Nâng cao năng lực cạnh tranh của công ty siêu thị hà nội trên thị trường bán lẻ hà nội

với tư cách là nơi gặp gỡ của nhà sản xuất vàkhách hàng chứ không phải qua hàng loại các hệ thống trung gian, trên thực tế các hệ thống này đã kinh doanh thực sự thành công và trở thành

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ

-*** -Mai Thanh Hải

Nâng cao năng lực cạnh tranh của Công ty Siêu thị Hà Nội trên thị trường

LUẬN VĂN THẠC SĨ KIN DOANH VÀ QUẢN LÝ

Người hướng dẫn: TS Nguyễn Thị Anh Thu

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan, đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi Các số liệu, kết quả nghiên cứu trong luận văn là trung thực và chưa từng có ai công bố trong bất kỳ công trình nào.

Tác giả luận văn

Mai Thanh Hải

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU 1

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ NĂNG LỰC CẠNH TRANH CỦA DOANH NGHIỆP THƯƠNG MẠI TRÊN THỊ TRƯỜNG BÁN LẺ 6

1.1 Một số khái niệm cơ bản 6

1.1.1 Cạnh tranh 6

1.1.2 Năng lực cạnh tranh 7

1.1.3 Thị trường bán lẻ 10

1.1.4 Siêu thị, chuỗi siêu thị và cửa hàng tiện ích 13

1.2 Các chỉ số đánh giá năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp bán lẻ 16

1.2.1 Thị phần đạt được 16

1.2.2 Thương hiệu 16

1.2.3 Quy mô tổ chức phân phối 20

1.2.4 Chất lượng dịch vụ trong và sau bán hàng 20

1.2.5 Tiêu chí về nhân lực 21

1.2.6 Khả năng huy động vốn và tăng quy mô đầu tư 21

1.2.7 Khả năng tạo hệ thống nguồn cung ứng hàng hoá 22

1.3 Các nhân tố môi trường bên ngoài tác động tới năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp bán lẻ 23

1.3.1 Môi trường kinh tế 23

1.3.2 Môi trường chính trị, pháp luật 25

1.3.3 Môi trường Văn hoá - Xã hội 26

1.3.4 Môi trường cạnh tranh 27

1.4 Các nhân tố nội tại ảnh hưởng năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp bán lẻ 30

1.4.1 Chiến lược, chính sách kinh doanh 30

1.4.2 Khả năng tài chính 31

1.4.3 Chất lượng nguồn nhân lực 32

1.4.4 Khả năng tổ chức nhân sự và quản lý kinh doanh 32

1.4.5 Sản phẩm, giá cả và các hình thức tổ chức kênh phân phối 33

1.4.6 Kế hoạch và mục tiêu thị phần hướng tới 34

1.4.7 Khả năng tổ chức Marketing 35

1.4.8 Văn hoá công ty 35

1.4.9 Trình độ công nghệ 36

1.5 Kinh nghiệm nâng cao năng lực cạnh tranh của hệ thống bán lẻ một số nước trên thế giới 36

1.5.1 Trung Quốc 36

1.5.2 Thái Lan 38

1.5.3 Cộng hoà Pháp 40

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG NĂNG LỰC CẠNH TRANH CỦA CÔNG TY SIÊU THỊ HÀ NỘI TRÊN THỊ TRƯỜNG BÁN LẺ HÀ NỘI 41

2.1 Tổng quan về công ty Siêu thị Hà Nội 41

2.1.1 Lịch sử hình thành và quá trình phát triển 41

2.1.2 Sơ đồ tổ chức cơ cấu bộ máy Công ty 42

2.2 Đánh giá thực trạng năng lực cạnh tranh của công ty Siêu thị Hà Nội 44

2.2.1 Thị phần đạt được 44

2.2.2 Thương hiệu 46

2.2.3 Quy mô tổ chức phân phối 48

2.2.4 Chất lượng dịch vụ trong và sau bán hàng 49

2.2.5 Nhân lực 50

2.2.6 Khả năng huy động vốn và tăng quy mô đầu tư 52

2.2.7 Khả năng tạo nguồn cung ứng hàng hoá 53

2.3 Nhận xét và đánh giá thực trạng năng lực cạnh tranh của công ty Siêu thị Hà Nội 54

2.3.1 Những mặt mạnh 54

2.3.2 Hạn chế 58

2.4 Nguyên nhân ảnh hưởng đến thực trạng năng lực cạnh tranh của công ty Siêu thị Hà Nội 62

2.4.1 Chiến lược và chính sách kinh doanh 62

2.4.2 Khả năng về tài chính 65

2.4.3 Nguồn nhân lực 67

2.4.4 Tổ chức nhân sự và quản lý kinh doanh 69

2.4.5 Sản phẩm, giá cả và các hình thức tổ chức kênh phân phối 71

2.4.6 Kế hoạch và mục tiêu thị phần hướng tới 75

2.4.7 Khả năng tổ chức Marketing 77

2.4.8 Văn hoá công ty 80

2.4.9 Ứng dụng công nghệ hiện đại trong bán hàng 81

CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP NÂNG CAO NĂNG LỰC CẠNH TRANH CỦA CÔNG TY SIÊU THỊ HÀ NỘI 83

3.1 Phương hướng và mục tiêu phát triển của công ty Siêu thị Hà Nội 83

3.1.1 Phương hướng chung 83

3.1.2 Mục tiêu cụ thể 84

3.2 Thực trạng các đối thủ cạnh tranh 85

3.3 Những thuận lợi và khó khăn của Công ty Siêu thị Hà Nội hiện nay 87

3.4 Giải pháp nâng cao năng lực cạnh tranh của Công ty Siêu thị Hà Nội 90

3.4.1 Mở rộng chiến lược kinh doanh, đa dạng hoá sản phẩm và mục tiêu thị phần 90

3.4.2 Nâng cao trình độ, tính chuyên nghiệp của đội ngũ nhân sự 91

3.4.3 Nâng cao năng lực tổ chức, quản lý kinh doanh theo hướng

hiện đại hoá 93

3.4.4 Xây dựng hệ thống nhà cung cấp chiến lược, đảm bảo nguồn hàng 94

3.4.5 Nâng cao cơ sở vật chất, xây dựng cơ bản và tổ chức mở rộng hệ thống phân phối 97

3.4.6 Đổi mới văn hoá trong Công ty mang mầu sắc văn minh hiện đại 99

3.4.7 Nâng cao chất lượng phục vụ trong khâu bán và sau bán hàng 99

3.4.8 Thường xuyên tiến hành công tác nghiên cứu thị trường 101

3.4.9 Nghiên cứu, ứng dụng hệ thống Marketing Mix trong công tác bán hàng 102

3.4.10 Phát triển mạnh thương hiệu Hapro Mart, đầu tư ứng dụng khoa học công nghệ, tăng cường khả năng tài chính 104

KẾT LUẬN 106

PHỤ LỤC 107

TÀI LIỆU THAM KHẢO 114

MỞ ĐẦU

1.Tính cấp thiết của đề tài

Hiện nay sau rất nhiều năm nỗ lực đổi mới và mở cửa nền kinh tế,kinh tế Việt Nam đã có những bước phát triển vượt bậc cả về lượng và chấtvới tỷ lệ tăng trưởng trung bình hơn 8% Cơ cấu ngành nghề thay đổi theohướng giảm lao động trong nông nghiệp, tăng số lao động trên lĩnh vựccông nghiệp, dịch vụ và khoa học kỹ thuật cao Đồng thời thị trường được

mở cửa đã thu hút các doanh nghiệp nước ngoài tham gia đầu tư ngày càngnhiều, hành lang pháp lý cũng được cải cách theo các quy chế kinh doanhquốc tế, môi trường chính trị ở Việt nam được đánh giá là môi trường ổnđịnh và an toàn nhất thế giới, môi trường kinh tế, quy mô thị trường vớihơn 83 triệu dân (2005) luôn là sức hút mạnh mẽ với rất nhiều doanhnghiệp trong và ngoài nước

Từ ngày 07-11-2006 Việt Nam chính thức trở thành thành viên chính thứcthứ 150 của tổ chức thương mại lớn nhất toàn cầu WTO đánh dấu bước ngoặtquan trọng trong quá trình hội nhập kinh tế toàn cầu cũng như trong tiến trình cảicách kinh tế của nền kinh tế trong nước WTO tạo ra nhiều điều kiện thuận lợicũng như vô vàn thách thức đối với kinh tế Việt Nam nói chung và khó khăn cạnhtranh với doanh nghiệp trong nước nói riêng

Với hàng loạt các bước đổi mới và phát triển nền kinh tế, thu nhập và yêucầu mức sống của người dân ngày càng được nâng cao, nhất là khu vực thành thị,thị trường bán lẻ Việt Nam với hơn 83 triệu dân với mức độ tiêu dùng ngày cànglớn, mức độ tăng trưởng thị trường ngày càng cao đang trở thành một trong nhữngthị trường bán lẻ hấp dẫn nhất hiện nay Việc tổ chức các kênh phân phối tới ngườitiêu dùng cuối cùng sao cho hiện đại và phù hợp với nhu cầu mua sắm của ngườidân một cách hiệu quả nhất đã trở thành vấn đề cấp thiết Việc phân phối truyềnthống theo kiểu từ nhà sản xuất qua rất nhiều khâu trung gian đến các cửa hàngbán lẻ rồi mới đến tay

người tiêu dùng đã bộc lộ nhiều vấn đề bất cập như: giá cả cao, hàng hoá lưuthông chậm, bán hàng mang tính tự phát, tính chuyên nghiệp trong quá trình phục

vụ hạn chế, không đáp ứng nhu cầu mua sắm theo xu hướng hiện đại hoá củangười dân , chính vì vậy xu hướng tổ chức phân phối theo phong cách mới với hệthống bán hàng thuận tiện, hiện đại là nhu cầu cấp thiết cần được đáp ứng ngaycủa thị trường bán lẻ Việt nam nhất là khu vực đô thị Các doanh nghiệp nướcngoài là các doanh nghiệp nắm bắt đầu tiên xu hướng đó khi mà thị trường bán lẻ

