Theo cuốn “ Hướng dẫn tổ chức thực hiện chương trình giáo dục mầm non”của tiến sĩ Trần Thị Ngọc Trâm, tiến sĩ Lê Thu Hương, tiến sĩ Lê Thị Ánh Tuyếtđồng chủ biên đã nêu rõ tham gia vào c
Trang 1PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HUYỆN SÔNG LÔ
TRƯỜNG MẦM NON LÃNG CÔNG
Trang 2NGHIÊN CỨU, ỨNG DỤNG SÁNG KIẾN
1 Lời giới thiệu:
Âm nhạc là một loại hình nghệ thuật phản ánh hiện thực khách quan bằngnhững hình tượng có sức biểu cảm của âm thanh Âm nhạc nảy sinh từ quá trình laođộng và có sức mạnh vô cùng to lớn thể hiện một cách tinh tế thế giới nội tâm củacon người và trở thành phương tiện giao tiếp hết sức nhạy cảm giữa con người màkhông cần đến ngôn ngữ, là món ăn tinh thần không thể thiếu được đối với đờisống của mỗi con người
Trong chương trình giáo dục mầm non hoạt động giáo dục âm nhạc là mộthoạt động nghệ thuật gần gũi với trẻ, được trẻ yêu thích và là nguồn cảm hứngmạnh mẽ để trẻ cảm thụ được cái hay cái đẹp của nghệ thuật Các chương trình vănnghệ, các ngày lễ, ngày hội là dịp để trẻ được thể hiện bản thân, được hết mình vớiniềm đam mê, hứng thú của mình Chương trình văn nghệ không chỉ đơn giản làđem lại cho trẻ những niềm vui mà nó còn gợi lên trong trẻ những xúc cảm, tìnhcảm với quê hương, đất nước, với con người và cuộc sống; Góp phần mở rộng sựhiểu biết về xã hội, thiên nhiên và đất nước; Làm cho đời sống tinh thần của trẻthêm vui tươi, hồn nhiên
Theo cuốn “ Hướng dẫn tổ chức thực hiện chương trình giáo dục mầm non”của tiến sĩ Trần Thị Ngọc Trâm, tiến sĩ Lê Thu Hương, tiến sĩ Lê Thị Ánh Tuyết(đồng chủ biên) đã nêu rõ tham gia vào các tiết mục trong chương trình văn nghệ sẽgiúp trẻ phát triển thể chất, có cơ thể cân đối hài hòa, dáng đi nhẹ nhàng, thanhthoát, hệ cơ và xương rắn chắc, tăng độ dẻo dai và sức chịu đựng Ngoài ra múa,hát còn đòi hỏi trẻ phải đồng thời hoạt động các quá trình tâm lý, tri giác, trí nhớ, tưduy, tưởng tượng và sáng tạo, từ đó góp phần phát triển trí tuệ cho trẻ Bên cạnh đóthông qua nội dung của cả chương trình hay của từng tiết mục sẽ dần hình thànhcho trẻ các chuẩn mực đạo đức: Trẻ biết yêu – ghét (yêu cái hay, cái đẹp và ghétthói hư tật xấu); rèn luyện cho trẻ sự mạnh dạn và tự tin, hòa mình với tập thể vớicộng đồng
Chính vì lẽ đó mà một trong các chương trình không thể thiếu của việc tổchức ngày hội, ngày lễ của trường Mầm non đó là chương trình văn nghệ của cô vàtrẻ Tuy nhiên công tác dàn dựng chương trình văn nghệ của các trường mầm noncòn chưa thực sự được trú trọng bởi nhà trường không có giáo viên chuyên trách vềvăn nghệ, chủ yếu các chương trình văn nghệ được tổ chức do những cô giáo cóchút khiếu về văn nghệ dàn dựng, giáo viên không biết cách dàn dựng nên cácchương trình văn nghệ thường được tổ chức dưới hình thức sơ sài, không quy môbài bản, không hấp dẫn, thiếu giá trị giáo dục và nghệ thuật Việc sử dụng các phần
Trang 3mềm hỗ chợ để xử lí nhạc, cắt nhạc, ghép nhạc….v.v chọn nhạc đệm cho bài múa,bài hát cũng khá vất vả đối với giáo viên, điều này đã làm cho các chương trình vănnghệ kém hấp dẫn, không theo ý của người dàn dựng Hơn nữa trẻ nhỏ lại nhút nhát
