết dân tộc, đưa cách mạng Việt Nam giành được nhiều thắng lợi tolớn

Đối với những đối tượng khác nhau và những thời kỳ lịch sử khác nhau, chiến lược đại đoàn kếtdân tộc được khái quát thành những luận điểm có tính chân lý, như sau:

“Đoàn kết là sức mạnh của chúng ta”

“Đoàn kết là sức mạnh, đoàn kết là thắng lợi”

“ Đoàn kết là then chốt của thành công”

“Đoàn kết, đoàn kết, đại đoàn kết Thành công, thành công, đại thành công”

- Đại đoàn kết dân tộc là mục tiêu, nhiệm vụ hàng đầu của Đảng, của dân tộc.

Trong tư tưởng Hồ Chí Minh, yêu nước – nhân nghĩa – đoàn kết là sức mạnh, là mạch nguồn củamọi thắng lợi Do đó, đại đoàn kết dân tộc phải được xác định là mục tiêu, nhiệm vụ hàng đàu củaĐảng, phải được quán triệt trong mọi lĩnh vực, đường lối, chủ trương, chính sách tới hoạt động thựctiễn của Đảng Trong Lời kết thúc buổi ra mắt của Đảng Lao động Việt Nam ngày 3-3-1951, Hồ ChíMinh đã thay mặt Đảng tuyên bố trước toàn thể dân tộc: “ Mục đích của Đảng Lao động Việt Nam cóthể gồm trong 8 chữ là: ĐOÀN KẾT TOÀN DÂN, PHỤNG SỰ TỔ QUỐC” Để thực hiện mục tiêu