ở các nước phát triển đã trải qua từ lâu, các doanh nghiệp này đã tổ chức các hìnhthức phân phối bán lẻ thực sự hiệu quả và hiện đại như các hệ thống siêu thị, cáccửa hàng tiện lợi như Big C, Metro với tư cách là nơi gặp gỡ của nhà sản xuất vàkhách hàng chứ không phải qua hàng loại các hệ thống trung gian, trên thực tế các

hệ thống này đã kinh doanh thực sự thành công và trở thành đối thủ của bất cứdoanh nghiệp nào tham gia thị trường đặc biệt với các doanh nghiệp trong nước.Thị trường bán lẻ Việt nam nhất là khu vực các đô thị hiện nay đang trong quátrình phát triển một cách nhanh mạnh theo các xu hướng đó, chính điều đó đã đặt

ra nhiều cơ hội và thách thức cạnh tranh cho các doanh nghiệp Việt nam nói chungsao có thể chiếm lĩnh, thâm nhập, tổ chức hệ phân phối một cách hiệu quả nhất,tạo sức cạnh tranh vơi các doanh nghiệp có yếu tố nước ngoài có nguồn tài chínhmạnh, có kinh nghiệp trong tổ chức quản lý và kinh doanh trong môi trường kinh

tế WTO

Ngày 1-1-2009 theo lộ trình cam kết WTO của Việt Nam, thị trườngbán lẻ của Việt Nam sẽ được mở cửa tự do cho các doanh nghiệp 100% vốnnước ngoài tham gia đầu tư, đây là thời điểm thuận các nhà kinh doanh bán

lẻ xuyên quốc gia có năng lực tài chính mạnh, bề dầy kinh nghiệm tổ chức

và có thương hiệu bán lẻ toàn cầu sẽ thâm nhập vào thị trường bán lẻ ViệtNam, tạo ra sự đe doạ với sức ép cạnh tranh rất lớn cho các nhà đầu tư bán lẻtrong nước

Nắm bắt được thực tế thị trường và xu hướng hiện đại, Công ty Siêu thị HàNội trực thuộc Tổng Công ty Thương Mại Hà Nội ra đời đã và đang tạo ra bước độtphá xâm nhập thị trường bán lẻ với hàng loạt các siêu thị hiện đại trực thuộc mang

thương hiệu Hapro Mart trước hết tại thị trường trọng điểm Hà Nội Tuy nhiên, để

kinh doanh trên thị trường bán lẻ theo hình thức hiện đại khi các đối thủ cạnh tranh

là các doanh nghiệp bán lẻ trong nước đặc biệt là những doanh nghiệp nước ngoài

có nguồn tài chính mạnh với những kinh nghiệm, năng lực quản lý kinh doanhchuyên nghiệp đã tạo nên thách thức mà Công ty Siêu Thị Hà Nội đã, đang và sẽgặp phải Để có thể cạnh tranh chiếm lĩnh thị trường, yêu cầu đặt ra hiện nay đốivới Công ty siêu thị Hà Nội sao cho có thể nâng cao năng lực cạnh tranh, tăng

cường khả năng kinh doanh của mạng lưới siêu thị, cửa hàng tiện ích Hapro Mart

trên thị trường bán lẻ Hà Nội một cách bền vững, phát triển lâu dài là vô cùng bứcthiết

Do vậy vấn đề “Nâng cao năng lực cạnh tranh của Công ty siêu thị

Hà Nội trên thị trường bán lẻ Hà Nội” được chọn làm đề tài cho luận văn

thạc sĩ này

Lịch sử nghiên cứu

2.1 Tình hình nghiên cứu ở nước ngoài

Về cơ bản chưa có tài liệu nghiên cứu nào đề cập trực tiếp vấn đềđược nêu trong đề tài trên

2.2 Tình hình nghiên cứu trong nước

Đã có nhiều bài báo như: Hà Nội Mới, báo Đầu Tư, báo Lao Động,Thời báo kinh tế, hay trên các báo điện tử như: www.vnexpress.net,www.dantri.com.vn , home.vnn.vn, www.bwportal.com.vn đã đề cập rấtnhiều về vấn đề thị trường bán lẻ trong nước, các hệ thống bán lẻ mới đangphát triển mạnh ở các đô thị Việt Nam, sự xuất hiện hàng loạt các siêu thị,trung tâm thương mại các bài này mới chỉ nêu được hiện tượng, xu hướngchứ chưa thể hiện được tính chất, nguyên nhân các vấn đề đặt ra Chưa có

một nghiên cứu mang tính hệ thống và giải pháp cần thiết phù hợp choDoanh nghiệp với tính chất thị trường cũng như dựa theo xuất phát điểmcủa doanh nghiệp Việt Nam Đồng thời chưa có một bài nghiên cứu nàonghiên cứu cụ thể về khả năng cạnh tranh Công ty Siêu thị Hà Nội với hệ

thống siêu thị Hapro Mart tại thị trường Hà Nội Nội dung của luận văn này là công trình đầu tiên nghiên cứu về nâng cao năng lực cạnh tranh của

công ty siêu thị Hà Nội trên thị trường bán lẻ Hà Nội từ khi hệ thống siêu

thị mang thương hiệu Hapro Mart ra đời.

3.Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu

3.1 Mục tiêu

Nghiên cứu đề tài này nhằm phân tích những điểm mạnh, điểm yếutrong quá trình tổ chức kinh doanh tìm ra những cơ hội rút ra nguyên nhân,bài học từ đó đưa ra những giải pháp nhằm nâng cao năng lực cạnh tranhtrên mọi mặt của công ty siêu thị Hà Nội

3.2 Nhiệm vụ nghiên cứu

Quá trình nghiên cứu đề tài này tập chung giải quyết một số nhiệm vụđặt ra như sau:

- Xây dựng hệ thống cơ sở lý luận về năng lực cạnh tranh của doanhnghiệp thương mại;

- Tìm hiểu, phân tích những nhân tố có ảnh hưởng đến tính cạnh tranhcủa công ty Siêu thị Hà Nội;

- Tìm hiểu, phân tích thực trạng kinh doanh, năng lực cạnh tranh của Công ty Siêu thị Hà Nội trên thị trường bán lẻ Hà Nội;

- Phát hiện những thách thức từ năng lực cạnh tranh của Công ty Siêu thị Hà Nội;

- Tìm ra nguyên nhân, đưa ra các giải pháp cụ thể nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh cho Công ty Siêu thị Hà Nội

4.Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

4.1.Đối tượng nghiên cứu

Lý luận và thực tiễn về năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp trên thị trường bán lẻ

4.2 Phạm vi nghiên cứu

Phạm vi nghiên cứu được giới hạn ở hệ thống siêu thị Hapro Mart

trực thuộc trên địa bàn Hà Nội

Về thời gian: Tìm hiểu nghiên cứu trong giai đoạn 2005-2007

5.Phương pháp nghiên cứu

- Sử dụng tài liệu thứ cấp: các kết quả điều tra thống kê, các tài liệu kinh doanh của siêu thị Hà Nội, các nghiên cứu có liên quan

- Sử dụng điều tra sơ cấp: phỏng vấn nắm bắt thông tin cần thiết cần điều tra, chứng minh

6.Dự kiến đóng góp mới của luận văn

-Tìm hiểu đánh giá thực trạng năng lực cạnh tranh của công ty Siêuthị Hà Nội trên địa bàn, tìm ra những ưu nhược điểm trong quá trình hoạtđộng kinh doanh có ảnh hưởng trực tiếp tới năng lực cạnh tranh

Hệ thống một cách toàn diện các nhân tố tác động đến cạnh tranh Đưa ra một số giải pháp hoàn thiện, bổ sung các nhân tố đó nhằmnâng cao năng lực cạnh tranh của Công ty

7.Bố cục của luận văn

Ngoài phần mở đầu và kết luận, luận văn được chia làm ba chương như sau:

Chương 1: Cơ sở lý luận về năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp

thương mại trên thị trường bán lẻ

Chương 2: Thực trạng năng lực cạnh tranh của công ty Siêu thị Hà Nội Chương 3: Giải pháp nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh của

công ty Siêu thị Hà Nội

CHƯƠNG 1

CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ NĂNG LỰC CẠNH TRANH CỦA DOANH NGHIỆP THƯƠNG MẠI TRÊN THỊ TRƯỜNG BÁN LẺ 1.1 Một số khái niệm cơ bản

1.1.1 Cạnh tranh

Thuật ngữ cạnh tranh (Competition) về cơ bản đã xuất hiện rất lâu trong cuộc

sống xã hội loài người khi xã hội xuất hiện sự tranh chấp, ganh đua trên các mặt đờisống kinh tế xã hội chính trị hay quân sự…nhằm tranh giành lợi thế sao cho tối đanhất về mình Thuật ngữ cạnh tranh được sử dụng rất rộng rãi cho tới ngày nay nhất

là trên phương diện kinh tế Cạnh tranh trong nền kinh tế là một khái niệm có nhiềucách hiểu và định nghĩa khác nhau Khái niệm này được sử dụng cho cả phạm visản phẩm, phạm vi doanh nghiệp, phạm vi ngành, phạm vi quốc gia hoặc phạm vikhu vực kinh tế gồm nhiều quốc gia thành viên… tuỳ theo tính chất vi hay vĩ môcủa phạm vi kinh tế đó

Khi nghiên cứu về chủ nghĩa tư bản K.Marx có định nghĩa cạnh tranh

là sự ganh đua, sự đấu tranh gay gắt giữa các nhà tư bản nhằm giành giậtnhững điều kiện thuận lợi trong sản xuất và tiêu thụ hàng hoá để thu đượclợi nhuận siêu ngạch

Theo từ điển kinh doanh Anh xuất bản năm 1992 thì cạnh tranh là sựganh đua, sự kình địch giữa các nhà kinh doanh nhằm tranh giành tàinguyên sản xuất cùng một loại hàng hoá về phía mình

Theo quan điểm của Marketing thì cạnh tranh là quá trình giành giậtnhững lợi thế từ phía đối thủ về phía doanh nghiệp nhằm đảm bảo cho hoạtđộng kinh doanh đạt hiệu quả tối ưu

Các khái niệm trên mặc dù có sự khác nhau nhưng đều tương đối thống nhất

về bản chất của cạnh tranh, từ đó ta có thể hiểu phạm trù cạnh tranh là

quan hệ kinh tế mà ở đó các chủ thể kinh tế ganh đua nhau tìm mọi biện pháp,

cả nghệ thuật lẫn thủ đoạn để đạt mục tiêu kinh tế của mình, thông thường làchiếm lĩnh thị trường, giành lấy khách hàng cũng như các điều kiện sản xuất,thị trường có lợi nhất Mục đích cuối cùng của các chủ thể kinh tế trong quátrình cạnh tranh là tối đa hoá lợi ích, đối với người sản xuất - kinh doanh làlợi nhuận, đối với người tiêu dùng là lợi ích tiêu dùng và sự tiện lợi