và không thường xuyên được va chạm với các chương trình biểu diễn nghệ thuậtnên việc lựa chọn bài hát, biên đạo tiết mục múa phù hợp với khả năng của trẻ, phùhợp với nội dung chương trình cũng trở nên khó khăn Bên cạnh đó cha mẹ trẻ đa
số làm nghề nông nghiệp, có nhiều phụ huynh không quan tâm đến các hoạt độngcủa con chủ yếu giao con cho cô là phó thác trách nhiệm, ít quan tâm đến mọi hoạtđộng của con ở trường dẫn đến trẻ mất đi cơ hội được tham gia vào các hoạt độngvăn nghệ cùng người thân, không được quan tâm và đầu tư cả về vật chất lẫn tinhthần Vì vậy khi ở trường tôi giành toàn bộ thời gian để quan sát, theo dõi trẻ trongcác hoạt động, sau mỗi buổi học tranh thủ buổi trưa, buổi tối tôi luôn suy nghĩ và sẽcùng đồng nghiệp tìm tòi ra những biện pháp dàn dựng văn nghệ cho trẻ Với lòngyêu văn nghệ, yêu trẻ và yêu nghề của một giáo viên mầm non, tôi luôn có nguyệnvọng làm cho chương trình văn nghệ thực sự trở thành vũ khí lợi hại trên mặt trậngiáo dục trẻ một cách toàn diện
Vì những lí do trên, tôi chọn nghiên cứu đề tài: “Một số biện pháp dàn dựng chương trình văn nghệ cho trẻ trong trường mầm non” Để hy vọng quá trình
nghiên cứu của tôi sẽ là những kiến thức cơ bản và thực tế về phương pháp dàndựng chương trình văn nghệ cho trẻ mầm non để các giáo viên có thể tham khảo,thực hiện
2 Tên sáng kiến: “Một số biện pháp dàn dựng chương trình văn nghệ cho trẻ trong trường mầm non”
6 Ngày sáng kiến được áp dụng lần đầu: Ngày 16 tháng 8 năm 2017
7 Mô tả bản chất của sáng kiến:
7.1 Thực trạng :
7.1.1 Thuận lợi :
Trang 4Về đội ngũ giáo viên: Tổng số giáo viên đứng lớp: 22 Đủ về số lượng giáoviên theo định biên, 100% giáo viên có trình độ đào tạo đạt chuẩn, trong đó trình độtrên chuẩn 22/22 = 100% Đội ngũ giáo viên nhiệt tình tâm huyết với nghề, có15/22 giáo viên biết khai thác và ứng dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy,một số giáo viên có năng khiếu về âm nhạc như cô giáo Nguyễn Thị Thu Hà, LưuThị Tuyết, Nguyễn Thị Thúy Vân, Trần Thị Huệ, Nguyễn Thị Tuyết Chinh
Về học sinh: Tổng số 15 nhóm lớp/437 học sinh Hầu hết các cháu đều thíchđược múa hát, thích nghe nhạc nghe hát Đặc biệt với độ tuổi mẫu giáo (3 – 5 tuổi)đây là độ tuổi trẻ đã biết bộc lộ năng khiếu âm nhạc qua khả năng nghe nhạc, ngheđàn, hát được theo đàn
7.1.2 Khó khăn :
Trường mầm non Lãng Công có tỷ lệ trẻ người dân tộc chiếm 20% Trongnhiều năm nhà trường có 02 điểm trường Năm học 2018- 2019 nhà trường mớiđược chuyển về tập chung 01 điểm trường nhưng cơ sở vật chất của nhà trường còngặp khó khăn: Sân chơi hẹp, ẩm thấp, mùa mưa thì ngập, nắng thì bụi, lớp học trậthẹp, nhà trường không có phòng chức năng để tập luyện, sân khấu để tổ chức cáchoạt động cho trẻ, mỗi khi ngày hội, ngày lễ lớn phải mượn nhà văn hóa thôn hoặc
xã khó khăn cho công tác tập luyện, quản lý, di chuyển của cô và trẻ Bên cạnh đógiáo viên thiếu kiến thức nghệ thuật, hạn chế về thời gian, áp lực về khối lượngcông việc Là trường có 20% trẻ em là người dân tộc nên mức độ cảm thụ âm nhạc