Cạnh tranh là một xu thế tất yếu trong nền kinh tế thị trường, nhất làtrong thời điểm kinh tế thế giới từng bước đi vào toàn cầu hoá rất mạnh mẽnhư hiện nay Cạnh tranh là cuộc chạy đua đường trường về kinh tế, khôngkhoan nhượng, không có đích cuối cùng, chủ thể nào dừng lại giữa chừng sẽ

bị tụt hậu và thất bại Chính vì vậy, cạnh tranh là linh hồn sống của thị trường,

là động lực phát triển kinh tế của xã hội Chính vì vậy để thắng được trongcạnh tranh, chiếm lĩnh được thị phần, các doanh nghiệp, các ngành sản xuấtsản phẩm phải tìm mọi biện pháp nhằm nâng cao được năng lực cạnh tranhcủa mình

1.1.2 Năng lực cạnh tranh

Các khái niệm

Trong môi trường cạnh tranh, một chủ thể kinh tế thể hiện vị thế củamình trên thị trường đối với các chủ thể khác chính là biểu hiện khả năngchiếm lĩnh và phân phối sản phẩm (hàng hoá và dịch vụ) trên thị trường Vịthế đó, dựa trên những ưu thế nhất định về các điều kiện sản xuất và tiêu thụ

hàng hoá hay nói chung là năng lực cạnh tranh (competitiveness) của chủ thể

đó đối với thị trường Năng lực cạnh tranh phản ánh vị thế cạnh tranh của cácchủ thể kinh tế, tuy vậy thuật ngữ năng lực cạnh tranh là một khái niệm rấtkhó đo lường,không theo một tiêu chuẩn, hệ thống nhất định

Theo từ điển thuật ngữ kinh tế học năng lực cạnh tranh là khả nănggiành được thị phần lớn trước các đối thủ cạnh tranh trên thị trường, kể cả khảnăng giành lại một phần hay toàn bộ thị phần

Tổ chức hợp tác và phát triển kinh tế( OECD) định nghĩa năng lựccạnh tranh là khả năng của các công ty, các ngành, các vùng, các quốc giahoặc khu vực siêu quốc gia trong việc tạo ra việc làm và thu nhập cao hơntrong điều kiện cạnh tranh quốc tế trên cơ sở bền vững.

Từ những khái niệm trên, năng lực cạnh tranh của một doanh nghiệp

có thể được hiểu là khả năng tạo ra và sử dụng có hiệu quả các điều kiệnsản xuất vượt trội so với các doanh nghiệp đối thủ để giành ưu thế và thắnglợi trên một số phương diện nào đó trong quá trình cạnh như quy mô sảnxuất hay các điều kiện thuộc về sản xuất, chiến sách và chiến lược kinhdoanh, chiến lược phân phối, chất lượng nguồn nhân lực, khả năng tàichính, chiến lược marketing, thương hiệu công ty, nhãn hiệu sản phẩm hoặcvăn hoá công ty… mỗi điều kiện đó đều tạo ra khả năng cạnh tranh củacông ty trên thị trường mục tiêu mà công ty hướng tới

Cấp độ năng lực cạnh tranh

Theo tính chất và quy mô của các chủ thể kinh tế, năng lực cạnh tranh

có thể phân loại thành 5 cấp độ sau đây: năng lực cạnh tranh cấp khu vực(liên quốc gia), năng lực cạnh tranh cấp quốc gia, năng lực cạnh tranh cấpngành, năng lực cạnh tranh cấp doanh nghiệp và năng lực cạnh tranh củasản phẩm hàng hoá Mỗi hình thức cấp độ trên việc đánh giá, xây dựng hệthống và nâng cao năng lực cạnh tranh lại có những tiêu chí, chiến lượckhác nhau Do vậy việc xác định cấp độ năng lực cạnh tranh của công tycũng rất quan trọng từ đó nhằm đưa ra những tiêu chí, chiến lược cụ thểnhằm nâng cao khả năng cạnh một cách chính xác và phù hợp từng cấp độ.Công ty siêu thị Hà Nội là doanh nghiệp chuyên kinh doanh lĩnh vực bán lẻ(Bằng các hình thức tổ chức các chuỗi siêu thị, cửa hàng tiện ích, nhượng quyềnthương hiệu…) nên việc xác định về cơ bản là cấp độ năng lực cạnh tranh cấpdoanh nghiệp, chính vì vậy hệ thống các tiêu chí để đánh giá và nâng cao năng lựccanh tranh của công ty bao gồm: Chiến lược, chính

sách kinh doanh; Chất lượng nguồn nhân lực; Khả năng tổ chức nhân sự vàvận hành kinh doanh; Sản phẩm, giá cả và cách thức tổ chức kênh phânphối; Mục tiêu thị phần; Chính sách Marketing; Khả năng ứng dụng khoahọc công nghệ hiện đại; Khả năng tài chính; Xây dựng thương hiệu; Mặtbằng và quy mô kinh doanh; Văn hóa doanh nghiệp.

Vai trò của nâng cao năng lực cạnh tranh

Việc nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp có vai trò vôcùng quan trọng trong quá trình hội nhập và phát triển kinh tế, điều đó đượcthể hiện ở các nội dung cơ bản sau:

Toàn cầu hoá và hội nhập kinh tế quốc tế mở ra cho các nước khả năng tiếpcận các nguồn đầu tư, các nguồn lực từ bên ngoài để phát triển nền kinh tế Trướctình hình đó doanh nghiệp nào có sức kháng tốt thì sẽ tồn tại, doanh nghiệp nào yếukém thì sẽ bị tiêu diệt, do đó việc nâng cao năng lực cạnh tranh là điều kiện tất yếu

để các doanh nghiệp Việt Nam tồn tại và phát triển

Trong bối cảnh toàn cầu hoá, các doanh nghiệp trong nước đang phảiđối mặt với các đối thủ mạnh đến từ các tập đoàn bán lẻ xuyên quốc gía.Các đối thủ này mạnh hơn hẳn các doanh nghiệp bán lẻ trong nước trênnhiều phương diện, từ tiềm lực tài chính, trình độ công nghệ - kỹ thuật, kinhnghiệm cạnh tranh trên thương trường đồng thời cuộc cạnh tranh diễn ratrong bối cảnh thị trường quốc tế không ổn định, khó dự đoán, môi trườngcạnh tranh ngày càng khốc liệt, chính vì vậy doanh nghiệp bán lẻ trongnước muốn đứng vững và phát triển thì phải nâng cao năng lực cạnh tranh.Trong điều kiện năng lực cạnh tranh của các doanh nghiệp Việt Nam vẫn cònyếu kém, nhiều doanh nghiệp còn lệ thuộc vào sự bao cấp của nhà nước, để có thểtồn tại và phát triển doanh nghiệp phải đổi mới, thay đổi chiến lược chính sách kinhdoanh theo xu hướng và yêu cầu của kinh tế thị trường

Hiện nay, việc dựa vào lợi thế cạnh tranh truyền thống như tài nguyênthiên nhiên và chi phí nhân công rẻ đang dần dần giảm sút Tri thức, công

nghệ - kỹ thuật cao đang trở thành yếu tố quyết định đến sự thành công

trong cạnh tranh Sự thay đổi này có ảnh hưởng không nhỏ tới sự phát triển

của các doanh nghiệp trong hiện tại, mà phải chuẩn bị các điều kiện để

chuyển sang nền kinh tế tri thức, chuẩn bị cạnh tranh trong tương lai khi

doanh nghiệp còn đang ở trình độ yếu kém về năng lực cạnh tranh

1.1.3 Thị trường bán lẻ

Khái niệm

Trong nền kinh tế hàng hoá để hàng hoá của doanh nghiệp phân phối

đến người tiêu dùng cuối cùng thì hàng hoá đó phải thông qua hai phương

thức trong quá trình lưu thông đó là bán buôn và bán lẻ Để mua hàng hoá

người tiêu dùng cuối cùng sẽ phải thông qua thị trường bán lẻ để thoả mãn

nhu cầu về loại hàng hoá đó, vậy thị trường bán lẻ là gì?

Có thể hiểu thị trường bán lẻ là nơi diễn ra các hoạt động mua bán các sản

phẩm hoàn chỉnh và dịch vụ tiêu thụ cuối cùng để thoả mãn nhu cầu cho người tiêu

dùng cuối cùng để thoả mãn nhu cầu cá nhân, hộ gia đình Hay nói một cách khác

đó là hoạt động bán hàng trực tiếp cho người tiêu dùng cuối cùng để họ sử dụng

vào mục đích cá nhân không phải là nhằm kinh doanh

Các loại hình bán lẻ

Trên thị trường bán lẻ có rất nhiều tiêu thức để phân loại các loại hình

bán lẻ, trong đó tiêu thức thường được sử dụng nhất là tiêu thức phân loại

theo cách thức tổ chức bán hàng và hàng hoá kinh doanh Theo tiêu thức

phân loại trên bán lẻ có thể chia làm 3 loại hình:

Bán lẻ tại cửa hàng: là cách thức tổ chức bán lẻ tại một địa điểm địa lý

cố định như siêu thị, cửa hàng tạp hoá, chợ hay cửa hàng bách hoá, các

Shop chuyên doanh…

Bán lẻ không qua cửa hàng: đây là loại hình bán hàng không cần thiết

phải có cửa hàng mà có thể bán tận nhà, qua điện thoại, qua Internet, bán

rong…

Comment [U3]: lưu ý

format

Bán lẻ dịch vụ: bán các lại hàng hoá vô hình như các dịch vụ, phục vụ,thuê phòng, du lịch, khách sạn…

Trong các loại hình bán lẻ nêu trên, phổ biến nhất vẫn là loại hình bán

lẻ qua cửa hàng Đây là loại hình chiếm quy mô lớn nhất, có lịch sử pháttriển lâu đời và không ngừng phát triển mang phong cách thời đại, hiện đại.Hiện nay ở nước ta tồn tại các loại hình cửa hàng bán lẻ sau:

Cửa hàng bán lẻ cá thể: đây là loại cửa hàng bán lẻ được hình thànhbởi cá nhân hoặc hộ gia đình tự huy động vốn để kinh doanh Loại hình này

có quy mô nhỏ, số vốn ít, hàng hoá đa phần là loại hàng hoá thông dụng,thiết yếu phục vụ nhu cầu hàng ngày Ở nước ta loại hình này vẫn chiếm sốlượng lớn tuy nhiên loại hình này có xu hướng giảm dần

Cửa hàng bách hoá: đây là loại cửa hàng bán lẻ kinh doanh tổng hợpvới quy mô lớn, thường nằm ở các khu tập chung dân cư đông, doanh mụchàng hoá đa dạng, phong phú Mỗi nhóm hàng được tổ chức bán theo quầy,gian hàng và áp dụng phương án bán hàng truyền thống Loại hình này ởnước ta phát triển rất mạnh trong thời kỳ bao cấp và quá độ những năm 90nhưng hiện tại loại hình này giảm hẳn và thay vào đó là các siêu thị

Cửa hàng đại lý: đây là loại hình cửa hàng bán lẻ được các nhà sảnxuất hay đại diện phân phối lựa chọn giao cho việc tiêu thụ hàng hoá trên cơ

sở hợp đồng đại lý Các đại lý hoạt động độc lập và hưởng thù lao theo mứchoa hồng nhất định dựa trên doanh số bán Loại hình này ở nước ta vẫn pháttriển mạnh nhất là các khu vực tỉnh lỵ , vùng thị trấn, nông thôn…

Chợ: là khu vực tập trung thường xuyên hàng ngày hoặc định kỳ có rấtnhiều người bán, rất nhiều người mua, là nơi tập chung các gian hàng, cửahàng riêng biệt, bán nhiều loại sản phẩm hàng hoá rất phong phú và đadạng Chợ không thuộc sở hữu của riêng ai mà do một cơ quan chủ quản địaphương quản lý Mỗi người bán lẻ ở chợ chỉ được mượn hoặc thuê địa điểm

để bán hàng hoá mình kinh doanh và tự hạch toán Giá cả ở chợ vô

cùng linh hoạt theo giá mà người bán người mua thoả thuận Đây là loạihình bán lẻ truyền thống đã có từ lâu đời và phổ biến trên khắp thế giới Ởnước ta loại hình này vẫn tồn tại và phát triển nhất là những vùng nôngthôn Tại các khu đô thị chợ được phát triển mang tính hiện đại hơn và cóthể gọi là các trung tâm thương mại nhưng tính chất bán hàng vẫn không có

gì khác với chợ truyền thống

Siêu thị, cửa hàng tiện ích: là loại hình kinh doanh mới và hiện đại, được hiểu

là cửa hàng kinh doanh bán lẻ kinh doanh theo phương thức khách hàng tự lựachọn, được trang bị cơ sở vật chất hiện đại cơ cấu chủng loại hàng hoá đa dạng vàphong phú, đảm bảo chất lượng đáp ứng các tiêu chuẩn về diện tích kinh doanh,được trang bị khoa học kỹ thuật và trình độ quản lý cao

Do tính hiện đại đáp ứng được nhu cầu mua sắm ngày càng cao của thịtrường bán lẻ có sức hấp dẫn đứng thứ 4 thế giới (chỉ sau Ấn Độ, Nga vàTrung Quốc-2007), trong các loại hình bán lẻ trên hiện nay loại hình siêuthị, cửa hàng tiện ích đang là xu hướng phát triển nhảy vọt của thị trườngbán lẻ Việt Nam nhất là khu vực đô thị Nắm được xu hướng phát triển đócủa thị trường bán lẻ Công ty Siêu thị Hà Nội ra đời nhằm mục đích pháttriển loại hình bán lẻ hiện đại đó là các chuỗi siêu thị, cửa hàng tiện ích quy

mô, hiện đại thay thế các hình thức cửa hàng bách hoá không còn phù hợpvới xu thế tiêu dùng hiện nay nhất là khu vực Hà Nội nhằm cạnh tranh vàchiếm lĩnh thị phần bán lẻ đầy sức hấp dẫn này

Do lộ trình WTO của Việt Nam cam kết, từ ngày 1-1-2009 thị trườngbán lẻ đầy hấp dẫn của Việt Nam trở thành sân chơi chung cho cả các nhàphân phối bán lẻ nước ngoài có trình độ, cách thức tổ chức quy mô, kinhnghiệm, năng lực quản lý cũng như khả năng tài chính mạnh, vì vậy tínhchất cạnh tranh trên thị trường bán lẻ sẽ là vô cùng khốc liệt là thách thứccho các nhà phân phối nội địa trong đó có Công ty Siêu thị Hà Nội

Nắm bắt được tình trạng đó, trên thị trường bán lẻ Công ty Siêu thị HàNội tiến hành thành lập chủ yếu loại hình các chuỗi siêu thị và của hàng tiệních mang nhãn hiệu Hapro Mart, đây là loại hình bán lẻ tất yếu mới có thểcạnh tranh được.

1.1.4 Siêu thị, chuỗi siêu thị và cửa hàng tiện ích

Siêu thị

Theo quy chế siêu thị của Bộ trưởng bộ Thương mại số 1371/2004/QĐ-BTM ra ngày 24/9/2004, thì siêu thị là loại hình cửa hàng hiện đại, kinhdoanh tổng hợp hoặc chuyên doanh, có cơ cấu chủng loại hàng hoá phongphú đa dạng, bảo đảm chất lượng, đáp ứng các tiêu chuẩn về diện tích kinhdoanh, trang bị kỹ thuật và trình độ quản lý hiện đại, có phương thức phục

vụ văn minh, thuận tiện nhằm thoả mãn nhu cầu mua sắm của khách hàng

Bộ thương mại Việt Nam phân chia siêu thị làm 3 loại:

Siêu thị loại 1:

Áp dụng đối với các siêu thị kinh doanh tổng hợp: Có diện tích kinhdoanh từ 3000m2 trở lên, danh mục các loại hàng hoá kinh doanh từ trên20.000 tên hàng, được xây dựng quy mô hiện đại có tính thẩm mỹ cao, cóthiết kế và trang bị kỹ thuật phục vụ bán hàng tiên tiến hiện đại, đảm bảo cáyêu cầu an toàn phòng cháy chữa cháy và vệ sinh môi trường Bố trí nơitrông giữ xe và khu vệ sinh, gửi đồ cho khách hàng riêng Có hệ thống khobãi và các thiết bị bảo quản, sơ chế đóng gói, bán hàng, hình thức thanhtoán hiện đại tiện ích

Áp dụng đối với các siêu thị kinh doanh chuyên doanh: có diện tíchkinh từ 1.000m2 trở lên, danh mục hàng hoá kinh doanh trên 2.000 tên hàng

và các tiêu chuẩn khác như đối với kinh doanh siêu thị tổng hợp

Siêu thị loại 2:

Áp dụng đối với các siêu thị kinh doanh tổng hợp: có diện tích từ2.000 m2 lên , có từ 10.000 danh mục hàng hoá trở lên

Áp dụng đối với các siêu thị kinh doanh chuyên doanh: có diện tích từ500m2 trở lên, danh mục hàng hoá trên 1.000 loại trở lên.

Các tiêu chuẩn còn lại giống như tiêu chuẩn loại 1, chỉ khác nhau về quy mô

nhu cầu củakhách hàng

Đặc trưng của siêu thị đó là hệ thống dịch vụ trong phục vụ bán hàngtương đối hoàn thiện, thống nhất và hiện đại nhằm đáp ứng khách hàng sốlượng lớn cũng nhu nhu cầu đa dạng của khách hàng Về bán hàng siêu thịhoạt động theo phương thức khách hàng tự do lựa chọn, tiếp xúc trực tiếpvới sản phẩm mà mình có nhu cầu mua sắm Các hàng hoá trong siêu thị códanh mục hàng hoá đa dạng, giá cả được niêm yết công khai, rõ ràng, cơ sởvật chất kỹ thuật hiện đại ngay cả khâu thanh toán

Chuỗi siêu thị

Chuỗi siêu thị là một tập hợp các siêu thị của cùng một nhà phân phốihoặc có sự liên kết được đặt ở những địa bàn khác nhau nhưng cùng ápdụng hình thức, thương hiệu và phương thức kinh doanh giống nhau: nhưcác bố trí, giá cả, bề mặt…

Siêu thị là loại hình kinh doanh bán lẻ phổ biến và phát triển rất mạnh ở nướcphát triển và đang phát triển mạnh mẽ tại Việt Nam trong những năm gần đây Cùngvới sự phát triển kinh tế- văn hoá- xã hội nhu cầu tiêu dùng ngày càng nâng cao cả

về số lượng lẫn chất lượng, đòi hỏi chất lượng bán lẻ cũng phải đáp ứng nhu cầuchính đáng đó Nhu cầu khách hàng ngày càng tăng, quy mô thị hiếu ngày càng lớn,sức cạnh tranh giữa các doanh nghiệp bán lẻ, với các công ty kinh doanh bán lẻchuyên nghiệp trên thế giới đòi hỏi một doanh nghiệp kinh doanh bán lẻ không chỉđầu tư bán hàng hoá ở 1 siêu thị hay các cửa hàng bán lẻ mà đòi hỏi phải xây dựngmột hệ thống chuỗi các siêu thị nhằm khai thác tối đa nhu cầu tiêu dùng ở các địabàn khác nhau, chiếm được thị phần chi phối, phát triển thương hiệu bán lẻ, tránhcác rủi ro trong kinh doanh đồng thời nâng cao sức cạnh tranh với các doanh nghiệpbán lẻ khác Nói cách khác sự phát triển siêu thị, chuỗi siêu thị và cửa hàng tiện ích

là một tất yếu khách quan để có thể đảm bảo được sức cạnh tranh của doanh nghiệp

đó trên thị trường bán lẻ có sự canh tranh khốc liệt

Cửa hàng tiện ích

Cửa hàng tiện ích có thể coi là một siêu thị thu nhỏ có hình thức bán hànggiống như siêu thị nhưng có quy mô và danh mục hàng hoá nhỏ hơn Đa phần cácloại hàng hoá này phục vụ nhu cầu thiết yếu của người tiêu dùng Cửa hàng tiện ích

và hệ thống chuỗi cửa hàng tiện ích cũng được coi là sự nâng cấp của các của hàngkinh doanh hộ gia đình có quy mô và phương thức bán hàng hiện đại Nếu như siêuthị thay thế các chợ, cửa hàng bách hoá thì cửa hàng tiện ích là một sự thay thế theo

xu hướng tất yếu cho kinh doanh cá thể độc lập

1.2 Các chỉ số đánh giá năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp bán lẻ

1.2.2 Thương hiệu

Thuật ngữ thương hiệu được dùng khá nhiều trong hoạt độngmarketing và đã trở thành một thuật ngữ ưa dùng với những hàm ý và nộidung không hẳn đã hoàn toàn giống nhau trong các trường hợp Theo quanniệm trong marketing thì thương hiệu là hình tượng về một hàng hoá hoặcdịch vụ, hoặc về một doanh nghiệp, đó là các dấu hiệu để phân biệt hànghoá của doanh nghiệp này với hàng hoá của doanh nghiệp khác trên thịtrường Các dấu hiệu có thể là chữ viết, hình vẽ, sự thể hiện của màu sắc,

âm thanh hoặc sự cá biệt trong cách đóng gói và của bao bì

Nói như vậy thì nội hàm của thương hiệu là tương đối rộng, đó có thể

là nhãn hiệu hàng hoá, cũng có thể bao hàm các yếu tố khác nhau của sởhữu trí tuệ Thuật ngữ thương hiệu được dùng không chỉ đơn thuần là chỉcác dấu hiệu phân biệt hàng hoá, dịch vụ mà cao hơn nhiều đó là hình ảnh

về hàng hoá hoặc hình tượng về doanh nghiệp trong tâm trí của khách hàng,

nó gắn liền với chất lượng hàng hoá và phong cách kinh doanh, phục vụ củadoanh nghiệp

Tại sao doanh nghiệp phải xây dựng thương hiệu?