ở trẻ chưa đồng đều, nhiều trẻ mạnh dạn say mê, có trẻ lại thờ ơ không hứng thú.Một số trẻ còn nhút nhát, khả năng nghe nhạc nghe đàn còn bập bõm, kỹ năng vậnđộng theo nhạc còn đơn điệu
*.Định hướng nội dung: Trong năm học có rất nhiều những ngày lễ hội được
tổ chức trong đó chương trình văn nghệ của trẻ góp phần không nhỏ vào sự thànhcông của ngày lễ hội Tùy vào từng ngày lễ, ngày hội mà ta xác định nội dung chủ
đề văn nghệ cho phù hợp Ngay từ đầu năm học để chuẩn bị cho các chương trìnhvăn nghệ sẽ diễn ra trong năm, tôi đã bám sát vào kế hoạch của nhà trường xây
Trang 5dựng một kế hoạch cụ thể với các nội dung chủ đề văn nghệ cho cả năm học nhưsau:
Đầu tháng 9 Ngày khai giảng “Bé vui đến trường”
Cuối tháng11 Ngày 20/11 “Cô giáo như mẹ hiền”
Cuối tháng 1 Tết nguyên đán “Xuân về trên bản em”
Cuối tháng 5 Tổng kết năm học “Tạm biệt búp bê”
Khi có kế hoạch, tôi sẽ không bị động mà có thời gian để chuẩn bị về nộidung, cơ sở vật chất và về con người Để dàn dựng một chương trình văn nghệ phùhợp tôi đã căn cứ vào các yếu tố sau:
+ Căn cứ vào mục đích, nhiệm vụ và yêu cầu của từng loại chương trình + Căn cứ vào một số yếu tố khách quan như:
- Địa điểm
- không gian: Hội trường, ngoài trời, sân vận động
- Thời gian: Sáng, chiều, tối
- Thời lượng: Độ dài của chương trình
- Diễn viên: Xác định số lượng diễn viên, giọng hát, khả năng múa, diễnxuất của diễn viên
- Kinh phí: Căn cứ vào tính quy mô của chương trình văn nghệ để lập dự trùkinh phí chi tiết cho từng tiết mục và cả chương trình để trình ban giám hiệu xinkinh phí hoặc đưa ra tập thể bàn bạc cách khắc phục
- Kỹ thuật: âm thanh, trang trí,
* Chọn các tiết mục để nổi bật chủ đề chương trình: Người xưa đã có câu:
“Có bột mới gột nên hồ”, nghĩa là phải có các tiết mục, các tác phẩm mới có cơ sở,chất liệu để kết cấu chương trình nghệ thuật Nhưng không phải tất cả các tác phẩm
ca, múa, nhạc độc lập và hoàn thiện đều có thể nằm trong kết cấu chương trình.Như vậy vấn đề đặt ra là phải căn cứ vào nội dung, yêu cầu của chương trình nghệthuật đã được xác định để lựa chọn tác phẩm cho phù hợp với chủ đề của chươngtrình đó Ví dụ: Chủ đề “Bé vui đến trường” Đây là niềm vui, phấn khởi của cả cô
và trò cùng chào đón năm học mới Tôi lựa chọn những bài hát, điệu múa, nhữngtác phẩm âm nhạc phù hợp với nội dung Với chủ đề này tôi đã sử dụng các bài hát,bài múa như:
+ Hát: “Trường chúng cháu là trường mầm non” của nhạc sĩ Phạm Tuyên
Trang 6- “Cô và mẹ” của nhạc sĩ Phạm Tuyên
- “ Vui đến trường” của nhạc sĩ Lê Quốc Thắng
- “Đi học” của nhạc sĩ Bùi Đình Thảo
+ Múa: Minh họa “Ngày đầu tiên đi học” của nhạc sĩ Nguyễn Ngọc Thiện
- Múa “Ngày vui của bé” của nhạc sĩ Hoàng văn Yến
- Nhảy “Ước mơ thần tiên” …… vv
* Sắp xếp bố cục chương trình: Cần sắp xếp các tiết mục theo một trình tựtrước sau như thế nào để đảm bảo tính logic của chương trình: logic cả về khônggian, thời gian, những yêu cầu nội dung của từng tiết mục, tính nghệ thuật, tínhthẩm mĩ, tức là cần phải nghĩ ngay tới thủ pháp nghệ thuật, hình thức biểu diễncủa từng tiết mục, mối quan hệ giữa các tiết mục và hình tượng nghệ thuật cũngnhư hiệu quả cuối cùng mà tác phẩm đạt tới Ta có thể sắp xếp bố cục kịch bảntheo :
+ Thứ tự thời gian
+ Phân bố các tiết mục để các thể loại đan xen với nhau
- Múa: Múa sô lô (một người múa), múa đôi, múa Tập thể
- Ca múa: Ca múa toàn bài hát Ca múa nửa bài
- Ca khúc: Đơn ca Tốp ca Song ca Tam ca
+ Sắp xếp trình tự các nội dung (tiết mục) từ mở đầu đến kết thúc sao chotoàn bộ chương trình đạt hiệu quả giáo dục cao nhất, dễ hiểu và hấp dẫn nhất Cáctiết mục phải được sắp xếp một cách hợp lý hài hoà, chuyển biến nội dung gần gũi,tránh đối lập nhau về nội dung, hình thức, các tiết mục mở đầu, kết thúc, phải cócao trào, tránh các tiết mục hiệu quả thấp, đứng sau các tiết mục hiệu quả cao, nênđặt ở vị trí gần giữa của chương trình, tuyệt đối không sắp xếp gần cuối sẽ làm
“chết” chương trình, tránh sự hụt hẫng cho người xem
Ví dụ: Khi dàn dựng một chương trình ca múa nhạc cho trẻ mầm non với quy
mô trung bình khoảng 30 phút, với tiêu đề là: “ Bé vui đến trường” Đây là mộtchương trình được định dạng kết cấu có chủ đề Vì chỉ với thời gian 30 phút do vậy
Trang 7tôi không chia chương trình thành nhiều đoạn mà tôi đã xếp các tiết mục theo thứ
tự và dùng các hình thức biểu diễn như sau:
1 Hát múa: “Ngày vui của bé”
2 Hát – tam ca nữ: “vui đến trường”
3 Hát – đơn ca nữ: Cô và mẹ
4 Múa: Ước mơ thần tiên
5 Hát: - song ca nam nữ: Đi học
6 Hát múa: Trường chúng cháu là trường mầm non
* Xây dựng kịch bản: Các bước viết kịch bản: Khi đã nắm bắt được toàn bộ
yêu cầu về nội dung tư tưởng, chủ đề của chương trình, những quy định về thờigian cho chương trình cũng như thông qua việc khảo sát về số lượng và chất lượngcủa lực lượng diễn viên thực hiện, thời gian biểu diễn, không gian và địa điểm biểudiễn, những điều kiện vật chất cho phép, những tư liệu phục vụ cho nội dungchương trình đó đã thu thập được, tôi bắt tay vào viết kịch bản Có nhiều cách viếtkhác nhau và cách trình bày khác nhau Tuy nhiên thông thường được thực hiệntheo trình tự sau:
Bước 1: Viết tên của chương trình Tên chương trình cần ngắn, gọn nhưng
phải thâu tóm được khái quát nội dung, tư tưởng, đặc điểm của chương trình Vídụ: Chương trình: Xuân về trên quê em − Chương trình: Bác Hồ kính yêu −Chương trình: Mùa hè vui hát….vv
Bước 2: Trình bày chủ đề: Là những vấn đề chính yếu trong một đề tài nào
đó mà tác giả muốn khai thác phù hợp yêu cầu của chương trình Chủ đề là sự phảnánh tính chất nội dung chương trình một cách tập trung cô đọng Một số trường hợpchủ đề và tên chương trình có mối liên hệ khăng khít với nhau, có khi tên chươngtrình cũng là chủ đề của chương trình
Bước 3: Tóm tắt nội dung Chương trình được xây dựng dù có quy mô lớn
hay nhỏ, thời gian dài hay ngắn có thể khác nhau về tính chất hay nội dung nhưngđều cần thiết phải có lời giới thiệu tóm tắt nội dung của chương trình người đạodiễn hay diễn viên dựa vào lời tóm tắt đó có thể hiểu được một cách bao quát nộidung chương trình đề cập để thực hiện và sáng tạo tốt hơn, đi đúng hướng pháttriển của chương trình
Bước 4: Bố cục sân khấu Trong chương trình nghệ thuật thường có những
yêu cầu về bố cục sân khấu, trang trí sân khấu và sử dụng ánh sáng như thế nào?