Trước hết, xây dựng thương hiệu là nói đến việc tạo dựng một biểu tượng,một hình tượng về doanh nghiệp, về sản phẩm của doanh nghiệp trong tâm trí ngườitiêu dùng qua sự nhận biết về nhãn hiệu hàng hoá, tên gọi của doanh nghiệp, tênxuất xứ của sản phẩm và chỉ dẫn địa lý cũng như bao bì hàng hoá Thông qua hìnhtượng đó mà người tiêu dùng tin tưởng hơn, yên tâm hơn và có mong muốn đượclựa chọn và tiêu dùng sản phẩm hàng hoá và dịch vụ của doanh nghiệp cũng nhưchấp nhận đầu tư vào doanh nghiệp

Xây dựng thương hiệu chính là tạo dựng uy tín của doanh nghiệp đốivới người tiêu dùng, tạo ra một sự tin tưởng của người tiêu dùng đối vớihàng hoá của doanh nghiệp và ngay cả bản thân doanh nghiệp Người tiêudùng sẽ lựa chọn hàng hoá của doanh nghiệp mà mình tin tưởng Uy tín caocủa thương hiệu sẽ tạo ra sự trung thành của khách hàng với hàng hoá củadoanh nghiệp và là điều kiện rất quan trọng để hàng hoá dễ dàng thâm nhậpvào một thị trường mới Điều đó giúp cho doanh nghiệp rất nhiều trong việc

mở rộng thị trường cho hàng hoá của mình

Một thương hiệu thành công, được người tiêu dùng biết đến và mến mộ sẽmang lại những lợi ích to lớn cho doanh nghiệp Trước hết do được người tiêu dùngtin tưởng, nên hàng hoá của doanh nghiệp sẽ dễ bán hơn, ít bị xét nét hơn, trongnhiều trường hợp, hàng hoá có thể sẽ bán được giá cao hơn do chính uy tín củadoanh nghiệp và của thương hiệu hàng hoá Giá trị của một

thương hiệu là triển vọng lợi nhuận mà thương hiệu đó mang lại cho doanhnghiệp trong hiện tại và tương lai.

Bên cạnh đó, khi đã có được thương hiệu nổi tiếng, các nhà đầu tư cũng không

e ngại khi đầu tư vào doanh nghiệp, bạn hàng của doanh nghiệp cũng sẽ sẵn sànghợp tác kinh doanh, cung cấp nguyên liệu và hàng hoá cho doanh nghiệp

Như vậy sẽ tạo ra một môi trường thuận lợi cho doanh nghiệp trongkinh doanh, góp phần giảm giá thành sản phẩm và nâng cao sức canh tranhcủa hàng hoá

Thương hiệu luôn là tài sản vô hình và có giá trị rất lớn của doanhnghiệp Thực tế đã chứng minh, giá của thương hiệu khi chuyển nhượng đãcao hơn rất nhiều so với tổng tài sản hữu hình mà doanh nghiệp đang sởhữu, ví dụ như năm 1980 Công ty Schweppes đã mua lại hãng Crush từ P &

G với giá là 220 triệu USD trong đó chỉ có 20 triệu USD là giá trị cửa tàisản hữu hình, 200 triệu còn lại giành cho thương hiệu

Trong bảng tổng kết đánh giá các thương hiệu dưới góc độ tài sảncủa các công ty do tạp chí Financial World công bố năm 1996, 20thương hiệu hàng đầu có giá trị như sau:

Thương hiệu Giá trị (triệu USD)

Chính những giá trị thương hiệu đem lại đã thôi thúc các doanh nghiệpViệt Nam, ngay cả đó là các doanh nghiệp vừa và nhỏ trong xây dựng vàphát triển thương hiệu.

Thói quen mua hàng của người tiêu dùng hiện nay có sự thay đổi rấtlớn, nếu như truyền thống thì giá cả và chất lượng quyết định tới quyết địnhmua hàng thì hiện nay thương hiệu lại là vấn đề có vai trò quan trọng đôikhi là vai trò quyết định đối với hành vi mua hàng của người tiêu dùng.Thương hiệu tạo nên hình ảnh và niềm tin của khách hàng Trên thịtrường bán lẻ, thương hiệu đóng vai trò đặc biệt quan trọng đối với khảnăng chiếm lĩnh thị trường của doanh nghiệp, nó tạo nên thói quen muahàng của người tiêu dùng khi có nhu cầu: mua hàng gì? ở đâu? tại sao? Đóchính là vai trò của thương hiệu khi hấp dẫn khách hàng đến với mình.Thương hiệu luôn được coi trọng trong nền kinh tế hiện đại, giá trịcủa thương hiệu là rất lớn không thể lượng hoá được, nhưng những ảnhhưởng của thương hiệu đem lại thì nhiều khi có giá trị hơn tổng tài sản củadoanh nghiệp đó

Trên thị trường bán lẻ hiện nay, nếu thương hiệu sản phẩm có xu hướngquyết định hành vi mua của khách hàng thì thương hiệu nhà cung cấp bán lẻcũng đang chiếm vai trò ưu thế trong quyết định nơi sẽ mua hàng của ngườitiêu dùng Thương hiệu bán lẻ thể hiện lòng tin cậy và sự hài lòng của kháchhàng khi có nhu cầu mua sắm, mỗi khi có quyết định mua sắm, trong đầukhách hàng sẽ xuất hiện hình ảnh nhà cung cấp mà mình sẽ đến để mua vớihàng loạt sự hài lòng của khách hàng khi đến địa điểm ấy

Thương hiệu bán lẻ ngày càng trở nên quan trọng khi mua sắm đang trởthành thói quen thương nhật của người tiêu dùng, thương hiệu của nhà bán lẻ là sựđánh giá mạng tính chất phản hồi của khách hàng đối với các dịch vụ mà nhà bán lẻcung cấp, nó quyết định tính thường xuyên của khách hàng khi tới mua hàng Nóicách khác thương hiệu là sự khẳng định hình ảnh của doanh

nghiệp bán lẻ trên thị trường, với người tiêu dùng, nhà cung cấp và cả vớicác đối thủ cạnh tranh Thương hiệu chính là kết quả của toàn bộ hoạt độngcác nhân tố hỗ trợ trong quá trình kinh doanh và thương hiệu bán lẻ phảnánh hiệu quả của các hoạt động đó.

1.2.3 Quy mô tổ chức phân phối

Quy mô tổ chức phân phối thể hiện mật độ và sự bao phủ thị trườngmục tiêu về mặt địa lý, là tần suất xuất hiện của các địa điểm bán lẻ cùngmột thương hiệu trên vùng thị trường Quy mô tổ chức phân phối thể hiện

sự lớn mạnh về khả năng tổ chức, sức mạnh về tài chính, khả năng nhân lực

và tạo hình ảnh cho doanh nghiệp ở các địa điểm khác nhau Quy mô tổchức phân phối thể hiện khả năng phục vụ người tiêu dùng trên diện rộng,tạo ra sự tiện ích về không gian cho khách hàng, tạo thuận lợi cho kháchhàng khi có quyết định mua sắm Quy mô tổ chức phân phối tạo ra hình ảnhcủa doanh nghiệp đối với khách hàng tạo ra sự hình ảnh quen thuộc khikhách hàng vào bất kỳ của hàng, siêu thị nào của công ty Chính vì vậy quy

mô phân phối của doanh nghiệp bán lẻ trở nên tiêu chí để đánh giá năng lựccạnh tranh của doanh nghiệp đó trên thị trường đối với các đối thủ khác

1.2.4 Chất lƣợng dịch vụ trong và sau bán hàng

Đối với các nhà cung cấp bán lẻ, chất lượng và dịch vụ trong và sau bán hàngđược quan tâm hàng đầu Người tiêu dùng hiện nay đòi hỏi chế độ dịch vụ trong vàsau bán hàng phải thực sự tốt, đáp ứng các thắc mắc của khách hàng khi mua sảnphẩm Chất lượng dịch vụ trong và sau bán hàng thể hiện ở các điểm như phongcách phục vụ, thái độ nhân viên bán hàng, quy trình mua bán hàng có thuận lợi chongười tiêu dùng hay không, các phương pháp giải quyết thắc mắc của khách hàng,

sự tiện ích trong thanh khoản, hệ thống bán hàng có hiện đại hay không… Các dịch

vụ sau bán hàng thể hiện bởi các điểm như: quy chế bảo hành, các chương trìnhchăm sóc khách hàng sau khi mua… là một trong những yếu tố tăng thêm uy tín,hình ảnh của công ty đối với

khách hàng Ngoài ra chất lượng dịch vụ trong và sau bán hàng còn thể hiệnhình ảnh văn hoá ứng xử của nhà bán lẻ, nó sẽ tạo ra hình ảnh có ấn tượngtốt hay xấu, là thước đo để khách hàng so sánh đối với các nhà cung cấpkhác Chính vì vậy các chính sách dịch vụ trong và sau bán hàng trở thànhtiêu chí quan trọng đánh giá năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp bán lẻtrên thị trường đồng thời các chính sách dịch vụ đó tạo ra sự khác biệt củadoanh nghiệp đối với các đối thủ cạnh tranh khác.