Do vậy, kịch bản cần thiêt phải giới thiệu, trình bày những vấn đề trên thật cụ thể.Những yếu tố này cũng rất quan trọng trong chương trình Ví dụ, chương trình cóquy mô lớn, có các tiết mục hợp xướng đông người cần yêu cầu bố cục sân khấu
Trang 8phải có bục tam cấp Thiết kế trang trí sân khấu như: phông cảnh, những họa cảnhtrang trí, lụa trang trí, Rồi ánh sáng, Tùy theo yêu cầu về nội dung và thờilượng của chương trình, địa điểm, không gian biểu diễn để có thiết kế bố cục sânkhấu cho hợp lí
Bước 5: Kết cấu chương trình Sau khi xong các phần trên, bước tiếp theo của
người viết kịch bản là xây dựng bố cục (kết cấu) chương trình Từ tư duy cách thứckết cấu chương trình, người viết đi vào vận dụng thực tế cho chương trình đangdựng, đáp ứng yêu cầu nội dung cũng như thời lượng của chương trình
* Viết lời dẫn : Lời thuyết minh thường chỉ viết sau khi chương trình đã dàn
dựng xong, theo các mục đích sau:
+ Làm rõ chủ đề, ý nghĩa của từng nội dung (tiết mục) để nêu bật tư tưởngchủ đề của toàn chương trình: Vì mỗi tiết mục là một phần, một ý của chủ đề, vì thếkhi viết thuyết minh hãy xét xem tiết mục này nói lên yêu cầu gì của tư tưởng chủ
đề
+ Định hướng cảm xúc, thẩm mỹ của tác giả đối với tác phẩm: Giúp chokhán giả nhận ra nét hay, đẹp hoặc để điều chỉnh những quan điểm sai lệch đốivới tác phẩm
+ Giới thiệu - thông tin: Tôi giới thiệu về mục đích, sự kiện, lý do để cóchương trình này
Hoặc giới thiệu về tác phẩm, hoàn cảnh ra đời, ý nghĩa của tác phẩm đối vớihoàn cảnh lúc bấy giờ và trong hiện tại (được khán giả yêu thích như thế nào, đã cónhững tác dụng ra sao, đã đạt được những giải thưởng gì?) Tác giả: cuộc đời vàquá trình sáng tác, khuynh hướng nghệ thuật, các giai đoạn quan trọng trong cuộcđời ảnh hưởng đến các khuynh hướng nghệ thuật của tác giả, cảm xúc khi viết tácphẩm này
Điều đặc biệt để cho chương trình thêm phần sinh động, không bị nhàm chántôi làm thư giãn chương trình bằng cách kể chuyện vui, phỏng vấn vui diễn viên,khán giả dĩ nhiên phải có liên quan đến chủ đề của chương trình, đến những tiếtmục đã qua hoặc sắp đến
Đối với một chương trình dành cho trẻ mầm non, cách dẫn chương trìnhcũng cần được mầm non hóa cho hấp dẫn và lôi cuốn trẻ và cũng là để cho trẻ dễhiểu, có thể đi sâu vào tâm trí trẻ, có thể mới làm tăng được giá trị giáo dục chochương trình Tôi đã sử dụng một số hình thức dẫn chương trình dành cho trẻ nhưsau:
+ Chương trình có thể là xuyên suốt của một câu chuyện và người dẫnchương trình là những nhân vật trong câu chuyện đó
Trang 9+ Dẫn chương trình có thể là những cuộc đàm thoại với trẻ, hoặc giữa ngườidẫn chương trình với nhau: nội dung đàm thoại nói về tiết mục cần giới thiệu
* Lên lịch tập luyện: Trường tôi chưa có phòng hoạt động âm nhạc riêng,
nên rất khó khăn về địa điểm tập luyện Tôi đã tham mưu với ban giám hiệu sắpxếp gọn gàng đồ dùng phòng hội họp để lấy chỗ cho trẻ tập luyện Sau đó tôi họpgiáo viên lại, thông báo mục đích đề cương của tổng thể chương trình, lên kế hoạchthời gian tập luyện từng ngày, phân công cụ thể và giao nhiệm vụ cho từng nhómgiáo viên phụ trách các nhóm tập luyện: ca, múa, nhạc, tập vỡ bài các tốp ca, cácđiệu múa đông người….Điều tôi lưu ý là cần nắm vững khả năng diễn của trẻ, pháthuy thế mạnh từng người, đừng bắt trẻ làm giống như chuyên nghiệp, hãy hướngcho trẻ sự hồn nhiên, trong sáng và làm theo khả năng của bản thân Các động tác,bước đi, ánh mắt, nụ cười, thể hiện tình cảm phải phù hợp với nội dung tiết mục + Các tiết mục có minh hoạ cần phải tập kỹ, nhuần nhuyễn giữa ca và múa,tôi đã không lạm dụng quá nhiều phần minh hoạ, làm người xem không phân biệtđược cái nào là chính, dẫn đến phá hỏng tiết mục được dàn dựng
+ Tập từng tiết mục đơn lẻ Bắt đầu vào tập luyện, nên tập từng tiết mục đơn
lẻ một Mỗi tiết mục cần có lời giới thiệu, phân tích nội dung, hình tượng, kết cấu
và hình thức thể hiện Tiếp theo là trình bày ý tưởng của đạo diễn về tiết mục đó.Phần hướng dẫn tập luyện cần tuân theo các bước sau:
- Đối với ca khúc: Vỡ bài hát Ghép với nhạc Uốn nắn sắc thái xử lí tácphẩm Dàn dựng diễn biến
- Đối với múa: Tập những động tác múa cơ bản được sử dụng trong tácphẩm Tập từng phân đoạn theo nhịp đếm Ghép từng phân đoạn với nhạc.Tập tiếpcác phân đoạn rồi lại ghép với nhạc Lắp ghép toàn bộ tác phẩm Nắn động tác, sắcthái biểu diễn
- Đối với các tiết mục hát có múa minh họa: Tập vỡ hát Tập vỡ múa Ghéphát với múa
Quá trình tập luyện các tiết mục riêng lẻ tôi kiên trì để truyền đạt tới trẻnhững câu hát, điệu nhạc, cử chỉ, hành động cụ thể, cách diễn Tập từ dễ đến khó
để thăm dò khả năng của trẻ rồi nâng cao dần theo trình độ tiếp thu của trẻ và yêucầu nghệ thuật của chương trình Nếu chúng ta nôn nóng áp dụng những thủ phápphức tạp ngay dễ dẫn đến sự chán nản của trẻ Nếu dễ trẻ làm được ngay rồi thì tatăng dần mức độ lên sẽ kích thích sự hăng say tập luyện của các em Đặc biệt ngườiđạo diễn cần nắm bắt tâm lí của từng đối tượng để có sự động viên, khích lệ diễnviên kịp thời góp phần tăng hiệu quả của quá trình tập luyện Tôi tập luyện theokiểu cuốn chiếu, xong mỗi tiết mục mới chuyển sang tiết mục khác, tránh sự chắp
Trang 10vá Đối với các chương trình có quy mô lớn như: lễ hội, cũng tập từng tiết mục,từng phần, đoạn, chương nhưng phải phác thảo khái quát tổng thể (tập nhanh, lướt)rồi mới tập chi tiết
+ Tập bộ môn Sau khi tập riêng lẻ các tiết mục, đạo diễn triển khai tập nốicác tiết mục với nhau theo từng bộ phận: hát, nhạc, múa Từ đó chỉnh sửa nhữngtiết mục đơn lẻ nếu cần để đảm bảo những yêu cầu của chương trình kịp thời vàhợp lí
+ Tập tổng thể Khi đã hoàn thành tập riêng lẻ và phối hợp các phần bảo đảm
ăn khớp với nhau, tôi cho lắp ghép toàn bộ chương trình (chạy chương trình)
- Chạy toàn bộ phần ca, múa, nhạc
- Chạy ghép với trang phục, đạo cụ, âm thanh
- Chạy tổng thể tất cả với lời dẫn
Thông qua việc tập tổng thể này, tôi sẽ có căn cứ để quyết định nên chỉnh sửatiết mục nào, bộ phận nào để từ đó tiếp tục luyện tập những tiết mục còn chưa đạt,chưa ăn khớp với tổng thể chương trình sau đó lại chạy lại chương trình tổng thểmột lần nữa
* Thiết kế sân khấu: Sau khi mọi việc đã chuẩn bị song, tôi hội ý tất cả các
đồng nghiệp được phân công cùng tôi tập luyện và chuẩn bị cho chương trình đểnghĩ ra các cách bố cục, trang trí sân khấu, ánh sáng, đạo cụ cho từng đoạn, lớp,từng tiết mục Đưa ra được phác thảo chi tiết Bố cục sân khấu, đạo cụ, trang trí sânkhấu vừa đáp ứng tính thẩm mĩ nhưng cũng vừa phải phù hợp với yêu cầu nộidung, không gian
Thông thường thì ở các trường mầm non, do điều kiện về kinh phí và không
có người chuyên sâu về lĩnh vực này, đa số là giáo viên tự thiết kế và trang trí nênđiều này cũng hạn chế phần nào sự thành công của chương trình Với trường tôi thìviệc thiết kế sân khấu chúng tôi thường tham khảo trên Internet lấy ý tưởng phùhợp với nội dung chương trình Sau đó chuẩn bị các điều kiện và trang trí theo ýtưởng đó
Duyệt chương trình và trình diễn chính thức: Duyệt chương trình khi các
phần ca, múa, nhạc đã hoàn chỉnh tôi tổ chức chạy chương trình để rút kinh nghiệm