1.2.5 Tiêu chí về nhân lực

Nhân lực vừa là nhân tố vừa là tiêu chí đánh giá khả năng cạnh tranh củadoanh nghiệp trên thị trường, nhân lực thể hiện phong cách làm việc, năng suất laođộng cũng như trình độ quản lý Một doanh nghiệp bán lẻ cần phải có đội ngũ nhânlực đủ mạnh, có trình độ ngoài ra phải có kỹ năng, nghiệp vụ bán hàng, kỹ nănggiao tiếp, ứng xử, giới thiệu sản phẩm, đáp ứng các yêu cầu của khách hàng, có thể

xử lý các tình huống có thể xảy ra trong quá trình hoạt động kinh doanh Các vị trílãnh đạo quản lý phải có năng lực quản trị chiến lược phù hợp với sự vận động củathị trường bán lẻ Các phương hướng kinh doanh được đưa ra và triển khai thôngqua hệ thống nhân sự sẽ có kết quả khác nhau nếu trình độ nhân sự khác nhau, do

đó trình độ nhân sự và các hoạt động nhân sự có ảnh hưởng trực tiếp đến kết quảkinh doanh của doanh nghiệp, do đó nhân lực và sự hiệu quả hoạt động bộ máynhân sự trở thành tiêu trí không thể thiếu để đánh giá năng lực cạnh tranh của doanhnghiệp

1.2.6 Khả năng huy động vốn và tăng quy mô đầu tƣ

Khả năng huy động vốn trong nội bộ doanh nghiệp hay trên thị trường tàichính để nâng cao quy mô đầu tư thể hiện trình độ cũng như khả năng tìm kiếm cácnguồn lực về tài chính của doanh nghiệp Các doanh nghiệp bán lẻ là doanh nghiệprất cần huy động mọi nguồn lực để đảm bảo dịch vụ cung ứng của mình đạt hiệuquả cao nhất về tài chính như: huy động qua cán bộ

công nhân viên, huy động qua thị trường tài chính hay huy động bằng cáchchiếm dụng vốn của các nhà cung cấp… Khả năng huy động vốn của doanhnghiệp sẽ đảm bảo nguồn vốn hoạt động cho doanh nghiệp, nó đảm bảo anninh tài chính cho doanh nghiệp trong quá trình kinh doanh Chính tầmquan trọng như vậy việc sử dụng và huy động nguồn lực tài chính là mộttrong những tiêu chí để đánh giá năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp bán

lẻ trong thị trường cạnh tranh khốc liệt hiện nay

1.2.7 Khả năng tạo hệ thống nguồn cung ứng hàng hoá

Doanh nghiệp bán lẻ là nhà trung gian phân phối giữa nhà sản xuất,nhà phân phối tới khách hàng chính vì vậy hệ thống cung ứng hàng hoá chodoanh nghiệp bán lẻ là nhân tố vô cùng quan trọng, nó quyết định đến giá

cả, chất lượng, các chính sách bảo hành, sự đảm bảo nguồn cung hàng,thương hiệu sản phẩm công ty sẽ bán ra thị trường Khả năng tạo ra hệthống nguồn cung tốt, sẽ đảm bảo sự lưu thông hàng hoá ổn định, giá thành

hạ, có nhiều sự chọn lựa, tạo ra tính cạnh tranh đầu vào của doanh nghiệp.Ngoài ra các mối quan hệ với các nguồn cung cấp, doanh nghiệp sẽ được hỗtrợ nhiều về các chiến lược quảng bá, xúc tiến bán hàng, tài trợ giá các sảnphẩm mà nhà sản xuất đó phân phối cung cấp, tạo điều kiện nâng caothương hiệu sản phẩm cũng như thu hút khách hàng đến với doanh nghiệpbán lẻ tăng doanh thu cũng như thị phần Chính vì vậy hệ thống nguồn cung

và sự lựa chọn nguồn cung một cách phù hợp là điều kiện thuận lợi chodoanh nghiệp bán lẻ đảm bảo hàng hoá đầu vào với lợi thế nhất từ đó cónhững hỗ trợ không nhỏ trong việc nâng cao khả năng bán hàng, chiếm lĩnh

và thu hút thị phần mục tiêu Mức độ hợp tác của doanh nghiệp bán lẻ vànhà cung ứng đầu vào hàng hoá tạo ra sức mạnh cạnh tranh của sản phẩm.Chính vì vậy, hệ thống các nhà cung ấp sản phẩm đầu vào là thước đo đánhgiá về khả năng năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp bán lẻ

1.3 Các nhân tố môi trường bên ngoài tác động tới năng lực cạnh

tranh của doanh nghiệp bán lẻ

1.3.1 Môi trường kinh tế

Việt Nam được đánh giá là một trong những nền kinh tế năng động

nhất thế giới vì đã có những thay đổi rất lớn trong chính sách kinh tế Từ

năm 1996 đến nay trải qua hai kế hoạch 5 năm ( 1996-2000) và

(2001-2005), nền kinh tế Việt Nam đã đạt được nhiều thành tự to lớn và nổi bật:

tăng trưởng kinh tế nhanh (có năm đứng thứ 2 thế giới về tăng trưởng kinh

tế chỉ sau Trung Quốc); mức thu nhập của người dân, mức sống ngày càng

được nâng cao và ổn định; môi trường xã hội ngày càng phát triển văn minh

hiện đại đặc biệt là những thành phố lớn Những năm qua Việt Nam

trở thành thị trường bán lẻ hấp dẫn đứng thứ 4 trên thế giới (2007) với mức

tiêu dùng lên tới hơn 726.113 tỷ đồng ( tương đương 44,8 tỷ USD) tăng khoảng

25% so với năm 2006 ( theo báo www.vnexpress.net ra ngày 28/12/2007), đã

chứng tỏ thu nhập và mức tiêu dùng của người dân Việt Nam đang ở trong trạng

thái bùng nổ

Tổng mức bán lẻ hàng hoá và dịch vụ năm 2006, theo số liệu Tổng cục

Thống kê năm 2007, ước đạt 580.710,1 tỷ đồng, tăng 20,9% so với năm

2005 Cơ cấu các ngành thì thương nghiệp chiếm 77,7% tổng số với mức

tăng là 20,7%, khách sạn, nhà hàng tăng 21,7%, du lịch tăng 21,17% so với

năm 2005

Thu nhập đầu người bình quân của Việt Nam liên tục tăng, như năm

2007 thu nhập bình quân trung bình 640USD/1 người/năm, con số này ở

khu vực đô thị là 1000-1900 USD/1người/năm Đồng thời sự phát triển

kinh tế mãnh liệt đó, tốc độ đô thị hoá và lối sống công nghiệp hoá, văn

minh hiện đại đã tác động trực tiếp đến phong cách mua sắm và thay đổi

thói quen tiêu dùng

Comment [U4]: nguồn số liệu?

Comment [U5]: năm nào? nguồn số

liệu

Nền kinh tế Việt Nam có thể phát triển nhanh và mạnh như vậy là do

có chính sách đổi mới kinh tế từ tập trung bao cấp sang nền kinh tế thịtrường Tháng 11-2006 Việt Nam đánh dấu bước hội nhập nền kinh tế thếgiới bằng việc được kết nạp là thành viên chính thức WTO Theo lộ trìnhcam kết, thị trường của Việt Nam sẽ mở cửa tự do, môi trường kinh tế củaViệt Nam sẽ được điều tiết theo quy luật kinh tế thị trường Các thành phầnkinh tế trước kia được Nhà nước bảo hộ, thị trường không có tính cạnhtranh quyết liệt cho đến nay buộc phải thay đổi chính sách kinh doanh kiểu

cũ của mình bằng các chính sách chiến lược kinh doanh mới, nhằm đối mặtvới môi trường kinh tế có sức cạnh tranh khốc liệt Sự phát triển nền kinh tế

đã kéo theo hàng loạt sự thay đổi, rất nhiều doanh nghiệp không chịu đổimới, không tuân theo quy luật thị trường đã mất đi tính cạnh tranh và lầnlượt phá sản hoặc ở tình trạng suy thoái Chính vì vậy sự phát triển mạnhcủa nền kinh tế vừa là cơ hội vừa là sức ép rất lớn đã buộc các doanh nghiệpxây dựng chính sách kinh doanh phù hợp với yêu cầu thị trường, nâng caokhả năng cạnh tranh mới có thể đứng vững, tồn tại và phát triển

Sự phát triển kinh tế đã có ảnh hưởng trực tiếp tới thị trường bán lẻ,kinh tế phát triển, người dân ngày càng có thu nhập cao, nhu cầu mua sắmcũng như nhu cầu được phục vụ đã trở thành thói quen mới, cách thức bánhàng, phục vụ kiểu truyền thống không còn phù hợp, đây là nhân tố buộccác nhà bán lẻ trong nước phải tổ chức hệ thống bán lẻ mới, hiện đại mới cóthể đáp ứng nhu cầu của khách hàng, mới có thể cạnh tranh và đứng vữngđược khi nền kinh tế đã phát triển với mức độ hoàn toàn tự do

Như vậy môi trường kinh tế Việt Nam đang ở mức phát triển mạnh,được điều tiết bởi nền kinh tế thị trường đã trở thành cơ hội cũng như sức épđối với các doanh nghiệp bàn lẻ nói riêng và các doanh nghiệp khác nóichung, trong môi trường kinh tế đó, để tồn tại và phát triển thì doanh nghiệp

buộc phải nâng cao khả năng cạnh tranh của mình trên thị trường Năng lựccạnh tranh chính là yếu tố sống còn của doanh nghiệp trong môi trường kinh

tế hiện nay

1.3.2 Môi trường chính trị, pháp luật

Về thể chế chính trị, Việt Nam được coi là một trong những quốc gia

có sự ổn định nhất thế giới Đánh giá này đã đem lại cho Việt Nam lòng tin,

và nhiều cơ hội đầu tư của các doanh nghiệp nước ngoài Yếu tố chính trịđược các nhà đầu tư cho là rất nhạy cảm và tạo ra sự an tâm khi đầu tư,chính vì vậy thể chế chính trị Việt Nam ổn định là tiền đề rất lớn để thu hút

và phát triển kinh tế Khi đầu tư trong môi trường chính trị ổn định, doanhnghiệp bán lẻ hoàn toàn có thể yên tâm triển khai các công cụ kinh doanh,tăng cường đầu tư, đồng thời tạo ra các điều kiện thuận lợi cho các nhân tốcấu thành năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp được phát triển