và để chỉnh các tiết mục còn yếu, thiếu sót trong biểu diễn, đặc biệt chú ý để cáctiết mục tập thể đông người, hát múa phải nhuần nhuyễn, đồng đều, các đội hình ca,múa trên sân khấu phải di chuyển hợp lý, tránh chồng chéo, che lấp, tạo ra sự rốiloạn đội hình Hơn nữa cũng là cho trẻ làm quen vói sân khấu, trẻ không bỡ ngỡ,thiếu tự tin khi lên sân khấu
Trang 11Buổi tổng duyệt chương trình phải được quán triệt đến những người thamgia Người đạo diễn cần quán xuyến và kiểm tra mọi công tác chuẩn bị cho buổitổng duyệt từ các công việc chuyên môn nghệ thuật đến công tác hậu đài, đồngthời phải tạo không khí vui vẻ, động viên khích lệ trẻ và những người tham giaphục vụ để họ tự tin và thoải mái bước vào trình diễn và thực hiện nhiệm vụ với hếtkhả năng của mình để đạt kết quả cao nhất
Sau khi tổng duyệt tôi tiếp thu, cân nhắc những ý kiến của lãnh đạo, bạn bè,đồng nghiệp và khán giả dự duyệt Từ đó tiếp tục và điều chỉnh lại những cái chưađược theo ý của lãnh đạo, các nhà chuyên môn cho chương trình tốt hơn và thamgia đạt hiệu quả như mong muốn, bổ sung sáng tạo và hoàn thiện lần cuối cùng Cuối cùng là dự trù để xử lí những tình huống bất ngờ xảy ra (trẻ ốm, đễn trễhoặc không có mặt đột xuất, trời mưa, cúp điện,…)
Diễn chính thức: Buổi tổng duyệt đã được chuẩn bị chu đáo như thế nào thìbuổi diễn chính thức cũng vậy và phải được chuẩn bị kĩ lưỡng hơn Trước buổi biểudiễn chính thức, tôi thường cho trẻ chạy thử sân khấu chính thức một lần Nếu cóđầy đủ điều kiện thì chạy ghép đồng bộ với cả âm thanh, ánh sáng tại địa điểm biểudiễn một đến hai lần Nếu không có điều kiện, cần tiếp cận sân khấu theo kiểu chạy
“hành chính” để trẻ căn chỉnh được sân khấu Khi bắt tay vào biểu diễn tôi tậptrung cao độ, quan sát, điều hành mọi hoạt động xung quanh chương trình củamình, đặc biệt luôn động viên khích lệ trẻ để các em tránh được tâm lí căng thẳngtrên sàn diễn
7.2.2.Giải pháp 2: Cách tìm và xử lí nhạc cho phù hợp
Đây là một công việc hết sức quan trọng trong việc quyết định sự thành côngcủa cả chương trình vì một chương trình dù có ý tưởng dàn dựng rất hay, nhưngchất lượng âm nhạc không tốt sẽ làm giảm tính hấp dẫn của một chương trình.Ngày nay do sự phát triển của công nghệ thông tin nên nếu chúng ta khéo léo ứngdụng công nghệ thông tin vào việc tìm kiếm, xử lí, chỉnh sửa nhạc cũng như giảiquyết các khó khăn trong công tác dàn dựng thì sẽ đem lại cho chúng ta một hiệuquả cao và tiết kiệm được công sức, thời gian
Hiện nay trường mầm non Lãng Công không có giáo viên chuyên trách nênviệc sáng tác mới, phối bản nhạc mới là không thể Vì vậy tôi đã sử dụng các thiết
bi hiện đại đẻ tìm kiếm nhạc có sẵn
a Tìm kiếm nhạc trên các trang web về âm nhạc thiếu nhi:
Cách 1: Thông thường khi tìm nhạc trên các trang web chúng ta thường làmnhư sau: Mở trình duyệt web, vào Google: gõ tên bài hát, hoặc vào một số trangWeb âm nhạc như: mp3.zing.vn; nhaccuatui.net; amnhacviet.net; nhacso.net;
Trang 12nhac.vui.vn; yeucahat.vn Sau đó trang web cho ra rất nhiều kết quả, chúng ta thửtừng kết quả và chọn bài hát mình ưng ý Đây là cách dễ dàng và phổ biến được đa
số các giáo viên thường dùng để tìm kiếm nhạc, nhưng cách này sẽ mất nhiều thờigian vì chúng ta phải download từng bản nhạc nhưng không biết được chất lượngcủa bản nhạc đó có phải là tối ưu hay chưa
Tìm kiếm nhạc không lời, nhạc nền ca khúc: Khi vào các trang web như trên,chúng ta gõ tên bài hát kèm từ “Beat”, “ không lời” Ví dụ: cô và mẹ beat, chú mèocon beat