Về pháp luật, nhà nước Việt Nam liên tục đưa ra các chính sách cải cách pháp

lý phù hợp, có lộ trình cụ thể tạo điều kiện thuận lợi cho giới đầu tư nhất là khu vựcđầu tư có yếu tố nước ngoài Hành lang pháp lý ngày càng thông thoáng, thủ tụchành chính được cải thiện đã tạo niền tin cho các nhà đầu tư, đặc biệt trong lộ trìnhcam kết khi gia nhập WTO Việt Nam cam kết từ 1-1-2009 thị trường bán lẻ đượchoàn toàn mở rộng đối với các doanh nghiệp 100% vốn nước ngoài Đây là điềukiện thuận lợi để thị trường bán lẻ phát triển đúng nghĩa theo xu hướng tất yếu của

nó tuy nhiên sự cam kết này đã đưa ra thách thức rất lớn đối với các nhà bán lẻtrong nước khi phải cạnh tranh với các nhà bán lẻ nước ngoài nhiều kinh nghiệm tổchức bán lẻ, tài chính mạnh, quy mô kinh doanh lớn và rất lớn Chính vì vậy, hànglang pháp luật vừa là điều kiện thuận lợi vừa tạo nên sức ép, buộc các doanh nghiệpbán lẻ trong nước phải nâng cao được năng lực cạnh tranh của mình trên mọi mặt.Trong đó đứng vai trò là một nhà kinh doanh bán lẻ trong nước, Công ty Siêu thị

Hà Nội đã và đang tích cực thành lập hệ thống bán lẻ bao gồm các chuỗi

siêu thị và cửa hàng tiện ích chuẩn bị cho sự cạnh tranh khốc liệt đó nhằm

giành được thị phần bán lẻ mục tiêu

1.3.3 Môi trường Văn hoá - Xã hội

Là một đất nước có truyền thống văn hoá Á Đông lâu đời, các phong

tục tập quán lối sống từ lâu đã được định hình và tồn tại cho tới ngày nay,

do vậy lối sống và ứng xử văn hoá có ảnh hưởng rất lớn đến thói quen tiêu

dùng Văn hoá xã hội trong nền kinh tế phát triển mạnh mẽ đã tạo mức thu

nhập người dân rất lớn, lối sống hiện đại ngày càng trở thành thói quen của

người dân Nhu cầu, thói quen và thị hiếu mua sắm thay đổi, chất lượng

mua sắm đòi hỏi cao đã dẫn đến sự phát triển mạnh mẽ của thị trường bán lẻ

về loại hình cũng như về chất lượng phục vụ Trong đó đặc biệt là các hình

thức bán lẻ mới, hiện đại như các siêu thị, cửa hàng tiện ích… liên tục ra

đời có xu hướng thay thế các hình thức bán lẻ cũ Mức độ phát triển thị

trường bán lẻ phụ thuộc khá lớn vào mức thu nhập của người dân và trình

độ văn hoá xã hội Dưới đây là bảng tổng hợp thu nhập bình quân đầu người

hàng năm để thấy được cơ sở tăng mức tiêu dùng hiện nay

Bảng 1.1: Thu Nhập bình quân đầu người ở Việt Nam giai đoạn 1997-2007

Thu nhậpđầu

321người

(USD)

Tốc độ

Tăng(%)

-Qua bảng trên ta thấy mức sống người dân ngày càng được nâng cao và cải

thiện rõ rệt từng năm, kéo theo nhu cầu về mua sắm càng lớn, thói quen tiêu dùng

thay đổi là tiền đề vô cùng quan trọng để quy mô và chất lượng thị trường bán lẻ

hiện đại phát triển, nhất là khu vực đô thị Để có thể đáp ứng được cầu của

người dân và cạnh tranh được với các đối thủ tầm cỡ của nước ngoài, doanh

nghiệp bán lẻ cần phải chú trọng đầu tư xây dựng các loại hình bán lẻ hiện đại,

nhằm thu hút được khách hàng, chiếm lĩnh thị phần trước Do

đó sự phát triển văn hoá, xã hội có ảnh hưởng không nhỏ và là tiền đề cho

việc nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp bán lẻ trong tình hình

hiện nay

1.3.4 Môi trường cạnh tranh

Trong bối cảnh Việt Nam gia nhập WTO, thị trường bán lẻ Việt Nam

đang trở thành sân chơi chung cho tất cả các nhà đầu tư, trong đó nguồn đầu

tư nước ngoài không ngừng tăng lên Tuy sự phát triển mạnh mẽ này mang

lại cho những nhà đầu tư trong nước rất nhiều cơ hội đầu tư kinh doanh

nhưng cũng đem lại thách thức cạnh tranh tàn khốc, những rủi ro cạnh tranh

đem lại do có yếu tố đầu tư nước ngoài xâm nhập thị trường

Hàng loạt các nhà đầu tư trong và ngoài nước như: Metro, BigC,

Hapro Mart, Dairy Farm, Coop Mart, Maxi Mart, Citi Mart, Vinatex Mart,

FPT Retail, G7…đã thành lập hàng loạt các siêu thị, cửa hàng tiện ích tạo

nên sức sôi động của thị trường và sức ép cạnh tranh ngày càng lớn, đặc biệt

các nhà đầu tư nước ngoài như Metro, BigC đã chiếm thị phần rất lớn trên

thị trường bởi kinh nghiệm cũng như tiềm lực tài chính của mình

Từ 1-1-2009 thị trường bán lẻ Việt Nam sẽ được mở cửa hoàn toàn tự do

Điều này có sức hấp dẫn lớn đối với các nhà đầu tư nước ngoài, đặc biệt là

Comment [U6]: chú ý tách câu đúng

chỗ.

các tập đoàn bản lẻ xuyên quốc gia Đây là các nhà đầu tư nước ngoài có bềdày kinh nghiệm, có khả năng tài chính lớn, hầu hết mang tầm thương hiệuquốc tế sẽ là những đối thủ cạnh tranh mạnh trong tương lai trên thị trườngbán lẻ Việt Nam như: Wall- Mart (Mỹ), Carefour ( Pháp), Tesco (Anh)…Đứng trước tình hình đó các doanh nghiệp bán lẻ trong nước nói chung vàCông ty Siêu thị Hà Nội nói riêng phải có những biện pháp nhằm nâng caohiệu quả cạnh tranh của mình trên thị trường, có những chiến lược chínhsách kinh doanh phù hợp đúng đắn nhằm đối mặt những thách thức thịtrường sẽ đem lại.

Trong môi trường cạnh tranh, ngoài đối thủ cạnh tranh còn có sự cạnhtranh cùng loại hình bán hoặc khác loại hình, cạnh tranh với các nhà đầu tư

cả trong và ngoài nước Có thể thấy ưu thế, hạn chế của từng loại hình bán

lẻ qua bảng so sánh dưới đây:

Bảng 1.2: So sánh các loại hình bán lẻ hiện đại và truyền thống

Nội dung

- Không gian thoáng đẹp

- Niêm yết giá rõ ràng, tự phục vụ

- Bị cạnh tranh bởi các đại lý, chợ, nhà hàng

- Nền kinh tế phát triển, tốc độ đô thị hóa cao,

Xu

dẫn đến thói quen tiêu dùng tại siêu thị lớn, có

hướng

xu hướng thay thế loại hình truyền thống

Tuy xu hướng ở các đô thị trên thị trường bán lẻ Việt Nam siêu thị, cửa hàng

tiện ích có sự phát triển nhanh chóng nhưng cơ cấu bán hàng theo truyền thống vẫn

chiếm đa số đặc biệt là ở khu vực vùng nông thôn và miền núi Theo số liệu thống

kê năm 2005, 85% hàng hoá tiêu dùng được người dân mua sắm theo phương thức

truyền thống Do đó việc phát triển siêu thị và cửa

hàng tiện ích theo xu hướng mới như của công ty siêu thị Hà Nội khôngtránh khỏi sức ép cạnh tranh từ cách bán hàng truyền thống với thị phần cònkhá cao, phân bố lại rộng rãi.

Ngoài sức ép cạnh tranh từ các hình thức bán lẻ khác nhau, nhà đầu tưbán lẻ phải chịu sức ép của cùng loại hình mà doanh nghiệp triển khai.Loại hình tổ chức siêu thị và cửa hàng tiện ích được công ty Siêu thị Hà Nộilựa chọn đang là xu hướng của thị trường và cũng là sự lựa chọn của nhiều nhà đầu

tư đặc biệt là các nhà đầu tư nước ngoài Sức ép cạnh tranh cùng hình thức bán lẻ là

vô cùng lớn trên nhiều mặt như: quy mô, địa điểm, hình thức, phong cách phục vụ,chủng loại hàng hoá, giá cả, thương hiệu, các dịch vụ hậu mãi cho đến các nhân tốnội tại như khả năng tài chính, chính sách kinh doanh, nguồn nhân lực, chiến lượcmarketing, hệ thống phân phối, khoa học kỹ thuật…Các nhân tố này đều ảnh hưởngtrực tiếp đến hiệu quả kinh doanh và khả năng chiếm lĩnh thị phần của các đối thủcạnh tranh cùng loại Trong khi đó các nhà đầu tư nước ngoài hoàn toàn có rấtnhiều lợi thế về kinh nghiệm cũng như các nhân tố mang tính chất nội tại, do đókhả năng cạnh tranh của họ là rất lớn khi vào thị trường, trong khi đó các nhà đầu tưtrong nước chỉ có lợi thế về mặt lịch sử xuất hiện và một lượng thị phần có sẵnnhưng trong tình trạng cạnh tranh khốc liệt giành giật thị phần, tỷ lệ thị phần có thểthay đổi bất cứ lúc nào, sức ép cạnh tranh sẽ trở nên vô cùng lớn

1.4 Các nhân tố nội tại ảnh hưởng năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp bán lẻ

1.4.1 Chiến lược, chính sách kinh doanh

Mỗi doanh nghiệp trên thị trường bán lẻ muốn đạt được mục tiêu thị trườngcũng như lợi nhuận trong thời gian ngắn cũng như dài hạn đều phải có chiến lược

và chính sách kinh doanh xuyên suốt, phù hợp với điều kiện cạnh tranh của thịtrường cũng như khả năng của doanh nghiệp Nếu chiến lược

chính sách kinh doanh phù hợp, đúng đắn sẽ là kim chỉ nam xuyên suốt cho toàn bộcác hoạt động nhằm đạt được mục tiêu kinh doanh, nếu chiến lược chính sách sailầm sẽ làm cho doanh nghiệp đi sai hướng và gặp nhiều khó khăn trong kinhdoanh ,nếu nghiêm trọng sẽ có thể dẫn đến thất bại hoàn toàn.

Việc xác định chiến lược và chính sách kinh doanh cho bước đi của doanhnghiệp trên thị trường bán lẻ là vô cùng quan trọng, vì trên thị trường bán lẻ ViệtNam hiện nay có rất nhiều sức ép cạnh tranh trong đó có sự xuất hiện của các tậpđoàn bán lẻ xuyên quốc gia, đó sẽ là thách thức rất lớn khi họ có những chiến lược,chính sách kinh doanh hệ thống, khoa học và hiệu quả trong từng thời kỳ ngắn, dàihạn khác nhau nếu chiến lược và chính sách kinh doanh của doanh nghiệp phù hợp

sẽ giúp doanh nghiệp đạt được mục tiêu thị trường đồng thời tạo ra năng lực cạnhtranh của mình đối với các đối thủ khác, hay nói cách khác chiến lược và chính sáchkinh doanh thể hiện năng lực cạnh tranh của chính doanh nghiệp đó đối với các đốithủ khác

1.4.2 Khả năng tài chính

Bất kỳ một doanh nghiệp nào đều phải có khả năng tài chính, nếu khả năng tàichính mạnh thì mới có thể tổ chức một cách quy mô, hiện đại, mới có khả năng chịuđược các rủi ro về tài chính trong quá trình phát triển kinh doanh Trong thị trườngbiến động, khả năng tài chính đóng vai trò vô cùng quan trọng nó đảm bảo sự pháttriển của doanh nghiệp và thể hiện sức mạnh của doanh nghiệp đối với các doanhnghiệp khác Tài chính sẽ đảm bảo tất cả các hoạt động, các chương trình, các chínhsách của doanh nghiệp được thực hiện nhằm chiếm lĩnh thị trường mục tiêu Do đókhả năng tài chính cũng là số đo quan trọng về năng lực cạnh tranh của doanhnghiệp trên thị trương bán lẻ

Ngoài khả năng về tài chính, việc sử dụng và huy động các nguồn lựctài chính của doanh nghiệp là nội dung rất quan trọng để đánh giá năng lựccạnh tranh của doanh nghiệp, nếu huy động và sử dụng nguồn lực tài mộtcách hợp lý sẽ tạo ra hiệu quả kinh doanh rất lớn, giảm thiểu chi phí tăngnăng suất hiệu quả sử dụng đồng vốn, tăng cường khả năng cạnh tranh

1.4.3 Chất lƣợng nguồn nhân lực

Nguồn nhân lực được hiểu là toàn bộ quá trình chuyên môn mà conngười tích luỹ được, có khả năng đem lại thu nhập trong tương lai (Beng,Fisher & dornhusch, 1995) Nguồn nhân lực, theo GS.Phạm Minh Hạc(2001), là tổng thể các tiềm năng lao động của một nước hay một địaphương sẵn sàng tham gia một công việc lao động nào đó

Nguồn nhân lực là yếu tố quan trọng bậc nhất quyết định sự thành bạitrọng kinh doanh Để vận hành bộ máy kinh doanh bắt buộc phải có hệthống nhân lực Nhân lực đóng vai trò then chốt trong mắt xích thực hiệnmục tiêu chiến lược kinh doanh Do vậy chất lượng nguồn nhân lực tốt sẽtạo ra nội lực mạnh mẽ, sự nối kết giữa các khâu kinh doanh sẽ được điềuhành chặt chẽ, linh hoạt phục vụ mục tiêu cho toàn bộ doanh nghiệp Chính

vì vậy việc nâng cao chất lượng nguồn nhân lực luôn là mục tiêu hàng đầu,

là điều kiện cho sự tồn tại và phát triển của bất cứ doanh nghiệp nào trên thịtrường Chất lượng nguồn nhân lực của một doanh nghiệp là chỉ tiêu vôcùng quan trọng để đánh giá năng lực doanh nghiệp cũng như năng lực cạnhtranh của doanh nghiệp đó trên thị trường Trên lĩnh vực bán lẻ chất lượngnguồn nhân lực thể hiện cơ bản bởi hai nội dung đó là tính chuyên nghiệp

và trình độ quản lý của hệ thống nhân sự Tính chuyên nghiệp thể hiện trongcác nghiệp vụ bán hàng, chăm sóc, phục vụ khách hàng, cách ứng xử, khảnăng giải quyết các vấn đề nảy sinh khi khách hàng có yêu cầu… Trình độquản lý thể hiện khả năng triển khai các hoạt động của cả bộ máy kinhdoanh bán lẻ của các bộ phận trong bộ máy kinh doanh

1.4.4 Khả năng tổ chức nhân sự và quản lý kinh doanh

Khi đã có một đội ngũ nhân sự nhất định, doanh nghiệp phải biết cách tổ chứcnhân sự hợp lý thành một hệ thống vận hành và điều hành trong các khâu nhằm tiếnhành các hoạt động kinh doanh Khả năng tổ chức nhân sự không chỉ tổ chức thành

bộ máy có đầy đủ ban ngành, vị trí mà khả năng này

còn yêu cầu sử dụng con người hợp lý ở góc độ trình độ từng cá nhân Để

sử dụng cao nhất khả năng nhân sự phải có sự tổ chức bộ máy nhân sự hợp

lý, hoạt động nhịp nhàng thông suốt và phải đặt các cá nhân có trình độ,kinh nghiệm, khả năng khác nhau phù hợp với yêu cầu của từng công việcnhư vậy mới tối đa hoá lợi ích của nhân lực, công việc yêu cầu mới đạtđược hiệu quả mong muốn

Trình độ quản lý kinh doanh yêu cầu bộ máy kinh doanh hoạt độnglàm sao chặt chẽ, nhịp nhàng và hiệu quả nhất Trình độ kinh doanh phảnánh khả năng điều hành bộ máy kinh doanh của công ty có hiệu quả haykhông, nếu trình độ quản lý kinh doanh cao, có hệ thống, có nguyên tắc, cókhoa học sẽ là yếu tố nội lực tạo nên sức cạnh tranh và hình ảnh doanhnghiệp trên thị trường, ngược lại nó sẽ làm suy giảm nghiêm trọng, gây tổnthương các nguồn lực và suy yếu khả năng cũng như hiệu quả cạnh tranhtrên thị trường của doanh nghiệp

1.4.5 Sản phẩm, giá cả và các hình thức tổ chức kênh phân phối

Trên hoạt động của thị trường bán lẻ, sản phẩm và giá luôn được kháchhàng chú ý nhiều nhất, và nó có ảnh hưởng rất lớn tính quyết định trongviệc quyết định mua sắm của người tiêu dùng

Sự quan tâm của khách hàng tới sản phẩm bao gồm chất lượng, thươnghiệu, hình thức của sản phẩm họ dự định mua và đi liền đó là giá cả của sảnphẩm đó có phù hợp với túi tiền của họ hay không Trong nền kinh tế hiệnnay nhiều khi giá cả không còn là yếu tố dẫn đến quyết định mua hàng màchất lượng hoặc thương hiệu mới là yếu tố quyết định Đây là thói quen mới

về mua sắm của thị trường bán lẻ mà bất cứ doanh nghiệp bán lẻ nào cũngnhận thấy

Trong khu bán lẻ như siêu thị, cửa hàng tiện ích, danh mục sản phẩm cũngđược khách hàng quan tâm khi họ chỉ đi một điểm bán mà có thể lựa chọn đượcnhiều sản phẩm nhằm thoả mãn các nhu cầu khác nhau của mình

Nó đánh dấu khả năng cung cấp hàng hoá của doanh nghiệp bán lẻ có đủ đadạng để đáp ứng nhu cầu mua sắm của người tiêu dùng ngày cao hay không.Hình thức phân phối hiện nay cũng là yếu tố quyết định đến việc hấpdẫn khách hàng đến mua hàng, thói quen mua hàng từ chợ hay cửa hàngtruyền thống với phong cách phục vụ lạc hậu đang dần được thay thế bằngcác hình thức hiện đại như tổ chức phân phối kiểu siêu thị, cửa hàng tiệních Việc xuất hiện các siêu thị, cửa hàng tiện ích hiện đại với cách thức tổchức phục vụ mang tính tiện lợi, sạch sẽ đảm bảo giá cả chất lượng cũngnhư phong cách phục vụ đã thu hất rất lớn đối với người tiêu dùng đặc biệt

là các khu vực đô thị Đây là loại hình phân phối bán lẻ được cho là xuhướng phát triển thay thế các loại hình truyền thống và đang phát triểnmạnh mẽ ổ các đô thị lớn

Mặt bằng kinh doanh bán lẻ hiện nay là yếu tố trọng yếu để có thể xâydựng địa điểm kinh doanh bán hàng, mặt bằng thuận lợi là những mặt bằngtập chung gần khu đông dân cư, gần thị trường mục tiêu doanh nghiệphướng tới đồng thời mặt bằng thuận lợi tạo điều kiện để phát triển quy mô

tổ chức, phục vụ khách hàng một cách tối đa và tiện lợi nhất

Do đó việc xác định tổ chức hình thức phân phối, lựa chọn mặt bằngkinh doanh theo xu hướng của xã hội, phù hợp mục tiêu thị phần được cácdoanh nghiệp lựa chọn xây dựng và phát triển sẽ tạo ra các cơ hội cạnhtranh thị phần bán lẻ của doanh nghiệp đối với các đối thủ khác

1.4.6 Kế hoạch và mục tiêu thị phần hướng tới

Doanh nghiệp bán lẻ phải có kế hoạch và mục tiêu thị phần hướng tới

để đưa ra các phương án nhằm đạt được các mục tiêu thị phần đó Việc xácđịnh đối tượng khách hàng, thị phần có thể thâm nhập giành giật sẽ là conđường để doanh nghiệp bán lẻ xây dựng các kế sách, chiến lược cũng như tổchức nhằm đạt được thị phần mục tiêu đó