Cách 2: Sử dụng phần mềm hỗ trợ:
Để download nhạc nhanh và có được nhiều kết quả để lựa chọn chúng ta cóthể sử dụng các phần mềm download nhạc như : Phần mềm“ Mp3free download”hoặc các phần mềm tương tự như “ Mp3free hot download”
Với phần mềm này cho phép chúng ta có thể tải được miễn phí cùng một lúcnhiều bản phối khác nhau của cùng một bản nhạc Sau khi download về máy, chúng
ta sẽ kiểm tra và chọn bài có chất lượng phù hợp với yêu cầu
Khi không tìm bản nhạc ưng ý hoặc không tìm được nhạc không lời hay nhạcnền ca khúc, chúng ta có thể chọn bản nhạc tương đối và tiến hành các bước xử lí,chỉnh sửa nhạc cho phù hợp với yêu cầu chương trình
pro duction na me: tên file Chọn foder ( ổ lưu file) → finish → chờ nó chạy song
là được
Phần mềm này còn dùng để cắt ghép nhạc:
Cách thực hiện: Import media → file → giữ chuột trái file kéo xuống track Cắt video: Đưa thanh chạy đến vị trí muốn cắt → split → kích chuột vào đoạnnhạc muốn cắt→ cut
Ghép video: Import 2file → kéo 2 file vào 1 track → ghép lại với nhau
Tăng giảm âm thanh: kích chuột vào audio → tùy chỉnh âm thanh
Tăng giảm tốc độ: kéo file vào track → chuột phải → clip speed → chọn tốc
độ phù hợp → oke
Trang 137.2.3 Giải pháp 3: Tìm động tác như thế nào cho phù hợp với khả năng của trẻ?
Trường mầm non Lãng Công có 20% là trẻ dân tộc, khả năng cảm thụ âm
nhạc của trẻ còn hạn chế, nhưng trẻ rất hứng thú khi được tham gia các hoạt độngvăn nghệ Vậy tôi luôn cân nhắc khi chọn các động tác múa minh họa sao cho mọitrẻ có thể thực hiện được, không sử dụng nguyên bản của tác giả vì những bàitham khảo đó thường là những tiết mục của những nhà biên đạo chuyên nghiệp,dành cho những trẻ có năng khiếu âm nhạc hoặc những trẻ đã được học và luyệntập nhiều qua các trường lớp, nên thường động tác sẽ nhanh và khó Bới đó mà tôichỉ tham khảo để từ đó tôi biến đổi chúng thành những động tác mới của riêngmình sao cho phù hợp với lứa tuổi, với khả năng của trẻ trong trường mình Khôngyêu cầu quá cao, bắt trẻ tập những động tác khó, nhanh, dễ làm trẻ chán nản, mệtmỏi.Tôi đã biến đổi bằng cách:
Thay đổi hướng và vị trí chuyển động cùng động tác đó, thay vì quỳ sẽ rấtkhó bạn có thể cho trẻ đứng thực hiện; thay vì di chuyển sang ngang bạn có thểcho trẻ di chuyển lên xuống
Thay đổi cường độ: động tác này thực hiện trong vòng 4 nhịp thì tôi cho trẻthực hiện trong vòng 8 nhịp
Hoặc nếu không tìm được các video mình họa của bài này ta có thể tìm videominh họa bài khác có cùng tiết tấu, giai điệu với bài này rồi tham khảo động táccho bài này
Ví dụ: bài “Vui đến trường” ta có thể tham khảo các video những bài hát cócùng tiết tấu, giai điệu với bài “Vui đến trường” như bài “Tay thơm tay ngoan”,
“Bông hoa mừng cô”….vv rồi tham khảo động tác cho bài “Vui đến trường”
Đội hình minh họa: Tùy vào từng bài mà tôi thay đổi đội hình Thay đổi độihình vào những chỗ nào Hướng di chuyển ra sao cho đẹp, dễ dàng khỏi rối mắt Luyện tập: Trẻ tập rất hay bị sai nhịp, vào không đúng lúc (trễ hoặc trậtnhịp), việc nhắc trẻ liên tục làm giáo viên mất nhiều công sức và thời gian, tôi đãkhông nôn nóng mà áp dụng những thủ thật giúp trẻ ghi nhớ Ví dụ trẻ nghe nhạcdạo còn tôi dùng tay đánh theo nhịp đến đoạn nhạc chuần bị vào hát tôi đánh taynhấn mạnh vào nhịp bắt đầu như vậy giúp trẻ vào nhạc chuẩn hơn
+Tập hát:
- Cho trẻ nghe và hát theo nhạc có lời để trẻ thuộc lời và hát đúng giai điệu
- Khi trẻ chắc nhịp cho trẻ hát hoàn toàn trên nền nhạc không lời
+ Tập múa minh họa:
- Cô làm mẫu theo nhịp đếm
- Cho trẻ tập theo nhịp đếm